Library·Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti·2·2.1·2.1.11

Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti 2.1.11

JV 2.1.11

अक्ष-शब्दः, शलाका-शब्दः, सङ्ख्या-शब्दश् च परिणा सह समस्यन्ते, अव्ययीभावश् च समासो भवति । कितवव्यवहारे समासो ऽयम् इष्यते । पञ्चिका नाम द्यूतं पञ्चभिर् अक्षैः शलाकाभिर् वा भवति । तत्र यदा सर्वे उत्तानाः पतन्ति अवाञ्चो वा, तदा पात्यिता ज्यति, तस्य+एव अस्य विपातो ऽन्यथा पाते सति जायते । अक्षेण+इदं न तथा वृत्तं यथा पूर्वं जये अक्षपरि । शलाकापरि । एकपरि । द्विपरि । त्रिपरि । परमेण चतुष्परि । पञ्चसुत्वेकरूपासु जय एव भविष्यति । अक्षादयस् तृतीयान्ताः पूर्वोक्तस्य यथा न तत् । कितवव्यवहारे च एकत्वे ऽक्षशलाकयोः ॥ विभाषा

akṣa-śabdaḥ, śalākā-śabdaḥ, saṅkhyā-śabdaś ca pariṇā saha samasyante, avyayībhāvaś ca samāso bhavati / kitavavyavahāre samāso 'yam iṣyate / pañcikā nāma dyūtaṃ pañcabhir akṣaiḥ śalākābhir vā bhavati / tatra yadā sarve uttānāḥ patanti avāñco vā, tadā pātyitā jyati, tasya+eva asya vipāto 'nyathā pāte sati jāyate / akṣeṇa+idaṃ na tathā vṛttaṃ yathā pūrvaṃ jaye akṣapari / śalākāpari / ekapari / dvipari / tripari / parameṇa catuṣpari / pañcasutvekarūpāsu jaya eva bhaviṣyati / akṣādayas tṛtīyāntāḥ pūrvoktasya yathā na tat / kitavavyavahāre ca ekatve 'kṣaśalākayoḥ // vibhāṣā

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/JV/2.1.11

Cite as: Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti 2.1.11, in HREEM (hreem.cc/library/JV/2.1.11), after GRETIL, Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti Based on the ed.

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/1_gram/jvkasipu.htm — Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti Based on the ed. by Aryendra Sharma: Kasika - a commentary on Panini's grammar by Vamana and Jayaditya. Hyderabad : Osmania University, Sanskrit Academy 1969-1985 (Samskrtaparisadgranthavali, 17-) Input by Ms. Mari Minamino, Kyo

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text