यदा विनोदार्थं सख्या उद्यानोपवनं नीता, तदा तद्दर्शनद्विगुणतरोपचितविलापावस्थाया नायिकाया इदं सूक्तम् । केतननाम्नां तरूणां वनानि अद्य विराजन्ते । कीदृशानाम् । सुष्ठु सौरभेण वनमध्ये केनचिद् अजितानां, तथा गर्जतां मेघानां पवनेन वीजितानां प्रबोधितानाम् । अत एव कामस्य कृते निकेतनानां सङ्केतधाम्नाम् । अयम् अभिप्रायः -- केतनवनानि मदननिवेशनस्थानानीति अतिसुकुमाराणि, जलधररसिततद्विमुक्तशीकरासारसहितश् च पवनस् तेषाम् एव प्रबोधनहेतुतया सुकुमारताम् आप्त इति किम् अत्र जलदसमये मार्गवैषम्यम्, तत् नूनम् एव केतनवानावलोकनप्रबोधितमदनस्थानसुखसंस्कारः प्रियतम आगमिष्यतीति सम्भावयन्त्या नायिकाया भणितिः प्रतिभातीति । अपरे तु वनशब्दपौनरुक्त्यम् अमृष्यमाणा मदनस्य अवने रक्षणे कृते अजितानां केतनानां वनानि शोभन्ते इति आहुः । अथवा सौरभेण ये वने एकान्ते यत्र अपरः परित्राता न सम्भाव्यते तत्र जिता अपहृतधैर्यवृत्तयः कृता विमोहिताः केचन विरहिजनाः तेषां दैववशात् जलधरशिशिरपवनप्रबोधितानाम् अपि पुनर् अपि एतानि केतनवनानि कामस्य कृते करणाय प्रतिभान्ति । मदनातङ्ककरणाद् ऋते न एतेषां किम् अपि प्रयोजनम् इति यावत् । स्वनशब्देन करुणावशात् शब्दायमानता ध्वन्यते । यदा स्वनन्तो गर्जन्तो ऽम्भोधरा यत्र संजातकृपाः संवृत्ताः, तत्र अमीषां केतनवनानां का इयं निष्करुणता
yadā vinodārthaṃ sakhyā udyānopavanaṃ nītā, tadā taddarśanadviguṇataropacitavilāpāvasthāyā nāyikāyā idaṃ sūktam | ketananāmnāṃ tarūṇāṃ vanāni adya virājante | kīdṛśānām | suṣṭhu saurabheṇa vanamadhye kenacid ajitānāṃ, tathā garjatāṃ meghānāṃ pavanena vījitānāṃ prabodhitānām | ata eva kāmasya kṛte niketanānāṃ saṅketadhāmnām | ayam abhiprāyaḥ -- ketanavanāni madananiveśanasthānānīti atisukumārāṇi, jaladhararasitatadvimuktaśīkarāsārasahitaś ca pavanas teṣām eva prabodhanahetutayā sukumāratām āpta iti kim atra jaladasamaye mārgavaiṣamyam, tat nūnam eva ketanavānāvalokanaprabodhitamadanasthānasukhasaṃskāraḥ priyatama āgamiṣyatīti sambhāvayantyā nāyikāyā bhaṇitiḥ pratibhātīti | apare tu vanaśabdapaunaruktyam amṛṣyamāṇā madanasya avane rakṣaṇe kṛte ajitānāṃ ketanānāṃ vanāni śobhante iti āhuḥ | athavā saurabheṇa ye vane ekānte yatra aparaḥ paritrātā na sambhāvyate tatra jitā apahṛtadhairyavṛttayaḥ kṛtā vimohitāḥ kecana virahijanāḥ teṣāṃ daivavaśāt jaladharaśiśirapavanaprabodhitānām api punar api etāni ketanavanāni kāmasya kṛte karaṇāya pratibhānti | madanātaṅkakaraṇād ṛte na eteṣāṃ kim api prayojanam iti yāvat | svanaśabdena karuṇāvaśāt śabdāyamānatā dhvanyate | yadā svananto garjanto 'mbhodharā yatra saṃjātakṛpāḥ saṃvṛttāḥ, tatra amīṣāṃ ketanavanānāṃ kā iyaṃ niṣkaruṇatā
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.