Library·Agnivesa: Carakasamhita·1·1.27·1.27.98

Agnivesa: Carakasamhita 1.27.98

Car 1.27.98

शाकानामपि व्यञ्जनत्वेनानन्तरमुपदेशः ॥ १ शुषा कासमर्दः ॥ २ शटी स्वनामप्रसिद्धा ॥ ३ वास्तुकं टङ्कवास्तुकम् ॥ ४ नात्युष्णशीतवीर्येति नोष्णत्वं प्रकर्षप्राप्तमस्या नापि शीतत्वम् इत्यर्थः ॥ ५ यत्तु सुश्रुते तिक्ता काकमाची वातं शमयति उष्णवीर्यत्वात् इत्युक्तं तद्वीर्यवादिमतेन अत एव द्रव्यगुणे सुश्रुतेऽपि नात्युष्णशीता इत्येवमेव पठितम् ॥ ६ राजक्षवकः दुग्धिका ॥ ७ कालशाकं कालिया इति ख्यातं कालाख्यम् इति कालशाकम् एवोच्यते पुनः अन्ये तु कालायम् इति पठन्ति ॥ ८ मण्डूकपर्णी मणिमणीति ख्याता ॥ ९ कुचेला अकर्णविद्धिकाभेदः ॥ १० वनतिक्तकं पथ्यसुन्दरम् ॥ ११ अवल्गुजो वाल्गुजी ॥ १२ शकुलादनी कटुरोहिणी ॥ १३ शार्ङ्गेष्टा काकतिक्ता ॥ १४ कठिल्लकः पुनर्नवा ॥ १५ नाडी नाडीचः ॥ १६ कलायो वर्तुलकलायः ॥ १७ तिलपर्णिका हुलहुलिका ॥ १८ गोजिह्वा दार्विपत्त्रिका ॥ १९ कुलकः कारवेल्लकः केचित् तु कुलकं पटोलभेदम् आहुः ॥ २० कर्कशः स्वल्पकर्कोटकः ॥ २१] सर्वाणि सूप्यशाकानि फञ्जी चिल्ली कुतुम्बकः

śākānāmapi vyañjanatvenānantaramupadeśaḥ // 1 śuṣā kāsamardaḥ // 2 śaṭī svanāmaprasiddhā // 3 vāstukaṃ ṭaṅkavāstukam // 4 nātyuṣṇaśītavīryeti noṣṇatvaṃ prakarṣaprāptamasyā nāpi śītatvam ityarthaḥ // 5 yattu suśrute tiktā kākamācī vātaṃ śamayati uṣṇavīryatvāt ityuktaṃ tadvīryavādimatena ata eva dravyaguṇe suśrute'pi nātyuṣṇaśītā ityevameva paṭhitam // 6 rājakṣavakaḥ dugdhikā // 7 kālaśākaṃ kāliyā iti khyātaṃ kālākhyam iti kālaśākam evocyate punaḥ anye tu kālāyam iti paṭhanti // 8 maṇḍūkaparṇī maṇimaṇīti khyātā // 9 kucelā akarṇaviddhikābhedaḥ // 10 vanatiktakaṃ pathyasundaram // 11 avalgujo vālgujī // 12 śakulādanī kaṭurohiṇī // 13 śārṅgeṣṭā kākatiktā // 14 kaṭhillakaḥ punarnavā // 15 nāḍī nāḍīcaḥ // 16 kalāyo vartulakalāyaḥ // 17 tilaparṇikā hulahulikā // 18 gojihvā dārvipattrikā // 19 kulakaḥ kāravellakaḥ kecit tu kulakaṃ paṭolabhedam āhuḥ // 20 karkaśaḥ svalpakarkoṭakaḥ // 21] sarvāṇi sūpyaśākāni phañjī cillī kutumbakaḥ

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/Car/1.27.98

Cite as: Agnivesa: Carakasamhita 1.27.98, in HREEM (hreem.cc/library/Car/1.27.98), after GRETIL, Agnivesa: Carakasamhita (selected parts; see below) with the Ayurvedadipika Based on the ed.

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/7_ayur/caraka_u.htm — Agnivesa: Carakasamhita (selected parts; see below) with the Ayurvedadipika Based on the ed. by J. Trikamji Varanasi: Chaukhambha Sanskrit Sansthan, 1994 (Kashi Sanskrit Series, 228) Input by Oliver Hellwig This e-text comprises the following parts: 1,1.1 - 1,

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text