Library·Vāgbhaṭa: Aṣṭāṅga-saṅgraha·2·2.5·2.5.28

Vāgbhaṭa: Aṣṭāṅga-saṅgraha 2.5.28

AsS 2.5.28

सप्ताशयः क्रमादसृक्कफामपित्तपक्ववायुमूत्राधाराः स्त्रीणां पित्तपक्वाशययोर्मध्ये गर्भाशयोऽष्टमः। तेषु सप्तसु प्रतिबद्धानि कोष्ठाङ्गानि हृदययकृत्प्लीहफुफ्फुसोण्डुकवृक्कान्त्रादीनि। तत्र समानेनाध्मायमानस्य देहोष्मणा पच्यमानस्य शोणितस्याच्छतो जायते यकृत् प्लीहा च। रक्तफेनात् फुफ्फुसम्। रक्तकिट्टादुण्डुकः। रक्तमेदःप्रसादाद् वृक्कौ। रक्तमांसप्रसादादान्त्राणि। तानि सार्धत्रिव्यामानि पुंसाम्। त्रिव्यामानि स्रीणाम्। रक्तस्यानिलयोगात् कालीयम्। हृदयं पुनः श्लेष्मरक्तप्रसादात् सम्भवति पद्मकोशसङ्काशं सुषिरमधोमुखम्। तद्विशेषेण चेतनायाः स्थानं सर्वभावानां च चेतनानुगतानाम्। तस्य वामपार्ण्वे प्लीहा फुफ्फुसश्च दक्षिणतो यकृत् क्लोम च॥

saptāśayaḥ kramādasṛkkaphāmapittapakvavāyumūtrādhārāḥ strīṇāṃ pittapakvāśayayormadhye garbhāśayo'ṣṭamaḥ| teṣu saptasu pratibaddhāni koṣṭhāṅgāni hṛdayayakṛtplīhaphuphphusoṇḍukavṛkkāntrādīni| tatra samānenādhmāyamānasya dehoṣmaṇā pacyamānasya śoṇitasyācchato jāyate yakṛt plīhā ca| raktaphenāt phuphphusam| raktakiṭṭāduṇḍukaḥ| raktamedaḥprasādād vṛkkau| raktamāṃsaprasādādāntrāṇi| tāni sārdhatrivyāmāni puṃsām| trivyāmāni srīṇām| raktasyānilayogāt kālīyam| hṛdayaṃ punaḥ śleṣmaraktaprasādāt sambhavati padmakośasaṅkāśaṃ suṣiramadhomukham| tadviśeṣeṇa cetanāyāḥ sthānaṃ sarvabhāvānāṃ ca cetanānugatānām| tasya vāmapārṇve plīhā phuphphusaśca dakṣiṇato yakṛt kloma ca||

Roman (IAST) transliteration rendered by HREEM from the edition's Devanagari; the Devanagari is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/AsS/2.5.28

Cite as: Vāgbhaṭa: Aṣṭāṅga-saṅgraha 2.5.28, in HREEM (hreem.cc/library/AsS/2.5.28), after Sanskrit Wikisource: अष्टाङ्गसंग्रहः (26 pages; revision ids 41698, 40279, 40280 …, full list in….

Edition, numbering and licence

Sanskrit Wikisource: अष्टाङ्गसंग्रहः (26 pages; revision ids 41698, 40279, 40280 …, full list in content/corpus/wikisource cache) — Reference = sthāna.adhyāya.unit, the units as the page labels them (sthāna 1 sūtra, 2 śārīra, 3 nidāna, 4 cikitsita, 5 kalpa, 6 uttara). 1 unit whose number repeats one already read was left out.

Sanskrit Wikisource (sa.wikisource.org): the texts are public domain; page markup CC BY-SA 4.0. Devanagari as given on the page; IAST generated mechanically.

More about this text