Library·Govindbhagavatpada: Rasahrdayatantra·1·1.2

Govindbhagavatpada: Rasahrdayatantra 1.2

पीतेत्यादि

pītetyādi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनेन पद्येन कविर्हरजस्य हरेश्च समत्वं सूचयति

anena padyena kavirharajasya hareśca samatvaṃ sūcayati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स पुराणकविवर्णितो हरजो जयति सर्वोत्कर्षेण वर्तते हरादीश्वराज्जातो हरजः

sa purāṇakavivarṇito harajo jayati sarvotkarṣeṇa vartate harādīśvarājjāto harajaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स उत्प्रेक्ष्यते हरिरिव विष्णुर् इव

sa utprekṣyate haririva viṣṇur iva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

किंभूतो हरिः पीताम्बरः पीते अम्बरे वस्त्रे यस्य सः दुकूलयुग्मत्वात्

kiṃbhūto hariḥ pītāmbaraḥ pīte ambare vastre yasya saḥ dukūlayugmatvāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुनः किम्भूतो बलिजित् बलिं बलिनामानं दैत्यविशेषं जयतीति तथोक्तः

punaḥ kimbhūto balijit baliṃ balināmānaṃ daityaviśeṣaṃ jayatīti tathoktaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुनः किंभूतः नागक्षयेत्यादि नागानां शेषादीनां क्षयाय नाशाय बहलरागो बहुप्रीतो यो ऽसौ गरुडः खगेश्वरः तत्र चरति गच्छति तथोक्तः

punaḥ kiṃbhūtaḥ nāgakṣayetyādi nāgānāṃ śeṣādīnāṃ kṣayāya nāśāya bahalarāgo bahuprīto yo 'sau garuḍaḥ khageśvaraḥ tatra carati gacchati tathoktaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुनः किंविशिष्टः विदलितेत्यादिः विशेषणेन दलितो दूरीकृतो भवस्य संसारस्य दुःखभरो येन सः दैन्यं दारिद्र्यं दुःखं व्याधिरूपं तयोर्भरो बाहुल्यम् इति

punaḥ kiṃviśiṣṭaḥ vidalitetyādiḥ viśeṣaṇena dalito dūrīkṛto bhavasya saṃsārasya duḥkhabharo yena saḥ dainyaṃ dāridryaṃ duḥkhaṃ vyādhirūpaṃ tayorbharo bāhulyam iti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अधुना हरजं विशेषयति किंविशिष्टः पीताम्बरः पीताम्बरः पूर्वार्थः

adhunā harajaṃ viśeṣayati kiṃviśiṣṭaḥ pītāmbaraḥ pītāmbaraḥ pūrvārthaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कथं युक्तः तमर्थे स्पष्टयत्यनेन सूतराजेनापि चत्वारि वासांसि धृतानि विप्रादिवर्णभेदात्

kathaṃ yuktaḥ tamarthe spaṣṭayatyanena sūtarājenāpi catvāri vāsāṃsi dhṛtāni viprādivarṇabhedāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रसरत्नाकरे यथा । श्वेतारुणहरिद्राभकृष्णा विप्रादिपारदाः इति

rasaratnākare yathā / śvetāruṇaharidrābhakṛṣṇā viprādipāradāḥ iti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्राह्मणक्षत्रियवैश्यशूद्राः श्वेतरक्तपीतकृष्णवस्त्रधारिणो ज्ञातव्याः न त्व् एषां स्वरूपम् इति

brāhmaṇakṣatriyavaiśyaśūdrāḥ śvetaraktapītakṛṣṇavastradhāriṇo jñātavyāḥ na tv eṣāṃ svarūpam iti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रसमञ्जर्या यथा । अन्तः सुनीलो बहिरुज्ज्वलो यो मध्याह्नसूर्यप्रतिमप्रकाशः इति

rasamañjaryā yathā / antaḥ sunīlo bahirujjvalo yo madhyāhnasūryapratimaprakāśaḥ iti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्तः स्वरूपं बहिर्वासांसीति किंवदन्ती

antaḥ svarūpaṃ bahirvāsāṃsīti kiṃvadantī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथेति समुच्चये प्रसादः

atheti samuccaye prasādaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथेति मङ्गलानन्तरारम्भप्रश्नकालस्वाधिकारप्रतिज्ञासमुच्चयेष्व् इति

atheti maṅgalānantarārambhapraśnakālasvādhikārapratijñāsamuccayeṣv iti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुनः किंविशिष्टः बलिजित् बलीन् जयतीति बलिश्चर्म जराकृतम्

punaḥ kiṃviśiṣṭaḥ balijit balīn jayatīti baliścarma jarākṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्यनेकार्थः

ityanekārthaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुनः किंविशिष्टः नागक्षयेत्यादि ना पुंस्वरूपः पुनः किंविशिष्टः गम्यते ऽनेनेति गः पक्षयोर् गः गक्षये पक्षनाशे सति बहलरागो बहुरागवान् यः स रसः तेन गरुड इव चार्यते इति

punaḥ kiṃviśiṣṭaḥ nāgakṣayetyādi nā puṃsvarūpaḥ punaḥ kiṃviśiṣṭaḥ gamyate 'neneti gaḥ pakṣayor gaḥ gakṣaye pakṣanāśe sati bahalarāgo bahurāgavān yaḥ sa rasaḥ tena garuḍa iva cāryate iti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

किं पारदः पक्षनाशे सति आकाशगमनं ददातीति तात्पर्यार्थः

kiṃ pāradaḥ pakṣanāśe sati ākāśagamanaṃ dadātīti tātparyārthaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रसरत्नाकरे यथा । हतो हन्ति जरामृत्युं मूर्छितो व्याधिघातकः । दत्ते च खे गतिं बद्धः को ऽन्यः सूतात् क्रियाकरः

rasaratnākare yathā / hato hanti jarāmṛtyuṃ mūrchito vyādhighātakaḥ / datte ca khe gatiṃ baddhaḥ ko 'nyaḥ sūtāt kriyākaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति

iti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुनः किंविशिष्टः विदलितेत्यादिः पूर्वार्थः करुणापरत्वेन दैन्यदुःखहारित्वं सूचयति

punaḥ kiṃviśiṣṭaḥ vidalitetyādiḥ pūrvārthaḥ karuṇāparatvena dainyaduḥkhahāritvaṃ sūcayati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.