प्राग् यद्वच् चरितं हरेर् अरसयद् वाग्-इन्द्रियं तद्वद् अप्य् अद्यास्वादयितुं ममेच्छतितराम् उद्यम्य कर्ण-द्वयम् । यद्य् अप्य् एकक एव भोक्तृ-पद-भाग् जीवस् तथापि प्रति- स्वं चक्षुः-प्रभृतीनि तानि च मुहुर् वाञ्छन्ति भोग-प्रथाम्
prāg yadvac caritaṃ harer arasayad vāg-indriyaṃ tadvad apy adyāsvādayituṃ mamecchatitarām udyamya karṇa-dvayam | yady apy ekaka eva bhoktṛ-pada-bhāg jīvas tathāpi prati- svaṃ cakṣuḥ-prabhṛtīni tāni ca muhur vāñchanti bhoga-prathām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अस्त-व्यस्त-गतिः प्रमोद-मधुरा पश्यन्त्य् अमून् अग्रतः किञ्चिद् वक्तुम् इवोद्यद् आस्य-वलना दीर्घायिताल्प-क्षितिः । हस्त-न्यस्त-फलादिर् एवम् अपि सा पुत्रोद्भवं व्यञ्जती यत् किञ्चिद् वदति स्म तत् पुनर् अवादीद् इत्य् अमी मेनिरे
asta-vyasta-gatiḥ pramoda-madhurā paśyanty amūn agrataḥ kiñcid vaktum ivodyad āsya-valanā dīrghāyitālpa-kṣitiḥ | hasta-nyasta-phalādir evam api sā putrodbhavaṃ vyañjatī yat kiñcid vadati sma tat punar avādīd ity amī menire
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आह्लादेन समं जज्ञे बालः किं किं स एव सः । एवं विविक्तुं नन्दस्य नासीन् मतिमती मतिः
āhlādena samaṃ jajñe bālaḥ kiṃ kiṃ sa eva saḥ | evaṃ viviktuṃ nandasya nāsīn matimatī matiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपि श्रुतम् अभून् निशि त्रिदिव-वाद्य-गर्जोजितं जितं जितम् इति स्वनं न तु विनिश्चितं कारणम् । तदा तद्-अनुवादि तत् कलयताम् अमीषां मुहुर् मुदा कलकला-रवं समजनि व्रज-प्राणिनाम्
api śrutam abhūn niśi tridiva-vādya-garjojitaṃ jitaṃ jitam iti svanaṃ na tu viniścitaṃ kāraṇam | tadā tad-anuvādi tat kalayatām amīṣāṃ muhur mudā kalakalā-ravaṃ samajani vraja-prāṇinām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तद् वृन्दे गृहम् अभियाति बन्धु-वर्गा धावन्तः क्रम-मिलिता मिथः पुरोगाः । ये गङ्गा-झरम् अनु निर्झर-प्रभेदा यद्वत् तत्-तूलिततयानयन्त वृद्धिम्
tad vṛnde gṛham abhiyāti bandhu-vargā dhāvantaḥ krama-militā mithaḥ purogāḥ | ye gaṅgā-jharam anu nirjhara-prabhedā yadvat tat-tūlitatayānayanta vṛddhim
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथागताः पुर-वनिताः पुरः पुरः सहस्रशः कलित-शुभायुतायुताः । व्रजेश्वरं पुरु निरराजयन् जयन् नवात्मज-प्रभवमहे महेहया
athāgatāḥ pura-vanitāḥ puraḥ puraḥ sahasraśaḥ kalita-śubhāyutāyutāḥ | vrajeśvaraṃ puru nirarājayan jayan navātmaja-prabhavamahe mahehayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततश् च कोलाहलिभिर् व्रज-स्थितैः समं गतः श्रील-महा-व्रजेश्वरः । स्वरांस् तु सालङ्कृति चार्व् अशूशुभन् नभः-सभं पूर्ण-सुधांशुवत् प्रभुः
tataś ca kolāhalibhir vraja-sthitaiḥ samaṃ gataḥ śrīla-mahā-vrajeśvaraḥ | svarāṃs tu sālaṅkṛti cārv aśūśubhan nabhaḥ-sabhaṃ pūrṇa-sudhāṃśuvat prabhuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यद्यपि विप्राः सहसा स्वयम् आगतये कृतोद्यमाः सर्वे । तद् अपि तद्-आदर-विधये राज्ञाहूताः पृथक् पृथक् प्रथमम्
yadyapi viprāḥ sahasā svayam āgataye kṛtodyamāḥ sarve | tad api tad-ādara-vidhaye rājñāhūtāḥ pṛthak pṛthak prathamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुखाविष्टस् तस्मिन् मधुरम् उपविष्टैः सदसि तैर् महा-स्निग्धैः शर्म-प्रकर-परिदिग्धैः परिवृतः । पठद्भिः पुत्राशीर् उचित-निगमं भूसुर-वरैः किरद्भिर् दूर्वाद्यं शिरसि सुख-पूर्वं स महितः
sukhāviṣṭas tasmin madhuram upaviṣṭaiḥ sadasi tair mahā-snigdhaiḥ śarma-prakara-paridigdhaiḥ parivṛtaḥ | paṭhadbhiḥ putrāśīr ucita-nigamaṃ bhūsura-varaiḥ kiradbhir dūrvādyaṃ śirasi sukha-pūrvaṃ sa mahitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सस्ने यत् परिचस्करे वपुर् अपि स्वस्ति-श्रुतिः शुश्रुवे श्रीमन्-नन्द-महात्मना सुत-जनौ तत् तत् स्तुवे नापरम् । अद्यापि स्फुटम् एति सर्व-जनता येषां श्रुताद् अप्य् अहो स्नानाद्य् अप्य् अतिगम्य सत्कृति-फलं यस्यास्ति नान्तः क्वचित्
sasne yat paricaskare vapur api svasti-śrutiḥ śuśruve śrīman-nanda-mahātmanā suta-janau tat tat stuve nāparam | adyāpi sphuṭam eti sarva-janatā yeṣāṃ śrutād apy aho snānādy apy atigamya satkṛti-phalaṃ yasyāsti nāntaḥ kvacit
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आनर्चिरे व्रजेशित्रा मातृका यास् तदा तु ताः । मातुः कम् इव कं यासाम् इत्य् अर्थ-व्यक्तिम् आगताः ॥ज्ग्च् १,४।११॥अथ नान्दीमुख-श्राद्धं राद्धं गोपाल-पालिना । पितरो हि स्वयं यस्मिंस् ते नान्दीमुखतां गताः
ānarcire vrajeśitrā mātṛkā yās tadā tu tāḥ | mātuḥ kam iva kaṃ yāsām ity artha-vyaktim āgatāḥ ||JGc 1,4.11||atha nāndīmukha-śrāddhaṃ rāddhaṃ gopāla-pālinā | pitaro hi svayaṃ yasmiṃs te nāndīmukhatāṃ gatāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
। यद्यपि बहुविध-भावा, जाता गोष्ठेशितुस् तर्हि । तद् अपि च जाड्यं बलवज् जज्ञे गाम्भीर्य-शीलस्य
| yadyapi bahuvidha-bhāvā, jātā goṣṭheśitus tarhi | tad api ca jāḍyaṃ balavaj jajñe gāmbhīrya-śīlasya
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्सङ्गं वहति शिशुं व्रजाधिराजे सा दूराद् अधिशयिता प्रसूति-शय्याम् । आसीत् तच्-छ्रवणज-बाष्प-रोमहर्ष- स्तम्भाद्यैर् विवश-तनूर् व्रजाधिराज्ञी
utsaṅgaṃ vahati śiśuṃ vrajādhirāje sā dūrād adhiśayitā prasūti-śayyām | āsīt tac-chravaṇaja-bāṣpa-romaharṣa- stambhādyair vivaśa-tanūr vrajādhirājñī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
किं च- अङ्घ्र्योर् व्यक्त-दरारि-वज्र-कमलाद्याश्चर्य-चिह्नैर् अलं कम्रैर् उज्ज्वलितां तथा कर-युगे तैः कैश्चिद् अन्यैर् अपि । पश्य श्री-व्रजनाथ नीरद-रुचेर् बालस्य सामुद्रको- ल्लङ्घि-श्री-विभवस्य देह-वलनाम् अस्मासु चित्र-प्रदाम्
kiṃ ca- aṅghryor vyakta-darāri-vajra-kamalādyāścarya-cihnair alaṃ kamrair ujjvalitāṃ tathā kara-yuge taiḥ kaiścid anyair api | paśya śrī-vrajanātha nīrada-rucer bālasya sāmudrako- llaṅghi-śrī-vibhavasya deha-valanām asmāsu citra-pradām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आरेभे स च दातुं, लेभे न तुलां तु सङ्गिनां तेषाम् । तादृश-तत्-प्रसव-श्री-वार्ता यैर् अर्पिता परितः
ārebhe sa ca dātuṃ, lebhe na tulāṃ tu saṅgināṃ teṣām | tādṛśa-tat-prasava-śrī-vārtā yair arpitā paritaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथापि- अयुतं प्रयुतं नियुतं भवति दशानां सहस्रम् आरभ्य । नियुते विंशति-लक्षं तावद् धेनूर् अदान् नन्दः ॥ज्ग्च् १,४।१७॥विंशति-लक्षं दत्त्वा धेनूः सौवर्ण-शृङ्ग-सङ्ग्य्-अङ्गीः । हृदयम् अपूर्णतयासीत् तस्यान्यस्मै प्रदानाय ॥ज्ग्च् १,४।१८॥दशभिर् दशभिर् द्रोणैः कृत-तिल-सप्ताचलीम् अददात् । यद्-वृति-मणि-कनकानां तद्-अधिकतर-भारता द्विजैर् मेने ॥ज्ग्च् १,४।१९॥तेभ्यश् च दक्षिणीयेभ्यः प्रत्ता या दक्षिणामुना । तयाप्य् अक्षीणयान्येषाम् अक्षीण्य् आश्चर्यम् आययुः ॥ज्ग्च् १,४।२०॥बाडव्यानाम् असङ्ख्यानां नासीत् परिचितिस् तदा । ब्रह्म-वर्चसम् एवास्मिन् परिचायकतां ययौ
tathāpi- ayutaṃ prayutaṃ niyutaṃ bhavati daśānāṃ sahasram ārabhya | niyute viṃśati-lakṣaṃ tāvad dhenūr adān nandaḥ ||JGc 1,4.17||viṃśati-lakṣaṃ dattvā dhenūḥ sauvarṇa-śṛṅga-saṅgy-aṅgīḥ | hṛdayam apūrṇatayāsīt tasyānyasmai pradānāya ||JGc 1,4.18||daśabhir daśabhir droṇaiḥ kṛta-tila-saptācalīm adadāt | yad-vṛti-maṇi-kanakānāṃ tad-adhikatara-bhāratā dvijair mene ||JGc 1,4.19||tebhyaś ca dakṣiṇīyebhyaḥ prattā yā dakṣiṇāmunā | tayāpy akṣīṇayānyeṣām akṣīṇy āścaryam āyayuḥ ||JGc 1,4.20||bāḍavyānām asaṅkhyānāṃ nāsīt paricitis tadā | brahma-varcasam evāsmin paricāyakatāṃ yayau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथा हि- जित-कुङ्कुमम् उरु रुरुचे मुख-शशिनां रोचिर् एतासाम् । समुदितम् उदितं पर्वणि सुत-जनुषः श्री-यशोदायाः
tathā hi- jita-kuṅkumam uru ruruce mukha-śaśināṃ rocir etāsām | samuditam uditaṃ parvaṇi suta-januṣaḥ śrī-yaśodāyāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अजनि यशोदा निशि सुत-सारम् । इति महिलालिर् इता तद्-अगारम् ॥ध्रु॥ सम्भ्रम-विरचित-बहु-विध-वेशम् । पथि माल्य-च्यव-पूरित-देशम् ॥ चल-मणि-कुण्डल-वलित-कपोलम् । अपरिकलित-गलद्-अंश-निचोलम् ॥ उच्छलित-च्छवि-चपलाहारम् । चित्र-वसन-वस-रसना-वारम् ॥ अपरस्पर-गति-विजितान्योन्यम् । सगणा व्यहसीद् इह चान्योन्यम् ॥ज्ग्च् १,४।२३॥ इति । किं च- व्रजः प्रकटतां यातस् तत्र कृष्णश् च सङ्गतः । इत्य् अवाद्यन्त वाद्यानि वाद्याधिष्ठातृ-दैवतैः ॥ज्ग्च् १,४।२४॥तस्माद् आनन्द-सन्दोहाद् उपनन्द-पुरःसराः । गम्भीरास् तेऽ पि चाभीरा विजह्रुर् ननृतुर् जगुः ॥ज्ग्च् १,४।२५॥तदा तत्रागता योषास् तं सदाशीर्भिर् अर्भकम् । निर्वर्ण्य वर्णयित्वा च परस्परम् इदं जगुः
ajani yaśodā niśi suta-sāram | iti mahilālir itā tad-agāram ||dhru|| sambhrama-viracita-bahu-vidha-veśam | pathi mālya-cyava-pūrita-deśam || cala-maṇi-kuṇḍala-valita-kapolam | aparikalita-galad-aṃśa-nicolam || ucchalita-cchavi-capalāhāram | citra-vasana-vasa-rasanā-vāram || aparaspara-gati-vijitānyonyam | sagaṇā vyahasīd iha cānyonyam ||JGc 1,4.23|| iti | kiṃ ca- vrajaḥ prakaṭatāṃ yātas tatra kṛṣṇaś ca saṅgataḥ | ity avādyanta vādyāni vādyādhiṣṭhātṛ-daivataiḥ ||JGc 1,4.24||tasmād ānanda-sandohād upananda-puraḥsarāḥ | gambhīrās te' pi cābhīrā vijahrur nanṛtur jaguḥ ||JGc 1,4.25||tadā tatrāgatā yoṣās taṃ sadāśīrbhir arbhakam | nirvarṇya varṇayitvā ca parasparam idaṃ jaguḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पाहि चिरं व्रज-राज-कुमार । अस्मान् अत्र शिशो सुकुमार ॥ध्रु॥ द्रुततर-वृद्धि-समृद्धि-गतेन । शं भवताद् भवताभिमतेन ॥ स्पृहयामस् ते हसित-मुखाय । अङ्गन-सङ्गत-रिङ्ग-सुखाय ॥ गो-बालावलि-लूमालम्बि । चलनं तव वलताम् अविलम्बि ॥ सह गो-शावक-गम-रमणेन । सुखयसि हन्त कदा कमनेन ॥ गो-गण-चारण-विहरणम् अस्य । स तु पश्येद् वर-भाग्यं यस्य ॥ दुष्ट-कदल-दद-सुष्ठु-बलाय । भव-शिष्टालि-विशिष्ट-फलाय
pāhi ciraṃ vraja-rāja-kumāra | asmān atra śiśo sukumāra ||dhru|| drutatara-vṛddhi-samṛddhi-gatena | śaṃ bhavatād bhavatābhimatena || spṛhayāmas te hasita-mukhāya | aṅgana-saṅgata-riṅga-sukhāya || go-bālāvali-lūmālambi | calanaṃ tava valatām avilambi || saha go-śāvaka-gama-ramaṇena | sukhayasi hanta kadā kamanena || go-gaṇa-cāraṇa-viharaṇam asya | sa tu paśyed vara-bhāgyaṃ yasya || duṣṭa-kadala-dada-suṣṭhu-balāya | bhava-śiṣṭāli-viśiṣṭa-phalāya
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति सङ्गीत-सङ्गिन्यो रङ्गिण्यो मह-सम्पदि । पीता-तैलेन सिञ्चन्त्यः सिञ्चन्त्यः प्रययुर् बहिः
iti saṅgīta-saṅginyo raṅgiṇyo maha-sampadi | pītā-tailena siñcantyaḥ siñcantyaḥ prayayur bahiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततश् च- दधि-दुग्धादि-सेकेन मिथोऽ मी शुभ्रतां गताः । तरङ्गा इव दुग्धाब्धेर् अनृत्यन् वर-गोदुहः
tataś ca- dadhi-dugdhādi-sekena mitho' mī śubhratāṃ gatāḥ | taraṅgā iva dugdhābdher anṛtyan vara-goduhaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नेयं दुग्ध-विकीर्णि-पालिर् अपि तु द्राग्-वारि-धारा-गतिर् नेयं स्यान् नवनीत-पिण्ड-विसृतिर् मुक्तास् तु मुक्ताम्बुदाः । नेयं दीर्ण-हरिद्र-नीर-विकृतिः किन्तु प्रभा विद्युतां पर्वैवेदम् अतीव हर्ष-महसा वर्षा-वपुर् निर्ममे ॥ज्ग्च् १,४।३१॥ इति । बालस्य मातामहम् एत्य मातुलास् तदा गृहीताः कर-चोरका इव । दध्य्-आदि-पङ्केषु मुहुर् विकर्षणात् पितृव्य-वर्गेण विहस्य दण्डिताः
neyaṃ dugdha-vikīrṇi-pālir api tu drāg-vāri-dhārā-gatir neyaṃ syān navanīta-piṇḍa-visṛtir muktās tu muktāmbudāḥ | neyaṃ dīrṇa-haridra-nīra-vikṛtiḥ kintu prabhā vidyutāṃ parvaivedam atīva harṣa-mahasā varṣā-vapur nirmame ||JGc 1,4.31|| iti | bālasya mātāmaham etya mātulās tadā gṛhītāḥ kara-corakā iva | dadhy-ādi-paṅkeṣu muhur vikarṣaṇāt pitṛvya-vargeṇa vihasya daṇḍitāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
महोदार-चित्तश् चितानेक-वित्तं समाहूय सर्वं गुणाजीवि-खर्वम् । विना तद्-विचारं वपुः-शक्ति-सारं समुत्क्षिप्य रत्नं ददे सातियत्नम्
mahodāra-cittaś citāneka-vittaṃ samāhūya sarvaṃ guṇājīvi-kharvam | vinā tad-vicāraṃ vapuḥ-śakti-sāraṃ samutkṣipya ratnaṃ dade sātiyatnam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
किं च- ग्रहीता याचितान्य् अत्र प्रदाताङ्गीक्रिया-युतः श्रीमन्-नन्देन दाने तु तत्र जातो विपर्ययः
kiṃ ca- grahītā yācitāny atra pradātāṅgīkriyā-yutaḥ śrīman-nandena dāne tu tatra jāto viparyayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अतएव- विना याच्ञां ददाने तु सर्वं व्रज-पतौ तदा । कल्पद्रु-चिन्तामण्य्-आद्यास् तेऽ प्य् आसन् कृपणा इव
ataeva- vinā yācñāṃ dadāne tu sarvaṃ vraja-patau tadā | kalpadru-cintāmaṇy-ādyās te' py āsan kṛpaṇā iva
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र च- अनेन प्रीयतां विष्णुस् तेन स्तान् मे सुते शिवम् । एवं प्रसभम् उद्भूता दाने नन्दस्य भावना
tatra ca- anena prīyatāṃ viṣṇus tena stān me sute śivam | evaṃ prasabham udbhūtā dāne nandasya bhāvanā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्री-रोहिण्या हरि-जनि-सुखं शक्यते केन वक्तुं यस्माद् वेषं विविधम् अदधाद् भर्तृतः प्रोषितापि । चित्रं चित्रं सुकृत-वरिमा दृश्यतां विश्व-वन्द्यः श्रीमन्-नन्दोऽ प्य् अमनुत निजं भाग्यम् आयातिम् अस्याः
śrī-rohiṇyā hari-jani-sukhaṃ śakyate kena vaktuṃ yasmād veṣaṃ vividham adadhād bhartṛtaḥ proṣitāpi | citraṃ citraṃ sukṛta-varimā dṛśyatāṃ viśva-vandyaḥ śrīman-nando' py amanuta nijaṃ bhāgyam āyātim asyāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ईदृशस् तनयो जातस् तव गोष्ठ-क्षितीश यः । लक्ष्मी-लक्षान्वितं कुर्वन् गोष्ठं निन्ये विलक्षताम्
īdṛśas tanayo jātas tava goṣṭha-kṣitīśa yaḥ | lakṣmī-lakṣānvitaṃ kurvan goṣṭhaṃ ninye vilakṣatām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.