Library·Kautilya: Arthasastra·12·12.4
ये च^अस्य दुर्गेषु वैदेहकव्यञ्जनाः, ग्रामेसु गृहपतिकव्यञ्जनाः, जनपदसंधिषु गोरक्षकतापसव्यञ्जनाः, ते सामन्तआटविकतत्कुलीनअपरुद्धानां पण्यआगारपूर्वं प्रेषयेयुः "अयं देशो हार्यः" इति ॥
ye ca^asya durgeṣu vaidehakavyañjanāḥ, grāmesu gṛhapatika.vyañjanāḥ, jana.pada.saṃdhiṣu go.rakṣaka.tāpasa.vyañjanāḥ, te sāmanta.āṭavika.tat.kulīna.aparuddhānāṃ paṇya.āgāra.pūrvaṃ preṣayeyuḥ "ayaṃ deśo hāryaḥ" iti //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आगतांश् च^एषां दुर्गे गूढपुरुषान् अर्थमानाभ्याम् अभिसत्कृत्य प्रकृतिच्छिद्राणि प्रदर्शयेयुः ॥
āgatāṃś ca^eṣāṃ durge gūḍha.puruṣān artha.mānābhyām abhisatkṛtya prakṛtic.chidrāṇi pradarśayeyuḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेषु तैः सह प्रहरेयुः ॥
teṣu taiḥ saha prahareyuḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्कन्धआवारे वा^अस्य शौण्डिकव्यञ्जनः पुत्रम् अभित्यक्तं स्थापयित्वा^अवस्कन्दकाले रसेन प्रवासयित्वा "नैषेचनिकम्" इति मदनरसयुक्तान् मद्यकुम्भान्^शतशः प्रयच्छेत् ॥
skandha.āvāre vā^asya śauṇḍika.vyañjanaḥ putram abhityaktaṃ sthāpayitvā^avaskanda.kāle rasena pravāsayitvā "naiṣecanikam" iti madana.rasa.yuktān madyakumbhān^śataśaḥ prayacchet //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शुद्धं वा मद्यं पाद्यं वा मद्यं दद्याद् एकम् अहः, उत्तरं रस्सिद्धं प्रयच्छेत् ॥
śuddhaṃ vā madyaṃ pādyaṃ vā madyaṃ dadyād ekam ahaḥ, uttaraṃ ras.siddhaṃ prayacchet //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शुद्धं वा मद्यं दण्डमुख्येभ्यः प्रदाय मदकाले रससिद्धं प्रयच्छेत् ॥
śuddhaṃ vā madyaṃ daṇḍa.mukhyebhyaḥ pradāya mada.kāle rasa.siddhaṃ prayacchet //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दण्डमुख्यव्यञ्जनो वा पुत्रम् अभित्यक्तम् इति समानम् ॥
daṇḍa.mukhya.vyañjano vā putram abhityaktam iti samānam //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पाक्वमांसिकऔदनिकऔण्डिकआपूपिकव्यञ्जना वा पण्यविशेषम् अवघोषयित्वा परस्परसंघर्षेण कालिकं समर्घतरम् इति वा परान् आहूय रसेन स्वपण्यान्य् अपचारयेयुः ॥
pākva.māṃsika.audanika.auṇḍika.āpūpika.vyañjanā vā paṇya.viśeṣam avaghoṣayitvā paraspara.saṃgharṣeṇa kālikaṃ samarghataram iti vā parān āhūya rasena sva.paṇyāny apacārayeyuḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुराक्षीरदधिसर्पिस्तैलानि वा तद्व्यवहर्तृहस्तेषु गृहीता स्त्रियो बालाश् च रसयुक्तेषु स्वभाजनेषु परिकिरेयुः ॥
surā.kṣīra.dadhi.sarpis.tailāni vā tad.vyavahartṛ.hasteṣu gṛhītā striyo bālāś ca rasa.yukteṣu sva.bhājaneṣu parikireyuḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
"अनेन^अर्घेण, विशिष्टं वा भूयो दीयताम्" इति तत्र^एव^अवाकिरेयुः ॥
"anena^argheṇa, viśiṣṭaṃ vā bhūyo dīyatām" iti tatra^eva^avākireyuḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतान्य् एव वैदेहकव्यञ्जनाः, पण्यविरेयेण^आहर्तारो वा ॥
etāny eva vaidehaka.vyañjanāḥ, paṇya.vireyeṇa^āhartāro vā //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हस्त्यश्वानां विधायवसेषु रसम् आसन्ना दद्युः ॥
hasty.aśvānāṃ vidhā.yavaseṣu rasam āsannā dadyuḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कर्मकरव्यञ्जना वा रसअक्तं यवसम् उदकं वा विक्रीणीरन् ॥
karma.kara.vyañjanā vā rasa.aktaṃ yavasam udakaṃ vā vikrīṇīran //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चिरसंसृष्टा वा गोवाणिजका गवाम् अजअवीनां वा यूथान्य् अवस्कन्दकालेषु परेषां मोहस्थानेषु प्रमुञ्चेयुः, अश्वखरौष्ट्रमहिषआदीनां दुष्टांश् च ॥
cira.saṃsṛṣṭā vā go.vāṇijakā gavām aja.avīnāṃ vā yūthāny avaskanda.kāleṣu pareṣāṃ moha.sthāneṣu pramuñceyuḥ, aśva.khara.uṣṭramahiṣa.ādīnāṃ duṣṭāṃś ca //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तद्व्यञ्जना वा चुच्छुन्दरीशोणितअक्तअक्षान् ॥
tad.vyañjanā vā cucchundarī.śoṇita.akta.akṣān //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लुब्धकव्यञ्जना वा व्यालमृगान् पञ्जरेभ्यः प्रमुञ्चेयुः, सर्पग्राहा वा सर्पान् उग्रविषान्, हस्तिजीविनो वा हस्तिनः ॥
lubdhaka.vyañjanā vā vyāla.mṛgān pañjarebhyaḥ pramuñceyuḥ, sarpa.grāhā vā sarpān ugra.viṣān, hasti.jīvino vā hastinaḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अग्निजीविनो वा^अग्निम् अवसृजेयुः ॥
agni.jīvino vā^agnim avasṛjeyuḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गूढपुरुषा वा विमुखान् पत्त्यश्वरथद्विपमुख्यान् अभिहन्युः, आदीपयेयुर् वा मुख्यआवासान् ॥
gūḍha.puruṣā vā vimukhān patty.aśva.ratha.dvipa.mukhyān abhihanyuḥ, ādīpayeyur vā mukhya.āvāsān //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दूष्यअमित्रआटविकव्यञ्जनाः प्रणिहिताः पृष्ठअभिघातम् अवस्कन्दप्रतिग्रहं वा कुर्युः ॥
dūṣya.amitra.āṭavika.vyañjanāḥ praṇihitāḥ pṛṣṭha.abhighātam avaskanda.pratigrahaṃ vā kuryuḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वनगूढा वा प्रत्यन्तस्कन्धम् उपनिष्कृष्य^अभिहन्युः, एकअयने वीवधआसारप्रसारान् वा ॥
vana.gūḍhā vā pratyanta.skandham upaniṣkṛṣya^abhihanyuḥ, eka.ayane vīvadha.āsāra.prasārān vā //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ससंकेतं वा रात्रियुद्धे भूरितूर्यम् आहत्य ब्रूयुः "अनुप्रविष्टाः स्मो, लब्धं राज्यम्" इति ॥
sasaṃketaṃ vā rātri.yuddhe bhūri.tūryam āhatya brūyuḥ "anupraviṣṭāḥ smo, labdhaṃ rājyam" iti //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राजआवासम् अनुप्रविष्टा वा संकुलेषु राजानं हन्युः ॥
rāja.āvāsam anupraviṣṭā vā saṃkuleṣu rājānaṃ hanyuḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वतो वा प्रयातम् एन(?एव?) म्लेच्छआटविकदण्टचारिणः सत्त्रअपाश्रयाः स्तम्भवाटअपाश्रया वा हन्युः ॥
sarvato vā prayātam ena(?eva?) mleccha.āṭavika.daṇṭa.cāriṇaḥ sattra.apāśrayāḥ stambha.vāṭa.apāśrayā vā hanyuḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लुब्धकव्यञ्जना वा^अवस्कन्दसंकुलेषु गूढयुद्धहेतुभिर् अभिहन्युः ॥
lubdhaka.vyañjanā vā^avaskanda.saṃkuleṣu gūḍha.yuddha.hetubhir abhihanyuḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एकअयने वा शैलस्तम्भवाटखञ्जनअन्तरुदके वा स्वभूमिबलेन^अभिहन्युः ॥
eka.ayane vā śaila.stambha.vāṭa.khañjana.antar.udake vā sva.bhūmi.balena^abhihanyuḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नदीसरस्तटाकसेतुबन्धभेदवेगेन वा प्लावयेयुः ॥
nadī.saras.taṭāka.setu.bandha.bheda.vegena vā plāvayeyuḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धान्वनवनदुर्गनिम्नदुर्गस्थं वा योगअग्निधूमाभ्यां नाशयेयुः ॥
dhānvana.vana.durga.nimna.durgasthaṃ vā yoga.agni.dhūmābhyāṃ nāśayeyuḥ //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संकटगतम् अग्निना, धान्वनगतं धूमेन, निधानगतं रसेन, तोयअवगाढं दुष्टग्राहैर् उदकचरणैर् वा तीक्ष्णाः साधयेयुः, आदीप्तआवासान् निष्पतन्तं वा ॥
saṃkaṭa.gatam agninā, dhānvana.gataṃ dhūmena, nidhāna.gataṃ rasena, toya.avagāḍhaṃ duṣṭa.grāhair udaka.caraṇair vā tīkṣṇāḥ sādhayeyuḥ, ādīpta.āvāsān niṣpatantaṃ vā //
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
योगवामनयोगाभ्यां योगेन^अन्यतमेन वा । अमित्रम् अतिसंदध्यात् सक्तम् उक्तासु भूमिषु ॥ए
yoga.vāmana.yogābhyāṃ yogena^anyatamena vā / amitram atisaṃdadhyāt saktam uktāsu bhūmiṣu //E
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्वाह्स्थान् वर्षधरांश् च^अन्यान् निगूढौपहितान् परे । तूर्यसंज्ञाभिर् आहूय द्विषत्शेषाणि घातयेत् ॥ए
dvāhsthān varṣadharāṃś ca^anyān nigūḍha.upahitān pare / tūrya.saṃjñābhir āhūya dviṣat.śeṣāṇi ghātayet //E
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.