भूमिः पृथिवी-तन्मात्रम् उच्यते, न स्थूला । भिन्ना प्रकृतिर् अष्टधा इति वचनात् । तथाब्-आदयो ऽपि तन्मात्राण्य् एव उच्यन्ते - आपो ऽनलो वायुः खम् । मन इति मनसः कारणम् अहंकारो गृह्यते । बुद्धिर् इत्य् अहंकार-कारणं महत्-तत्त्वम् । अहंकार इत्य् अविद्या-संयुक्तम् अव्यक्तम् । यथा विष-संयुक्तम् अन्नं विषम् इत्य् उच्यते, एवम् अहंकार-वासनावद् अव्यक्तं मूल-कारणम् अहंकार इत्य् उच्यते, प्रवर्तकत्वात् अहंकारस्य । अहंकार एव हि सर्वस्य प्रवृत्ति-बीजं दृष्टं लोके । इतीयं यथोक्ता प्रकृतिर् मे ममैश्वरी माया-शक्तिर् अष्टधा भिन्ना भेदम् आगता
bhūmiḥ pṛthivī-tanmātram ucyate, na sthūlā | bhinnā prakṛtir aṣṭadhā iti vacanāt | tathāb-ādayo 'pi tanmātrāṇy eva ucyante - āpo 'nalo vāyuḥ kham | mana iti manasaḥ kāraṇam ahaṃkāro gṛhyate | buddhir ity ahaṃkāra-kāraṇaṃ mahat-tattvam | ahaṃkāra ity avidyā-saṃyuktam avyaktam | yathā viṣa-saṃyuktam annaṃ viṣam ity ucyate, evam ahaṃkāra-vāsanāvad avyaktaṃ mūla-kāraṇam ahaṃkāra ity ucyate, pravartakatvāt ahaṃkārasya | ahaṃkāra eva hi sarvasya pravṛtti-bījaṃ dṛṣṭaṃ loke | itīyaṃ yathoktā prakṛtir me mamaiśvarī māyā-śaktir aṣṭadhā bhinnā bhedam āgatā
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.