Library·Vāgbhaṭa: Aṣṭāṅga-saṅgraha·3·3.9·3.9.14

Vāgbhaṭa: Aṣṭāṅga-saṅgraha 3.9.14

AsS 3.9.14

मूत्रितस्य व्यवायगमनाद्वातोद्धतं स्वस्थानाच्च्युतं शुक्रं मेहतो मूत्रस्य प्राक् पश्चाद्वा भस्मोदकसङ्काशं प्रवर्तते तन्मूत्रशुक्रम्। वायुना पीडितं शकृन्मूत्रस्रोतः प्रपद्यते ततो विट्गन्धि विट्संसृष्टं च कृच्छान्मूत्रयति स विड्विघातः। अत्यध्वातपोष्णभोजनादिभिः पित्तं प्रवृद्धमनिलेरितं बस्तिमेढ्रगुददाहं कुर्वद्धरितहारिद्रक्तं सरक्तं वा मूत्रं कृछ्रात् प्रवर्तयेत् स तूष्णवातः। वातपित्तं बस्तिमाश्रित्य मूत्रं सशूलदाहं क्षपयति स मूत्रक्षयः। पित्तं श्लेष्मोभयमपि वा वातेन बस्तौ संहन्यते ततो मूत्रं सदाहं सरक्तं पीतं श्वेतं सान्द्रं कृच्छ्रप्रवृत्ति शुष्कं च शङ्खरोचनान्यतरचूर्णवर्णं सर्ववर्णयुक्तं वा भवति। स मूत्रावसादः॥

mūtritasya vyavāyagamanādvātoddhataṃ svasthānāccyutaṃ śukraṃ mehato mūtrasya prāk paścādvā bhasmodakasaṅkāśaṃ pravartate tanmūtraśukram| vāyunā pīḍitaṃ śakṛnmūtrasrotaḥ prapadyate tato viṭgandhi viṭsaṃsṛṣṭaṃ ca kṛcchānmūtrayati sa viḍvighātaḥ| atyadhvātapoṣṇabhojanādibhiḥ pittaṃ pravṛddhamanileritaṃ bastimeḍhragudadāhaṃ kurvaddharitahāridraktaṃ saraktaṃ vā mūtraṃ kṛchrāt pravartayet sa tūṣṇavātaḥ| vātapittaṃ bastimāśritya mūtraṃ saśūladāhaṃ kṣapayati sa mūtrakṣayaḥ| pittaṃ śleṣmobhayamapi vā vātena bastau saṃhanyate tato mūtraṃ sadāhaṃ saraktaṃ pītaṃ śvetaṃ sāndraṃ kṛcchrapravṛtti śuṣkaṃ ca śaṅkharocanānyataracūrṇavarṇaṃ sarvavarṇayuktaṃ vā bhavati| sa mūtrāvasādaḥ||

Roman (IAST) transliteration rendered by HREEM from the edition's Devanagari; the Devanagari is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/AsS/3.9.14

Cite as: Vāgbhaṭa: Aṣṭāṅga-saṅgraha 3.9.14, in HREEM (hreem.cc/library/AsS/3.9.14), after Sanskrit Wikisource: अष्टाङ्गसंग्रहः (26 pages; revision ids 41698, 40279, 40280 …, full list in….

Edition, numbering and licence

Sanskrit Wikisource: अष्टाङ्गसंग्रहः (26 pages; revision ids 41698, 40279, 40280 …, full list in content/corpus/wikisource cache) — Reference = sthāna.adhyāya.unit, the units as the page labels them (sthāna 1 sūtra, 2 śārīra, 3 nidāna, 4 cikitsita, 5 kalpa, 6 uttara). 1 unit whose number repeats one already read was left out.

Sanskrit Wikisource (sa.wikisource.org): the texts are public domain; page markup CC BY-SA 4.0. Devanagari as given on the page; IAST generated mechanically.

More about this text