Library·Chandogya-Upanisad (Chandogyopanisad) with commentary·1·1.2

Chandogya-Upanisad (Chandogyopanisad) with commentary 1.2

देवासुरा देवाश्चासुराश्च ।

devāsurā devāścāsurāśca /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदा च तदुद्गीथं कर्माऽजिहीर्षवस्तदा-ते ह देवा नासिक्यं नासिकायां भवं चेतनावन्तं घ्राणं प्राणमुद्गीथकर्तारमुद्गीथभक्त्योपासांचक्रिरेझ्रुपासनण्टकृतवन्त इत्यर्थः ।

yadā ca tadudgīthaṃ karmā'jihīrṣavastadā-te ha devā nāsikyaṃ nāsikāyāṃ bhavaṃ cetanāvantaṃ ghrāṇaṃ prāṇamudgīthakartāramudgīthabhaktyopāsāṃcakrirejhrupāsanaṇṭakṛtavanta ityarthaḥ /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुख्यप्राणस्योपास्यत्वाय तद्विशुद्धत्वानुभवार्थो ऽयं विचारः श्रुत्या प्रवर्तितः ।

mukhyaprāṇasyopāsyatvāya tadviśuddhatvānubhavārtho 'yaṃ vicāraḥ śrutyā pravartitaḥ /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आसुरेण विद्धत्वाद्घ्राणादिदेवता अपोह्याथानन्तरं य एवायं प्रसिद्धो मुखे भवो मुख्यः प्राणस्तमुद्गीथमुपासाञ्चक्रिरे तं हासुराः पूर्ववदृत्वा प्राप्य विदध्वंसुर्विनष्टा अभिप्रायमात्रेण ।

āsureṇa viddhatvādghrāṇādidevatā apohyāthānantaraṃ ya evāyaṃ prasiddho mukhe bhavo mukhyaḥ prāṇastamudgīthamupāsāñcakrire taṃ hāsurāḥ pūrvavadṛtvā prāpya vidadhvaṃsurvinaṣṭā abhiprāyamātreṇa /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं विशुद्धो ऽसुरैरधर्षितत्वात्प्राण इति एवंविदः प्राणात्मभूतस्येदं फलमाह-यथाश्मानमिति ।

evaṃ viśuddho 'surairadharṣitatvātprāṇa iti evaṃvidaḥ prāṇātmabhūtasyedaṃ phalamāha-yathāśmānamiti /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यस्मान्न विद्धो ऽसुरैर्मुख्यस्तस्मान्नैवैतेन सुरभि दुर्गन्धि वा विजानाति घ्राणेनैव तदुभयं विजानाति लोकः ।

yasmānna viddho 'surairmukhyastasmānnaivaitena surabhi durgandhi vā vijānāti ghrāṇenaiva tadubhayaṃ vijānāti lokaḥ /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं हाङ्गिरास्तं मुख्यं प्राणं हाङ्गिरा इत्येवङ्गुणमुद्गीथमुयासाञ्चक्रे बक इत्येव सम्बन्धं कृतवन्तः केचित् ।

taṃ hāṅgirāstaṃ mukhyaṃ prāṇaṃ hāṅgirā ityevaṅguṇamudgīthamuyāsāñcakre baka ityeva sambandhaṃ kṛtavantaḥ kecit /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा वाचो बृहत्याः पतिस्तेनासौ बृहस्पतिः ।

tathā vāco bṛhatyāḥ patistenāsau bṛhaspatiḥ /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न केवलमङ्गिरःप्रभृतयः उपासाञ्चक्रिरे ।

na kevalamaṅgiraḥprabhṛtayaḥ upāsāñcakrire /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथान्यो ऽप्युद्गाताऽगाता ह वै कामानां भवति एवं विद्वान्यथोक्तगुणं प्राणमक्षरमुद्गीथमुपास्ते तस्यैतद्दृष्टं फलमुक्तम् ।

tathānyo 'pyudgātā'gātā ha vai kāmānāṃ bhavati evaṃ vidvānyathoktaguṇaṃ prāṇamakṣaramudgīthamupāste tasyaitaddṛṣṭaṃ phalamuktam /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.