Library·Agnivesa: Carakasamhita·1·1.26·1.26.61

Agnivesa: Carakasamhita 1.26.61

Car 1.26.61

सम्प्रति वक्ष्यमाणविपाकलक्षणे मधुराम्लपाकयोर् वातमूत्रपुरीषान् अवरोधकत्वे तथा कटोर्विपाकस्य वातमूत्रपुरीषविबन्धकत्वे हेतुम् आह मधुर इत्यादि ॥ १ अत्र मधुराम्ललवणा निष्ठापाकं गता अपि सन्तः स्नेहगुणयोगाद् वातपुरीषाणां विसर्गं सुखेन कुर्वन्तीति वाक्यार्थः ॥ २ तेन मधुराम्लपाकयोरेतत्समानं लक्षणम् ॥ ३ एवं कटुतिक्तकषायेष्वपि विपर्ययेऽपि वाक्यार्थः ॥ ४] शुक्रहा बद्धविण्मूत्रो विपाको वातलः कटुः । मधुरः सृष्टविण्मूत्रो विपाकः कफशुक्रलः

samprati vakṣyamāṇavipākalakṣaṇe madhurāmlapākayor vātamūtrapurīṣān avarodhakatve tathā kaṭorvipākasya vātamūtrapurīṣavibandhakatve hetum āha madhura ityādi // 1 atra madhurāmlalavaṇā niṣṭhāpākaṃ gatā api santaḥ snehaguṇayogād vātapurīṣāṇāṃ visargaṃ sukhena kurvantīti vākyārthaḥ // 2 tena madhurāmlapākayoretatsamānaṃ lakṣaṇam // 3 evaṃ kaṭutiktakaṣāyeṣvapi viparyaye'pi vākyārthaḥ // 4] śukrahā baddhaviṇmūtro vipāko vātalaḥ kaṭuḥ / madhuraḥ sṛṣṭaviṇmūtro vipākaḥ kaphaśukralaḥ

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/Car/1.26.61

Cite as: Agnivesa: Carakasamhita 1.26.61, in HREEM (hreem.cc/library/Car/1.26.61), after GRETIL, Agnivesa: Carakasamhita (selected parts; see below) with the Ayurvedadipika Based on the ed.

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/7_ayur/caraka_u.htm — Agnivesa: Carakasamhita (selected parts; see below) with the Ayurvedadipika Based on the ed. by J. Trikamji Varanasi: Chaukhambha Sanskrit Sansthan, 1994 (Kashi Sanskrit Series, 228) Input by Oliver Hellwig This e-text comprises the following parts: 1,1.1 - 1,

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text