Library·Brahma-Purana·3

Brahma-Purana 3

मुनय ऊचुः: देवानां दानवानां च गन्धर्वोरगरक्षसाम् । उत्पत्तिं विस्तरेणैव लोमहर्षण कीर्तय

munaya ūcuḥ: devānāṃ dānavānāṃ ca gandharvoragarakṣasām / utpattiṃ vistareṇaiva lomaharṣaṇa kīrtaya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लोमहर्षण उवाच: प्रजाः सृजेति व्यादिष्टः पूर्वं दक्षः स्वयंभुवा । यथा ससर्ज भूतानि तथा शृणुत भो द्विजाः

lomaharṣaṇa uvāca: prajāḥ sṛjeti vyādiṣṭaḥ pūrvaṃ dakṣaḥ svayaṃbhuvā / yathā sasarja bhūtāni tathā śṛṇuta bho dvijāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मानसान्य् एव भूतानि पूर्वम् एवासृजत् प्रभुः । ऋषीन् देवान् सगन्धर्वान् असुरान् यक्षराक्षसान्

mānasāny eva bhūtāni pūrvam evāsṛjat prabhuḥ / ṛṣīn devān sagandharvān asurān yakṣarākṣasān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदास्य मानसी विप्रा न व्यवर्धत वै प्रजा । तदा संचिन्त्य धर्मात्मा प्रजाहेतोः प्रजापतिः

yadāsya mānasī viprā na vyavardhata vai prajā / tadā saṃcintya dharmātmā prajāhetoḥ prajāpatiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स मैथुनेन धर्मेण सिसृक्षुर् विविधाः प्रजाः । असिक्नीम् आवहत् पत्नीं वीरणस्य प्रजापतेः

sa maithunena dharmeṇa sisṛkṣur vividhāḥ prajāḥ / asiknīm āvahat patnīṃ vīraṇasya prajāpateḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुतां सुतपसा युक्तां महतीं लोकधारिणीम् । अथ पुत्रसहस्राणि वैरण्यां पञ्च वीर्यवान्

sutāṃ sutapasā yuktāṃ mahatīṃ lokadhāriṇīm / atha putrasahasrāṇi vairaṇyāṃ pañca vīryavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

असिक्न्यां जनयाम् आस दक्ष एव प्रजापतिः । तांस् तु दृष्ट्वा महाभागान् संविवर्धयिषून् प्रजाः

asiknyāṃ janayām āsa dakṣa eva prajāpatiḥ / tāṃs tu dṛṣṭvā mahābhāgān saṃvivardhayiṣūn prajāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवर्षिः प्रियसंवादो नारदः प्राब्रवीद् इदम् । नाशाय वचनं तेषां शापायैवात्मनस् तथा

devarṣiḥ priyasaṃvādo nāradaḥ prābravīd idam / nāśāya vacanaṃ teṣāṃ śāpāyaivātmanas tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यं कश्यपः सुतवरं परमेष्ठी व्यजीजनत् । दक्षस्य वै दुहितरि दक्षशापभयान् मुनिः

yaṃ kaśyapaḥ sutavaraṃ parameṣṭhī vyajījanat / dakṣasya vai duhitari dakṣaśāpabhayān muniḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूर्वं स हि समुत्पन्नो नारदः परमेष्ठिनः । असिक्न्याम् अथ वैरण्यां भूयो देवर्षिसत्तमः

pūrvaṃ sa hi samutpanno nāradaḥ parameṣṭhinaḥ / asiknyām atha vairaṇyāṃ bhūyo devarṣisattamaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं भूयो जनयाम् आस पितेव मुनिपुंगवम् । तेन दक्षस्य वै पुत्रा हर्यश्वा इति विश्रुताः

taṃ bhūyo janayām āsa piteva munipuṃgavam / tena dakṣasya vai putrā haryaśvā iti viśrutāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निर्मथ्य नाशिताः सर्वे विधिना च न संशयः । तस्योद्यतस् तदा दक्षो नाशायामितविक्रमः

nirmathya nāśitāḥ sarve vidhinā ca na saṃśayaḥ / tasyodyatas tadā dakṣo nāśāyāmitavikramaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्रह्मर्षीन् पुरतः कृत्वा याचितः परमेष्ठिना । ततो ऽभिसंधिश् चक्रे वै दक्षस्य परमेष्ठिना

brahmarṣīn purataḥ kṛtvā yācitaḥ parameṣṭhinā / tato 'bhisaṃdhiś cakre vai dakṣasya parameṣṭhinā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कन्यायां नारदो मह्यं तव पुत्रो भवेद् इति । ततो दक्षः सुतां प्रादात् प्रियां वै परमेष्ठिने । स तस्यां नारदो जज्ञे भूयः शापभयाद् ऋषिः

kanyāyāṃ nārado mahyaṃ tava putro bhaved iti / tato dakṣaḥ sutāṃ prādāt priyāṃ vai parameṣṭhine / sa tasyāṃ nārado jajñe bhūyaḥ śāpabhayād ṛṣiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुनय ऊचुः: कथं प्रणाशिताः पुत्रा नारदेन महर्षिणा । प्रजापतेः सूतवर्य श्रोतुम् इच्छाम तत्त्वतः

munaya ūcuḥ: kathaṃ praṇāśitāḥ putrā nāradena maharṣiṇā / prajāpateḥ sūtavarya śrotum icchāma tattvataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लोमहर्षण उवाच: दक्षस्य पुत्रा हर्यश्वा विवर्धयिषवः प्रजाः । समागता महावीर्या नारदस् तान् उवाच ह

lomaharṣaṇa uvāca: dakṣasya putrā haryaśvā vivardhayiṣavaḥ prajāḥ / samāgatā mahāvīryā nāradas tān uvāca ha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नारद उवाच: बालिशा बत यूयं वै नास्या जानीत वै भुवः । प्रमाणं स्रष्टुकामा वै प्रजाः प्राचेतसात्मजाः

nārada uvāca: bāliśā bata yūyaṃ vai nāsyā jānīta vai bhuvaḥ / pramāṇaṃ sraṣṭukāmā vai prajāḥ prācetasātmajāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्तर् ऊर्ध्वम् अधश् चैव कथं सृजथ वै प्रजाः । ते तु तद्वचनं श्रुत्वा प्रयाताः सर्वतो दिशः

antar ūrdhvam adhaś caiva kathaṃ sṛjatha vai prajāḥ / te tu tadvacanaṃ śrutvā prayātāḥ sarvato diśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अद्यापि न निवर्तन्ते समुद्रेभ्य इवापगाः । हर्यश्वेष्व् अथ नष्टेषु दक्षः प्राचेतसः पुनः

adyāpi na nivartante samudrebhya ivāpagāḥ / haryaśveṣv atha naṣṭeṣu dakṣaḥ prācetasaḥ punaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वैरण्याम् अथ पुत्राणां सहस्रम् असृजत् प्रभुः । विवर्धयिषवस् ते तु शबलाश्वास् तथा प्रजाः

vairaṇyām atha putrāṇāṃ sahasram asṛjat prabhuḥ / vivardhayiṣavas te tu śabalāśvās tathā prajāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूर्वोक्तं वचनं ते तु नारदेन प्रचोदिताः । अन्योन्यम् ऊचुस् ते सर्वे सम्यग् आह महान् ऋषिः

pūrvoktaṃ vacanaṃ te tu nāradena pracoditāḥ / anyonyam ūcus te sarve samyag āha mahān ṛṣiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भ्रातॄणां पदवीं ज्ञातुं गन्तव्यं नात्र संशयः । ज्ञात्वा प्रमाणं पृथ्व्याश् च सुखं स्रक्ष्यामहे प्रजाः

bhrātṝṇāṃ padavīṃ jñātuṃ gantavyaṃ nātra saṃśayaḥ / jñātvā pramāṇaṃ pṛthvyāś ca sukhaṃ srakṣyāmahe prajāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते ऽपि तेनैव मार्गेण प्रयाताः सर्वतो दिशम् । अद्यापि न निवर्तन्ते समुद्रेभ्य इवापगाः

te 'pi tenaiva mārgeṇa prayātāḥ sarvato diśam / adyāpi na nivartante samudrebhya ivāpagāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदा प्रभृति वै भ्राता भ्रातुर् अन्वेषणे द्विजाः । प्रयातो नश्यति क्षिप्रं तन् न कार्यं विपश्चिता

tadā prabhṛti vai bhrātā bhrātur anveṣaṇe dvijāḥ / prayāto naśyati kṣipraṃ tan na kāryaṃ vipaścitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तांश् चैव नष्टान् विज्ञाय पुत्रान् दक्षः प्रजापतिः । षष्टिं ततो ऽसृजत् कन्या वैरण्याम् इति नः श्रुतम्

tāṃś caiva naṣṭān vijñāya putrān dakṣaḥ prajāpatiḥ / ṣaṣṭiṃ tato 'sṛjat kanyā vairaṇyām iti naḥ śrutam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तास् तदा प्रतिजग्राह भार्यार्थं कश्यपः प्रभुः । सोमो धर्मश् च भो विप्रास् तथैवान्ये महर्षयः

tās tadā pratijagrāha bhāryārthaṃ kaśyapaḥ prabhuḥ / somo dharmaś ca bho viprās tathaivānye maharṣayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ददौ स दश धर्माय कश्यपाय त्रयोदश । सप्तविंशति सोमाय चतस्रो ऽरिष्टनेमिने

dadau sa daśa dharmāya kaśyapāya trayodaśa / saptaviṃśati somāya catasro 'riṣṭanemine

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वे चैव बहुपुत्राय द्वे चैवाङ्गिरसे तथा । द्वे कृशाश्वाय विदुषे तासां नामानि मे शृणु

dve caiva bahuputrāya dve caivāṅgirase tathā / dve kṛśāśvāya viduṣe tāsāṃ nāmāni me śṛṇu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अरुन्धती वसुर् यामी लम्बा भानुर् मरुत्वती । संकल्पा च मुहूर्ता च साध्या विश्वा च भो द्विजाः

arundhatī vasur yāmī lambā bhānur marutvatī / saṃkalpā ca muhūrtā ca sādhyā viśvā ca bho dvijāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धर्मपत्न्यो दश त्व् एतास् तास्व् अपत्यानि बोधत । विश्वेदेवास् तु विश्वायाः साध्या साध्यान् व्यजायत

dharmapatnyo daśa tv etās tāsv apatyāni bodhata / viśvedevās tu viśvāyāḥ sādhyā sādhyān vyajāyata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मरुत्वत्यां मरुत्वन्तो वसोस् तु वसवः सुताः । भानोस् तु भानवः पुत्रा मुहूर्तास् तु मुहूर्तजाः

marutvatyāṃ marutvanto vasos tu vasavaḥ sutāḥ / bhānos tu bhānavaḥ putrā muhūrtās tu muhūrtajāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लम्बायाश् चैव घोषो ऽथ नागवीथी च यामिजा । पृथिवी विषयं सर्वम् अरुन्धत्यां व्यजायत

lambāyāś caiva ghoṣo 'tha nāgavīthī ca yāmijā / pṛthivī viṣayaṃ sarvam arundhatyāṃ vyajāyata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संकल्पायास् तु विश्वात्मा जज्ञे संकल्प एव हि । नागवीथ्यां च यामिन्यां वृषलश् च व्यजायत

saṃkalpāyās tu viśvātmā jajñe saṃkalpa eva hi / nāgavīthyāṃ ca yāminyāṃ vṛṣalaś ca vyajāyata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परा याः सोमपत्नीश् च दक्षः प्राचेतसो ददौ । सर्वा नक्षत्रनाम्न्यस् ता ज्योतिषे परिकीर्तिताः

parā yāḥ somapatnīś ca dakṣaḥ prācetaso dadau / sarvā nakṣatranāmnyas tā jyotiṣe parikīrtitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ये त्व् अन्ये ख्यातिमन्तो वै देवा ज्योतिष्पुरोगमाः । वसवो ऽष्टौ समाख्यातास् तेषां वक्ष्यामि विस्तरम्

ye tv anye khyātimanto vai devā jyotiṣpurogamāḥ / vasavo 'ṣṭau samākhyātās teṣāṃ vakṣyāmi vistaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आपो ध्रुवश् च सोमश् च धवश् चैवानिलो ऽनलः । प्रत्यूषश् च प्रभासश् च वसवो नामभिः स्मृताः

āpo dhruvaś ca somaś ca dhavaś caivānilo 'nalaḥ / pratyūṣaś ca prabhāsaś ca vasavo nāmabhiḥ smṛtāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आपस्य पुत्रो वैतण्ड्यः श्रमः श्रान्तो मुनिस् तथा । ध्रुवस्य पुत्रो भगवान् कालो लोकप्रकालनः

āpasya putro vaitaṇḍyaḥ śramaḥ śrānto munis tathā / dhruvasya putro bhagavān kālo lokaprakālanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सोमस्य भगवान् वर्चा वर्चस्वी येन जायते । धवस्य पुत्रो द्रविणो हुतहव्यवहस् तथा । मनोहरायाः शिशिरः प्राणो ऽथ रमणस् तथा

somasya bhagavān varcā varcasvī yena jāyate / dhavasya putro draviṇo hutahavyavahas tathā / manoharāyāḥ śiśiraḥ prāṇo 'tha ramaṇas tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनिलस्य शिवा भार्या तस्याः पुत्रो मनोजवः । अविज्ञातगतिश् चैव द्वौ पुत्राव् अनिलस्य च

anilasya śivā bhāryā tasyāḥ putro manojavaḥ / avijñātagatiś caiva dvau putrāv anilasya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अग्निपुत्रः कुमारस् तु शरस्तम्बे श्रिया वृतः । तस्य शाखो विशाखश् च नैगमेयश् च पृष्ठजः

agniputraḥ kumāras tu śarastambe śriyā vṛtaḥ / tasya śākho viśākhaś ca naigameyaś ca pṛṣṭhajaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपत्यं कृत्तिकानां तु कार्त्तिकेय इति स्मृतः । प्रत्यूषस्य विदुः पुत्रम् ऋषिं नाम्नाथ देवलम्

apatyaṃ kṛttikānāṃ tu kārttikeya iti smṛtaḥ / pratyūṣasya viduḥ putram ṛṣiṃ nāmnātha devalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वौ पुत्रौ देवलस्यापि क्षमावन्तौ मनीषिणौ । बृहस्पतेस् तु भगिनी वरस्त्री ब्रह्मवादिनी

dvau putrau devalasyāpi kṣamāvantau manīṣiṇau / bṛhaspates tu bhaginī varastrī brahmavādinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

योगसिद्धा जगत् कृत्स्नम् असक्ता विचचार ह । प्रभासस्य तु सा भार्या वसूनाम् अष्टमस्य तु

yogasiddhā jagat kṛtsnam asaktā vicacāra ha / prabhāsasya tu sā bhāryā vasūnām aṣṭamasya tu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विश्वकर्मा महाभागो यस्यां जज्ञे प्रजापतिः । कर्ता शिल्पसहस्राणां त्रिदशानां च वार्धकिः

viśvakarmā mahābhāgo yasyāṃ jajñe prajāpatiḥ / kartā śilpasahasrāṇāṃ tridaśānāṃ ca vārdhakiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भूषणानां च सर्वेषां कर्ता शिल्पवतां वरः । यः सर्वेषां विमानानि दैवतानां चकार ह

bhūṣaṇānāṃ ca sarveṣāṃ kartā śilpavatāṃ varaḥ / yaḥ sarveṣāṃ vimānāni daivatānāṃ cakāra ha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मानुषाश् चोपजीवन्ति यस्य शिल्पं महात्मनः । सुरभी कश्यपाद् रुद्रान् एकादश विनिर्ममे

mānuṣāś copajīvanti yasya śilpaṃ mahātmanaḥ / surabhī kaśyapād rudrān ekādaśa vinirmame

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महादेवप्रसादेन तपसा भाविता सती । अजैकपाद् अहिर्बुध्न्यस् त्वष्टा रुद्रश् च वीर्यवान्

mahādevaprasādena tapasā bhāvitā satī / ajaikapād ahirbudhnyas tvaṣṭā rudraś ca vīryavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हरश् च बहुरूपश् च त्र्यम्बकश् चापराजितः । वृषाकपिश् च शंभुश् च कपर्दी रैवतस् तथा

haraś ca bahurūpaś ca tryambakaś cāparājitaḥ / vṛṣākapiś ca śaṃbhuś ca kapardī raivatas tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मृगव्याधश् च शर्वश् च कपाली च द्विजोत्तमाः । एकादशैते विख्याता रुद्रास् त्रिभुवनेश्वराः

mṛgavyādhaś ca śarvaś ca kapālī ca dvijottamāḥ / ekādaśaite vikhyātā rudrās tribhuvaneśvarāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शतं त्व् एवं समाख्यातं रुद्राणाम् अमितौजसाम् । पुराणे मुनिशार्दूला यैर् व्याप्तं सचराचरम्

śataṃ tv evaṃ samākhyātaṃ rudrāṇām amitaujasām / purāṇe muniśārdūlā yair vyāptaṃ sacarācaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दाराञ् शृणुध्वं विप्रेन्द्राः कश्यपस्य प्रजापतेः । अदितिर् दितिर् दनुश् चैव अरिष्टा सुरसा खसा

dārāñ śṛṇudhvaṃ viprendrāḥ kaśyapasya prajāpateḥ / aditir ditir danuś caiva ariṣṭā surasā khasā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुरभिर् विनता चैव ताम्रा क्रोधवशा इरा । कद्रुर् मुनिश् च भो विप्रास् तास्व् अपत्यानि बोधत

surabhir vinatā caiva tāmrā krodhavaśā irā / kadrur muniś ca bho viprās tāsv apatyāni bodhata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूर्वमन्वन्तरे श्रेष्ठा द्वादशासन् सुरोत्तमाः । तुषिता नाम ते ऽन्योन्यम् ऊचुर् वैवस्वते ऽन्तरे

pūrvamanvantare śreṣṭhā dvādaśāsan surottamāḥ / tuṣitā nāma te 'nyonyam ūcur vaivasvate 'ntare

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उपस्थिते ऽतियशसश् चाक्षुषस्यान्तरे मनोः । हितार्थं सर्वलोकानां समागम्य परस्परम्

upasthite 'tiyaśasaś cākṣuṣasyāntare manoḥ / hitārthaṃ sarvalokānāṃ samāgamya parasparam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आगच्छत द्रुतं देवा अदितिं संप्रविश्य वै । मन्वन्तरे प्रसूयामस् तन् नः श्रेयो भविष्यति

āgacchata drutaṃ devā aditiṃ saṃpraviśya vai / manvantare prasūyāmas tan naḥ śreyo bhaviṣyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लोमहर्षण उवाच: एवम् उक्त्वा तु ते सर्वे चाक्षुषस्यान्तरे मनोः । मारीचात् कश्यपाज् जातास् त्व् अदित्या दक्षकन्यया

lomaharṣaṇa uvāca: evam uktvā tu te sarve cākṣuṣasyāntare manoḥ / mārīcāt kaśyapāj jātās tv adityā dakṣakanyayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र विष्णुश् च शक्रश् च जज्ञाते पुनर् एव हि । अर्यमा चैव धाता च त्वष्टा पूषा तथैव च

tatra viṣṇuś ca śakraś ca jajñāte punar eva hi / aryamā caiva dhātā ca tvaṣṭā pūṣā tathaiva ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विवस्वान् सविता चैव मित्रो वरुण एव च । अंशो भगश् चातितेजा आदित्या द्वादश स्मृताः

vivasvān savitā caiva mitro varuṇa eva ca / aṃśo bhagaś cātitejā ādityā dvādaśa smṛtāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सप्तविंशति याः प्रोक्ताः सोमपत्न्यो महाव्रताः । तासाम् अपत्यान्य् अभवन् दीप्तान्य् अमिततेजसः

saptaviṃśati yāḥ proktāḥ somapatnyo mahāvratāḥ / tāsām apatyāny abhavan dīptāny amitatejasaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अरिष्टनेमिपत्नीनाम् अपत्यानीह षोडश । बहुपुत्रस्य विदुषश् चतस्रो विद्युतः स्मृताः

ariṣṭanemipatnīnām apatyānīha ṣoḍaśa / bahuputrasya viduṣaś catasro vidyutaḥ smṛtāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चाक्षुषस्यान्तरे पूर्वे ऋचो ब्रह्मर्षिसत्कृताः । कृशाश्वस्य च देवर्षेर् देवप्रहरणाः स्मृताः

cākṣuṣasyāntare pūrve ṛco brahmarṣisatkṛtāḥ / kṛśāśvasya ca devarṣer devapraharaṇāḥ smṛtāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एते युगसहस्रान्ते जायन्ते पुनर् एव हि । सर्वे देवगणाश् चात्र त्रयस्त्रिंशत् तु कामजाः

ete yugasahasrānte jāyante punar eva hi / sarve devagaṇāś cātra trayastriṃśat tu kāmajāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेषाम् अपि च भो विप्रा निरोधोत्पत्तिर् उच्यते । यथा सूर्यस्य गगन उदयास्तमयाव् इह

teṣām api ca bho viprā nirodhotpattir ucyate / yathā sūryasya gagana udayāstamayāv iha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं देवनिकायास् ते संभवन्ति युगे युगे । दित्याः पुत्रद्वयं जज्ञे कश्यपाद् इति नः श्रुतम्

evaṃ devanikāyās te saṃbhavanti yuge yuge / dityāḥ putradvayaṃ jajñe kaśyapād iti naḥ śrutam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हिरण्यकशिपुश् चैव हिरण्याक्षश् च वीर्यवान् । सिंहिका चाभवत् कन्या विप्रचित्तेः परिग्रहः

hiraṇyakaśipuś caiva hiraṇyākṣaś ca vīryavān / siṃhikā cābhavat kanyā vipracitteḥ parigrahaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सैंहिकेया इति ख्याता यस्याः पुत्रा महाबलाः । हिरण्यकशिपोः पुत्राश् चत्वारः प्रथितौजसः

saiṃhikeyā iti khyātā yasyāḥ putrā mahābalāḥ / hiraṇyakaśipoḥ putrāś catvāraḥ prathitaujasaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ह्रादश् च अनुह्रादश् च प्रह्रादश् चैव वीर्यवान् । संह्रादश् च चतुर्थो ऽभूद् ध्रादपुत्रो ह्रदस् तथा

hrādaś ca anuhrādaś ca prahrādaś caiva vīryavān / saṃhrādaś ca caturtho 'bhūd dhrādaputro hradas tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ह्रदस्य पुत्रौ द्वौ वीरौ शिवः कालस् तथैव च । विरोचनश् च प्राह्रादिर् बलिर् जज्ञे विरोचनात्

hradasya putrau dvau vīrau śivaḥ kālas tathaiva ca / virocanaś ca prāhrādir balir jajñe virocanāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बलेः पुत्रशतम् आसीद् बाणज्येष्ठं तपोधनाः । धृतराष्ट्रश् च सूर्यश् च चन्द्रमाश् चन्द्रतापनः

baleḥ putraśatam āsīd bāṇajyeṣṭhaṃ tapodhanāḥ / dhṛtarāṣṭraś ca sūryaś ca candramāś candratāpanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुम्भनाभो गर्दभाक्षः कुक्षिर् इत्य् एवमादयः । बाणस् तेषाम् अतिबलो ज्येष्ठः पशुपतेः प्रियः

kumbhanābho gardabhākṣaḥ kukṣir ity evamādayaḥ / bāṇas teṣām atibalo jyeṣṭhaḥ paśupateḥ priyaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुरा कल्पे तु बाणेन प्रसाद्योमापतिं प्रभुम् । पार्श्वतो विहरिष्यामि इत्य् एवं याचितो वरः

purā kalpe tu bāṇena prasādyomāpatiṃ prabhum / pārśvato vihariṣyāmi ity evaṃ yācito varaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हिरण्याक्षसुताश् चैव विद्वांसश् च महाबलाः । भर्भरः शकुनिश् चैव भूतसंतापनस् तथा

hiraṇyākṣasutāś caiva vidvāṃsaś ca mahābalāḥ / bharbharaḥ śakuniś caiva bhūtasaṃtāpanas tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महानाभश् च विक्रान्तः कालनाभस् तथैव च । अभवन् दनुपुत्राश् च शतं तीव्रपराक्रमाः

mahānābhaś ca vikrāntaḥ kālanābhas tathaiva ca / abhavan danuputrāś ca śataṃ tīvraparākramāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तपस्विनो महावीर्याः प्राधान्येन ब्रवीमि तान् । द्विमूर्धा शङ्कुकर्णश् च तथा हयशिरा विभुः

tapasvino mahāvīryāḥ prādhānyena bravīmi tān / dvimūrdhā śaṅkukarṇaś ca tathā hayaśirā vibhuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अयोमुखः शम्बरश् च कपिलो वामनस् तथा । मारीचिर् मघवांश् चैव इल्वलः स्वसृमस् तथा

ayomukhaḥ śambaraś ca kapilo vāmanas tathā / mārīcir maghavāṃś caiva ilvalaḥ svasṛmas tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विक्षोभणश् च केतुश् च केतुवीर्यशतह्रदौ । इन्द्रजित् सर्वजिच् चैव वज्रनाभस् तथैव च

vikṣobhaṇaś ca ketuś ca ketuvīryaśatahradau / indrajit sarvajic caiva vajranābhas tathaiva ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकचक्रो महाबाहुस् तारकश् च महाबलः । वैश्वानरः पुलोमा च विद्रावणमहाशिराः

ekacakro mahābāhus tārakaś ca mahābalaḥ / vaiśvānaraḥ pulomā ca vidrāvaṇamahāśirāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वर्भानुर् वृषपर्वा च विप्रचित्तिश् च वीर्यवान् । सर्व एते दनोः पुत्राः कश्यपाद् अभिजज्ञिरे

svarbhānur vṛṣaparvā ca vipracittiś ca vīryavān / sarva ete danoḥ putrāḥ kaśyapād abhijajñire

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विप्रचित्तिप्रधानास् ते दानवाः सुमहाबलाः । एतेषां पुत्रपौत्रं तु न तच् छक्यं द्विजोत्तमाः

vipracittipradhānās te dānavāḥ sumahābalāḥ / eteṣāṃ putrapautraṃ tu na tac chakyaṃ dvijottamāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रसंख्यातुं बहुत्वाच् च पुत्रपौत्रम् अनन्तकम् । स्वर्भानोस् तु प्रभा कन्या पुलोम्नस् तु शची सुता

prasaṃkhyātuṃ bahutvāc ca putrapautram anantakam / svarbhānos tu prabhā kanyā pulomnas tu śacī sutā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उपदीप्तिर् हयशिराः शर्मिष्ठा वार्षपर्वणी । पुलोमा कालिका चैव वैश्वानरसुते उभे

upadīptir hayaśirāḥ śarmiṣṭhā vārṣaparvaṇī / pulomā kālikā caiva vaiśvānarasute ubhe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बह्वपत्ये महापत्ये मरीचेस् तु परिग्रहः । तयोः पुत्रसहस्राणि षष्टिर् दानवनन्दनाः

bahvapatye mahāpatye marīces tu parigrahaḥ / tayoḥ putrasahasrāṇi ṣaṣṭir dānavanandanāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चतुर्दशशतान् अन्यान् हिरण्यपुरवासिनः । मरीचिर् जनयाम् आस महता तपसान्वितः

caturdaśaśatān anyān hiraṇyapuravāsinaḥ / marīcir janayām āsa mahatā tapasānvitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पौलोमाः कालकेयाश् च दानवास् ते महाबलाः । अवध्या देवतानां हि हिरण्यपुरवासिनः

paulomāḥ kālakeyāś ca dānavās te mahābalāḥ / avadhyā devatānāṃ hi hiraṇyapuravāsinaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पितामहप्रसादेन ये हताः सव्यसाचिना । ततो ऽपरे महावीर्या दानवास् त्व् अतिदारुणाः

pitāmahaprasādena ye hatāḥ savyasācinā / tato 'pare mahāvīryā dānavās tv atidāruṇāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सिंहिकायाम् अथोत्पन्ना विप्रचित्तेः सुतास् तथा । दैत्यदानवसंयोगाज् जातास् तीव्रपराक्रमाः

siṃhikāyām athotpannā vipracitteḥ sutās tathā / daityadānavasaṃyogāj jātās tīvraparākramāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सैंहिकेया इति ख्यातास् त्रयोदश महाबलाः । वंश्यः शल्यश् च बलिनौ नलश् चैव तथा बलः

saiṃhikeyā iti khyātās trayodaśa mahābalāḥ / vaṃśyaḥ śalyaś ca balinau nalaś caiva tathā balaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वातापिर् नमुचिश् चैव इल्वलः स्वसृमस् तथा । अञ्जिको नरकश् चैव कालनाभस् तथैव च

vātāpir namuciś caiva ilvalaḥ svasṛmas tathā / añjiko narakaś caiva kālanābhas tathaiva ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सरमानस् तथा चैव स्वरकल्पश् च वीर्यवान् । एते वै दानवाः श्रेष्ठा दनोर् वंशविवर्धनाः

saramānas tathā caiva svarakalpaś ca vīryavān / ete vai dānavāḥ śreṣṭhā danor vaṃśavivardhanāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेषां पुत्राश् च पौत्राश् च शतशो ऽथ सहस्रशः । संह्रादस्य तु दैत्यस्य निवातकवचाः कुले

teṣāṃ putrāś ca pautrāś ca śataśo 'tha sahasraśaḥ / saṃhrādasya tu daityasya nivātakavacāḥ kule

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समुत्पन्नाः सुमहता तपसा भावितात्मनः । तिस्रः कोट्यः सुतास् तेषां मणिवत्यां निवासिनः

samutpannāḥ sumahatā tapasā bhāvitātmanaḥ / tisraḥ koṭyaḥ sutās teṣāṃ maṇivatyāṃ nivāsinaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अवध्यास् ते ऽपि देवानाम् अर्जुनेन निपातिताः । षट् सुताः सुमहाभागास् ताम्रायाः परिकीर्तिताः

avadhyās te 'pi devānām arjunena nipātitāḥ / ṣaṭ sutāḥ sumahābhāgās tāmrāyāḥ parikīrtitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्रौञ्ची श्येनी च भासी च सुग्रीवी शुचिगृध्रिका । क्रौञ्ची तु जनयाम् आस उलूकप्रत्युलूककान्

krauñcī śyenī ca bhāsī ca sugrīvī śucigṛdhrikā / krauñcī tu janayām āsa ulūkapratyulūkakān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्येनी श्येनांस् तथा भासी भासान् गृध्रांश् च गृध्र्य् अपि । शुचिर् औदकान् पक्षिगणान् सुग्रीवी तु द्विजोत्तमाः

śyenī śyenāṃs tathā bhāsī bhāsān gṛdhrāṃś ca gṛdhry api / śucir audakān pakṣigaṇān sugrīvī tu dvijottamāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अश्वान् उष्ट्रान् गर्दभांश् च ताम्रावंशः प्रकीर्तितः । विनतायास् तु द्वौ पुत्रौ विख्यातौ गरुडारुणौ

aśvān uṣṭrān gardabhāṃś ca tāmrāvaṃśaḥ prakīrtitaḥ / vinatāyās tu dvau putrau vikhyātau garuḍāruṇau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गरुडः पततां श्रेष्ठो दारुणः स्वेन कर्मणा । सुरसायाः सहस्रं तु सर्पाणाम् अमितौजसाम्

garuḍaḥ patatāṃ śreṣṭho dāruṇaḥ svena karmaṇā / surasāyāḥ sahasraṃ tu sarpāṇām amitaujasām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनेकशिरसां विप्राः खचराणां महात्मनाम् । काद्रवेयास् तु बलिनः सहस्रम् अमितौजसः

anekaśirasāṃ viprāḥ khacarāṇāṃ mahātmanām / kādraveyās tu balinaḥ sahasram amitaujasaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुपर्णवशगा नागा जज्ञिरे नैकमस्तकाः । येषां प्रधानाः सततं शेषवासुकितक्षकाः

suparṇavaśagā nāgā jajñire naikamastakāḥ / yeṣāṃ pradhānāḥ satataṃ śeṣavāsukitakṣakāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ऐरावतो महापद्मः कम्बलाश्वतराव् उभौ । एलापत्त्रश् च शङ्खश् च कर्कोटकधनंजयौ

airāvato mahāpadmaḥ kambalāśvatarāv ubhau / elāpattraś ca śaṅkhaś ca karkoṭakadhanaṃjayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महानीलमहाकर्णौ धृतराष्ट्रबलाहकौ । कुहरः पुष्पदंष्ट्रश् च दुर्मुखः सुमुखस् तथा

mahānīlamahākarṇau dhṛtarāṣṭrabalāhakau / kuharaḥ puṣpadaṃṣṭraś ca durmukhaḥ sumukhas tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शङ्खश् च शङ्खपालश् च कपिलो वामनस् तथा । नहुषः शङ्खरोमा च मणिर् इत्य् एवमादयः

śaṅkhaś ca śaṅkhapālaś ca kapilo vāmanas tathā / nahuṣaḥ śaṅkharomā ca maṇir ity evamādayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेषां पुत्राश् च पौत्राश् च शतशो ऽथ सहस्रशः । चतुर्दशसहस्राणि क्रूराणाम् अनिलाशिनाम्

teṣāṃ putrāś ca pautrāś ca śataśo 'tha sahasraśaḥ / caturdaśasahasrāṇi krūrāṇām anilāśinām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गणं क्रोधवंशं विप्रास् तस्य सर्वे च दंष्ट्रिणः । स्थलजाः पक्षिणो ऽब्जाश् च धरायाः प्रसवाः स्मृताः

gaṇaṃ krodhavaṃśaṃ viprās tasya sarve ca daṃṣṭriṇaḥ / sthalajāḥ pakṣiṇo 'bjāś ca dharāyāḥ prasavāḥ smṛtāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गास् तु वै जनयाम् आस सुरभिर् महिषीस् तथा । इरा वृक्षलता वल्लीस् तृणजातीश् च सर्वशः

gās tu vai janayām āsa surabhir mahiṣīs tathā / irā vṛkṣalatā vallīs tṛṇajātīś ca sarvaśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

खसा तु यक्षरक्षांसि मुनिर् अप्सरसस् तथा । अरिष्टा तु महासिद्धा गन्धर्वान् अमितौजसः

khasā tu yakṣarakṣāṃsi munir apsarasas tathā / ariṣṭā tu mahāsiddhā gandharvān amitaujasaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एते कश्यपदायादाः कीर्तिताः स्थाणुजङ्गमाः । येषां पुत्राश् च पौत्राश् च शतशो ऽथ सहस्रशः

ete kaśyapadāyādāḥ kīrtitāḥ sthāṇujaṅgamāḥ / yeṣāṃ putrāś ca pautrāś ca śataśo 'tha sahasraśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एष मन्वन्तरे विप्राः सर्गः स्वारोचिषे स्मृतः । वैवस्वते ऽतिमहति वारुणे वितते क्रतौ

eṣa manvantare viprāḥ sargaḥ svārociṣe smṛtaḥ / vaivasvate 'timahati vāruṇe vitate kratau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जुह्वानस्य ब्रह्मणो वै प्रजासर्ग इहोच्यते । पूर्वं यत्र समुत्पन्नान् ब्रह्मर्षीन् सप्त मानसान्

juhvānasya brahmaṇo vai prajāsarga ihocyate / pūrvaṃ yatra samutpannān brahmarṣīn sapta mānasān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुत्रत्वे कल्पयाम् आस स्वयम् एव पितामहः । ततो विरोधे देवानां दानवानां च भो द्विजाः

putratve kalpayām āsa svayam eva pitāmahaḥ / tato virodhe devānāṃ dānavānāṃ ca bho dvijāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दितिर् विनष्टपुत्रा वै तोषयाम् आस कश्यपम् । कश्यपस् तु प्रसन्नात्मा सम्यग् आराधितस् तया

ditir vinaṣṭaputrā vai toṣayām āsa kaśyapam / kaśyapas tu prasannātmā samyag ārādhitas tayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वरेण च्छन्दयाम् आस सा च वव्रे वरं तदा । पुत्रम् इन्द्रवधार्थाय समर्थम् अमितौजसम्

vareṇa cchandayām āsa sā ca vavre varaṃ tadā / putram indravadhārthāya samartham amitaujasam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स च तस्मै वरं प्रादात् प्रार्थितः सुमहातपाः । दत्त्वा च वरम् अत्युग्रो मारीचः समभाषत

sa ca tasmai varaṃ prādāt prārthitaḥ sumahātapāḥ / dattvā ca varam atyugro mārīcaḥ samabhāṣata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इन्द्रं पुत्रो निहन्ता ते गर्भं वै शरदां शतम् । यदि धारयसे शौच- तत्परा व्रतम् आस्थिता

indraṃ putro nihantā te garbhaṃ vai śaradāṃ śatam / yadi dhārayase śauca- tatparā vratam āsthitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथेत्य् अभिहितो भर्ता तया देव्या महातपाः । धारयाम् आस गर्भं तु शुचिः सा मुनिसत्तमाः

tathety abhihito bhartā tayā devyā mahātapāḥ / dhārayām āsa garbhaṃ tu śuciḥ sā munisattamāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो ऽभ्युपागमद् दित्यां गर्भम् आधाय कश्यपः । रोधयन् वै गणं श्रेष्ठं देवानाम् अमितौजसम्

tato 'bhyupāgamad dityāṃ garbham ādhāya kaśyapaḥ / rodhayan vai gaṇaṃ śreṣṭhaṃ devānām amitaujasam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेजः संहृत्य दुर्धर्षम् अवध्यम् अमरैर् अपि । जगाम पर्वतायैव तपसे संशितव्रता

tejaḥ saṃhṛtya durdharṣam avadhyam amarair api / jagāma parvatāyaiva tapase saṃśitavratā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्याश् चैवान्तरप्रेप्सुर् अभवत् पाकशासनः । जाते वर्षशते चास्या ददर्शान्तरम् अच्युतः

tasyāś caivāntaraprepsur abhavat pākaśāsanaḥ / jāte varṣaśate cāsyā dadarśāntaram acyutaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अकृत्वा पादयोः शौचं दितिः शयनम् आविशत् । निद्रां चाहारयाम् आस तस्यां कुक्षिं प्रविश्य सः

akṛtvā pādayoḥ śaucaṃ ditiḥ śayanam āviśat / nidrāṃ cāhārayām āsa tasyāṃ kukṣiṃ praviśya saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वज्रपाणिस् ततो गर्भं सप्तधा तं न्यकृन्तयत् । स पाट्यमानो गर्भो ऽथ वज्रेण प्ररुरोद ह

vajrapāṇis tato garbhaṃ saptadhā taṃ nyakṛntayat / sa pāṭyamāno garbho 'tha vajreṇa praruroda ha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मा रोदीर् इति तं शक्रः पुनः पुनर् अथाब्रवीत् । सो ऽभवत् सप्तधा गर्भस् तम् इन्द्रो रुषितः पुनः

mā rodīr iti taṃ śakraḥ punaḥ punar athābravīt / so 'bhavat saptadhā garbhas tam indro ruṣitaḥ punaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.