Library·Kautilya: Arthasastra·10·10.6

Kautilya: Arthasastra 10.6

पक्षाव् उरस्यं प्रतिग्रह इत्य् औशनसो व्यूहविभागः ॥

pakṣāv urasyaṃ pratigraha ity auśanaso vyūha.vibhāgaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पक्षौ कक्षाव् उरस्य्म् प्रतिग्रह इति बार्हस्प्त्यः ॥

pakṣau kakṣāv urasym pratigraha iti bārhasptyaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रपक्षकक्षौरस्या उभयोः दण्डभोगमण्डलअसंहताः प्रकृतिव्यूहाः ॥

prapakṣa.kakṣa.urasyā ubhayoḥ daṇḍa.bhoga.maṇḍala.asaṃhatāḥ prakṛti.vyūhāḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र तिर्यग्वृत्तिर् दण्डः ॥

tatra tiryag.vṛttir daṇḍaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समस्तानाम् अन्वावृत्तिर् भोगः ॥

samastānām anvāvṛttir bhogaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सरतां सर्वतोवृत्तिर् मण्डलः ॥

saratāṃ sarvato.vṛttir maṇḍalaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्थितानां पृथगनीकवृत्तिर् असंहतः ॥

sthitānāṃ pṛthag.anīka.vṛttir asaṃhataḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पक्षकक्षौरस्यैः समं वर्तमानो दण्डः ॥

pakṣa.kakṣa.urasyaiḥ samaṃ vartamāno daṇḍaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स कक्षअतिक्रान्तः प्रदरः ॥

sa kakṣa.atikrāntaḥ pradaraḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स एव पक्षकक्षाभ्यां प्रतिक्रान्तो दृढकः ॥

sa eva pakṣa.kakṣābhyāṃ pratikrānto dṛḍhakaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स एव^अतिक्रान्तः पक्षाभ्याम् असह्यः ॥

sa eva^atikrāntaḥ pakṣābhyām asahyaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पक्षाव् अवस्थाप्य^उरस्यअतिक्रान्तः श्येनः ॥

pakṣāv avasthāpya^urasya.atikrāntaḥ śyenaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विपर्यये चापं चापकुकुषिः प्रतिष्ठः सुप्रतिष्ठश् च ॥

viparyaye cāpaṃ cāpa.kukuṣiḥ pratiṣṭhaḥ supratiṣṭhaś ca //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चापपक्षः संजयः ॥

cāpa.pakṣaḥ saṃjayaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स एव^उरस्यअतिक्रान्तो विजयः ॥

sa eva^urasya.atikrānto vijayaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्थूलकर्णपक्षः स्थूणअकर्णः ॥

sthūla.karṇa.pakṣaḥ sthūṇa.akarṇaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्विगुणपक्षस्थूणो विशालविजयः ॥

dvi.guṇa.pakṣa.sthūṇo viśāla.vijayaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्र्यभिक्रान्तपक्षश् चमूमुखः ॥

try.abhikrānta.pakṣaś camū.mukhaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विपर्यये झषआस्यः ॥

viparyaye jhaṣa.āsyaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ऊर्ध्वराजिर् दण्डः सूची ॥

ūrdhva.rājir daṇḍaḥ sūcī //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वौ दण्डौ वलयः ॥

dvau daṇḍau valayaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चत्वारो दुर्जयः ॥

catvāro durjayaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति दण्डव्यूहाः ॥

iti daṇḍa.vyūhāḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पक्षकक्षौरस्यैर् विषमं वर्तमानो भोगः ॥

pakṣa.kakṣa.urasyair viṣamaṃ vartamāno bhogaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स सर्पसारी गोमूत्रिका वा ॥

sa sarpa.sārī go.mūtrikā vā //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स युग्मौरस्यो दण्डपक्षः शकटः ॥

sa yugma.urasyo daṇḍa.pakṣaḥ śakaṭaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विपर्यये मकरः ॥

viparyaye makaraḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हस्त्यश्वरथैर् व्यतिकीर्णः शकटः पारिपतन्तकः ॥

hasty.aśva.rathair vyatikīrṇaḥ śakaṭaḥ pāripatantakaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति भोगव्यूहाः ॥

iti bhoga.vyūhāḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पक्षकक्षौरस्यानाम् एकीभावे मण्डलः ॥

pakṣa.kakṣa.urasyānām ekī.bhāve maṇḍalaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स सर्वतोमुखः सर्वतोभद्रः ॥

sa sarvato.mukhaḥ sarvato.bhadraḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अष्टअनीको दुर्जयः ॥

aṣṭa.anīko durjayaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति मण्डलव्यूहाः ॥

iti maṇḍala.vyūhāḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पक्षकक्षौरस्यानाम् असंहताद् असंहतः ॥

pakṣa.kakṣa.urasyānām asaṃhatād asaṃhataḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स पञ्चअनीकानाम् आकृतिस्थापनाद् वज्रो गोधा वा ॥

sa pañca.anīkānām ākṛti.sthāpanād vajro godhā vā //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चतुर्णाम् उद्धानकः काकपदी वा ॥

caturṇām uddhānakaḥ kākapadī vā //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रयाणाम् अर्धचन्द्रकः कर्कटकशृङ्गी वा ॥

trayāṇām ardha.candrakaḥ karkaṭaka.śṛṅgī vā //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्य् असंहतव्यूहाः ॥

ity asaṃhata.vyūhāḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रथौरस्यो हस्तिकक्षो^अश्वपृष्ठो^अरिष्टः ॥

ratha.urasyo hasti.kakṣo^aśva.pṛṣṭho^ariṣṭaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पत्तयो^अश्वा रथा हस्तिनश् च^अनुपृष्ठम् अचलः ॥

pattayo^aśvā rathā hastinaś ca^anupṛṣṭham acalaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हस्तिनो^अश्वा रथाः पत्तयश् च^अनुपृष्ठम् अप्रतिहतः ॥

hastino^aśvā rathāḥ pattayaś ca^anupṛṣṭham apratihataḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेषां प्रदरं दृढकेन घातयेत्, दृढकम् असह्येन, श्येनं चापेन, प्रतिष्ठं सुप्रतिष्ठेन, संजयं विजयेन, स्थूणआकर्णं विशालविजयेन, पारिपतन्तकं सर्वतोभद्रेण ॥

teṣāṃ pradaraṃ dṛḍhakena ghātayet, dṛḍhakam asahyena, śyenaṃ cāpena, pratiṣṭhaṃ supratiṣṭhena, saṃjayaṃ vijayena, sthūṇa.ākarṇaṃ viśāla.vijayena, pāripatantakaṃ sarvato.bhadreṇa //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दुर्जयेन सर्वान् प्रतिव्यूहेत ॥

durjayena sarvān prativyūheta //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पत्त्यश्वरथद्विपानां पूर्वं पूर्वम् उत्तरेण घातयेत्, हीनअङ्गम् अधिकअङ्गेन च^इति ॥

patty.aśva.ratha.dvipānāṃ pūrvaṃ pūrvam uttareṇa ghātayet, hīna.aṅgam adhika.aṅgena ca^iti //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अङ्गदशकस्य^एकः पतिः पतिकः, पतिकदशकस्य^एकः सेनापतिः, तद्दशकस्य^एको नायक इति ॥

aṅga.daśakasya^ekaḥ patiḥ patikaḥ, patika.daśakasya^ekaḥ senā.patiḥ, tad.daśakasya^eko nāyaka iti //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स तूर्यघोषध्वजपताकाभिर् व्यूहअङ्गानां संज्ञाः स्थापयेद् अङ्गविभागे संघाते स्थाने गमने व्यावर्तने प्रहरणे च ॥

sa tūrya.ghoṣa.dhvaja.patākābhir vyūha.aṅgānāṃ saṃjñāḥ sthāpayed aṅga.vibhāge saṃghāte sthāne gamane vyāvartane praharaṇe ca //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समे व्यूहे देशकालसारयोगात् सिद्धिः ॥

same vyūhe deśa.kāla.sāra.yogāt siddhiḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यन्त्रैर् उपनिषद्योगैस् तीक्ष्णैर् व्यासक्तघातिभिः । मायाभिर् देवसम्योगैः शकटैर् हस्तिभीषणैः ॥

yantrair upaniṣad.yogais tīkṣṇair vyāsakta.ghātibhiḥ / māyābhir deva.samyogaiḥ śakaṭair hasti.bhīṣaṇaiḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दूष्यप्रकोपैर् गोयूथैः स्कन्धआवारप्रदीपनैः । कोटीजघनघातैर् वा दूतव्यञ्जनभेदनैः ॥

dūṣya.prakopair go.yūthaiḥ skandha.āvāra.pradīpanaiḥ / koṭī.jaghana.ghātair vā dūta.vyañjana.bhedanaiḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

"दुर्गं दग्धं हृतं वा ते कोपः कुल्यः समुत्थितः । शत्रुर् आटविको वा" इति परस्य^उद्वेगम् आचरेत् ॥

"durgaṃ dagdhaṃ hṛtaṃ vā te kopaḥ kulyaḥ samutthitaḥ / śatrur āṭaviko vā" iti parasya^udvegam ācaret //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकं हन्यान् न वा हन्याद् इषुः क्षिप्तो धनुष्मता । प्रज्ञानेन तु मतिः क्षिप्ता हन्याद् गर्भगतान् अपि ॥ए

ekaṃ hanyān na vā hanyād iṣuḥ kṣipto dhanuṣmatā / prajñānena tu matiḥ kṣiptā hanyād garbha.gatān api //E

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.