एके माता श्रेष्ठेति मन्यन्ते । इतिकरणात्पितेत्यपरे । अन्यथा मातैक इत्येव सिद्धत्वात् । केवलात् पितुराचार्यः प्रधानः । तथाच मनुः- कामान्माता पिता चैनं यदुत्पादयतो मिथः । सम्भूतिं तस्य तां विद्यात् यद्योनावभिजायते ॥ आचार्यस्त्वस्य यां जातिं विधिवद्वेदपारगः । उत्पादयति सावित्र्या सा सत्या साजरामरा ॥ इति । यदि पितैवाचार्यो भवति तदा पिता विशिष्यते । माता सर्वेषां श्रेष्ठा । तथाच वसिष्ठः- उपाध्यायद्दशाचार्य आचार्यात्तु शतं पिता । सहस्रं तु पितुर्माता गौरवेणातिरिच्यते ॥ इत्यत्र पितृशब्देन पितैवाचार्यो यो भवति स एव गृह्यत इति ॥ इति मस्करीये गौतमभाष्ये द्वितीयो ऽध्यायः ॥ तृतीयो ऽध्यायः एवं कृतनियमस्य कृतविद्यस्य च- तस्याश्रमविकल्पमेके ब्रुवते
eke mātā śreṣṭheti manyante / itikaraṇātpitetyapare / anyathā mātaika ityeva siddhatvāt / kevalāt piturācāryaḥ pradhānaḥ / tathāca manuḥ- kāmānmātā pitā cainaṃ yadutpādayato mithaḥ / sambhūtiṃ tasya tāṃ vidyāt yadyonāvabhijāyate // ācāryastvasya yāṃ jātiṃ vidhivadvedapāragaḥ / utpādayati sāvitryā sā satyā sājarāmarā // iti / yadi pitaivācāryo bhavati tadā pitā viśiṣyate / mātā sarveṣāṃ śreṣṭhā / tathāca vasiṣṭhaḥ- upādhyāyaddaśācārya ācāryāttu śataṃ pitā / sahasraṃ tu piturmātā gauraveṇātiricyate // ityatra pitṛśabdena pitaivācāryo yo bhavati sa eva gṛhyata iti // iti maskarīye gautamabhāṣye dvitīyo 'dhyāyaḥ // tṛtīyo 'dhyāyaḥ evaṃ kṛtaniyamasya kṛtavidyasya ca- tasyāśramavikalpameke bruvate
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.