Library·Chāndogya Upaniṣad·6·6.5

Chāndogya Upaniṣad 6.5

अन्नम् अशितं त्रेधा विधीयते । तस्य यः स्थविष्ठो धातुस् तत् पुरीषं भवति । यो मध्यमस् तन् मांसम् । यो ऽणिष्ठस् तन् मनः

annam aśitaṃ tredhā vidhīyate | tasya yaḥ sthaviṣṭho dhātus tat purīṣaṃ bhavati | yo madhyamas tan māṃsam | yo 'ṇiṣṭhas tan manaḥ

'The earth (food) when eaten becomes threefold; its grossest portion becomes feces, its middle portion flesh, its subtilest portion mind.

Translated by F. Max Müller

आपः पीतास् त्रेधा विधीयन्ते । तासां यः स्थविष्ठो धातुस् तन् मूत्रं भवति । यो मध्यमस् तल् लोहितम् । यो ऽणिष्ठः स प्राणः

āpaḥ pītās tredhā vidhīyante | tāsāṃ yaḥ sthaviṣṭho dhātus tan mūtraṃ bhavati | yo madhyamas tal lohitam | yo 'ṇiṣṭhaḥ sa prāṇaḥ

'Water when drunk becomes threefold; its grossest portion becomes water, its middle portion blood, its subtilest portion breath.

Translated by F. Max Müller

तेजो ऽशितं त्रेधा विधीयते । तस्य यः स्थविष्ठो धातुस् तद् अस्थि भवति । यो मध्यमः स मज्जा । यो ऽणिष्ठः सा वाक्

tejo 'śitaṃ tredhā vidhīyate | tasya yaḥ sthaviṣṭho dhātus tad asthi bhavati | yo madhyamaḥ sa majjā | yo 'ṇiṣṭhaḥ sā vāk

'Fire (i.e. in oil, butter, &c.) when eaten becomes threefold; its grossest portion becomes bone, its middle portion marrow, its subtilest portion speech.

Translated by F. Max Müller

अन्नमयं हि सोम्य मनः । आपोमयः प्राणः । तेजोमयी वाग् इति । भूय एव मा भगवान् विज्ञापयत्व् इति । तथा सोम्येति होवाच

annamayaṃ hi somya manaḥ | āpomayaḥ prāṇaḥ | tejomayī vāg iti | bhūya eva mā bhagavān vijñāpayatv iti | tathā somyeti hovāca

'For truly, my child, mind comes of earth, breath of water, speech of fire.' 'Please, Sir, inform me still more,' said the son. 'Be it so, my child,' the father replied.

Translated by F. Max Müller