Divyāvadāna 98

<९८>विचित्राणि च आश्चर्याद्भुतानि प्रादुर्भूतानि। गगनतलस्था देवता भगवत उपरिष्टाद्दिव्यान्युत्पलानि क्षिपन्ति पद्मानि कुमुदानि पुण्डरीकान्यगरुचूर्णानि चन्दनचूर्णानि तगरचूर्णानि तमालपत्राणि, दिव्यानि मान्दारकाणि पुष्पाणि क्षिपन्ति, दिव्यानि च वादित्राणि संप्रवादयन्ति, चैलविक्षेपं चाकार्षुः॥

<98>vicitrāṇi ca āścaryādbhutāni prādurbhūtāni/ gaganatalasthā devatā bhagavata upariṣṭāddivyānyutpalāni kṣipanti padmāni kumudāni puṇḍarīkānyagarucūrṇāni candanacūrṇāni tagaracūrṇāni tamālapatrāṇi, divyāni māndārakāṇi puṣpāṇi kṣipanti, divyāni ca vāditrāṇi saṃpravādayanti, cailavikṣepaṃ cākārṣuḥ//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ तेषाम् ऋषीणामेतदभवत्--किमर्थं महापृथिवीचालः संवृत्त इति। तेषामेतदभवत्--नूनमस्माकं सब्रह्मचारिभिः श्रमणो गौतमो रिद्ध्या आहूतो भविष्यतीति विदित्वा पञ्च ऋषिशतानि श्रावस्तीं संप्रस्थितानि।

atha teṣām ṛṣīṇāmetadabhavat--kimarthaṃ mahāpṛthivīcālaḥ saṃvṛtta iti/ teṣāmetadabhavat--nūnamasmākaṃ sabrahmacāribhiḥ śramaṇo gautamo riddhyā āhūto bhaviṣyatīti viditvā pañca ṛṣiśatāni śrāvastīṃ saṃprasthitāni/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेषामागच्छतां भगवता एकायनो मार्गो ऽधिष्ठितः।

teṣāmāgacchatāṃ bhagavatā ekāyano mārgo 'dhiṣṭhitaḥ/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अद्राक्षुस्ते ऋषयो भगवन्तं दूरादेव द्वात्रिंशता महापुरुषलक्षणैः समलंकृतं मूर्तिमन्तमिव धर्मं हव्यावसिक्तमिव हुतवहं काञ्चनभाजनस्थमिव प्रदीपं जङ्गममिव सुवर्णपर्वतं नानारत्नविचित्रमिव सुवर्णरूपं स्फुटपटुमहाविमलविशुद्धबुद्धिं बुद्धं भगवन्तम्।

adrākṣuste ṛṣayo bhagavantaṃ dūrādeva dvātriṃśatā mahāpuruṣalakṣaṇaiḥ samalaṃkṛtaṃ mūrtimantamiva dharmaṃ havyāvasiktamiva hutavahaṃ kāñcanabhājanasthamiva pradīpaṃ jaṅgamamiva suvarṇaparvataṃ nānāratnavicitramiva suvarṇarūpaṃ sphuṭapaṭumahāvimalaviśuddhabuddhiṃ buddhaṃ bhagavantam/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दृष्ट्वा च पुनर् न तथा द्वादशवर्षे ऽभ्यस्तशमथो योगाचारस्य चित्तस्य कल्यतां जनयति, अपुत्रस्य वा पुत्रः प्रतिलम्भो दरिद्रस्य वा निधिदर्शनं राज्याभिनन्दिनो वा राज्याभिषेको यथा तत्प्रथमतपूर्वबुद्धारोपितकुशलमूलानां तत्प्रथमतो बुद्धदर्शनम्।

dṛṣṭvā ca punar na tathā dvādaśavarṣe 'bhyastaśamatho yogācārasya cittasya kalyatāṃ janayati, aputrasya vā putraḥ pratilambho daridrasya vā nidhidarśanaṃ rājyābhinandino vā rājyābhiṣeko yathā tatprathamatapūrvabuddhāropitakuśalamūlānāṃ tatprathamato buddhadarśanam/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ ते ऋषयो येन भगवांस्तेनोपसंक्रान्ताः।

atha te ṛṣayo yena bhagavāṃstenopasaṃkrāntāḥ/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उपसंक्रम्य भगवतः पादौ शिरसा वन्दित्वा एकान्ते स्थिताः। एकान्तस्थितास्ते ऋषयो भगवन्तमिदमवोचन्--लभेमहि वयं भदन्त स्वाख्याते धर्मविनये प्रव्रज्यामुपसंपदं भिक्षुभावम्।

upasaṃkramya bhagavataḥ pādau śirasā vanditvā ekānte sthitāḥ/ ekāntasthitāste ṛṣayo bhagavantamidamavocan--labhemahi vayaṃ bhadanta svākhyāte dharmavinaye pravrajyāmupasaṃpadaṃ bhikṣubhāvam/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चरेम वयं भगवतो ऽन्तिके प्रव्रज्य ब्रह्मचर्यम्। ते भगवता ब्राह्मेण स्वरेणाहूताः--एत भिक्षवश्चरत ब्रह्मचर्यम्।

carema vayaṃ bhagavato 'ntike pravrajya brahmacaryam/ te bhagavatā brāhmeṇa svareṇāhūtāḥ--eta bhikṣavaścarata brahmacaryam/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सहाभिधानान्मुण्डाः संवृत्ताः संघाटीप्रावृताः पात्रकरव्यग्रहस्ताः सप्ताहावरोपितकेशश्मश्रवो वर्षशतोपसंपन्नस्य भिक्षोरीर्यापथेनावस्थिताः।

sahābhidhānānmuṇḍāḥ saṃvṛttāḥ saṃghāṭīprāvṛtāḥ pātrakaravyagrahastāḥ saptāhāvaropitakeśaśmaśravo varṣaśatopasaṃpannasya bhikṣorīryāpathenāvasthitāḥ/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एहीति चोक्ताश्च तथागतेन मुण्डाश्च संघाटिपरीतदेहाः।

ehīti coktāśca tathāgatena muṇḍāśca saṃghāṭiparītadehāḥ/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सत्य(द्यः) प्रशान्तेन्द्रिया एव तस्थुरेवं स्थिता बुद्धमनोरथेन॥२॥

satya(dyaḥ) praśāntendriyā eva tasthurevaṃ sthitā buddhamanorathena//2//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ भगवान् दिव्यमानुष्येण पूजासत्कारेण सत्कृतो गुरुकृतो मानितः पूजितो ऽर्हन्नर्हत्परिवारो सप्तभिश्च निकायैः संपुरस्कृतो महता च जनौघेन येन प्रातिहार्यमण्डपस्तेनोपसंक्रान्तः।

atha bhagavān divyamānuṣyeṇa pūjāsatkāreṇa satkṛto gurukṛto mānitaḥ pūjito 'rhannarhatparivāro saptabhiśca nikāyaiḥ saṃpuraskṛto mahatā ca janaughena yena prātihāryamaṇḍapastenopasaṃkrāntaḥ/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उपसंक्रम्य पुरस्ताद्भिक्षुसंघस्य प्रज्ञप्त एवासने निषण्णः। भगवतः कायाद्रश्मयो निर्गत्य सर्वं प्रातिहार्यमण्डपं सुवर्णवर्णावभासं कृतवत्यः।

upasaṃkramya purastādbhikṣusaṃghasya prajñapta evāsane niṣaṇṇaḥ/ bhagavataḥ kāyādraśmayo nirgatya sarvaṃ prātihāryamaṇḍapaṃ suvarṇavarṇāvabhāsaṃ kṛtavatyaḥ/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ लूहसुदत्तो गृहपतिरुत्थायासनादेकांसमुत्तरासङ्गं कृत्वा दक्षिणं जानुमण्डलं पृथिव्यां प्रतिष्ठाप्य येन भगवांस्तेनाञ्जलिं प्रणम्य भगवन्तमिदमवोचत्--अल्पोत्सुको भगवान् भवतु।

atha lūhasudatto gṛhapatirutthāyāsanādekāṃsamuttarāsaṅgaṃ kṛtvā dakṣiṇaṃ jānumaṇḍalaṃ pṛthivyāṃ pratiṣṭhāpya yena bhagavāṃstenāñjaliṃ praṇamya bhagavantamidamavocat--alpotsuko bhagavān bhavatu/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहं तीर्थ्यैः सार्धमुत्तरे मनुष्यधर्मे रिद्धिप्रातिहार्यं विदर्शयिष्यामि।

ahaṃ tīrthyaiḥ sārdhamuttare manuṣyadharme riddhiprātihāryaṃ vidarśayiṣyāmi/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निर्भर्त्सयिष्यामि तीर्थ्यान्। सह धर्मेण नन्दयिष्यामि देवमनुष्यान्।

nirbhartsayiṣyāmi tīrthyān/ saha dharmeṇa nandayiṣyāmi devamanuṣyān/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तोषयिष्यामि सज्जनहृदयमनांसि। न त्वं गृहपते एभिह् ऋद्ध्या आहूतः, अपि त्वहं तीर्थ्यैः रिद्ध्या आहूतः।

toṣayiṣyāmi sajjanahṛdayamanāṃsi/ na tvaṃ gṛhapate ebhih ṛddhyā āhūtaḥ, api tvahaṃ tīrthyaiḥ riddhyā āhūtaḥ/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहमुत्तरे मनुष्यधर्मे रिद्धिप्रातिहार्यं विदर्शयिष्यामि।

ahamuttare manuṣyadharme riddhiprātihāryaṃ vidarśayiṣyāmi/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्थानमेतद्विद्यते यत्तीर्थ्या एवं वदेयुः--नास्ति श्रमणस्य गौतमस्योत्तरे मनुष्यधर्मे रिद्धिप्रातिहार्यम्<९९>।

sthānametadvidyate yattīrthyā evaṃ vadeyuḥ--nāsti śramaṇasya gautamasyottare manuṣyadharme riddhiprātihāryam<99>/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.