Library·Narayana: Hitopadesa·3
ततो मयाप्य् आलोचितम्-प्रज्ञा-हीनो ऽयं राजा । न चेत् कथं नीति-शास्त्र-कथा-कौमुदीं वाग्-उल्काभिस् तिमिरयति । यतः- यस्य नास्ति स्वयं प्रज्ञा शास्त्रं तस्य करोति किम् ? लोचनाभ्यां विहीनस्य दर्पणः किं करिष्यति
tato mayāpy ālocitam-prajñā-hīno 'yaṃ rājā | na cet kathaṃ nīti-śāstra-kathā-kaumudīṃ vāg-ulkābhis timirayati | yataḥ- yasya nāsti svayaṃ prajñā śāstraṃ tasya karoti kim ? locanābhyāṃ vihīnasya darpaṇaḥ kiṃ kariṣyati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्य् आलोच्याहम् अपि तूष्णीं स्थितः । अथ राजा बद्धाञ्जलिर् आह-तात ! अस्त्य् अयं ममापराधः, इदानीं यथाहम् अवशिष्ट-बल-सहितः प्रत्यावृत्त्य विन्ध्याचलं गच्छामि, तथोपदिश । गृध्रः स्वगतं चिन्तयति-क्रियताम् अत्र प्रतीकारः । यतः, देवतासु गुरौ गोषु राजसु ब्राह्मणेषु च । नियन्तव्यः सदा कोपो बाल-वृद्धातुरेषु च
ity ālocyāham api tūṣṇīṃ sthitaḥ | atha rājā baddhāñjalir āha-tāta ! asty ayaṃ mamāparādhaḥ, idānīṃ yathāham avaśiṣṭa-bala-sahitaḥ pratyāvṛttya vindhyācalaṃ gacchāmi, tathopadiśa | gṛdhraḥ svagataṃ cintayati-kriyatām atra pratīkāraḥ | yataḥ, devatāsu gurau goṣu rājasu brāhmaṇeṣu ca | niyantavyaḥ sadā kopo bāla-vṛddhātureṣu ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मन्त्री प्रहस्य ब्रूते-देव मा भैषीः । समाश्वसिहि । शृणु देव- मन्त्रिणां भिन्न-सन्धाने भिषजां सांनिपातिके । कर्मणि व्यज्यते प्रज्ञा सुस्थे को वा न पण्डितः
mantrī prahasya brūte-deva mā bhaiṣīḥ | samāśvasihi | śṛṇu deva- mantriṇāṃ bhinna-sandhāne bhiṣajāṃ sāṃnipātike | karmaṇi vyajyate prajñā susthe ko vā na paṇḍitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपरं च- आरम्भन्तेऽल्पम् एवाज्ञाः कामं व्यग्रा भवन्ति च । महारम्भाः कृत-धियस् तिष्ठन्ति च निराकुलाः
aparaṃ ca- ārambhante'lpam evājñāḥ kāmaṃ vyagrā bhavanti ca | mahārambhāḥ kṛta-dhiyas tiṣṭhanti ca nirākulāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तद् अत्र भवत्-प्रतापाद् एव दुर्गं भङ्क्त्वा, कीर्ति-प्रताप-सहितं त्वाम् अचिरेण कालेन विन्ध्याचलं नेष्यामि । राजाह-कथम् अधुना स्वल्प-बलेन तत् सम्पद्यते ? गृध्रो वदति-देव ! सर्वं भविष्यति । यतो विजिगीषोर् अदीर्घ-सूत्रता विजय-सिद्धेर् अवश्यम्भावि लक्षणम् । तत् सहसैव दुर्ग-द्वारावरोधः क्रियताम् । अथ प्रहित-प्रणिधिना बकेनागत्य हिरण्यगर्भस्य कथितम्-देव ! स्वल्प-बल एवायं राजा चित्रवर्णो गृध्रस्य वचनोपष्टम्भाद् आगत्य दुर्ग-द्वारावरोधं करिष्यति । राजहंसो ब्रूते-स्व-बले सारासार-विचारः क्रियताम् । तज् ज्ञात्वा सुवर्ण-वस्त्रादिकं यथार्हं प्रसाद-प्रदानं च क्रियताम् । यतः- यः काकिणीम् अप्य् अपथ-प्रपन्नां समुद्धरेन् निष्क-सहस्र-तुल्याम् । कालेषु कोटिष्व् अपि मुक्त-हस्तस् तं राज-सिंहं न जहाति लक्ष्मीः
tad atra bhavat-pratāpād eva durgaṃ bhaṅktvā, kīrti-pratāpa-sahitaṃ tvām acireṇa kālena vindhyācalaṃ neṣyāmi | rājāha-katham adhunā svalpa-balena tat sampadyate ? gṛdhro vadati-deva ! sarvaṃ bhaviṣyati | yato vijigīṣor adīrgha-sūtratā vijaya-siddher avaśyambhāvi lakṣaṇam | tat sahasaiva durga-dvārāvarodhaḥ kriyatām | atha prahita-praṇidhinā bakenāgatya hiraṇyagarbhasya kathitam-deva ! svalpa-bala evāyaṃ rājā citravarṇo gṛdhrasya vacanopaṣṭambhād āgatya durga-dvārāvarodhaṃ kariṣyati | rājahaṃso brūte-sva-bale sārāsāra-vicāraḥ kriyatām | taj jñātvā suvarṇa-vastrādikaṃ yathārhaṃ prasāda-pradānaṃ ca kriyatām | yataḥ- yaḥ kākiṇīm apy apatha-prapannāṃ samuddharen niṣka-sahasra-tulyām | kāleṣu koṭiṣv api mukta-hastas taṃ rāja-siṃhaṃ na jahāti lakṣmīḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्यच् च- क्रतौ विवाहे व्यसने रिपु-क्षये यशस्करे कर्मणि मित्र-सङ्ग्रहे । प्रियासु नारीष्व् अधनेषु बान्धवेष्व् अतिव्ययो नास्ति नराधिपाष्टसु
anyac ca- kratau vivāhe vyasane ripu-kṣaye yaśaskare karmaṇi mitra-saṅgrahe | priyāsu nārīṣv adhaneṣu bāndhaveṣv ativyayo nāsti narādhipāṣṭasu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यतः- मूर्खः स्वल्प-व्यय-त्रासात् सर्वनाशं करोति हि । कः सुधीः सन्त्यजेद् भाण्डं शुक्लस्यैवातिसाध्वसात्
yataḥ- mūrkhaḥ svalpa-vyaya-trāsāt sarvanāśaṃ karoti hi | kaḥ sudhīḥ santyajed bhāṇḍaṃ śuklasyaivātisādhvasāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राजाह-कथम् इह समयेऽतिव्ययो युज्यते ? उक्तं च-आपद्-अर्थे धनं रक्षेद् इति । मन्त्री ब्रूते-श्रीमतां कथम् आपदः ? राजाह-कदाचिच् चलिता लक्ष्मीः । मन्त्री ब्रूते-सञ्चितापि विनश्यति । तद् देव ! कार्पण्यं विमुच्य स्व-भटा दान-मानाभ्यां पुरस्क्रियन्ताम् । तथा चोक्तम्- परस्परज्ञाः संहृष्टास् त्यक्तुं प्राणान् सुनिश्चिताः । कुलीनाः पूजिताः सम्यग् विजयन्ते द्विषद्-बलम्
rājāha-katham iha samaye'tivyayo yujyate ? uktaṃ ca-āpad-arthe dhanaṃ rakṣed iti | mantrī brūte-śrīmatāṃ katham āpadaḥ ? rājāha-kadācic calitā lakṣmīḥ | mantrī brūte-sañcitāpi vinaśyati | tad deva ! kārpaṇyaṃ vimucya sva-bhaṭā dāna-mānābhyāṃ puraskriyantām | tathā coktam- parasparajñāḥ saṃhṛṣṭās tyaktuṃ prāṇān suniścitāḥ | kulīnāḥ pūjitāḥ samyag vijayante dviṣad-balam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपरं च- सुभटाः शील-सम्पन्नाः संहताः कृत-निश्चयाः । अपि पञ्च-शतं शूरा निघ्नन्ति रिपु-वाहिनीम्
aparaṃ ca- subhaṭāḥ śīla-sampannāḥ saṃhatāḥ kṛta-niścayāḥ | api pañca-śataṃ śūrā nighnanti ripu-vāhinīm
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
किं च- शिष्टैर् अप्य् अवशेषज्ञ उग्रश् च कृत-नाशकः । त्यज्यते किं पुनर् नान्यैर् यश् चाप्य् आत्मम्भरिर् नरः
kiṃ ca- śiṣṭair apy avaśeṣajña ugraś ca kṛta-nāśakaḥ | tyajyate kiṃ punar nānyair yaś cāpy ātmambharir naraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यतः- सत्यं शौर्यं दया त्यागो नृपस्यैते महा-गुणाः । एतैस् त्यक्तो महीपालः प्राप्नोति खलु वाच्यताम्
yataḥ- satyaṃ śauryaṃ dayā tyāgo nṛpasyaite mahā-guṇāḥ | etais tyakto mahīpālaḥ prāpnoti khalu vācyatām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ईदृशि प्रस्तावेऽमात्यास् तावद् अवश्यम् एव पुरस्कर्तव्याः । तथा चोक्तम्- यो येन प्रतिबद्धः स्यात् सह तेनोदयी व्ययी । स विश्वस्तो नियोक्तव्यः प्राणेषु च धनेषु च
īdṛśi prastāve'mātyās tāvad avaśyam eva puraskartavyāḥ | tathā coktam- yo yena pratibaddhaḥ syāt saha tenodayī vyayī | sa viśvasto niyoktavyaḥ prāṇeṣu ca dhaneṣu ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यतः- धूर्तः स्त्री वा शिशुर् यस्य मन्त्रिणः स्युर् महीपतेः । अनीति-पवन-क्षिप्तो ऽकार्याब्धौ स निमज्जति
yataḥ- dhūrtaḥ strī vā śiśur yasya mantriṇaḥ syur mahīpateḥ | anīti-pavana-kṣipto 'kāryābdhau sa nimajjati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शृणु देव! - हर्ष-क्रोधौ यतौ यस्य शास्त्रार्थे प्रत्ययस् तथा । नित्यं भृत्यानुपेक्षा च तस्य स्याद् धनदा धरा
śṛṇu deva! - harṣa-krodhau yatau yasya śāstrārthe pratyayas tathā | nityaṃ bhṛtyānupekṣā ca tasya syād dhanadā dharā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
येषां राज्ञा सह स्याताम् उच्चयापचयौ ध्रुवम् । अमात्या इति तान् राजा नावमन्येत् कदाचन
yeṣāṃ rājñā saha syātām uccayāpacayau dhruvam | amātyā iti tān rājā nāvamanyet kadācana
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
महीभुजो मदान्धस्य सङ्कीर्णस्येव दन्तिनः । स्खलतो हि करालम्बः सुशिष्टैर् एव कीयते
mahībhujo madāndhasya saṅkīrṇasyeva dantinaḥ | skhalato hi karālambaḥ suśiṣṭair eva kīyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथागत्य प्रणम्य मेघवर्णो ब्रूते-देव ! दृष्टि-प्रसादं कुरु । इदानीं विपक्षो दुर्ग-द्वारि वर्तते । तद् देव-पादादेशाद् बहिर् निःसृत्य स्व-विक्रमं दर्शयामि । तेन देव-पादानाम् आनृण्यम् उपगच्छामि । चक्रवाको ब्रूते-मैवम् । यदि बहिर् निःसृत्य योद्धव्यम् । तदा दुर्गाश्रयणम् एव निष्प्रयोजनम् । अपरं च- विषमो ऽपि यथा नक्रः सलिलान् निसृतो वशः । वनाद् विनिर्गतः शूरः सिंहो ऽपि स्याच् छगालवत्
athāgatya praṇamya meghavarṇo brūte-deva ! dṛṣṭi-prasādaṃ kuru | idānīṃ vipakṣo durga-dvāri vartate | tad deva-pādādeśād bahir niḥsṛtya sva-vikramaṃ darśayāmi | tena deva-pādānām ānṛṇyam upagacchāmi | cakravāko brūte-maivam | yadi bahir niḥsṛtya yoddhavyam | tadā durgāśrayaṇam eva niṣprayojanam | aparaṃ ca- viṣamo 'pi yathā nakraḥ salilān nisṛto vaśaḥ | vanād vinirgataḥ śūraḥ siṃho 'pi syāc chagālavat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ ते सर्वे दुर्ग-द्वारं गत्वा महाहवं कृतवन्तः । अपरेद्युश् चित्रवर्णो राजा गृध्रम् उवाच-तात ! स्व-प्रतिज्ञातम् अधुना निर्वाहय । वायसो ब्रूते-देव ! स्वयं गत्वा दृश्यतां युद्धम् । यतः- पुरस्कृत्य बलं राजा योधयेद् अवलोकयन् । स्वामिनाधिष्ठितः श्वापि किं न सिंहायते ध्रुवम्
atha te sarve durga-dvāraṃ gatvā mahāhavaṃ kṛtavantaḥ | aparedyuś citravarṇo rājā gṛdhram uvāca-tāta ! sva-pratijñātam adhunā nirvāhaya | vāyaso brūte-deva ! svayaṃ gatvā dṛśyatāṃ yuddham | yataḥ- puraskṛtya balaṃ rājā yodhayed avalokayan | svāminādhiṣṭhitaḥ śvāpi kiṃ na siṃhāyate dhruvam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गृध्रो ब्रूते-देव ! शृणु तावत्- अकाल-सहमत्य्-अल्पं मूर्ख-व्यसनि-नायकम् । अगुप्तं भीरु-योधं च दुर्ग-व्यसनम् उच्यते
gṛdhro brūte-deva ! śṛṇu tāvat- akāla-sahamaty-alpaṃ mūrkha-vyasani-nāyakam | aguptaṃ bhīru-yodhaṃ ca durga-vyasanam ucyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत् तावद् अत्र नास्ति- उपजापश् चिरारोधो ऽवस्कन्दस् तीव्र-पौरुषम् । दुर्गस्य लङ्घनोपायाश् चत्वारः कथिता इमे
tat tāvad atra nāsti- upajāpaś cirārodho 'vaskandas tīvra-pauruṣam | durgasya laṅghanopāyāś catvāraḥ kathitā ime
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अत्र यथाशक्ति क्रियते यत्नः । कर्णे कथयति-एवम् एवम् । ततो ऽनुदित एव भास्करे चतुर्ष्व् अपि दुर्ग-द्वारेषु प्रवृत्ते युद्धे, दुर्गाभ्यन्तर-गृहेष्व् एकदा काकैर् अग्नि-निक्षिप्तः । ततः गृहीतं गृहीतं दुर्गम् इति कोलाहलं श्रुत्वा सर्वतः प्रदीप्ताग्निम् अवलोक्य राज-हंस-सैनिका बहवो दुर्ग-वासिनश् च सत्वरं ह्रदं प्रविष्टाः, यतः- सुमन्त्रितं सुविक्रान्तं सुयुद्धं सुपलायितम् । कार्य-काले यथा-शक्ति कुर्यान् न तु विचारयेत्
atra yathāśakti kriyate yatnaḥ | karṇe kathayati-evam evam | tato 'nudita eva bhāskare caturṣv api durga-dvāreṣu pravṛtte yuddhe, durgābhyantara-gṛheṣv ekadā kākair agni-nikṣiptaḥ | tataḥ gṛhītaṃ gṛhītaṃ durgam iti kolāhalaṃ śrutvā sarvataḥ pradīptāgnim avalokya rāja-haṃsa-sainikā bahavo durga-vāsinaś ca satvaraṃ hradaṃ praviṣṭāḥ, yataḥ- sumantritaṃ suvikrāntaṃ suyuddhaṃ supalāyitam | kārya-kāle yathā-śakti kuryān na tu vicārayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राजा हंसश् च स्वभावान् मन्द-गतिः । सारस-द्वितीयश् चित्रवर्णस्य सेनापतिना कुक्कुटेनागत्य वेष्टितः । हिरण्यगर्भः सारसम् आह-सेनापते ! सारस ! ममानुरोधाद् आत्मानं कथं व्यापादयसि । अधुनाहं गन्तुम् असमर्थः । त्वं गन्तुम् अधुनापि समर्थः । तद् गत्वा जलं प्रविश्यात्मानं परिरक्ष । अस्मत्-पुत्रं चूडामणि-नामानं सर्वज्ञस्य संमत्या राजानं करिष्यसि । सारसो ब्रूते-देव ! न वक्तव्यम् एवं दुःसहं वचः, यावच् चन्द्रार्कौ दिवि तिष्ठतस् तावद् विजयतां देवः । अहं देव दुर्गाधिकारी । तन् मम मांसासृग् विलिप्तेन द्वार-वर्त्मना तावत् प्रविशतु शत्रुः । अपरं च, देव-- दाता क्षमी गुण-ग्राही स्वामी दुःखेन लभ्यते । राजाह-सत्यम् एवैतत् । किन्तु- शुचिर् दक्षो ऽनुरक्तश् च जाने भृत्यो ऽपि दुर्लभः
rājā haṃsaś ca svabhāvān manda-gatiḥ | sārasa-dvitīyaś citravarṇasya senāpatinā kukkuṭenāgatya veṣṭitaḥ | hiraṇyagarbhaḥ sārasam āha-senāpate ! sārasa ! mamānurodhād ātmānaṃ kathaṃ vyāpādayasi | adhunāhaṃ gantum asamarthaḥ | tvaṃ gantum adhunāpi samarthaḥ | tad gatvā jalaṃ praviśyātmānaṃ parirakṣa | asmat-putraṃ cūḍāmaṇi-nāmānaṃ sarvajñasya saṃmatyā rājānaṃ kariṣyasi | sāraso brūte-deva ! na vaktavyam evaṃ duḥsahaṃ vacaḥ, yāvac candrārkau divi tiṣṭhatas tāvad vijayatāṃ devaḥ | ahaṃ deva durgādhikārī | tan mama māṃsāsṛg viliptena dvāra-vartmanā tāvat praviśatu śatruḥ | aparaṃ ca, deva-- dātā kṣamī guṇa-grāhī svāmī duḥkhena labhyate | rājāha-satyam evaitat | kintu- śucir dakṣo 'nuraktaś ca jāne bhṛtyo 'pi durlabhaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सारसो ब्रूते-शृणु देव! यदि समरम् अपास्य नास्ति मृत्योर् भयम् इति युक्तम् इतो ऽन्यतः प्रयातुम् । अथ मरणम् अवश्यम् एव जन्तोः किम् इति मुधा मलिनं यशः क्रियते ?
sāraso brūte-śṛṇu deva! yadi samaram apāsya nāsti mṛtyor bhayam iti yuktam ito 'nyataḥ prayātum | atha maraṇam avaśyam eva jantoḥ kim iti mudhā malinaṃ yaśaḥ kriyate ?
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्यच् च- भवेऽस्मिन् पवनोद्भ्रान्त-वीचि-विभ्रम-भङ्गुरे । जायते पुणय्-योगेन परार्थे जीवित-व्ययः
anyac ca- bhave'smin pavanodbhrānta-vīci-vibhrama-bhaṅgure | jāyate puṇay-yogena parārthe jīvita-vyayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वाम्य्-अमात्यश् च राष्ट्रं च दुर्गं कोशो बलं सुहृत् । राज्याङ्गानि प्रकृतयः पौराणां श्रेणयो ऽपि च
svāmy-amātyaś ca rāṣṭraṃ ca durgaṃ kośo balaṃ suhṛt | rājyāṅgāni prakṛtayaḥ paurāṇāṃ śreṇayo 'pi ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देव ! त्वं च स्वामी सर्वथा रक्षणीयः । यतः- प्रकृतिः स्वामिनं त्यक्त्वा समृद्धापि न जीवति । अपि धन्वन्तरिर् वैद्यः किं करोति गतायुषि
deva ! tvaṃ ca svāmī sarvathā rakṣaṇīyaḥ | yataḥ- prakṛtiḥ svāminaṃ tyaktvā samṛddhāpi na jīvati | api dhanvantarir vaidyaḥ kiṃ karoti gatāyuṣi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपरं च- नरेशे जीव-लोको ऽयं निमीलति निमीलति । उदेत्य् उदीयमाने च रवाव् इव सरोरुहम्
aparaṃ ca- nareśe jīva-loko 'yaṃ nimīlati nimīlati | udety udīyamāne ca ravāv iva saroruham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अत्रापि प्रधानाङ्गं राजा । अथ कुक्कुटेनागत्य राजहंसस्य शरीरे खरतर-नखाघातः कृतः । तदा सत्वरम् उपसृत्य सारसेन स्व-देहान्तरितो राजा जले क्षिप्तः । अथ कुक्कुट-नख-प्रहार-जर्जरीकृतेनापि सारसेन कुक्कुट-सेना बहुशो हता । पश्चात् सारसो ऽपि बहुभिः पक्षिभिः समेत्य चञ्चु-प्रहारेण विभिद्य व्यापादितः । अथ चित्रवर्णो दुर्गं प्रविश्य, दुर्गावस्थितं द्रव्यं ग्राहयित्वा वन्दिभिर् जय-शब्दैर् आनन्दितः स्व-स्कन्धावारं जगाम । अथ राज-पुत्रैर् उक्तं-तस्मिन् राजहंस-पक्षे पुण्यवान् स सारस एव, येन स्व-देह-त्यागेन स्वामी रक्षितः । यतः- जनयन्ति सुतान् गावः सर्वा एव गवाकृतीन् । विषाणोल्लिखित-स्कन्धं काचिद् एव गवां पतिम्
atrāpi pradhānāṅgaṃ rājā | atha kukkuṭenāgatya rājahaṃsasya śarīre kharatara-nakhāghātaḥ kṛtaḥ | tadā satvaram upasṛtya sārasena sva-dehāntarito rājā jale kṣiptaḥ | atha kukkuṭa-nakha-prahāra-jarjarīkṛtenāpi sārasena kukkuṭa-senā bahuśo hatā | paścāt sāraso 'pi bahubhiḥ pakṣibhiḥ sametya cañcu-prahāreṇa vibhidya vyāpāditaḥ | atha citravarṇo durgaṃ praviśya, durgāvasthitaṃ dravyaṃ grāhayitvā vandibhir jaya-śabdair ānanditaḥ sva-skandhāvāraṃ jagāma | atha rāja-putrair uktaṃ-tasmin rājahaṃsa-pakṣe puṇyavān sa sārasa eva, yena sva-deha-tyāgena svāmī rakṣitaḥ | yataḥ- janayanti sutān gāvaḥ sarvā eva gavākṛtīn | viṣāṇollikhita-skandhaṃ kācid eva gavāṃ patim
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विष्णुशर्मोवाच-स तावत् सत्त्व-क्रीतान् अक्षय-लोकान् विद्याधरी-परिवृत्तो ऽनुभवतु महा-सत्त्वः । तथा चोक्तम्- आहवेषु च ये शूराः स्वाम्य्-अर्थे त्यक्त-जीविताः । भर्तृ-भक्ताः कृतज्ञाश् च ते नराः स्वर्ग-गामिनः
viṣṇuśarmovāca-sa tāvat sattva-krītān akṣaya-lokān vidyādharī-parivṛtto 'nubhavatu mahā-sattvaḥ | tathā coktam- āhaveṣu ca ye śūrāḥ svāmy-arthe tyakta-jīvitāḥ | bhartṛ-bhaktāḥ kṛtajñāś ca te narāḥ svarga-gāminaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यत्र तत्र हतः शूरः शत्रुभिः परिवेष्टितः । अक्षयान् लभते लोकान् यदि क्लैब्यं न गच्छति
yatra tatra hataḥ śūraḥ śatrubhiḥ pariveṣṭitaḥ | akṣayān labhate lokān yadi klaibyaṃ na gacchati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ विष्णुशर्मा प्राह-विग्रहः श्रुतो भवद्भिः । राजपुत्रैर् उक्तम्-श्रुत्वा सुखिनो भूता वयम् । विष्णुशर्माब्रवीत्-अपरम् अप्य् एवम् अस्तु- विग्रहः करि-तुरङ्ग-पत्तिभिर् नो कदापि भवतान् महीभुजाम् । नीति-मन्त्र-पवनैः समाहताः संश्रयन्तु गिरि-गह्वरं द्विषः
atha viṣṇuśarmā prāha-vigrahaḥ śruto bhavadbhiḥ | rājaputrair uktam-śrutvā sukhino bhūtā vayam | viṣṇuśarmābravīt-aparam apy evam astu- vigrahaḥ kari-turaṅga-pattibhir no kadāpi bhavatān mahībhujām | nīti-mantra-pavanaiḥ samāhatāḥ saṃśrayantu giri-gahvaraṃ dviṣaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.