Khandadeva: Bhattadipika 9.1

यज्ञकर्म प्रधानं तद् धि चोदनाभूतं तस्य द्रव्येषु संस्कारस् तत्प्रयुक्तस् तदर्थत्वात्

yajñakarma pradhānaṃ tad dhi codanābhūtaṃ tasya dravyeṣu saṃskāras tatprayuktas tadarthatvāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संस्कारे युज्यमानानां तादर्थ्यात् तत्प्रयुक्तं स्यात्

saṃskāre yujyamānānāṃ tādarthyāt tatprayuktaṃ syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेन त्वर्थेन यज्ञस्य संयोगाद् धर्मसम्बन्धस् तस्माद् यज्ञप्रयुक्तं स्यात् संस्कारस्य तदर्थत्वात्

tena tvarthena yajñasya saṃyogād dharmasambandhas tasmād yajñaprayuktaṃ syāt saṃskārasya tadarthatvāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

फलदेवतयोश् च

phaladevatayoś ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न चोदनाती हि ताद्गुण्यम्

na codanātī hi tādguṇyam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवता वा प्रयोजयेद् अतिथिवद् भोजनस्य तदर्थत्वात्

devatā vā prayojayed atithivad bhojanasya tadarthatvāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अर्थापत्या च

arthāpatyā ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततश् च तेन सम्बन्धः

tataś ca tena sambandhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपि वा शब्दपूर्वत्वाद् यज्ञकर्म प्रधानं स्याद् गुणत्वे देवताश्रुतिः

api vā śabdapūrvatvād yajñakarma pradhānaṃ syād guṇatve devatāśrutiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अतिथौ तत्प्रधानत्वम् अभावः कर्मणि स्यात् तस्य प्रीतिप्रधानत्वात्

atithau tatpradhānatvam abhāvaḥ karmaṇi syāt tasya prītipradhānatvāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्रव्यसंख्याहेतुसमुदायं वा श्रुतिसंयोगात्

dravyasaṃkhyāhetusamudāyaṃ vā śrutisaṃyogāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अर्थकारिते च द्रव्येण न व्यवस्था स्यात्

arthakārite ca dravyeṇa na vyavasthā syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अर्थो वा स्यात् प्रयोजनम् इतरेषाम् अचोदनात् तस्य च गुणभूतत्वात्

artho vā syāt prayojanam itareṣām acodanāt tasya ca guṇabhūtatvāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपूर्वत्वाद् व्यवस्था स्यात्

apūrvatvād vyavasthā syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्प्रयुक्तत्वे च धर्मस्य सर्वविषयत्वम्

tatprayuktatve ca dharmasya sarvaviṣayatvam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद्युक्तस्येति चेत्

tadyuktasyeti cet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नाश्रुतित्वात्

nāśrutitvāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अधिकाराद् इति चेत्

adhikārād iti cet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तुल्येषु नाधिकारः स्याद् अचोदितश् च सम्बन्धः पृथक्सतां यज्ञार्थेनाभिसम्बन्धस् तस्माद्यज्ञप्रयोजनम्

tulyeṣu nādhikāraḥ syād acoditaś ca sambandhaḥ pṛthaksatāṃ yajñārthenābhisambandhas tasmādyajñaprayojanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देशबद्धम् उपांशुत्वं तेषां स्याच् छ्रुतिनिर्देशात् तस्य च तत्रभावात्

deśabaddham upāṃśutvaṃ teṣāṃ syāc chrutinirdeśāt tasya ca tatrabhāvāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यज्ञस्य वा तत्संयोगात्

yajñasya vā tatsaṃyogāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनुवादश् च तदर्थवत्

anuvādaś ca tadarthavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रणीतादि तथेति चेत्

praṇītādi tatheti cet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न यज्ञस्याश्रुतित्वात्

na yajñasyāśrutitvāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद्देशानां वा संघातस्य चोदितत्वात्

taddeśānāṃ vā saṃghātasya coditatvāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अग्निधर्मः प्रतीष्टकं संघातात् पौर्णमासीवत्

agnidharmaḥ pratīṣṭakaṃ saṃghātāt paurṇamāsīvat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अग्नेर् वा स्याद् द्रव्यैकत्वाद् इतरासां तदर्थत्वात्

agner vā syād dravyaikatvād itarāsāṃ tadarthatvāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चोदनासमुदायात् तु पौर्णमास्यां तथा स्यात्

codanāsamudāyāt tu paurṇamāsyāṃ tathā syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पत्नीसंयाजान्तत्वं सर्वेषाम् अविशेषात्

patnīsaṃyājāntatvaṃ sarveṣām aviśeṣāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लिङ्गाद् वा प्राग् उत्तमात्

liṅgād vā prāg uttamāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनुवादो वा दीक्षा यथा नक्तं संस्थापनस्य

anuvādo vā dīkṣā yathā naktaṃ saṃsthāpanasya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्याद् वानारभ्य विधानाद् अन्ते लिङ्ग विरोधात्

syād vānārabhya vidhānād ante liṅga virodhāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभ्यासः सामिधेनीनां प्राथम्यात् स्थानधर्मः स्यात्

abhyāsaḥ sāmidhenīnāṃ prāthamyāt sthānadharmaḥ syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इष्ट्यावृतौ प्रयाजवद् आवर्तेतारम्भणीया

iṣṭyāvṛtau prayājavad āvartetārambhaṇīyā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सकृद् वारम्भसंयोगाद् एकः पुनरारम्भो यावज्जीवप्रयोगात्

sakṛd vārambhasaṃyogād ekaḥ punarārambho yāvajjīvaprayogāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अर्थाभिधानसंयोगान् मन्त्रेषु शेषभावः स्यात् तत्राचोदितम् अप्राप्तं चोदिताभिधानात्

arthābhidhānasaṃyogān mantreṣu śeṣabhāvaḥ syāt tatrācoditam aprāptaṃ coditābhidhānāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततश् चावचनं तेषाम् इतरार्थं प्रयुज्यते

tataś cāvacanaṃ teṣām itarārthaṃ prayujyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गुणशब्दस् तथेति चेत्

guṇaśabdas tatheti cet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नसमवायात्

nasamavāyāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चोदिते तु परार्थत्वाद् विधिवदविकारः स्यात्

codite tu parārthatvād vidhivadavikāraḥ syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विकारस् तत्प्रधाने स्यात्

vikāras tatpradhāne syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

असंयोगात् तदर्थेषु तद्विशिष्टं प्रतीयेत

asaṃyogāt tadartheṣu tadviśiṣṭaṃ pratīyeta

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कर्माभावाद् एवम् इति चेत्

karmābhāvād evam iti cet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न परार्थत्वात्

na parārthatvāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लिङ्गविशेषनिर्देशात् समानविधानेष्व् अप्राप्ता सारस्वती स्त्रीत्वात्

liṅgaviśeṣanirdeśāt samānavidhāneṣv aprāptā sārasvatī strītvāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पश्वभिधानाद् वा तद् धि चोदनाभूतं पुंविषयं पुनः पशुत्वम्

paśvabhidhānād vā tad dhi codanābhūtaṃ puṃviṣayaṃ punaḥ paśutvam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विशेषो वा तदर्थनिर्देशात्

viśeṣo vā tadarthanirdeśāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पशुत्वं चैकशब्द्यात्

paśutvaṃ caikaśabdyāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथोक्तं वा सन्निधानात्

yathoktaṃ vā sannidhānāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आम्नाताद् अन्यद् अधिकारे वचनाद् विकारः स्यात्

āmnātād anyad adhikāre vacanād vikāraḥ syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वैधं वा तुल्यहेतुत्वात् सामान्याद् विकल्पः स्यात्

dvaidhaṃ vā tulyahetutvāt sāmānyād vikalpaḥ syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उपदेशाच् च साम्नः

upadeśāc ca sāmnaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नियमो वा श्रुतिविशेषाद् इतरत् साप्तदश्यवत्

niyamo vā śrutiviśeṣād itarat sāptadaśyavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अप्रगाणाच् छब्दान्यत्वे तथाभूतोपदेशः स्यात्

apragāṇāc chabdānyatve tathābhūtopadeśaḥ syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यत्स्थाने वा तद्गीतिः स्यात् पदान्यत्वप्रधानत्वात्

yatsthāne vā tadgītiḥ syāt padānyatvapradhānatvāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गानसंयोगाच् च

gānasaṃyogāc ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वचनम् इति चेत्

vacanam iti cet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न तत्प्रधानत्वात्

na tatpradhānatvāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.