इति श्रीगारुडे महापुराणे पूर्वखण्डे प्रथमांशाख्ये आचारकाण्डे ध्यानयोगो नाम चतुर्दशो ऽध्यायः श्रीगरुडमहापुराणम्- १५ रुद्र उवाच । संसारसागराद्धोरामुच्यते किं जपन्प्रभो । नरस्तन्मे परं जप्यं पथय त्वं जनार्दन
iti śrīgāruḍe mahāpurāṇe pūrvakhaṇḍe prathamāṃśākhye ācārakāṇḍe dhyānayogo nāma caturdaśo 'dhyāyaḥ śrīgaruḍamahāpurāṇam- 15 rudra uvāca / saṃsārasāgarāddhorāmucyate kiṃ japanprabho / narastanme paraṃ japyaṃ pathaya tvaṃ janārdana
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हरिरुवाच । परेश्वरं परं ब्रह्म परमात्मानमव्ययम् । विष्णुं नामसहस्रेण स्तुवन्मुक्तो भवेन्नरः
hariruvāca / pareśvaraṃ paraṃ brahma paramātmānamavyayam / viṣṇuṃ nāmasahasreṇa stuvanmukto bhavennaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यत्प वित्रं परं जप्यं कथयामि वृषध्वज ! । शृणुष्वावहितो भूत्वा सर्वपापविनाशनम्
yatpa vitraṃ paraṃ japyaṃ kathayāmi vṛṣadhvaja ! / śṛṇuṣvāvahito bhūtvā sarvapāpavināśanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ॐ वासुदेवो महाविष्णुर्वामनो वासवो वसुः । बालचन्द्र निभो बालो बलभद्रो बलाधिपः
oṃ vāsudevo mahāviṣṇurvāmano vāsavo vasuḥ / bālacandra nibho bālo balabhadro balādhipaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बलिबन्धनकृद्वेधा (११)वरेण्यो वेदवित्किविः । वेदकर्ता वेदरूपो वेद्यो वेदपरिप्लुतः
balibandhanakṛdvedhā (11)vareṇyo vedavitkiviḥ / vedakartā vedarūpo vedyo vedapariplutaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वेदाङ्गवेत्ता वेदेशो(२०) बलाधारो बलार्दनः । अविकारो वरेशश्च वरुणो वरुणाधिपः
vedāṅgavettā vedeśo(20) balādhāro balārdanaḥ / avikāro vareśaśca varuṇo varuṇādhipaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वीरहा च बृहद्वीरो वन्दितः परमेश्वरः (३०) । आत्मा च परमात्मा च प्रत्यगात्मा वियत्परः
vīrahā ca bṛhadvīro vanditaḥ parameśvaraḥ (30) / ātmā ca paramātmā ca pratyagātmā viyatparaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पद्मनाभः पद्मनिधिः पद्महस्तो गदाधरः । परमः (४०)परभूतश्च पुरुषोत्तम ईश्वरः
padmanābhaḥ padmanidhiḥ padmahasto gadādharaḥ / paramaḥ (40)parabhūtaśca puruṣottama īśvaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पद्मजङ्घः पुण्डरीकः पद्ममालाधरः प्रियः । पद्माक्षः पद्मगर्भश्च पर्जन्यः (५०)पद्मसंस्थितः
padmajaṅghaḥ puṇḍarīkaḥ padmamālādharaḥ priyaḥ / padmākṣaḥ padmagarbhaśca parjanyaḥ (50)padmasaṃsthitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपारः परमार्थश्च पराणां च परः प्रभुः । पण्डितः पण्डितेड्यश्च पवित्रः पापमर्दकः
apāraḥ paramārthaśca parāṇāṃ ca paraḥ prabhuḥ / paṇḍitaḥ paṇḍiteḍyaśca pavitraḥ pāpamardakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शुद्धः (६०)प्रकाशरूपश्च पवित्रः परिरक्षकः । पिपासावर्जितः पाद्यः पुरुषः प्रकृतिस्तथाः
śuddhaḥ (60)prakāśarūpaśca pavitraḥ parirakṣakaḥ / pipāsāvarjitaḥ pādyaḥ puruṣaḥ prakṛtistathāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रधानं पृथिवीपद्मं पद्मनाभः (७०)प्रियप्रदः । सर्वेशः सर्वगः सर्वः सर्ववित्सर्वदः सुरः
pradhānaṃ pṛthivīpadmaṃ padmanābhaḥ (70)priyapradaḥ / sarveśaḥ sarvagaḥ sarvaḥ sarvavitsarvadaḥ suraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वस्य जगतो धाम सर्वदर्शो च सर्वभृत् (८०) । सर्वानुग्रहकृद्देवः सर्वभूतहृदि स्थितः
sarvasya jagato dhāma sarvadarśo ca sarvabhṛt (80) / sarvānugrahakṛddevaḥ sarvabhūtahṛdi sthitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वपूज्यश्च सर्वाद्यः सर्वदेवनमस्कृतः । सर्वस्य जगतो मूलं सकलो निष्कलो ऽनलः (९०)
sarvapūjyaśca sarvādyaḥ sarvadevanamaskṛtaḥ / sarvasya jagato mūlaṃ sakalo niṣkalo 'nalaḥ (90)
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वगोप्ता सर्वनिष्ठः सर्वकारणकारणम् । सर्वध्येयः सर्वमित्रः सर्वदेस्ववरूपधृक्
sarvagoptā sarvaniṣṭhaḥ sarvakāraṇakāraṇam / sarvadhyeyaḥ sarvamitraḥ sarvadesvavarūpadhṛk
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वाध्यक्षः सुराध्यक्ष सुरासुरनमस्कृतः । दुष्टानां च सुराणां च सर्वदा घातको ऽन्तकः (१०१)
sarvādhyakṣaḥ surādhyakṣa surāsuranamaskṛtaḥ / duṣṭānāṃ ca surāṇāṃ ca sarvadā ghātako 'ntakaḥ (101)
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सत्यपालश्च सन्नाभः सिद्धेशः सिद्धवन्दितः । सिद्धसाध्यः सिद्धसिद्धः साध्यसिद्धो (सिद्धिसिद्ध) हृदीश्वरः
satyapālaśca sannābhaḥ siddheśaḥ siddhavanditaḥ / siddhasādhyaḥ siddhasiddhaḥ sādhyasiddho (siddhisiddha) hṛdīśvaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शरणं जगतश्चैव (११०)श्रेयः क्षेमस्तथैव च । शुभकृच्छोभनः सौम्यः सत्यः सत्यपराक्रमः
śaraṇaṃ jagataścaiva (110)śreyaḥ kṣemastathaiva ca / śubhakṛcchobhanaḥ saumyaḥ satyaḥ satyaparākramaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सत्यस्थः सत्यसङ्कल्पः सत्यवित्सत्य (त्प) दस्तथा (१२१) । धर्मो धर्ंमो च कर्मो च सर्वकर्ंमविवर्जितः
satyasthaḥ satyasaṅkalpaḥ satyavitsatya (tpa) dastathā (121) / dharmo dharṃmo ca karmo ca sarvakarṃmavivarjitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कर्ंमकर्ता च कर्मैव क्रिया कार्यं तथैव च । श्रीपतिर्नृपतिः (१३१)श्रीमान्सर्वस्य पतिरूर्जितः
karṃmakartā ca karmaiva kriyā kāryaṃ tathaiva ca / śrīpatirnṛpatiḥ (131)śrīmānsarvasya patirūrjitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सदेवानां पतिश्चैव वृष्णीनां पतिरीडितः । पतिर्हिरण्यगर्भस्य त्रिपुरान्तपतिस्तथा
sadevānāṃ patiścaiva vṛṣṇīnāṃ patirīḍitaḥ / patirhiraṇyagarbhasya tripurāntapatistathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पशूनां च पतिः प्रायो वसूनां पतिरेव च (१४०) । पतिराखण्डलस्यैव वरूणस्य पतिस्तथा
paśūnāṃ ca patiḥ prāyo vasūnāṃ patireva ca (140) / patirākhaṇḍalasyaiva varūṇasya patistathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वनस्पतीनां च पतिरनिलस्य पतिस्तथा । अनलस्य पतिश्चैव यमस्य पतिरेव च
vanaspatīnāṃ ca patiranilasya patistathā / analasya patiścaiva yamasya patireva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुबेरस्य पतिश्चैव नक्षत्राणां पतिस्तथा । ओषधीनां पतिश्चैव वृक्षाणां च पतिस्तथा (१५०)
kuberasya patiścaiva nakṣatrāṇāṃ patistathā / oṣadhīnāṃ patiścaiva vṛkṣāṇāṃ ca patistathā (150)
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नागानां पतिरर्कस्य दक्षस्य पतिरेव च । सुहृदां च पतिश्चैव नृपाणां च पतिस्तथा
nāgānāṃ patirarkasya dakṣasya patireva ca / suhṛdāṃ ca patiścaiva nṛpāṇāṃ ca patistathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गन्धर्वाणां पतिश्चैव असूनां पतिरुत्तमः । पर्वतानां पतिश्चैव निम्नगानां पतिस्तथा
gandharvāṇāṃ patiścaiva asūnāṃ patiruttamaḥ / parvatānāṃ patiścaiva nimnagānāṃ patistathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुराणां च पतिः श्रेष्ठः (१६०) कपिलस्य पतिस्तथा । लतानां च पतिश्चैव वीरुधां च पतिस्तथा
surāṇāṃ ca patiḥ śreṣṭhaḥ (160) kapilasya patistathā / latānāṃ ca patiścaiva vīrudhāṃ ca patistathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मुनीनां च पतिश्चैव सूर्यस्य पतिरुत्तमः । पतिश्चन्द्रमसः श्रेष्ठः सुक्रस्य पतिरेव च
munīnāṃ ca patiścaiva sūryasya patiruttamaḥ / patiścandramasaḥ śreṣṭhaḥ sukrasya patireva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ग्रहाणां च पतिश्चैव राक्षसानां पतिस्तथा । किन्नराणां पतिश्चैव (१७०)द्विजानां पतिरुत्तमः
grahāṇāṃ ca patiścaiva rākṣasānāṃ patistathā / kinnarāṇāṃ patiścaiva (170)dvijānāṃ patiruttamaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सरितां च पतिश्चैव समुद्राणां पतिस्तथा । सरसां च पतिश्चैव भूतानां च पतिस्तथा
saritāṃ ca patiścaiva samudrāṇāṃ patistathā / sarasāṃ ca patiścaiva bhūtānāṃ ca patistathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वेतालानां पतिश्चैव कूष्माण्डानां पतिस्तथा । पक्षिणां च पतिः श्रेष्ठः पशूनां पतिरेव च
vetālānāṃ patiścaiva kūṣmāṇḍānāṃ patistathā / pakṣiṇāṃ ca patiḥ śreṣṭhaḥ paśūnāṃ patireva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
महात्मा (१८०)मङ्गलो मेयो मन्दरो मन्दरेश्वरः । मेरुर्माता प्रमाणं च माधवो मलवर्जितः
mahātmā (180)maṅgalo meyo mandaro mandareśvaraḥ / merurmātā pramāṇaṃ ca mādhavo malavarjitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मालाधरो (१९०)महादेवो महादेवेन पूजितः । महाशान्तो महाभागो मधुसूदन एव च
mālādharo (190)mahādevo mahādevena pūjitaḥ / mahāśānto mahābhāgo madhusūdana eva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
महावीर्यो महाप्राणो मार्कण्डेयर्षिवन्दितः(२००) । मायात्मा मायया बद्धो मायया तु विवर्जितः
mahāvīryo mahāprāṇo mārkaṇḍeyarṣivanditaḥ(200) / māyātmā māyayā baddho māyayā tu vivarjitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मुनिस्तुतो मुनिर्मैत्रो (२१०)महाना (रा) सो महाहनुः । महाबाहुर्महादान्तो मरणेन विवर्जितः
munistuto munirmaitro (210)mahānā (rā) so mahāhanuḥ / mahābāhurmahādānto maraṇena vivarjitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
महावत्क्क्रो महात्मा च महाकायो महोदरः । महापादो महाग्रीवो महामानी महामनाः
mahāvatkkro mahātmā ca mahākāyo mahodaraḥ / mahāpādo mahāgrīvo mahāmānī mahāmanāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
महागतिर्मंहाकीर्तिर्महारूपो (२२२)महासुरः । मधुश्च माधवश्चैव महादेवो महेश्वरः
mahāgatirmaṃhākīrtirmahārūpo (222)mahāsuraḥ / madhuśca mādhavaścaiva mahādevo maheśvaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मखेज्यो मखरूपी च माननीयो (२३०)मखेश्वरः । महावातो महाभागो महेशो ऽतीतमानुषः
makhejyo makharūpī ca mānanīyo (230)makheśvaraḥ / mahāvāto mahābhāgo maheśo 'tītamānuṣaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मानवश्च मनुश्चैव मानवानां प्रियङ्करः । मृगश्च मृगपूज्यश्च (२४०)मृगाणां च पतिस्तथा
mānavaśca manuścaiva mānavānāṃ priyaṅkaraḥ / mṛgaśca mṛgapūjyaśca (240)mṛgāṇāṃ ca patistathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बुधस्य च पतिश्चैव पतिश्चैव बृहस्पतेः । पतिः शनैश्चरस्यैव राहोः केतोः पतिस्तथा
budhasya ca patiścaiva patiścaiva bṛhaspateḥ / patiḥ śanaiścarasyaiva rāhoḥ ketoḥ patistathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लक्ष्मणो लक्षणश्चैव लम्बौष्ठो ललितस्तथा(२५०) । नानालङ्कारसंयुक्तो नानाचन्दनचर्चितः
lakṣmaṇo lakṣaṇaścaiva lambauṣṭho lalitastathā(250) / nānālaṅkārasaṃyukto nānācandanacarcitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नानारसोज्जवलद्वक्क्रो नानापुष्पोपशोभितः । रामो रमापतिश्चैव सभार्यः परमेश्वरः
nānārasojjavaladvakkro nānāpuṣpopaśobhitaḥ / rāmo ramāpatiścaiva sabhāryaḥ parameśvaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रत्नदो रत्नहर्ता च(२६०)रूपी रूपविवर्जितः । महारूपोग्ररूपश्च सौम्यरूपस्तथैव च
ratnado ratnahartā ca(260)rūpī rūpavivarjitaḥ / mahārūpograrūpaśca saumyarūpastathaiva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नीलमेघनिभः शुद्धः सालमेघनिभस्तथा । धूमवर्णः पतिवर्णो नानारूपो(२७०)ह्यवर्णकः
nīlameghanibhaḥ śuddhaḥ sālameghanibhastathā / dhūmavarṇaḥ pativarṇo nānārūpo(270)hyavarṇakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विरूपो रूपदश्चैव शुक्लवर्णस्तथैव च । सर्ववर्णो महायोगी यज्ञो (याज्यो) यज्ञकृदेव च
virūpo rūpadaścaiva śuklavarṇastathaiva ca / sarvavarṇo mahāyogī yajño (yājyo) yajñakṛdeva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुवर्णवर्णवांश्चैव सुवर्णाख्यस्तथैव च (२८०)सुवर्णावयवश्चैव सुवर्णः स्वर्णमेखलः
suvarṇavarṇavāṃścaiva suvarṇākhyastathaiva ca (280)suvarṇāvayavaścaiva suvarṇaḥ svarṇamekhalaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुवर्णस्य प्रदाता च सुवर्णेशस्तथैव च । सुवर्णस्य प्रियश्चैव (२९०)सुवर्णाढ्यस्तथैव च
suvarṇasya pradātā ca suvarṇeśastathaiva ca / suvarṇasya priyaścaiva (290)suvarṇāḍhyastathaiva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुपर्णो च महापर्णो सुपर्णस्य च कारण्(२९०) । वैनतेयस्तथादित्य आदिरादिकरः शिवः
suparṇo ca mahāparṇo suparṇasya ca kāraṇ(290) / vainateyastathāditya ādirādikaraḥ śivaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कारणं महतश्चैव प्रधानस्य च कारणम् । बुद्धीनां कारणं चैव कारणं मनसस्तथा
kāraṇaṃ mahataścaiva pradhānasya ca kāraṇam / buddhīnāṃ kāraṇaṃ caiva kāraṇaṃ manasastathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कारणं चैतसश्चैव(३००)अहङ्कारस्य कारणम् । भूतानां कारणं तद्वत्कारणं च विभावसोः
kāraṇaṃ caitasaścaiva(300)ahaṅkārasya kāraṇam / bhūtānāṃ kāraṇaṃ tadvatkāraṇaṃ ca vibhāvasoḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आकाशकारणं तद्वत्पृथिव्याः कारणं परम् । अण्डस्य कारणं चैव प्रकृतेः कारणं तथा
ākāśakāraṇaṃ tadvatpṛthivyāḥ kāraṇaṃ param / aṇḍasya kāraṇaṃ caiva prakṛteḥ kāraṇaṃ tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देहस्य कारणं चैव चक्षुषश्चैव कारणम् । श्रोत्रस्य कारणं(३१०) तद्वत्कारणं च त्वचस्तथा
dehasya kāraṇaṃ caiva cakṣuṣaścaiva kāraṇam / śrotrasya kāraṇaṃ(310) tadvatkāraṇaṃ ca tvacastathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जिह्वायाः कारणं चैव प्राणस्यैव च कारणम् । हस्तयोः कारणं तद्वत्पादयोः कारणं तथा
jihvāyāḥ kāraṇaṃ caiva prāṇasyaiva ca kāraṇam / hastayoḥ kāraṇaṃ tadvatpādayoḥ kāraṇaṃ tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वाचश्चकारणं तद्वत्पायोश्चैव तुकारणम् । इन्द्रस्य कारणं चैव कुबेरस्य च कारणम्
vācaścakāraṇaṃ tadvatpāyoścaiva tukāraṇam / indrasya kāraṇaṃ caiva kuberasya ca kāraṇam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यमस्य कारणं चैव (३२०)ईशानस्य च कारणम् । यक्षाणां कारणं चैव रक्षसां कारणं परम्
yamasya kāraṇaṃ caiva (320)īśānasya ca kāraṇam / yakṣāṇāṃ kāraṇaṃ caiva rakṣasāṃ kāraṇaṃ param
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नृपाणां कारणं श्रेष्ठं धर्ंमस्यैव तु कारणम् । जन्तूनां कारणं चैव वसूनां कारणं परम्
nṛpāṇāṃ kāraṇaṃ śreṣṭhaṃ dharṃmasyaiva tu kāraṇam / jantūnāṃ kāraṇaṃ caiva vasūnāṃ kāraṇaṃ param
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मनूनां कारणं चैव पक्षिणां कारणं परम् । मुनीनां कारणं श्रेष्ठ(३३०)योगिनां कारणं परम्
manūnāṃ kāraṇaṃ caiva pakṣiṇāṃ kāraṇaṃ param / munīnāṃ kāraṇaṃ śreṣṭha(330)yogināṃ kāraṇaṃ param
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सिद्धानां कारणं चैव यक्षाणां कारणं परम् । कारणं किन्नराणां च(३४०) गन्धर्वाणां च कारणम्
siddhānāṃ kāraṇaṃ caiva yakṣāṇāṃ kāraṇaṃ param / kāraṇaṃ kinnarāṇāṃ ca(340) gandharvāṇāṃ ca kāraṇam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नदानां कारणं चैव नदीनां कारणं परम् । कारणं च समुद्राणां वृक्षाणां कारणं तथा
nadānāṃ kāraṇaṃ caiva nadīnāṃ kāraṇaṃ param / kāraṇaṃ ca samudrāṇāṃ vṛkṣāṇāṃ kāraṇaṃ tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कारणं वीरुधां चैव लोकानां कारणं तथा । पाताल कारणं चैव देवानां कारणं तथा
kāraṇaṃ vīrudhāṃ caiva lokānāṃ kāraṇaṃ tathā / pātāla kāraṇaṃ caiva devānāṃ kāraṇaṃ tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्पाणां कारणं चैव(३५०)श्रेयसां कारणं तथा । पूशनां कारणं चैव सर्वेषां कारणं तथा
sarpāṇāṃ kāraṇaṃ caiva(350)śreyasāṃ kāraṇaṃ tathā / pūśanāṃ kāraṇaṃ caiva sarveṣāṃ kāraṇaṃ tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देहात्मा चेन्द्रियात्मा च आत्मा बुद्धिस्तथैव च । मनसश्च तथैवात्मा चात्माहङ्कारचेतसः
dehātmā cendriyātmā ca ātmā buddhistathaiva ca / manasaśca tathaivātmā cātmāhaṅkāracetasaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जाग्रतः स्वपतश्चात्मा (३६०)महदात्मा परस्तथा । प्रधानस्य परात्मा च आकाशात्मा ह्यपां तथा
jāgrataḥ svapataścātmā (360)mahadātmā parastathā / pradhānasya parātmā ca ākāśātmā hyapāṃ tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पृथिव्याः परमात्मा च रसस्यात्मा तथैव च । गन्धस्य परमात्मा च रूपस्यात्मा परस्तथा
pṛthivyāḥ paramātmā ca rasasyātmā tathaiva ca / gandhasya paramātmā ca rūpasyātmā parastathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शब्दात्मा चैव (३७०)वागात्मा स्पर्शात्मा पुरुषस्तथा । श्रोत्रात्मा च त्वगात्मा च जिह्वायाः परमस्तथा
śabdātmā caiva (370)vāgātmā sparśātmā puruṣastathā / śrotrātmā ca tvagātmā ca jihvāyāḥ paramastathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
घ्राणात्मा चैव हस्तात्मा पादात्मा परमस्तथा(३८०) । उपस्थस्य तथैवात्मा पाय्वात्मा परमस्तथा
ghrāṇātmā caiva hastātmā pādātmā paramastathā(380) / upasthasya tathaivātmā pāyvātmā paramastathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इन्द्रात्मा चैव ब्रह्मात्मा रुद्रा(शान्ता)त्मा च मनोस्तथा । दक्षप्रजापतेरात्मा सत्या (स्रष्टा)त्मा परमस्तथा
indrātmā caiva brahmātmā rudrā(śāntā)tmā ca manostathā / dakṣaprajāpaterātmā satyā (sraṣṭā)tmā paramastathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ईशात्मा(३९०)परमात्मा च रौद्रात्मा मोक्षविद्यतिः । यत्नवांश्च तथा यत्नश्चर्ंमो खड्गी मुरान्तकः
īśātmā(390)paramātmā ca raudrātmā mokṣavidyatiḥ / yatnavāṃśca tathā yatnaścarṃmo khaḍgī murāntakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ह्रीप्रवर्तनशीलश्च यतीनां च हिते रतः । यतिरूपी च (४००)योगी च योगिध्येयो हरिः शितिः
hrīpravartanaśīlaśca yatīnāṃ ca hite rataḥ / yatirūpī ca (400)yogī ca yogidhyeyo hariḥ śitiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संविन्मेधा च कालश्च ऊष्मा वर्षा म(न) तिस्तथा(४१०) । संवत्सरो मोक्षकरो मोहप्रध्वंसकस्तथा
saṃvinmedhā ca kālaśca ūṣmā varṣā ma(na) tistathā(410) / saṃvatsaro mokṣakaro mohapradhvaṃsakastathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मोहकर्ता च दुष्टानां माण्डव्यो वडवामुखः । संवर्तः कालकर्ता च गौतमो भृगुरङ्गिराः (४२०)
mohakartā ca duṣṭānāṃ māṇḍavyo vaḍavāmukhaḥ / saṃvartaḥ kālakartā ca gautamo bhṛguraṅgirāḥ (420)
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अत्निर्वसिष्ठः पुलहः पुलस्त्यः कुत्स एव च । याज्ञवल्क्यो देवलश्च व्यासश्चैव पराशरः
atnirvasiṣṭhaḥ pulahaḥ pulastyaḥ kutsa eva ca / yājñavalkyo devalaśca vyāsaścaiva parāśaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शर्ंमदश्चैव(४३०) गाङ्गेयो हृषीकेशो बृहच्छ्रवाः । केशवः क्लेशहन्ता च सुकर्णः कर्णवर्जितः
śarṃmadaścaiva(430) gāṅgeyo hṛṣīkeśo bṛhacchravāḥ / keśavaḥ kleśahantā ca sukarṇaḥ karṇavarjitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नारायणो महाभागः प्राणस्य पतिरेव च (४४०) । अपानस्य पतिश्चैव व्यानस्य पतिरेव च
nārāyaṇo mahābhāgaḥ prāṇasya patireva ca (440) / apānasya patiścaiva vyānasya patireva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उदानस्य पतिः श्रेष्ठः समानस्य पतिस्तथा । शब्दस्य च पतिः श्रेष्ठः स्पर्शस्य पतिरेव च
udānasya patiḥ śreṣṭhaḥ samānasya patistathā / śabdasya ca patiḥ śreṣṭhaḥ sparśasya patireva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रूपाणां च पतिश्चाद्यः खङ्गपाणिर् हलायुधः(४५०) । चक्रपाणिः कुण्डली च श्रीवत्सांकस्तथैव च
rūpāṇāṃ ca patiścādyaḥ khaṅgapāṇir halāyudhaḥ(450) / cakrapāṇiḥ kuṇḍalī ca śrīvatsāṃkastathaiva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रकृतिः कौस्तुभग्रीवः पीताम्बरधरस्तथा । सुमुखो दुर्मुखश्चैव मुनखेन तु विवर्जितः
prakṛtiḥ kaustubhagrīvaḥ pītāmbaradharastathā / sumukho durmukhaścaiva munakhena tu vivarjitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनन्तो ऽनन्तरूपश्च(४६१)सुनखः सुरमन्दरः । सुकपोलो विभुर्जिष्णुर्भ्राजिष्णुश्चैषुधीस्तथा
ananto 'nantarūpaśca(461)sunakhaḥ suramandaraḥ / sukapolo vibhurjiṣṇurbhrājiṣṇuścaiṣudhīstathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हिरण्यकशिपोर्हन्ता हिरण्याक्षविमर्दकः (४७०) । निहन्ता पूतनायाश्च भास्करान्तविनाशनः
hiraṇyakaśiporhantā hiraṇyākṣavimardakaḥ (470) / nihantā pūtanāyāśca bhāskarāntavināśanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
केशिनो दलनश्चैव मुष्टिकस्य विमर्दकः । कंसदानवभेत्ता च चाणूरस्य प्रमर्दकः
keśino dalanaścaiva muṣṭikasya vimardakaḥ / kaṃsadānavabhettā ca cāṇūrasya pramardakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अरिष्टस्य निहन्ता च अक्रूरप्रिय एव च । अक्रूरः क्रूररूपश्च(४८०)अक्रूरप्रियवन्दितः
ariṣṭasya nihantā ca akrūrapriya eva ca / akrūraḥ krūrarūpaśca(480)akrūrapriyavanditaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भगहा भगवान् भानुस्तथा भागवतः स्वगवतः स्वयम् । उद्धवश्चोद्धवस्येशो ह्युद्धेवन विचिन्तितः
bhagahā bhagavān bhānustathā bhāgavataḥ svagavataḥ svayam / uddhavaścoddhavasyeśo hyuddhevana vicintitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चक्रधृक् चञ्चलश्चैव(४९०) चलाचलविवर्जितः । अहं कारोपमाश्चित्तं गगनं पृथिवी जलम्
cakradhṛk cañcalaścaiva(490) calācalavivarjitaḥ / ahaṃ kāropamāścittaṃ gaganaṃ pṛthivī jalam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वायुश्चक्षुस्तथा श्रोत्रं(५००)जिह्वा च घ्राणमेव च । वाक्पाणिपादजवनः पायूपस्थस्तथैव च
vāyuścakṣustathā śrotraṃ(500)jihvā ca ghrāṇameva ca / vākpāṇipādajavanaḥ pāyūpasthastathaiva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शङ्करश्चैव सर्वश्च क्षान्तिदः क्षान्तिकृन्नरः (५११) । भक्तप्रियस्तता भर्ता भक्तिमान् भक्तिवर्धनः
śaṅkaraścaiva sarvaśca kṣāntidaḥ kṣāntikṛnnaraḥ (511) / bhaktapriyastatā bhartā bhaktimān bhaktivardhanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भक्तस्तुतो भक्तपरः कीर्तिदः कीर्तिवर्धनः । कीर्तिर्देप्तिः (५२०) क्षमाकान्तिर्भक्तश्चैव (५३०) दया परा
bhaktastuto bhaktaparaḥ kīrtidaḥ kīrtivardhanaḥ / kīrtirdeptiḥ (520) kṣamākāntirbhaktaścaiva (530) dayā parā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दानं दाता च कर्ता च देवदेवप्रियः शुचिः । शुचिमा न्सुखदो (५३१)मोक्षः कामश्चार्थः सहस्रपात्
dānaṃ dātā ca kartā ca devadevapriyaḥ śuciḥ / śucimā nsukhado (531)mokṣaḥ kāmaścārthaḥ sahasrapāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सहस्रशीर्षा वैद्यश्च मोक्षद्वारं तथैव च । प्रजाद्वारं सहस्राक्षः सहस्रकर एव च(५४०)
sahasraśīrṣā vaidyaśca mokṣadvāraṃ tathaiva ca / prajādvāraṃ sahasrākṣaḥ sahasrakara eva ca(540)
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शुक्रश्च सुकिरीटी च सुग्रीवः कौस्तुभस्तथा । प्रद्युम्नश्चानिरुद्धश्च हयग्रीवश्च सूकरः
śukraśca sukirīṭī ca sugrīvaḥ kaustubhastathā / pradyumnaścāniruddhaśca hayagrīvaśca sūkaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मत्स्यः परशुरामश्च(५५०)प्रह्रादो बलिरेवच । शरण्यश्चैव नित्यश्च बुद्धो मुक्तः शरीरभृत्
matsyaḥ paraśurāmaśca(550)prahrādo balirevaca / śaraṇyaścaiva nityaśca buddho muktaḥ śarīrabhṛt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
खरदूषणहन्ता च रावणस्य प्रमर्दनः । सीतापतिश्च (५६०)वर्धिष्णुर्भरतश्च तथैव च
kharadūṣaṇahantā ca rāvaṇasya pramardanaḥ / sītāpatiśca (560)vardhiṣṇurbharataśca tathaiva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुम्भेन्द्रजिन्निहन्ता च कुम्भकर्णप्रमर्दनः । नरान्तकान्तकश्चैव देवान्तकविनाशनः
kumbhendrajinnihantā ca kumbhakarṇapramardanaḥ / narāntakāntakaścaiva devāntakavināśanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दुष्टासुरनिहन्ता च शम्बरारिस्तथैव च । नरकस्य निहन्ता च त्रिशीर्षस्य विनाशनः (५७०)
duṣṭāsuranihantā ca śambarāristathaiva ca / narakasya nihantā ca triśīrṣasya vināśanaḥ (570)
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यमलार्जनभेत्ता च तपोहितकरस्तथा । वादित्रं चैव वाद्यं च बुद्धश्चैव वरप्रदः
yamalārjanabhettā ca tapohitakarastathā / vāditraṃ caiva vādyaṃ ca buddhaścaiva varapradaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सारः सारप्रियः सौरः कालहन्तृनिकृन्तनः(५८०) । अगस्त्यो देवलश्चैव नारदो नारदप्रियः
sāraḥ sārapriyaḥ sauraḥ kālahantṛnikṛntanaḥ(580) / agastyo devalaścaiva nārado nāradapriyaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्राणो ऽपानस्तथा व्यानो रजः सत्त्वं तमः (५९०)शरत् । उदानश्च समानश्च भेषजं च भिषक् तथा
prāṇo 'pānastathā vyāno rajaḥ sattvaṃ tamaḥ (590)śarat / udānaśca samānaśca bheṣajaṃ ca bhiṣak tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कूटस्थः स्वच्छरूपश्च सर्वदेहविवर्जितः । चक्षुरिन्द्रियहीनश्च वागिन्द्रियविवर्जितः(६००)
kūṭasthaḥ svaccharūpaśca sarvadehavivarjitaḥ / cakṣurindriyahīnaśca vāgindriyavivarjitaḥ(600)
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हस्तेन्द्रियविहीनश्च पादाभ्यां च विवर्जितः । पायूपस्थविहीनश्च मरुतापविवर्जितः
hastendriyavihīnaśca pādābhyāṃ ca vivarjitaḥ / pāyūpasthavihīnaśca marutāpavivarjitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रबोधेन विहीनश्च बुद्ध्या चैव वि वर्जितः । चेतसा विगतश्चैव प्राणेन च विवर्जितः
prabodhena vihīnaśca buddhyā caiva vi varjitaḥ / cetasā vigataścaiva prāṇena ca vivarjitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपानेन विहीनश्च व्यानेन च विवर्जितः(६१०) । उदानेन विहीनश्च समानेन विवर्जितः
apānena vihīnaśca vyānena ca vivarjitaḥ(610) / udānena vihīnaśca samānena vivarjitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आकाशेन विहीनश्च वायुना परिवर्जितः । अग्निना च विहीनश्च उदकेन विवर्जितः
ākāśena vihīnaśca vāyunā parivarjitaḥ / agninā ca vihīnaśca udakena vivarjitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पृथिव्या च विहीनश्च शब्देन च विवर्जितः । स्पर्शेन च विहीनश्च सर्वरूपविवर्जितः(६२०)
pṛthivyā ca vihīnaśca śabdena ca vivarjitaḥ / sparśena ca vihīnaśca sarvarūpavivarjitaḥ(620)
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रागेण विगतश्चैव अघेन परिवर्जितः । शोकेन रहितश्चैव वचसा परिवर्जितः
rāgeṇa vigataścaiva aghena parivarjitaḥ / śokena rahitaścaiva vacasā parivarjitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रजो विवर्जितश्चैव विकारैः षड्भिरेव च । कामेन वर्जितश्चैव क्रोधेन परिवर्जितः
rajo vivarjitaścaiva vikāraiḥ ṣaḍbhireva ca / kāmena varjitaścaiva krodhena parivarjitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लोभेन विगतश्चैव दम्भेन च विवर्जितः । सूक्ष्मश्चैव (६३०)सुसूक्ष्मश्च स्थूलात्स्थूलतरस्तथा
lobhena vigataścaiva dambhena ca vivarjitaḥ / sūkṣmaścaiva (630)susūkṣmaśca sthūlātsthūlatarastathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विशारदो बलाध्यक्षः सर्वस्य क्षोभकस्तथा । प्रकृतेः क्षोभकश्चैव महतः क्षोभकस्तथा
viśārado balādhyakṣaḥ sarvasya kṣobhakastathā / prakṛteḥ kṣobhakaścaiva mahataḥ kṣobhakastathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भूतानां क्षोभकश्चैव बुद्धेश्च क्षोमकस्तथा । इन्द्रियाणां क्षोभकश्च(६४०)विषयक्षोभकस्तथा
bhūtānāṃ kṣobhakaścaiva buddheśca kṣomakastathā / indriyāṇāṃ kṣobhakaśca(640)viṣayakṣobhakastathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मणः क्षोभकश्चैव रुद्रस्य क्षोभकस्तथा । अगम्यश्चक्षुरादेश्च श्रोत्रागम्यस्तथैव च
brahmaṇaḥ kṣobhakaścaiva rudrasya kṣobhakastathā / agamyaścakṣurādeśca śrotrāgamyastathaiva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्वचा न गम्यः कूर्ंमश्च जिह्वाग्राह्यस्तथैव च । ग्राणोन्द्रियागम्य एव वाचाग्राह्यस्तथैव च (६५०)
tvacā na gamyaḥ kūrṃmaśca jihvāgrāhyastathaiva ca / grāṇondriyāgamya eva vācāgrāhyastathaiva ca (650)
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अगम्यश्चैव पाणिभ्यां पदागम्यस्तथैव च । अग्राह्यो मनसश्चैव बुद्ध्याग्राह्यो हरिस्तथा
agamyaścaiva pāṇibhyāṃ padāgamyastathaiva ca / agrāhyo manasaścaiva buddhyāgrāhyo haristathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अहं बुद्ध्या तथा ग्राह्यश्चेतसा ग्राह्या एव च । शङ्खपाणिश्चाव्ययश्च गदापाणिस्तथैव च (६६०)
ahaṃ buddhyā tathā grāhyaścetasā grāhyā eva ca / śaṅkhapāṇiścāvyayaśca gadāpāṇistathaiva ca (660)
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शार्ङ्गपाणिश्च कृष्णश्च ज्ञानमूर्तिः परन्तपः । तपस्वी ज्ञानगम्यो हि ज्ञानी ज्ञानविदेव च
śārṅgapāṇiśca kṛṣṇaśca jñānamūrtiḥ parantapaḥ / tapasvī jñānagamyo hi jñānī jñānavideva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ज्ञेयश्च ज्ञेयहीनश्च (६७०) ज्ञप्तिश्चैतन्यरूपकः । भावो भाव्यो भवकरो भावनो भवनाशनः
jñeyaśca jñeyahīnaśca (670) jñaptiścaitanyarūpakaḥ / bhāvo bhāvyo bhavakaro bhāvano bhavanāśanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गो विन्दो गोपतिर्गोपः(६८०)सर्वगोपीसुखप्रदः । गोपालो गोगतिश्चैव गोमतिर्गोधरस्तथा
go vindo gopatirgopaḥ(680)sarvagopīsukhapradaḥ / gopālo gogatiścaiva gomatirgodharastathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उपेन्द्रश्च नृसिंहश्च शौरिश्चैव जनार्दनः । आरणेयो(६९०) बृहद्भानुर्बृहद्दीप्तिस्तथैव च
upendraśca nṛsiṃhaśca śauriścaiva janārdanaḥ / āraṇeyo(690) bṛhadbhānurbṛhaddīptistathaiva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दामोदरस्त्निकालश्च कालज्ञः कालवर्जितः । त्रिसन्ध्यो द्वापरं त्रेता प्रजाद्वारं(७००)त्रिविक्रमः
dāmodarastnikālaśca kālajñaḥ kālavarjitaḥ / trisandhyo dvāparaṃ tretā prajādvāraṃ(700)trivikramaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विक्रमो दण्ड(र) हस्तश्च ह्येकदण्डी त्रिदण्डधृक् । सामभेदस्तथोपायः सामरूपी च सामगः
vikramo daṇḍa(ra) hastaśca hyekadaṇḍī tridaṇḍadhṛk / sāmabhedastathopāyaḥ sāmarūpī ca sāmagaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सामवेदोः(७१०)ह्यथर्वश्च सुकृतः सुतरूपणः । अथर्ववेदविच्चैव ह्यथर्वाचार्य एव च
sāmavedoḥ(710)hyatharvaśca sukṛtaḥ sutarūpaṇaḥ / atharvavedaviccaiva hyatharvācārya eva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ऋग्रूपी चैव ऋग्वेद ऋग्वेदेषु प्रतिष्ठितः । यजुर्वेदो(७२०)यजुर्वेदविदेकपात्
ṛgrūpī caiva ṛgveda ṛgvedeṣu pratiṣṭhitaḥ / yajurvedo(720)yajurvedavidekapāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बहुपाच्च सुपाच्चैव तथैव च सहस्रपात् । चतुष्पाच्च द्विपाच्चैव स्मृतिर्न्यायो यमो बली(७३०)
bahupācca supāccaiva tathaiva ca sahasrapāt / catuṣpācca dvipāccaiva smṛtirnyāyo yamo balī(730)
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.