यः पूर्वविशिष्टो हरजस् तस्मादन्यः करुणापरो दयावान् कः न को ऽपि यतो रुजं शरीरव्यथां हरति
yaḥ pūrvaviśiṣṭo harajas tasmādanyaḥ karuṇāparo dayāvān kaḥ na ko 'pi yato rujaṃ śarīravyathāṃ harati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
किंभूत्वा मूर्छित्वा मूर्छितो भूत्वा
kiṃbhūtvā mūrchitvā mūrchito bhūtvā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मूर्छितलक्षणं रसरत्नाकरे । कज्जलाभो यदा सूतो विहाय घनचापलम् । दृश्यते ऽसौ तदा ज्ञेयो मूर्छितः सूतराड्बुधैः
mūrchitalakṣaṇaṃ rasaratnākare / kajjalābho yadā sūto vihāya ghanacāpalam / dṛśyate 'sau tadā jñeyo mūrchitaḥ sūtarāḍbudhaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति
iti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुनर्बन्धनमनुभूय धृत्वा मुक्तिदो भवति मुक्तिं ददातीति
punarbandhanamanubhūya dhṛtvā muktido bhavati muktiṃ dadātīti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मुक्तिश्चतुर्धा वर्णिता सालोक्यसारूप्यसामीप्यसायुज्यभेदात्
muktiścaturdhā varṇitā sālokyasārūpyasāmīpyasāyujyabhedāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बन्धनं च मुख्यतया द्विविधम् अवान्तरव्यापारेण च चतुर्विधम्
bandhanaṃ ca mukhyatayā dvividham avāntaravyāpāreṇa ca caturvidham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अधुना द्विविधबन्धनोद्देशः निर्बीजबद्धो बीजबद्धश्च
adhunā dvividhabandhanoddeśaḥ nirbījabaddho bījabaddhaśca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निर्बीजबद्धो यथा रसमञ्जर्याम् । रसस्तु पादांशसुवर्णजीर्णः पिष्टीकृतो गन्धकयोगतश्च । तुल्यांशगन्धैः पुटितः क्रमेण निर्बीजनामाखिलरोगहर्ता
nirbījabaddho yathā rasamañjaryām / rasastu pādāṃśasuvarṇajīrṇaḥ piṣṭīkṛto gandhakayogataśca / tulyāṃśagandhaiḥ puṭitaḥ krameṇa nirbījanāmākhilarogahartā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति
iti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुनर् बीजबद्धो यथा । बीजीकृतैर् अभ्रसत्त्वहेमतारार्ककान्तैः सह साधितो यः । युतस्ततः षड्गुणगन्धचूर्णैः स बीजबद्धे ऽप्यधिकप्रभावः
punar bījabaddho yathā / bījīkṛtair abhrasattvahematārārkakāntaiḥ saha sādhito yaḥ / yutastataḥ ṣaḍguṇagandhacūrṇaiḥ sa bījabaddhe 'pyadhikaprabhāvaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति
iti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अवान्तरचतुर्विधबन्धोद्देशो यथा । पोटः खोटो जलौका च भस्मत्वं च चतुर्विधम् । बन्धश्चतुर्विधः सूते विज्ञेयो भिषगुत्तमैः
avāntaracaturvidhabandhoddeśo yathā / poṭaḥ khoṭo jalaukā ca bhasmatvaṃ ca caturvidham / bandhaścaturvidhaḥ sūte vijñeyo bhiṣaguttamaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति
iti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तल्लक्षणं संकेतकलिकायाम् । पोटः पर्पटीबन्धः पिष्टीस्तम्भस्तु खोटकः । ध्मातो द्रुतो भवेत्खोटस् त्व् आहतश्चूर्णतां व्रजेत्
tallakṣaṇaṃ saṃketakalikāyām / poṭaḥ parpaṭībandhaḥ piṣṭīstambhastu khoṭakaḥ / dhmāto druto bhavetkhoṭas tv āhataścūrṇatāṃ vrajet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुनर्ध्मातो द्रुतः खोट इति खोटस्य लक्षणम् । जलौका पाटबन्धश्च भस्म भस्मनिभं भवेत्
punardhmāto drutaḥ khoṭa iti khoṭasya lakṣaṇam / jalaukā pāṭabandhaśca bhasma bhasmanibhaṃ bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति
iti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुनः सुमृतः सन् अमरीकरोतीति
punaḥ sumṛtaḥ san amarīkarotīti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुमृत इति सुः इति पूजायां यथा विदग्धमुखमण्डनबहिर्लापिकायाम् । पूजायां किं पदं प्रोक्तम् अस्तनं को बिभर्त्युरः । क आयुधतया ख्यातः प्रलम्बासुरविद्विषः
sumṛta iti suḥ iti pūjāyāṃ yathā vidagdhamukhamaṇḍanabahirlāpikāyām / pūjāyāṃ kiṃ padaṃ proktam astanaṃ ko bibhartyuraḥ / ka āyudhatayā khyātaḥ pralambāsuravidviṣaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुनासीरः इति पूज्यः
sunāsīraḥ iti pūjyaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मृत इति विशेषार्थः
mṛta iti viśeṣārthaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मृतो यथा । आर्द्रत्वं च घनत्वं च चापल्यं गुरुतैजसम् । यस्यैतानि न विद्यन्ते तं विद्यान्मृतसूतकम्
mṛto yathā / ārdratvaṃ ca ghanatvaṃ ca cāpalyaṃ gurutaijasam / yasyaitāni na vidyante taṃ vidyānmṛtasūtakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति
iti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पूज्य इति रसेन्द्रमङ्गले यथा । अबद्धसूतं तु हतं प्रमादात् करोति कष्टं प्रबलं रसेन्द्रः
pūjya iti rasendramaṅgale yathā / abaddhasūtaṃ tu hataṃ pramādāt karoti kaṣṭaṃ prabalaṃ rasendraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति
iti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मूर्छनादिबन्धनपरम्परया यो मृतः स पूज्यो नान्यथा
mūrchanādibandhanaparamparayā yo mṛtaḥ sa pūjyo nānyathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यथा च रसमञ्जर्याम् । अजीर्णं चाप्यबीजं च सूतकं यस्तु घातयेत् । ब्रह्महा स दुराचारी मम द्रोही महेश्वरि
yathā ca rasamañjaryām / ajīrṇaṃ cāpyabījaṃ ca sūtakaṃ yastu ghātayet / brahmahā sa durācārī mama drohī maheśvari
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति युक्तोऽयम् अर्थः
iti yukto'yam arthaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
करुणापरत्वं सतां स्वभाव इति
karuṇāparatvaṃ satāṃ svabhāva iti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यथा । छेदेऽपि चन्दनतरुः सुरभयति मुखं कुठारस्य इति
yathā / chede'pi candanataruḥ surabhayati mukhaṃ kuṭhārasya iti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.