Vagbhata: Astangahrdayasutra 53

आमाशय-स्थो हत्वाग्निं सामो मार्गान् पिधाय यत् । विदधाति ज्वरं दोषस् तस्मात् कुर्वीत लङ्घनम्

āmāśaya-stho hatvāgniṃ sāmo mārgān pidhāya yat | vidadhāti jvaraṃ doṣas tasmāt kurvīta laṅghanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राग्-रूपेषु ज्वरादौ वा बलं यत्नेन पालयन् । बलाधिष्ठानम् आरोग्यम् आरोग्यार्थः क्रिया-क्रमः

prāg-rūpeṣu jvarādau vā balaṃ yatnena pālayan | balādhiṣṭhānam ārogyam ārogyārthaḥ kriyā-kramaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लङ्घनैः क्षपिते दोषे दीप्ते ऽग्नौ लाघवे सति । स्वास्थ्यं क्षुत् तृड् रुचिः पक्तिर् बलम् ओजश् च जायते

laṅghanaiḥ kṣapite doṣe dīpte 'gnau lāghave sati | svāsthyaṃ kṣut tṛḍ ruciḥ paktir balam ojaś ca jāyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्रोत्कृष्टे समुत्क्लिष्टे कफ-प्राये चले मले । स-हृल्-लास-प्रसेकान्न-द्वेष-कास-विषूचिके

tatrotkṛṣṭe samutkliṣṭe kapha-prāye cale male | sa-hṛl-lāsa-prasekānna-dveṣa-kāsa-viṣūcike

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सद्यो-भुक्तस्य संजाते ज्वरे सामे विशेषतः । वमनं वमनार्हस्य शस्तं कुर्यात् तद् अन्य-था

sadyo-bhuktasya saṃjāte jvare sāme viśeṣataḥ | vamanaṃ vamanārhasya śastaṃ kuryāt tad anya-thā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्वासातीसार-संमोह-हृद्-रोग-विषम-ज्वरान् । पिप्पलीभिर् युतान् गालान् कलिङ्गैर् मधुकेन वा

śvāsātīsāra-saṃmoha-hṛd-roga-viṣama-jvarān | pippalībhir yutān gālān kaliṅgair madhukena vā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उष्णाम्भसा स-मधुना पिबेत् स-लवणेन वा । पटोल-निम्ब-कर्कोट-वेत्र-पत्त्रोदकेन वा

uṣṇāmbhasā sa-madhunā pibet sa-lavaṇena vā | paṭola-nimba-karkoṭa-vetra-pattrodakena vā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तर्पणेन रसेनेक्षोर् मद्यैः कल्पोदितानि वा । वमनानि प्रयुञ्जीत बल-काल-विभाग-वित्

tarpaṇena rasenekṣor madyaiḥ kalpoditāni vā | vamanāni prayuñjīta bala-kāla-vibhāga-vit

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृते ऽ-कृते वा वमने ज्वरी कुर्याद् विशोषणम् । दोषाणां समुदीर्णानां पाचनाय शमाय च

kṛte '-kṛte vā vamane jvarī kuryād viśoṣaṇam | doṣāṇāṃ samudīrṇānāṃ pācanāya śamāya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दोषेण भस्मनेवाग्नौ छन्ने ऽन्नं न विपच्यते । तस्माद् आ-दोष-पचनाज् ज्वरितान् उपवासयेत्

doṣeṇa bhasmanevāgnau channe 'nnaṃ na vipacyate | tasmād ā-doṣa-pacanāj jvaritān upavāsayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तृष्णग् अल्पाल्पम् उष्णाम्बु पिबेद् वात-कफ-ज्वरे । तत् कफं विलयं नीत्वा तृष्णाम् आशु निवर्तयेत्

tṛṣṇag alpālpam uṣṇāmbu pibed vāta-kapha-jvare | tat kaphaṃ vilayaṃ nītvā tṛṣṇām āśu nivartayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उदीर्य चाग्निं स्रोतांसि मृदू-कृत्य विशोधयेत् । लीन-पित्तानिल-स्वेद-शकृन्-मूत्रानुलोमनम्

udīrya cāgniṃ srotāṃsi mṛdū-kṛtya viśodhayet | līna-pittānila-sveda-śakṛn-mūtrānulomanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निद्रा-जाड्या-रुचि-हरं प्राणानाम् अवलम्बनम् । विपरीतम् अतः शीतं दोष-संघात-वर्धनम्

nidrā-jāḍyā-ruci-haraṃ prāṇānām avalambanam | viparītam ataḥ śītaṃ doṣa-saṃghāta-vardhanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उष्णम् एवङ्-गुण-त्वे ऽपि युञ्ज्यान् नैकान्त-पित्तले । उद्रिक्त-पित्ते दवथु-दाह-मोहातिसारिणि

uṣṇam evaṅ-guṇa-tve 'pi yuñjyān naikānta-pittale | udrikta-pitte davathu-dāha-mohātisāriṇi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विष-मद्योत्थिते ग्रीष्मे क्षत-क्षीणे ऽस्र-पित्तिनि । घन-चन्दन-शुण्ठ्य्-अम्बु-पर्पटोशीर-साधितम्

viṣa-madyotthite grīṣme kṣata-kṣīṇe 'sra-pittini | ghana-candana-śuṇṭhy-ambu-parpaṭośīra-sādhitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शीतं तेभ्यो हितं तोयं पाचनं तृड्-ज्वरापहम् । ऊष्मा पित्ताद् ऋते नास्ति ज्वरो नास्त्य् ऊष्मणा विना

śītaṃ tebhyo hitaṃ toyaṃ pācanaṃ tṛḍ-jvarāpaham | ūṣmā pittād ṛte nāsti jvaro nāsty ūṣmaṇā vinā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मात् पित्त-विरुद्धानि त्यजेत् पित्ताधिके ऽधिकम् । स्नानाभ्यङ्ग-प्रदेहांश् च परिशेषं च लङ्घनम्

tasmāt pitta-viruddhāni tyajet pittādhike 'dhikam | snānābhyaṅga-pradehāṃś ca pariśeṣaṃ ca laṅghanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अ-जीर्ण इव शूल-घ्नं सामे तीव्र-रुजि ज्वरे । न पिबेद् औषधं तद् धि भूय एवामम् आवहेत्

a-jīrṇa iva śūla-ghnaṃ sāme tīvra-ruji jvare | na pibed auṣadhaṃ tad dhi bhūya evāmam āvahet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आमाभिभूत-कोष्ठस्य क्षीरं विषम् अहेर् इव । सोदर्द-पीनस-श्वासे जङ्घा-पर्वास्थि-शूलिनि

āmābhibhūta-koṣṭhasya kṣīraṃ viṣam aher iva | sodarda-pīnasa-śvāse jaṅghā-parvāsthi-śūlini

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वात-श्लेष्मात्मके स्वेदः प्रशस्तः स प्रवर्तयेत् । स्वेद-मूत्र-शकृद्-वातान् कुर्याद् अग्नेश् च पाटवम्

vāta-śleṣmātmake svedaḥ praśastaḥ sa pravartayet | sveda-mūtra-śakṛd-vātān kuryād agneś ca pāṭavam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्नेहोक्तम् आचार-विधिं सर्व-शश् चानुपालयेत् । लङ्घनं स्वेदनं कालो यवाग्वस् तिक्तको रसः

snehoktam ācāra-vidhiṃ sarva-śaś cānupālayet | laṅghanaṃ svedanaṃ kālo yavāgvas tiktako rasaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मलानां पाचनानि स्युर् यथावस्थं क्रमेण वा । शुद्ध-वात-क्षयागन्तु-जीर्ण-ज्वरिषु लङ्घनम्

malānāṃ pācanāni syur yathāvasthaṃ krameṇa vā | śuddha-vāta-kṣayāgantu-jīrṇa-jvariṣu laṅghanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नेष्यते तेषु हि हितं शमनं यन् न कर्शनम् । तत्र साम-ज्वराकृत्या जानीयाद् अ-विशोषितम्

neṣyate teṣu hi hitaṃ śamanaṃ yan na karśanam | tatra sāma-jvarākṛtyā jānīyād a-viśoṣitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वि-विधोपक्रम-ज्ञानम् अवेक्षेत च लङ्घने । युक्तं लङ्घित-लिङ्गैस् तु तं पेयाभिर् उपाचरेत्

dvi-vidhopakrama-jñānam avekṣeta ca laṅghane | yuktaṃ laṅghita-liṅgais tu taṃ peyābhir upācaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथा-स्वौषध-सिद्धाभिर् मण्ड-पूर्वाभिर् आदितः । षड्-अहं वा मृदु-त्वं वा ज्वरो यावद् अवाप्नुयात्

yathā-svauṣadha-siddhābhir maṇḍa-pūrvābhir āditaḥ | ṣaḍ-ahaṃ vā mṛdu-tvaṃ vā jvaro yāvad avāpnuyāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्याग्निर् दीप्यते ताभिः समिद्भिर् इव पावकः । प्राग् लाज-पेयां सु-जरां स-शुण्ठी-धान्य-पिप्पलीम्

tasyāgnir dīpyate tābhiḥ samidbhir iva pāvakaḥ | prāg lāja-peyāṃ su-jarāṃ sa-śuṇṭhī-dhānya-pippalīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स-सैन्धवां तथाम्लार्थी तां पिबेत् सह-दाडिमाम् । सृष्ट-विड् बहु-पित्तो वा स-शुण्ठी-माक्षिकां हिमाम्

sa-saindhavāṃ tathāmlārthī tāṃ pibet saha-dāḍimām | sṛṣṭa-viḍ bahu-pitto vā sa-śuṇṭhī-mākṣikāṃ himām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वस्ति-पार्श्व-शिरः-शूली व्याघ्री-गोक्षुर-साधिताम् । पृश्निपर्णी-बला-बिल्व-नागरोत्पल-धान्यकैः

vasti-pārśva-śiraḥ-śūlī vyāghrī-gokṣura-sādhitām | pṛśniparṇī-balā-bilva-nāgarotpala-dhānyakaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सिद्धां ज्वरातिसार्य् अम्लां पेयां दीपन-पाचनीम् । ह्रस्वेन पञ्च-मूलेन हिक्का-रुक्-श्वास-कास-वान्

siddhāṃ jvarātisāry amlāṃ peyāṃ dīpana-pācanīm | hrasvena pañca-mūlena hikkā-ruk-śvāsa-kāsa-vān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पञ्च-मूलेन महता कफार्तो यव-साधिताम् । विबद्ध-वर्चाः स-यवां पिप्पल्य्-आमलकैः कृतां

pañca-mūlena mahatā kaphārto yava-sādhitām | vibaddha-varcāḥ sa-yavāṃ pippaly-āmalakaiḥ kṛtāṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यवागूं सर्पिषा भृष्टां मल-दोषानुलोमनीम् । चविका-पिप्पली-मूल-द्राक्षामलक-नागरैः

yavāgūṃ sarpiṣā bhṛṣṭāṃ mala-doṣānulomanīm | cavikā-pippalī-mūla-drākṣāmalaka-nāgaraiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कोष्ठे विबद्धे स-रुजि पिबेत् तु परिकर्तिनि । कोल-वृक्षाम्ल-कलशी-धावनी-श्रीफलैः कृताम्

koṣṭhe vibaddhe sa-ruji pibet tu parikartini | kola-vṛkṣāmla-kalaśī-dhāvanī-śrīphalaiḥ kṛtām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अ-स्वेद-निद्रस् तृष्णार्तः सितामलक-नागरैः । सिता-बदर-मृद्वीका-शारिवा-मुस्त-चन्दनैः

a-sveda-nidras tṛṣṇārtaḥ sitāmalaka-nāgaraiḥ | sitā-badara-mṛdvīkā-śārivā-musta-candanaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तृष्णा-छर्दि-परीदाह-ज्वर-घ्नीं क्षौद्र-संयुताम् । कुर्यात् पेयौषधैर् एव रस-यूषादिकान् अपि

tṛṣṇā-chardi-parīdāha-jvara-ghnīṃ kṣaudra-saṃyutām | kuryāt peyauṣadhair eva rasa-yūṣādikān api

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मद्योद्भवे मद्य-नित्ये पित्त-स्थान-गते कफे । ग्रीष्मे तयोर् वाधिकयोस् तृट्-छर्दिर्-दाह-पीडिते

madyodbhave madya-nitye pitta-sthāna-gate kaphe | grīṣme tayor vādhikayos tṛṭ-chardir-dāha-pīḍite

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ऊर्ध्वं प्रवृत्ते रक्ते च पेयां नेच्छन्ति तेषु तु । ज्वरापहैः फल-रसैर् अद्भिर् वा लाज-तर्पणात्

ūrdhvaṃ pravṛtte rakte ca peyāṃ necchanti teṣu tu | jvarāpahaiḥ phala-rasair adbhir vā lāja-tarpaṇāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पिबेत् स-शर्करा-क्षौद्रान् ततो जीर्णे तु तर्पणे । यवाग्वां वौदनं क्षुद्-वान् अश्नीयाद् भृष्ट-तण्डुलम्

pibet sa-śarkarā-kṣaudrān tato jīrṇe tu tarpaṇe | yavāgvāṃ vaudanaṃ kṣud-vān aśnīyād bhṛṣṭa-taṇḍulam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दक-लावणिकैर् यूषै रसैर् वा मुद्ग-लाव-जैः । इत्य् अयं षड्-अहो नेयो बलं दोषं च रक्षता

daka-lāvaṇikair yūṣai rasair vā mudga-lāva-jaiḥ | ity ayaṃ ṣaḍ-aho neyo balaṃ doṣaṃ ca rakṣatā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः पक्वेषु दोषेषु लङ्घनाद्यैः प्रशस्यते । कषायो दोष-शेषस्य पाचनः शमनो ऽथ-वा

tataḥ pakveṣu doṣeṣu laṅghanādyaiḥ praśasyate | kaṣāyo doṣa-śeṣasya pācanaḥ śamano 'tha-vā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तिक्तः पित्ते विशेषेण प्रयोज्यः कटुकः कफे । पित्त-श्लेष्म-हर-त्वे ऽपि कषायः स न शस्यते

tiktaḥ pitte viśeṣeṇa prayojyaḥ kaṭukaḥ kaphe | pitta-śleṣma-hara-tve 'pi kaṣāyaḥ sa na śasyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नव-ज्वरे मल-स्तम्भात् कषायो विषम-ज्वरम् । कुरुते ऽ-रुचि-हृल्-लास-हिध्माध्मानादिकान् अपि

nava-jvare mala-stambhāt kaṣāyo viṣama-jvaram | kurute '-ruci-hṛl-lāsa-hidhmādhmānādikān api

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सप्ताहाद् औषधं के-चिद् आहुर् अन्ये दशाहतः । के-चिल् लघ्व्-अन्न-भुक्तस्य योज्यम् आमोल्बणे न तु

saptāhād auṣadhaṃ ke-cid āhur anye daśāhataḥ | ke-cil laghv-anna-bhuktasya yojyam āmolbaṇe na tu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तीव्र-ज्वर-परीतस्य दोष-वेगोदये यतः । दोषे ऽथ-वाति-निचिते तन्द्रा-स्तैमित्य-कारिणि

tīvra-jvara-parītasya doṣa-vegodaye yataḥ | doṣe 'tha-vāti-nicite tandrā-staimitya-kāriṇi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अ-पच्यमानं भैषज्यं भूयो ज्वलयति ज्वरम् । मृदुर् ज्वरो लघुर् देहश् चलिताश् च मला यदा

a-pacyamānaṃ bhaiṣajyaṃ bhūyo jvalayati jvaram | mṛdur jvaro laghur dehaś calitāś ca malā yadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अ-चिर-ज्वरितस्यापि भेषजं योजयेत् तदा । मुस्तया पर्पटं युक्तं शुण्ठ्या दुःस्पर्शयापि वा

a-cira-jvaritasyāpi bheṣajaṃ yojayet tadā | mustayā parpaṭaṃ yuktaṃ śuṇṭhyā duḥsparśayāpi vā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पाक्यं शीत-कषायं वा पाठोशीरं स-वालकम् । पिबेत् तद्-वच् च भूनिम्ब-गुडूची-मुस्त-नागरम्

pākyaṃ śīta-kaṣāyaṃ vā pāṭhośīraṃ sa-vālakam | pibet tad-vac ca bhūnimba-guḍūcī-musta-nāgaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथा-योगम् इमे योज्याः कषाया दोष-पाचनाः । ज्वरा-रोचक-तृष्णास्य-वैरस्या-पक्ति-नाशनाः

yathā-yogam ime yojyāḥ kaṣāyā doṣa-pācanāḥ | jvarā-rocaka-tṛṣṇāsya-vairasyā-pakti-nāśanāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कलिङ्गकाः पटोलस्य पत्त्रं कटुक-रोहिणी ॥ ४८अब् ॥ पटोलं शारिवा मुस्ता पाठा कटुक-रोहिणी । पटोल-निम्ब-त्रि-फला-मृद्वीका-मुस्त-वत्सकाः

kaliṅgakāḥ paṭolasya pattraṃ kaṭuka-rohiṇī || 48ab || paṭolaṃ śārivā mustā pāṭhā kaṭuka-rohiṇī | paṭola-nimba-tri-phalā-mṛdvīkā-musta-vatsakāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

किराततिक्तम् अमृता चन्दनं विश्व-भेषजम् । धात्री-मुस्तामृता-क्षौद्रम् अर्ध-श्लोक-समापनाः

kirātatiktam amṛtā candanaṃ viśva-bheṣajam | dhātrī-mustāmṛtā-kṣaudram ardha-śloka-samāpanāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पञ्चैते संततादीनां पञ्चानां शमना मताः । दुरालभामृता-मुस्ता-नागरं वात-जे ज्वरे

pañcaite saṃtatādīnāṃ pañcānāṃ śamanā matāḥ | durālabhāmṛtā-mustā-nāgaraṃ vāta-je jvare

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ-वा पिप्पली-मूल-गुडूची-विश्व-भेषजम् । कनीयः पञ्च-मूलं च पित्ते शक्रयवा घनम्

atha-vā pippalī-mūla-guḍūcī-viśva-bheṣajam | kanīyaḥ pañca-mūlaṃ ca pitte śakrayavā ghanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कटुका चेति स-क्षौद्रं मुस्ता-पर्पटकं तथा । स-धन्वयास-भूनिम्बं वत्सकाद्यो गणः कफे

kaṭukā ceti sa-kṣaudraṃ mustā-parpaṭakaṃ tathā | sa-dhanvayāsa-bhūnimbaṃ vatsakādyo gaṇaḥ kaphe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ-वा वृष-गाङ्गेयी-शृङ्गवेर-दुरालभाः । रुग्-विबन्धानिल-श्लेष्म-युक्ते दीपन-पाचनम्

atha-vā vṛṣa-gāṅgeyī-śṛṅgavera-durālabhāḥ | rug-vibandhānila-śleṣma-yukte dīpana-pācanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभया-पिप्पली-मूल-शम्याक-कटुका-घनम् । द्राक्षा-मधूक-मधुक-लोध्र-काश्मर्य-शारिवाः

abhayā-pippalī-mūla-śamyāka-kaṭukā-ghanam | drākṣā-madhūka-madhuka-lodhra-kāśmarya-śārivāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुस्तामलक-ह्रीवेर-पद्म-केसर-पद्मकम् । मृणाल-चन्दनोशीर-नीलोत्पल-परूषकम्

mustāmalaka-hrīvera-padma-kesara-padmakam | mṛṇāla-candanośīra-nīlotpala-parūṣakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

फाण्टो हिमो वा द्राक्षादिर् जाती-कुसुम-वासितः । युक्तो मधु-सिता-लाजैर् जयत्य् अनिल-पित्त-जम्

phāṇṭo himo vā drākṣādir jātī-kusuma-vāsitaḥ | yukto madhu-sitā-lājair jayaty anila-pitta-jam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ज्वरं मदात्ययं छर्दिं मूर्छां दाहं श्रमं भ्रमम् । ऊर्ध्व-गं रक्त-पित्तं च पिपासां कामलाम् अपि

jvaraṃ madātyayaṃ chardiṃ mūrchāṃ dāhaṃ śramaṃ bhramam | ūrdhva-gaṃ rakta-pittaṃ ca pipāsāṃ kāmalām api

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पाचयेत् कटुकां पिष्ट्वा कर्परे ऽभिनवे शुचौ । निष्पीडितो घृत-युतस् तद्-रसो ज्वर-दाह-जित्

pācayet kaṭukāṃ piṣṭvā karpare 'bhinave śucau | niṣpīḍito ghṛta-yutas tad-raso jvara-dāha-jit

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कफ-वाते वचा-तिक्ता-पाठारग्वध-वत्सकाः । पिप्पली-चूर्ण-युक्तो वा क्वाथश् छिन्नोद्भवोद्भवः

kapha-vāte vacā-tiktā-pāṭhāragvadha-vatsakāḥ | pippalī-cūrṇa-yukto vā kvāthaś chinnodbhavodbhavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

व्याघ्री-शुण्ठ्य्-अमृता-क्वाथः पिप्पली-चूर्ण-संयुतः । वात-श्लेष्म-ज्वर-श्वास-कास-पीनस-शूल-जित्

vyāghrī-śuṇṭhy-amṛtā-kvāthaḥ pippalī-cūrṇa-saṃyutaḥ | vāta-śleṣma-jvara-śvāsa-kāsa-pīnasa-śūla-jit

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पथ्या-कुस्तुम्बुरी-मुस्ता-शुण्ठी-कट्तृण-पर्पटम् । स-कट्फल-वचा-भार्गी-देवाह्वं मधु-हिङ्गु-मत्

pathyā-kustumburī-mustā-śuṇṭhī-kaṭtṛṇa-parpaṭam | sa-kaṭphala-vacā-bhārgī-devāhvaṃ madhu-hiṅgu-mat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कफ-वात-ज्वर-ष्ठीव-कुक्षि-हृत्-पार्श्व-वेदनाः । कण्ठामयास्य-श्वयथु-कास-श्वासान् नियच्छति

kapha-vāta-jvara-ṣṭhīva-kukṣi-hṛt-pārśva-vedanāḥ | kaṇṭhāmayāsya-śvayathu-kāsa-śvāsān niyacchati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आरग्वधादिः स-क्षौद्रः कफ-पित्त-ज्वरं जयेत् । तथा तिक्ता-वृषोशीर-त्रायन्ती-त्रि-फलामृताः

āragvadhādiḥ sa-kṣaudraḥ kapha-pitta-jvaraṃ jayet | tathā tiktā-vṛṣośīra-trāyantī-tri-phalāmṛtāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पटोलातिविषा-निम्ब-मूर्वा-धन्वयवासकाः । संनिपात-ज्वरे व्याघ्री-देवदारु-निशा-घनम्

paṭolātiviṣā-nimba-mūrvā-dhanvayavāsakāḥ | saṃnipāta-jvare vyāghrī-devadāru-niśā-ghanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पटोल-पत्त्र-निम्ब-त्वक्-त्रि-फला-कटुका-युतम् । नागरं पौष्करं मूलं गुडूची कण्टकारिका

paṭola-pattra-nimba-tvak-tri-phalā-kaṭukā-yutam | nāgaraṃ pauṣkaraṃ mūlaṃ guḍūcī kaṇṭakārikā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स-कास-श्वास-पार्श्वार्तौ वात-श्लेष्मोत्तरे ज्वरे । मधूक-पुष्प-मृद्वीका-त्रायमाणा-परूषकम्

sa-kāsa-śvāsa-pārśvārtau vāta-śleṣmottare jvare | madhūka-puṣpa-mṛdvīkā-trāyamāṇā-parūṣakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सोशीर-तिक्ता-त्रि-फला-काश्मर्यं कल्पयेद् धिमम् । कषायं तं पिबन् काले ज्वरान् सर्वान् अपोहति

sośīra-tiktā-tri-phalā-kāśmaryaṃ kalpayed dhimam | kaṣāyaṃ taṃ piban kāle jvarān sarvān apohati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जात्य्-आमलक-मुस्तानि तद्-वद् धन्वयवासकम् । बद्ध-विट् कटुका-द्राक्षा-त्रायन्ती-त्रि-फला-गुडम्

jāty-āmalaka-mustāni tad-vad dhanvayavāsakam | baddha-viṭ kaṭukā-drākṣā-trāyantī-tri-phalā-guḍam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जीर्णौषधो ऽन्नं पेयाद्यम् आचरेच् छ्लेष्म-वान् न तु । पेया कफं वर्धयति पङ्कं पांसुषु वृष्टि-वत्

jīrṇauṣadho 'nnaṃ peyādyam ācarec chleṣma-vān na tu | peyā kaphaṃ vardhayati paṅkaṃ pāṃsuṣu vṛṣṭi-vat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्लेष्माभिष्यण्ण-देहानाम् अतः प्राग् अपि योजयेत् । यूषान् कुलत्थ-चणक-कलायादि-कृतान् लघून्

śleṣmābhiṣyaṇṇa-dehānām ataḥ prāg api yojayet | yūṣān kulattha-caṇaka-kalāyādi-kṛtān laghūn

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रूक्षांस् तिक्त-रसोपेतान् हृद्यान् रुचि-करान् पटून् । रक्ताद्याः शालयो जीर्णाः षष्टिकाश् च ज्वरे हिताः

rūkṣāṃs tikta-rasopetān hṛdyān ruci-karān paṭūn | raktādyāḥ śālayo jīrṇāḥ ṣaṣṭikāś ca jvare hitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्लेष्मोत्तरे वीत-तुषास् तथा वाटी-कृता यवाः । ओदनस् तैः स्रुतो द्विस् त्रिः प्रयोक्तव्यो यथा-यथम्

śleṣmottare vīta-tuṣās tathā vāṭī-kṛtā yavāḥ | odanas taiḥ sruto dvis triḥ prayoktavyo yathā-yatham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दोष-दूष्यादि-बलतो ज्वर-घ्न-क्वाथ-साधितः । मुद्गाद्यैर् लघुभिर् यूषाः कुलत्थैश् च ज्वरापहाः

doṣa-dūṣyādi-balato jvara-ghna-kvātha-sādhitaḥ | mudgādyair laghubhir yūṣāḥ kulatthaiś ca jvarāpahāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कारवेल्लक-कर्कोट-बाल-मूलक-पर्पटैः । वार्ताक-निम्ब-कुसुम-पटोल-फल-पल्लवैः

kāravellaka-karkoṭa-bāla-mūlaka-parpaṭaiḥ | vārtāka-nimba-kusuma-paṭola-phala-pallavaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अत्य्-अन्त-लघुभिर् मांसैर् जाङ्गलैश् च हिता रसाः । व्याघ्री-परूष-तर्कारी-द्राक्षामलक-दाडिमैः

aty-anta-laghubhir māṃsair jāṅgalaiś ca hitā rasāḥ | vyāghrī-parūṣa-tarkārī-drākṣāmalaka-dāḍimaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संस्कृताः पिप्पली-शुण्ठी-धान्य-जीरक-सैन्धवैः । सिता-मधुभ्यां प्रायेण संयुता वा कृता-कृताः

saṃskṛtāḥ pippalī-śuṇṭhī-dhānya-jīraka-saindhavaiḥ | sitā-madhubhyāṃ prāyeṇa saṃyutā vā kṛtā-kṛtāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्-अम्ल-तक्र-सिद्धानि रुच्यानि व्यञ्जनानि च । अच्छान्य् अनल-संपन्नान्य् अनु-पाने ऽपि योजयेत्

an-amla-takra-siddhāni rucyāni vyañjanāni ca | acchāny anala-saṃpannāny anu-pāne 'pi yojayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तानि क्वथित-शीतं च वारि मद्यं च सात्म्यतः । स-ज्वरं ज्वर-मुक्तं वा दिनान्ते भोजयेल् लघु

tāni kvathita-śītaṃ ca vāri madyaṃ ca sātmyataḥ | sa-jvaraṃ jvara-muktaṃ vā dinānte bhojayel laghu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्लेष्म-क्षय-विवृद्धोष्मा बल-वान् अनलस् तदा । यथोचिते ऽथ-वा काले देश-सात्म्यानुरोधतः

śleṣma-kṣaya-vivṛddhoṣmā bala-vān analas tadā | yathocite 'tha-vā kāle deśa-sātmyānurodhataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राग् अल्प-वह्निर् भुञ्जानो न ह्य् अ-जीर्णेन पीड्यते । कषाय-पान-पथ्यान्नैर् दशाह इति लङ्घिते

prāg alpa-vahnir bhuñjāno na hy a-jīrṇena pīḍyate | kaṣāya-pāna-pathyānnair daśāha iti laṅghite

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्पिर् दद्यात् कफे मन्दे वात-पित्तोत्तरे ज्वरे । पक्वेषु दोषेष्व् अमृतं तद् विषोपमम् अन्य-था

sarpir dadyāt kaphe mande vāta-pittottare jvare | pakveṣu doṣeṣv amṛtaṃ tad viṣopamam anya-thā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दशाहे स्याद् अतीते ऽपि ज्वरोपद्रव-वृद्धि-कृत् । लङ्घनादि-क्रमं तत्र कुर्याद् आ-कफ-संक्षयात्

daśāhe syād atīte 'pi jvaropadrava-vṛddhi-kṛt | laṅghanādi-kramaṃ tatra kuryād ā-kapha-saṃkṣayāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देह-धात्व्-अ-बल-त्वाच् च ज्वरो जीर्णो ऽनुवर्तते । रूक्षं हि तेजो ज्वर-कृत् तेजसा रूक्षितस्य च

deha-dhātv-a-bala-tvāc ca jvaro jīrṇo 'nuvartate | rūkṣaṃ hi tejo jvara-kṛt tejasā rūkṣitasya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वमन-स्वेद-कालाम्बु-कषाय-लघु-भोजनैः । यः स्याद् अति-बलो धातुः सह-चारी सदा-गतिः

vamana-sveda-kālāmbu-kaṣāya-laghu-bhojanaiḥ | yaḥ syād ati-balo dhātuḥ saha-cārī sadā-gatiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य संशमनं सर्पिर् दीप्तस्येवाम्बु वेश्मनः । वात-पित्त-जिताम् अग्र्यं संस्कारं चानुरुध्यते

tasya saṃśamanaṃ sarpir dīptasyevāmbu veśmanaḥ | vāta-pitta-jitām agryaṃ saṃskāraṃ cānurudhyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सु-तरां तद् ध्य् अतो दद्याद् यथा-स्वौषध-साधितम् । विपरीतं ज्वरोष्माणं जयेत् पित्तं च शैत्यतः

su-tarāṃ tad dhy ato dadyād yathā-svauṣadha-sādhitam | viparītaṃ jvaroṣmāṇaṃ jayet pittaṃ ca śaityataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्नेहाद् वातं घृतं तुल्यं योग-संस्कारतः कफम् । पूर्वे कषायाः स-घृताः सर्वे योज्या यथा-मलम्

snehād vātaṃ ghṛtaṃ tulyaṃ yoga-saṃskārataḥ kapham | pūrve kaṣāyāḥ sa-ghṛtāḥ sarve yojyā yathā-malam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रि-फला-पिचुमन्द-त्वङ्-मधुकं बृहती-द्वयम् । स-मसूर-दलं क्वाथः स-घृतो ज्वर-कास-हा

tri-phalā-picumanda-tvaṅ-madhukaṃ bṛhatī-dvayam | sa-masūra-dalaṃ kvāthaḥ sa-ghṛto jvara-kāsa-hā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पिप्पलीन्द्रयव-धावनि-तिक्ता-शारिवामलक-तामलकीभिः । बिल्व-मुस्त-हिम-पालनि-सेव्यैर् द्राक्षयातिविषया स्थिरया च

pippalīndrayava-dhāvani-tiktā-śārivāmalaka-tāmalakībhiḥ | bilva-musta-hima-pālani-sevyair drākṣayātiviṣayā sthirayā ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

घृतम् आशु निहन्ति साधितं ज्वरम् अग्निं विषमं हलीमकम् । अ-रुचिं भृश-तापम् अंसयोर् वमथुं पार्श्व-शिरो-रुजं क्षयम्

ghṛtam āśu nihanti sādhitaṃ jvaram agniṃ viṣamaṃ halīmakam | a-ruciṃ bhṛśa-tāpam aṃsayor vamathuṃ pārśva-śiro-rujaṃ kṣayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तैल्वकं पवन-जन्मनि ज्वरे योजयेत् त्रिवृतया वियोजितम् । तिक्तकं वृष-घृतं च पैत्तिके यच् च पालनिकया शृतं हविः

tailvakaṃ pavana-janmani jvare yojayet trivṛtayā viyojitam | tiktakaṃ vṛṣa-ghṛtaṃ ca paittike yac ca pālanikayā śṛtaṃ haviḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विडङ्ग-सौवर्चल-चव्य-पाठा-व्योषाग्नि-सिन्धूद्भव-याव-शूकैः । पलांशकैः क्षीर-समं घृतस्य प्रस्थं पचेज् जीर्ण-कफ-ज्वर-घ्नम्

viḍaṅga-sauvarcala-cavya-pāṭhā-vyoṣāgni-sindhūdbhava-yāva-śūkaiḥ | palāṃśakaiḥ kṣīra-samaṃ ghṛtasya prasthaṃ pacej jīrṇa-kapha-jvara-ghnam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गुडूच्या रस-कल्काभ्यां त्रि-फलाया वृषस्य वा । मृद्वीकाया बलायाश् च स्नेहाः सिद्धा ज्वर-च्छिदः

guḍūcyā rasa-kalkābhyāṃ tri-phalāyā vṛṣasya vā | mṛdvīkāyā balāyāś ca snehāḥ siddhā jvara-cchidaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जीर्णे घृते च भुञ्जीत मृदु-मांस-रसौदनम् । बलं ह्य् अलं दोष-हरं परं तच् च बल-प्रदम्

jīrṇe ghṛte ca bhuñjīta mṛdu-māṃsa-rasaudanam | balaṃ hy alaṃ doṣa-haraṃ paraṃ tac ca bala-pradam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कफ-पित्त-हरा मुद्ग-कारवेल्लादि-जा रसाः । प्रायेण तस्मान् न हिता जीर्णे वातोत्तरे ज्वरे

kapha-pitta-harā mudga-kāravellādi-jā rasāḥ | prāyeṇa tasmān na hitā jīrṇe vātottare jvare

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शूलोदावर्त-विष्टम्भ-जनना ज्वर-वर्धनाः । न शाम्यत्य् एवम् अपि चेज् ज्वरः कुर्वीत शोधनम्

śūlodāvarta-viṣṭambha-jananā jvara-vardhanāḥ | na śāmyaty evam api cej jvaraḥ kurvīta śodhanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शोधनार्हस्य वमनं प्राग् उक्तं तस्य योजयेत् । आमाशय-गते दोषे बलिनः पालयन् बलम्

śodhanārhasya vamanaṃ prāg uktaṃ tasya yojayet | āmāśaya-gate doṣe balinaḥ pālayan balam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पक्वे तु शिथिले दोषे ज्वरे वा विष-मद्य-जे । मोदकं त्रि-फला-श्यामा-त्रिवृत्-पिप्पलि-केसरैः

pakve tu śithile doṣe jvare vā viṣa-madya-je | modakaṃ tri-phalā-śyāmā-trivṛt-pippali-kesaraiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स-सिता-मधुभिर् दद्याद् व्योषाद्यं वा विरेचनम् । द्राक्षा-धात्री-रसं तद्-वत् स-द्राक्षां वा हरीतकीम्

sa-sitā-madhubhir dadyād vyoṣādyaṃ vā virecanam | drākṣā-dhātrī-rasaṃ tad-vat sa-drākṣāṃ vā harītakīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लिह्याद् वा त्रैवृतं चूर्णं संयुक्तं मधु-सर्पिषा ॥ १००।१+१अब् ॥ आरग्वधं वा पयसा मृद्वीकानां रसेन वा । त्रि-फलां त्रायमाणां वा पयसा ज्वरितः पिबेत्

lihyād vā traivṛtaṃ cūrṇaṃ saṃyuktaṃ madhu-sarpiṣā || 100.1+1ab || āragvadhaṃ vā payasā mṛdvīkānāṃ rasena vā | tri-phalāṃ trāyamāṇāṃ vā payasā jvaritaḥ pibet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विरिक्तानां च संसर्गी मण्ड-पूर्वा यथा-क्रमम् । च्यवमानं ज्वरोत्क्लिष्टम् उपेक्षेत मलं सदा

viriktānāṃ ca saṃsargī maṇḍa-pūrvā yathā-kramam | cyavamānaṃ jvarotkliṣṭam upekṣeta malaṃ sadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पक्वो ऽपि हि विकुर्वीत दोषः कोष्ठे कृतास्पदः । अतिप्रवर्तमानं वा पाचयन् संग्रहं नयेत्

pakvo 'pi hi vikurvīta doṣaḥ koṣṭhe kṛtāspadaḥ | atipravartamānaṃ vā pācayan saṃgrahaṃ nayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आम-संग्रहणे दोषा दोषोपक्रम ईरिताः । पाययेद् दोष-हरणं मोहाद् आम-ज्वरे तु यः

āma-saṃgrahaṇe doṣā doṣopakrama īritāḥ | pāyayed doṣa-haraṇaṃ mohād āma-jvare tu yaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रसुप्तं कृष्ण-सर्पं स कराग्रेण परामृशेत् । ज्वर-क्षीणस्य न हितं वमनं न विरेचनम्

prasuptaṃ kṛṣṇa-sarpaṃ sa karāgreṇa parāmṛśet | jvara-kṣīṇasya na hitaṃ vamanaṃ na virecanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कामं तु पयसा तस्य निरूहैर् वा हरेन् मलान् । क्षीरोचितस्य प्रक्षीण-श्लेष्मणो दाह-तृड्-वतः

kāmaṃ tu payasā tasya nirūhair vā haren malān | kṣīrocitasya prakṣīṇa-śleṣmaṇo dāha-tṛḍ-vataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षीरं पित्तानिलार्तस्य पथ्यम् अप्य् अतिसारिणः । तद् वपुर् लङ्घनोत्तप्तं प्लुष्टं वनम् इवाग्निना

kṣīraṃ pittānilārtasya pathyam apy atisāriṇaḥ | tad vapur laṅghanottaptaṃ pluṣṭaṃ vanam ivāgninā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दिव्याम्बु जीवयेत् तस्य ज्वरं चाशु नियच्छति । संस्कृतं शीतम् उष्णं वा तस्माद् धारोष्णम् एव वा

divyāmbu jīvayet tasya jvaraṃ cāśu niyacchati | saṃskṛtaṃ śītam uṣṇaṃ vā tasmād dhāroṣṇam eva vā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विभज्य काले युञ्जीत ज्वरिणं हन्त्य् अतो ऽन्य-था । पयः स-शुण्ठी-खर्जूर-मृद्वीका-शर्करा-घृतम्

vibhajya kāle yuñjīta jvariṇaṃ hanty ato 'nya-thā | payaḥ sa-śuṇṭhī-kharjūra-mṛdvīkā-śarkarā-ghṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शृत-शीतं मधु-युतं तृड्-दाह-ज्वर-नाशनम् । तद्-वद् द्राक्षा-बला-यष्टी-शारिवा-कण-चन्दनैः

śṛta-śītaṃ madhu-yutaṃ tṛḍ-dāha-jvara-nāśanam | tad-vad drākṣā-balā-yaṣṭī-śārivā-kaṇa-candanaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चतुर्-गुणेनाम्भसा वा पिप्पल्या वा शृतं पिबेत् । कासाच् छ्वासाच् छिरः-शूलात् पार्श्व-शूलाच् चिर-ज्वरात्

catur-guṇenāmbhasā vā pippalyā vā śṛtaṃ pibet | kāsāc chvāsāc chiraḥ-śūlāt pārśva-śūlāc cira-jvarāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुच्यते ज्वरितः पीत्वा पञ्च-मूली-शृतं पयः । शृतम् एरण्ड-मूलेन बाल-बिल्वेन वा ज्वरात्

mucyate jvaritaḥ pītvā pañca-mūlī-śṛtaṃ payaḥ | śṛtam eraṇḍa-mūlena bāla-bilvena vā jvarāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धारोष्णं वा पयः पीत्वा विबद्धानिल-वर्चसः । स-रक्त-पिच्छातिसृतेः स-तृट्-शूल-प्रवाहिकात्

dhāroṣṇaṃ vā payaḥ pītvā vibaddhānila-varcasaḥ | sa-rakta-picchātisṛteḥ sa-tṛṭ-śūla-pravāhikāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सिद्धं शुण्ठी-बला-व्याघ्री-गोकण्टक-गुडैः पयः । शोफ-मूत्र-शकृद्-वात-विबन्ध-ज्वर-कास-जित्

siddhaṃ śuṇṭhī-balā-vyāghrī-gokaṇṭaka-guḍaiḥ payaḥ | śopha-mūtra-śakṛd-vāta-vibandha-jvara-kāsa-jit

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वृश्चीव-बिल्व-वर्षाभू-साधितं ज्वर-शोफ-नुत् । शिंशिपा-सार-सिद्धं च क्षीरम् आशु ज्वरापहम्

vṛścīva-bilva-varṣābhū-sādhitaṃ jvara-śopha-nut | śiṃśipā-sāra-siddhaṃ ca kṣīram āśu jvarāpaham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निरूहस् तु बलं वह्निं वि-ज्वर-त्वं मुदं रुचिम् । दोषे युक्तः करोत्य् आशु पक्वे पक्वाशयं गते

nirūhas tu balaṃ vahniṃ vi-jvara-tvaṃ mudaṃ rucim | doṣe yuktaḥ karoty āśu pakve pakvāśayaṃ gate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पित्तं वा कफ-पित्तं वा पक्वाशय-गतं हरेत् । स्रंसनं त्रीन् अपि मलान् वस्तिः पक्वाशयाश्रयान्

pittaṃ vā kapha-pittaṃ vā pakvāśaya-gataṃ haret | sraṃsanaṃ trīn api malān vastiḥ pakvāśayāśrayān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रक्षीण-कफ-पित्तस्य त्रिक-पृष्ठ-कटी-ग्रहे । दीप्ताग्नेर् बद्ध-शकृतः प्रयुञ्जीतानुवासनम्

prakṣīṇa-kapha-pittasya trika-pṛṣṭha-kaṭī-grahe | dīptāgner baddha-śakṛtaḥ prayuñjītānuvāsanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पटोल-निम्ब-च्छदन-कटुका-चतुरङ्गुलैः । स्थिरा-बला-गोक्षुरक-मदनोशीर-वालकैः

paṭola-nimba-cchadana-kaṭukā-caturaṅgulaiḥ | sthirā-balā-gokṣuraka-madanośīra-vālakaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पयस्य् अर्धोदके क्वाथं क्षीर-शेषं विमिश्रितम् । कल्कितैर् मुस्त-मदन-कृष्णा-मधुक-वत्सकैः

payasy ardhodake kvāthaṃ kṣīra-śeṣaṃ vimiśritam | kalkitair musta-madana-kṛṣṇā-madhuka-vatsakaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वस्तिं मधु-घृताभ्यां च पीडयेज् ज्वर-नाशनम् । चतस्रः पर्णिनीर् यष्टी-फलोशीर-नृपद्रुमान्

vastiṃ madhu-ghṛtābhyāṃ ca pīḍayej jvara-nāśanam | catasraḥ parṇinīr yaṣṭī-phalośīra-nṛpadrumān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.