Library·Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti·5·5.1·5.1.59

Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti 5.1.59

JV 5.1.59

तद् अस्य परिमाणम् (*५,१।५७) इति वर्तते । सङ्ख्या-वाचिनः प्रातिपदिकात् परिमाणोपाधिकात् प्रथमासमर्थाद् अस्य इति षष्ठ्यर्थे यथाविहितं प्रत्ययो भवति । सञ्ज्ञा-सङ्घ-सूत्र-अध्ययनेषु इति प्रत्ययार्थ-विशेषणम् । तत्र सञ्ज्ञायां स्वार्थे प्रत्ययो वाच्यः । पञ्चैव पञ्चकाः शकुनयः । त्रिकाः शालङ्कायनाः । सङ्घ - पञ्च परिमाणम् अस्य पञ्चकः सङ्घः । अष्टकः । सूत्र - अष्टौ अध्यायाः परिमाणम् अस्य सूत्रस्य अष्टकं पाणिनीयम् । दशकं वैयाघ्रपदीयम् । त्रिकं काशकृत्स्नम् । ननु च अध्यायसमूहः सूत्रसङ्घ एव भवति ? न+एतद् अस्ति । प्राणिसमूहे सङ्घ-शब्दो रूढः । अध्ययन - पञ्चको ऽधीतः । सप्तको ऽधीतः । अष्टकः । अनवकः । अधीतिर् अध्ययनम् । तस्य सङ्ख्यापरिमाणं पञ्चावृत्तयः पञ्चवाराः पञ्च रूपाणि अस्य अध्ययनस्य पञ्चकम् अध्ययनम् । स्तोमे डविधिः पञ्चदशाद्य्-अर्थः । पञ्चदश मन्त्राः परिमाणम् अस्य पञ्चदशः स्तोमः । सप्तदशः । एकविंशः । शन्शतोर् डिनिश् छन्दसि । पञ्चदशिनो ऽर्धमासाः त्रिंशिनो मासाः । विंशतेश् च+इति वक्तव्यम् । विंशिनो ऽङ्गिरसः ॥ पङ्क्ति-विंशति-त्रिंशच्-चत्वारिंशत्-पञ्चाशत्-षष्टि-सप्तत्य्-अशीति-नवति-शतम्

tad asya parimāṇam (*5,1.57) iti vartate / saṅkhyā-vācinaḥ prātipadikāt parimāṇopādhikāt prathamāsamarthād asya iti ṣaṣṭhyarthe yathāvihitaṃ pratyayo bhavati / sañjñā-saṅgha-sūtra-adhyayaneṣu iti pratyayārtha-viśeṣaṇam / tatra sañjñāyāṃ svārthe pratyayo vācyaḥ / pañcaiva pañcakāḥ śakunayaḥ / trikāḥ śālaṅkāyanāḥ / saṅgha - pañca parimāṇam asya pañcakaḥ saṅghaḥ / aṣṭakaḥ / sūtra - aṣṭau adhyāyāḥ parimāṇam asya sūtrasya aṣṭakaṃ pāṇinīyam / daśakaṃ vaiyāghrapadīyam / trikaṃ kāśakṛtsnam / nanu ca adhyāyasamūhaḥ sūtrasaṅgha eva bhavati ? na+etad asti / prāṇisamūhe saṅgha-śabdo rūḍhaḥ / adhyayana - pañcako 'dhītaḥ / saptako 'dhītaḥ / aṣṭakaḥ / anavakaḥ / adhītir adhyayanam / tasya saṅkhyāparimāṇaṃ pañcāvṛttayaḥ pañcavārāḥ pañca rūpāṇi asya adhyayanasya pañcakam adhyayanam / stome ḍavidhiḥ pañcadaśādy-arthaḥ / pañcadaśa mantrāḥ parimāṇam asya pañcadaśaḥ stomaḥ / saptadaśaḥ / ekaviṃśaḥ / śanśator ḍiniś chandasi / pañcadaśino 'rdhamāsāḥ triṃśino māsāḥ / viṃśateś ca+iti vaktavyam / viṃśino 'ṅgirasaḥ // paṅkti-viṃśati-triṃśac-catvāriṃśat-pañcāśat-ṣaṣṭi-saptaty-aśīti-navati-śatam

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/JV/5.1.59

Cite as: Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti 5.1.59, in HREEM (hreem.cc/library/JV/5.1.59), after GRETIL, Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti Based on the ed.

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/1_gram/jvkasipu.htm — Jayaditya & Vamana: Kasikavrtti Based on the ed. by Aryendra Sharma: Kasika - a commentary on Panini's grammar by Vamana and Jayaditya. Hyderabad : Osmania University, Sanskrit Academy 1969-1985 (Samskrtaparisadgranthavali, 17-) Input by Ms. Mari Minamino, Kyo

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text