वाजीकरणशब्दनिरुक्तम् आह येनेत्यादि ॥ १ व्रजेच्चाभ्यधिकम् इति पुनः पुनर्गच्छेत् व्यज्यते इति वा पाठः तत्रापि भूयो गमनेन नारीषु पुंस्त्वेन व्यज्यते ॥ २ व्यज्यात् इति पाठेऽपि स एवार्थो विद्वद्भिः सुचिन्तनीयः ॥ ३ अनेन निरुक्तेन त्रिविधमपि वृष्यमवरुध्यते यथा शुक्रवृद्धिकरं च माषादि तथा स्रुतिकरं संकल्पादि शुक्रस्रुतिवृद्धिकरं क्षीरादि ॥ ४ यदुक्तमन्यत्र शुक्रस्रुतिकरं किंचित् किंचिच्छुक्रविवर्धनम् ॥ ५ स्रुतिवृद्धिकरं किंचित् त्रिविधं वृष्यमुच्यते इति ॥ ६ त्रिविधमपि हीदं व्यवाये बलवत्त्वं पुनः पुनर्व्यवायशक्तिं च करोति ॥ ७] हेतुर्योगोपदेशस्य योगा द्वादश चोत्तमाः । यत् पूर्वं मैथुनात् सेव्यं सेव्यं यन्मैथुनाद् अनु
vājīkaraṇaśabdaniruktam āha yenetyādi // 1 vrajeccābhyadhikam iti punaḥ punargacchet vyajyate iti vā pāṭhaḥ tatrāpi bhūyo gamanena nārīṣu puṃstvena vyajyate // 2 vyajyāt iti pāṭhe'pi sa evārtho vidvadbhiḥ sucintanīyaḥ // 3 anena niruktena trividhamapi vṛṣyamavarudhyate yathā śukravṛddhikaraṃ ca māṣādi tathā srutikaraṃ saṃkalpādi śukrasrutivṛddhikaraṃ kṣīrādi // 4 yaduktamanyatra śukrasrutikaraṃ kiṃcit kiṃcicchukravivardhanam // 5 srutivṛddhikaraṃ kiṃcit trividhaṃ vṛṣyamucyate iti // 6 trividhamapi hīdaṃ vyavāye balavattvaṃ punaḥ punarvyavāyaśaktiṃ ca karoti // 7] heturyogopadeśasya yogā dvādaśa cottamāḥ / yat pūrvaṃ maithunāt sevyaṃ sevyaṃ yanmaithunād anu
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.