यदा सर्जतरोर् अपक्रान्ता नायिका झगिति कदम्बम् अवलोकयति, तदा प्राक्तनमदनभयभीतिमती झगिति आह -- हे नवकदम्ब ! इदानीम् एव अवलोकितानुभूतत्वदीयप्रतापा अहं तुभ्यं शिरसा अवनता अस्मि । एवं यावत् भणति, तावत् तदीयकुसुमविलोकनजनितरणरणका आह -- युष्माकं पुष्पविकासे कामो वसति, मया ज्ञातं सर्जस्यैव इदं वैषम्यं यावता त्वम् अपि एवम् एव, सर्वेषाम् एकयोगक्षमतेति सर्वथा मम हाताशाया नयनविषयताक्षमं न किञ्चित् समस्तीति व इति बहुवचनेन ध्वन्यते । इत्थमाकारयत्नी एव नायिका यदा कुसुमितं झगिति कुटजम् अवलोकयति, तदा मन्यते नूनं माम् अयं सर्वतो हि हतभागधेयाम् अपहसतीति तत आह -- हे कुटज ! किम् इति अवाङ्मुखं कृत्वा हस्यते । कुसुमितो ऽपि प्रदेशो ऽवश्यं धराभिमुखः, यश् च सन्निहित एव परम् अपहसति, सो ऽपि अवाङ्मुख एव । अतश् च त्वयि उपचीयमाने बहुतरव्यथा । ते दुःसहस्य प्रणाम एव शोभन इति काकुः । अत एव ईप्सिततमत्वाभावः सम्बन्धषष्ठ्या व्यज्यते । किंकुसुमैर् इति कुत्सितैः परातङ्कवितरणचतुरैः पुष्पैर् अवहस्यते इति सोत्प्रासं काक्वा ध्वनितो ऽर्थः
yadā sarjataror apakrāntā nāyikā jhagiti kadambam avalokayati, tadā prāktanamadanabhayabhītimatī jhagiti āha -- he navakadamba ! idānīm eva avalokitānubhūtatvadīyapratāpā ahaṃ tubhyaṃ śirasā avanatā asmi | evaṃ yāvat bhaṇati, tāvat tadīyakusumavilokanajanitaraṇaraṇakā āha -- yuṣmākaṃ puṣpavikāse kāmo vasati, mayā jñātaṃ sarjasyaiva idaṃ vaiṣamyaṃ yāvatā tvam api evam eva, sarveṣām ekayogakṣamateti sarvathā mama hātāśāyā nayanaviṣayatākṣamaṃ na kiñcit samastīti va iti bahuvacanena dhvanyate | itthamākārayatnī eva nāyikā yadā kusumitaṃ jhagiti kuṭajam avalokayati, tadā manyate nūnaṃ mām ayaṃ sarvato hi hatabhāgadheyām apahasatīti tata āha -- he kuṭaja ! kim iti avāṅmukhaṃ kṛtvā hasyate | kusumito 'pi pradeśo 'vaśyaṃ dharābhimukhaḥ, yaś ca sannihita eva param apahasati, so 'pi avāṅmukha eva | ataś ca tvayi upacīyamāne bahutaravyathā | te duḥsahasya praṇāma eva śobhana iti kākuḥ | ata eva īpsitatamatvābhāvaḥ sambandhaṣaṣṭhyā vyajyate | kiṃkusumair iti kutsitaiḥ parātaṅkavitaraṇacaturaiḥ puṣpair avahasyate iti sotprāsaṃ kākvā dhvanito 'rthaḥ
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.