तस्य अपत्यम् इत्य् एव । गोत्रसञ्ज्ञके ऽपत्ये वाच्ये कुञ्जादिभ्यः च्फञ् प्रत्ययो भवति । इञो ऽपवादः । चकारो विशेषण-अर्थः व्रात-च्फञोर् अस्त्रियाम् (*५,३।११३) इति । ञकारो वृद्ध्य्-अर्थः । कौञ्जायन्यः, कौजायन्यौ, कौञ्जायनाः । ब्राध्नायन्यः, ब्राध्नायन्यौ, ब्राध्नायनाः । गोत्रे इति किम् ? कुञ्जस्य अपत्यम् अनन्तरं कौञ्जिः । एकवचन-द्विवचनयोः सतिशिष्टत्वात् ञित्स्वरेण+एव भवितव्यम् । बहुवचने तु कौञ्जायनाः इति, परम् अपि ञित्स्वरं त्यक्त्वा चित्स्वर एव+इष्यते । गोत्र-अधिकारश् च शिवादिभ्यो ऽण् (*४,१।११२) इति यावत् । कुञ्ज । ब्रध्न । शङ्ख । भस्मन् । गण । लोमन् । शठ । शाक । शाकट । शुण्डा । शुभ । विपाश । स्कन्द । स्तम्भ ॥ नडादिभ्यः फक्
tasya apatyam ity eva / gotrasañjñake 'patye vācye kuñjādibhyaḥ cphañ pratyayo bhavati / iño 'pavādaḥ / cakāro viśeṣaṇa-arthaḥ vrāta-cphañor astriyām (*5,3.113) iti / ñakāro vṛddhy-arthaḥ / kauñjāyanyaḥ, kaujāyanyau, kauñjāyanāḥ / brādhnāyanyaḥ, brādhnāyanyau, brādhnāyanāḥ / gotre iti kim ? kuñjasya apatyam anantaraṃ kauñjiḥ / ekavacana-dvivacanayoḥ satiśiṣṭatvāt ñitsvareṇa+eva bhavitavyam / bahuvacane tu kauñjāyanāḥ iti, param api ñitsvaraṃ tyaktvā citsvara eva+iṣyate / gotra-adhikāraś ca śivādibhyo 'ṇ (*4,1.112) iti yāvat / kuñja / bradhna / śaṅkha / bhasman / gaṇa / loman / śaṭha / śāka / śākaṭa / śuṇḍā / śubha / vipāśa / skanda / stambha // naḍādibhyaḥ phak
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.