Ksemendra: Avadanakalpalata 19

स को ऽपि पुण्यातिशयोदयस्य वरः प्रभावः परमाक्षयो यः । प्रत्यक्षलक्ष्यः शुभपक्षसाक्षी जन्मान्तरे लक्षणतामुपैति

sa ko 'pi puṇyātiśayodayasya varaḥ prabhāvaḥ paramākṣayo yaḥ / pratyakṣalakṣyaḥ śubhapakṣasākṣī janmāntare lakṣaṇatāmupaiti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रम्ये पुरा भगवति श्रावस्त्यां जेतकानने । अनाथपिण्डदारामे विहारिणि तथागते

ramye purā bhagavati śrāvastyāṃ jetakānane / anāthapiṇḍadārāme vihāriṇi tathāgate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बभूव वासवग्रामे बलसेनाभिधो गृही । पूरिताशः फलभरैश्छायातरुरिवार्थिनाम्

babhūva vāsavagrāme balasenābhidho gṛhī / pūritāśaḥ phalabharaiśchāyātarurivārthinām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जायायां जयसेनायां काले कमललोचनः । अजायत सुतस्तस्य पुण्यैर्मीर्त इवोत्सवः

jāyāyāṃ jayasenāyāṃ kāle kamalalocanaḥ / ajāyata sutastasya puṇyairmīrta ivotsavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सजहा रत्नदीपार्चिरभूत्कर्णस्य कर्णिका । नाभून्मूल्यतुला यस्य हेमकोटिशतैरपि

sajahā ratnadīpārcirabhūtkarṇasya karṇikā / nābhūnmūlyatulā yasya hemakoṭiśatairapi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रवणानक्षत्रजातो ऽसौ रत्नकोट्यर्हकर्णिकाः । स श्रोणकोटिकर्णाख्यः कुमारो ऽभूद्गुणोचितः

śravaṇānakṣatrajāto 'sau ratnakoṭyarhakarṇikāḥ / sa śroṇakoṭikarṇākhyaḥ kumāro 'bhūdguṇocitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स निर्मलरुचिः कान्तः कलाभिं परिपूरितः । अमन्दानन्दनिष्यन्दी न कस्येन्दुरिवाभवत्

sa nirmalaruciḥ kāntaḥ kalābhiṃ paripūritaḥ / amandānandaniṣyandī na kasyendurivābhavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स युवा वार्यमाणो ऽपि पित्रा धनदसंपदा । जननी साश्रुनयना परं पुरुषया गिरा

sa yuvā vāryamāṇo 'pi pitrā dhanadasaṃpadā / jananī sāśrunayanā paraṃ puruṣayā girā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रियंवदो ऽपि निर्भर्त्स्यो विषवर्षीव चन्द्रमाः । महासार्थेन रत्नार्थी दूरद्वीपान्तरं ययौ

priyaṃvado 'pi nirbhartsyo viṣavarṣīva candramāḥ / mahāsārthena ratnārthī dūradvīpāntaraṃ yayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मकराकरमुत्तीर्य व्रजतस्यस्य निर्जने । कर्मोर्मिविप्लवेनाभूत् स्वसार्थविरहः पथि

makarākaramuttīrya vrajatasyasya nirjane / karmormiviplavenābhūt svasārthavirahaḥ pathi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सार्थो ऽपि तमनासाद्य विनिवृत्तं शुचा शनैः । स्वदेशमर्जितक्लेशः प्रविवेश विशृङ्खलाः

sārtho 'pi tamanāsādya vinivṛttaṃ śucā śanaiḥ / svadeśamarjitakleśaḥ praviveśa viśṛṅkhalāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सो ऽपि तप्तमरुश्रेणीलक्षणां दक्षिणां दिशम् । श्रान्तः प्रशान्तविश्रान्तिर्वापिगाहं व्यगाहत

so 'pi taptamaruśreṇīlakṣaṇāṃ dakṣiṇāṃ diśam / śrāntaḥ praśāntaviśrāntirvāpigāhaṃ vyagāhata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सो ऽचिन्तयदहो वित्ते प्रतिनित्तार्जनोद्यमः । ममायमनयेनैव जातक्लेशः फलोदयः

so 'cintayadaho vitte pratinittārjanodyamaḥ / mamāyamanayenaiva jātakleśaḥ phalodayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहो धनार्जनावेशः संतोषविरहान्नृणाम् । सर्वापवादसंवादो निन्द्यानाम् विपदां पदम्

aho dhanārjanāveśaḥ saṃtoṣavirahānnṛṇām / sarvāpavādasaṃvādo nindyānām vipadāṃ padam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हेमाचले ऽपि संप्राप्ते न पर्याप्तिर्हनार्जने । संसारे वासनाभ्यासद्वेषमोहः शरीरिणाम्

hemācale 'pi saṃprāpte na paryāptirhanārjane / saṃsāre vāsanābhyāsadveṣamohaḥ śarīriṇām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पृथुप्रयासविरसा दीपिता श्रीरिवायता । तृष्णां तनोति नितरामियंमरुमहीतले

pṛthuprayāsavirasā dīpitā śrīrivāyatā / tṛṣṇāṃ tanoti nitarāmiyaṃmarumahītale

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहो बत कुरङ्गाणां तृष्णान्धानां पदे पदे । ममापि जनयन्त्येव मोहं मरुमरीचिकाः

aho bata kuraṅgāṇāṃ tṛṣṇāndhānāṃ pade pade / mamāpi janayantyeva mohaṃ marumarīcikāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इयं तृष्णा श्रमश्चायमिमा निरुदका भुवः । किं करोमि क्क गच्छामि पश्यामि ज्वलिता दिशः

iyaṃ tṛṣṇā śramaścāyamimā nirudakā bhuvaḥ / kiṃ karomi kka gacchāmi paśyāmi jvalitā diśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति संचिन्त्य स शनैः प्रसर्पन् सलिलाशया । आयासमिव साकारं ददर्श पुरमायसम्

iti saṃcintya sa śanaiḥ prasarpan salilāśayā / āyāsamiva sākāraṃ dadarśa puramāyasam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

घोरं द्वारि स्थितं तत्र संत्रासस्येव सोदरम् । ददर्श पुरुषं कालकरालं रक्तलोचनम्

ghoraṃ dvāri sthitaṃ tatra saṃtrāsasyeva sodaram / dadarśa puruṣaṃ kālakarālaṃ raktalocanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स तेन पृष्टः पानीयं यदा नोवाच किंचन । तदा स्वयं प्रविष्टेन प्रेतलोको विलोकितह्

sa tena pṛṣṭaḥ pānīyaṃ yadā novāca kiṃcana / tadā svayaṃ praviṣṭena pretaloko vilokitah

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दग्धकष्ठोपमान् धूलिमललिप्तान्निरम्बरान् । शुष्कास्थिन्सायुशेषाङ्गान् प्रेतान् दृष्ट्वा स विव्यथे

dagdhakaṣṭhopamān dhūlimalaliptānnirambarān / śuṣkāsthinsāyuśeṣāṅgān pretān dṛṣṭvā sa vivyathe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तैर्याचितह् स पानीयं पानीयविरहार्दितः । परित्यज्य निजामार्तिमभूत्तद्दुःखदुःखितः

tairyācitah sa pānīyaṃ pānīyavirahārditaḥ / parityajya nijāmārtimabhūttadduḥkhaduḥkhitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तीव्रतृष्णातुरानूचे स तानार्तप्रलापिनह् । ममास्मिन् मरुकान्तारे निष्कृपस्य कुतः पयः

tīvratṛṣṇāturānūce sa tānārtapralāpinah / mamāsmin marukāntāre niṣkṛpasya kutaḥ payaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृच्छ्रे ऽस्मिन् दुःसहे न्यस्ताः के यूयं केन कर्मणा । युष्मदप्रक्रियबन्धश्चातः कृच्छ्रश्चराम्यहम्

kṛcchre 'smin duḥsahe nyastāḥ ke yūyaṃ kena karmaṇā / yuṣmadaprakriyabandhaścātaḥ kṛcchraścarāmyaham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निद्रा निःशल्यकल्पस्य सुखसिक्तेव तस्य या । नार्तान्नपश्यति दृष्ट्वा तेषां क्लेशक्षये क्षमा

nidrā niḥśalyakalpasya sukhasikteva tasya yā / nārtānnapaśyati dṛṣṭvā teṣāṃ kleśakṣaye kṣamā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते तमूचुर्विरुद्धेन कर्मणा मोहसंचयात् । अनिवर्त्य वयं मर्त्याः क्षिप्ता व्यसनसंकटे

te tamūcurviruddhena karmaṇā mohasaṃcayāt / anivartya vayaṃ martyāḥ kṣiptā vyasanasaṃkaṭe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अधिक्षेपात् क्षेपक्षतिपतरधैर्यैर्मदभराद् अनार्यैर्मानव्यसनेर्ष्याभिरवार्यव्यतिकरैः । कृतास्माभिर्नित्यं सुहनहृदये निर्दयतया वचोभिर्नाराचैर्विषपरिचितैः शल्यकलना

adhikṣepāt kṣepakṣatipataradhairyairmadabharād anāryairmānavyasanerṣyābhiravāryavyatikaraiḥ / kṛtāsmābhirnityaṃ suhanahṛdaye nirdayatayā vacobhirnārācairviṣaparicitaiḥ śalyakalanā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दानं नदत्तं हृतमेव वित्तं हिंसानिमित्तीकृतमेव चित्तम् । अस्मार्भिरङ्गैर्विहिता विकाराः परस्य दारापहृतिप्रकाराः

dānaṃ nadattaṃ hṛtameva vittaṃ hiṃsānimittīkṛtameva cittam / asmārbhiraṅgairvihitā vikārāḥ parasya dārāpahṛtiprakārāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते वयं कुहकासक्ता दक्षाः क्षुद्रेषु कर्मसु । प्रयाताः प्रेतनगरे घोरे ऽस्मिन् क्लेशपात्रताम्

te vayaṃ kuhakāsaktā dakṣāḥ kṣudreṣu karmasu / prayātāḥ pretanagare ghore 'smin kleśapātratām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति तेषां वचः श्रुत्वा सो ऽन्यत्र च तथाविधान् । प्रेतान् दृष्ट्वानभिप्रेतान् करुणकुलितो ऽभवत्

iti teṣāṃ vacaḥ śrutvā so 'nyatra ca tathāvidhān / pretān dṛṣṭvānabhipretān karuṇakulito 'bhavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निर्गम्य दुर्गमात् तस्मात् पुरात्पुण्यबलेन सः । विमलं शीतलच्छायमाससाद वनान्तरम्

nirgamya durgamāt tasmāt purātpuṇyabalena saḥ / vimalaṃ śītalacchāyamāsasāda vanāntaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ दूरध्वसंतप्तः परिश्रान्तः शनैः शनैः । निपपाताचलादन्धस्तृष्टार्त इव भाष्करः

atha dūradhvasaṃtaptaḥ pariśrāntaḥ śanaiḥ śanaiḥ / nipapātācalādandhastṛṣṭārta iva bhāṣkaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दिने पुण्य इव क्षीणे निःशेषाशाप्रकाशके । संमोहमलिनं लोके तमः पापमिवोद्ययौ

dine puṇya iva kṣīṇe niḥśeṣāśāprakāśake / saṃmohamalinaṃ loke tamaḥ pāpamivodyayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षीणभृङ्गविहङ्गानां नलिनीनां प्रसङ्गिनी । विकासास्ंपसा मुद्रा निद्रेव समजायत

kṣīṇabhṛṅgavihaṅgānāṃ nalinīnāṃ prasaṅginī / vikāsāsṃpasā mudrā nidreva samajāyata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कारुण्यादिव शीतांशुर्ज्योत्स्नामृतशलाकया । स्फारतारं जगन्नित्रं चक्रे वितिमितं ततः

kāruṇyādiva śītāṃśurjyotsnāmṛtaśalākayā / sphāratāraṃ jagannitraṃ cakre vitimitaṃ tataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षयोदयपरावृत्तिर्द्र्शितानेकविभ्रमः । संसारदिनयामिन्योर्जहासेव सुधाकरः

kṣayodayaparāvṛttirdrśitānekavibhramaḥ / saṃsāradinayāminyorjahāseva sudhākaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नेत्रानन्दसुधावर्षे सुखस्पर्शे निशाकरे । दिग्वधूवदनादर्शे हर्षे मूर्त इवोतिते

netrānandasudhāvarṣe sukhasparśe niśākare / digvadhūvadanādarśe harṣe mūrta ivotite

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रोणकोटिर्ददर्शाग्रे विमानमाननद्युतिम् । कौतुकादन्यरूपेण स्वर्गाद्भुवमिवागतम्

śroṇakoṭirdadarśāgre vimānamānanadyutim / kautukādanyarūpeṇa svargādbhuvamivāgatam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मिन्नपश्यत्समदाश्चतस्रस्त्रिदशाङ्गनाः । दिशश्चन्द्रोदयानन्दविहारायेव संगताः

tasminnapaśyatsamadāścatasrastridaśāṅganāḥ / diśaścandrodayānandavihārāyeva saṃgatāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तासां मध्ये वराकारं रममाणं व्यलोकयत् । तरुणप्रेमसंभारमिव साकारताम् गतः

tāsāṃ madhye varākāraṃ ramamāṇaṃ vyalokayat / taruṇapremasaṃbhāramiva sākāratām gataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रत्नमण्डलेयूरकिरीटिकचिराम्शुभिः । आलिखन्तमिवाश्चर्यममर्यादं दिशां मुखे

ratnamaṇḍaleyūrakirīṭikacirāmśubhiḥ / ālikhantamivāścaryamamaryādaṃ diśāṃ mukhe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य तामद्भुताम् दृष्ट्वा संभोगसुखसंपदम् । मेने स सुकृताख्यस्य तरोः स्फीतां फलश्रियम्

tasya tāmadbhutām dṛṣṭvā saṃbhogasukhasaṃpadam / mene sa sukṛtākhyasya taroḥ sphītāṃ phalaśriyam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रीत्या तेन कृतातिथ्यः स्वादुपानाशनादिभिः । तां श्रोणकोटिकर्णो ऽथ निनाय रजनीं सुखम्

prītyā tena kṛtātithyaḥ svādupānāśanādibhiḥ / tāṃ śroṇakoṭikarṇo 'tha nināya rajanīṃ sukham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ताराकुसुमवातालिप्रभा प्राभातिकी ततः । अनित्यतेव शशिनश्चक्रे लक्ष्मीपरिक्षयम्

tārākusumavātāliprabhā prābhātikī tataḥ / anityateva śaśinaścakre lakṣmīparikṣayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षयं क्षपायां यातायाम् भानौ भुवनचक्षुषि । उदिते सर्वभूतानाम् सुखदुःखैकसाक्षिणि

kṣayaṃ kṣapāyāṃ yātāyām bhānau bhuvanacakṣuṣi / udite sarvabhūtānām sukhaduḥkhaikasākṣiṇi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विमानं सुरनार्यश्च क्षस्णाददृश्यतांययुः । विनष्टवदनच्छायः पुरुषश्चापतत्क्षितौ

vimānaṃ suranāryaśca kṣasṇādadṛśyatāṃyayuḥ / vinaṣṭavadanacchāyaḥ puruṣaścāpatatkṣitau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततस्तस्यापतत् पृष्ठे शुनां संघो ऽतिभीषणः । त्रैलोक्यशापपापोत्थः क्लेशराशिरिवाखिलः

tatastasyāpatat pṛṣṭhe śunāṃ saṃgho 'tibhīṣaṇaḥ / trailokyaśāpapāpotthaḥ kleśarāśirivākhilaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स तैग्रीवामुखारब्धमांसग्रासाग्रकर्षणैः । आक्रन्दिरुधिरक्षीरैर्भक्ष्यमाणः क्षयं ययौ

sa taigrīvāmukhārabdhamāṃsagrāsāgrakarṣaṇaiḥ / ākrandirudhirakṣīrairbhakṣyamāṇaḥ kṣayaṃ yayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दिनान्ते पुनरायान्तं तद्विमानमपश्यत । चतस्रो ऽप्सरासस्ताश्च पुरुषः स च कान्तिमान्

dinānte punarāyāntaṃ tadvimānamapaśyata / catasro 'psarāsastāśca puruṣaḥ sa ca kāntimān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं श्रोणकोटिकर्णो ऽथ पप्रच्छात्यन्तविस्मितः । सखे किमेतदाश्चर्यं दृश्यते कथ्यतामिति

taṃ śroṇakoṭikarṇo 'tha papracchātyantavismitaḥ / sakhe kimetadāścaryaṃ dṛśyate kathyatāmiti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स तेन पृष्टः प्रोवाच वयस्य श्रूयतामिदम् । त्वां श्रोणकोटिकर्णाख्यं जानामि सुकृतोचितम्

sa tena pṛṣṭaḥ provāca vayasya śrūyatāmidam / tvāṃ śroṇakoṭikarṇākhyaṃ jānāmi sukṛtocitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभवं वासवग्रामे दुष्कृती पशुपालकः । पशूनां मांसमुत्कृत्य विक्रीतं सतत मया

abhavaṃ vāsavagrāme duṣkṛtī paśupālakaḥ / paśūnāṃ māṃsamutkṛtya vikrītaṃ satata mayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पिण्डपाताय संप्राप्तो मामार्यः करुणानिधिः । कात्यायनाख्यः प्रोवाचः विरमास्मात् कुकर्मणः

piṇḍapātāya saṃprāpto māmāryaḥ karuṇānidhiḥ / kātyāyanākhyaḥ provācaḥ viramāsmāt kukarmaṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हिंसामयो ह्ययं क्लेशो दुःसहः साहसैषिणाम् । स्वशरीरे पतत्येव छिन्नमूल इव द्रुमः

hiṃsāmayo hyayaṃ kleśo duḥsahaḥ sāhasaiṣiṇām / svaśarīre patatyeva chinnamūla iva drumaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्यहं वार्यमाणो ऽपि तेनानार्यः कृपात्मना । यदा न विरतः पापात् तदा स प्राह मां पुनः

ityahaṃ vāryamāṇo 'pi tenānāryaḥ kṛpātmanā / yadā na virataḥ pāpāt tadā sa prāha māṃ punaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दिवा त्वं कुरुषे हिंसां सर्वथा यदि निर्दयः । रात्रौ शीलसमादानं गृहाण समयान्मम

divā tvaṃ kuruṣe hiṃsāṃ sarvathā yadi nirdayaḥ / rātrau śīlasamādānaṃ gṛhāṇa samayānmama

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्युक्त्वा तेन यत्नेन सर्वसत्त्वहितैषिणा । दत्ता शीलसमादानमयी पुण्यमतिर्मम

ityuktvā tena yatnena sarvasattvahitaiṣiṇā / dattā śīlasamādānamayī puṇyamatirmama

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कालेन कालवशगः प्राप्तः सो ऽहमिमां दशाम् । तप्ताङ्गारसुधावर्षैरिव कीर्णो दिवानिशम्

kālena kālavaśagaḥ prāptaḥ so 'hamimāṃ daśām / taptāṅgārasudhāvarṣairiva kīrṇo divāniśam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रात्रौ शीलसमादानफलं हिंसाफलं दिने । चर्या मत्पुण्यपापाभ्याम् पतितः सुखदुःखयोः

rātrau śīlasamādānaphalaṃ hiṃsāphalaṃ dine / caryā matpuṇyapāpābhyām patitaḥ sukhaduḥkhayoḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य मे कुरु कारुण्यं सखे कलुसकारिणः । गत्वा स्वदेशंमत्पुत्रं ब्रूहि मद्वचसा रहः

tasya me kuru kāruṇyaṃ sakhe kalusakāriṇaḥ / gatvā svadeśaṃmatputraṃ brūhi madvacasā rahaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अस्ति मे गृहकोटान्ते निखातं हेमभाजनम् । तदुद्धृत्य परित्यक्तपापवृत्ति विधीयताम्

asti me gṛhakoṭānte nikhātaṃ hemabhājanam / taduddhṛtya parityaktapāpavṛtti vidhīyatām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आर्यकात्यायनो नित्यं पिण्डपातेन पूज्यताम् । इत्युक्तस्तेन विनयात् तथेत्युक्त्वा जगाम सः

āryakātyāyano nityaṃ piṇḍapātena pūjyatām / ityuktastena vinayāt tathetyuktvā jagāma saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स ददर्श व्रजन् दिव्यविमानमपरं पुनः । रत्नपद्मलताकान्तं द्वितीयमिव नन्दनम्

sa dadarśa vrajan divyavimānamaparaṃ punaḥ / ratnapadmalatākāntaṃ dvitīyamiva nandanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मिन् साङ्गमिवानङ्गं संगतं दिव्ययोषिता । अपश्यद्वासरारम्भे पुरुषं रत्नभूषितम्

tasmin sāṅgamivānaṅgaṃ saṃgataṃ divyayoṣitā / apaśyadvāsarārambhe puruṣaṃ ratnabhūṣitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेन प्रीत्युपचारेण कृतातिथ्यस्तथैव सः । दिनं निनाय दीर्घं च क्लेशमध्ये सुधामयम्

tena prītyupacāreṇa kṛtātithyastathaiva saḥ / dinaṃ nināya dīrghaṃ ca kleśamadhye sudhāmayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ व्योमविमानाग्रात् पतिते पद्मिनीपतौ । अपूर्यत जगद् घोरैर्दुःखैरिव तमोभरैः

atha vyomavimānāgrāt patite padminīpatau / apūryata jagad ghorairduḥkhairiva tamobharaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः क्षपापतिर्ज्योत्स्नां वमन्नेव क्षपाजडः । शनकैः पाण्डुरोगीव गौरद्युतिरदृश्यत

tataḥ kṣapāpatirjyotsnāṃ vamanneva kṣapājaḍaḥ / śanakaiḥ pāṇḍurogīva gauradyutiradṛśyata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुकुमारे दिनालोके रात्रौ राक्षसयोषिता । भक्षिते ऽलक्ष्यत शशी कपालबलसंनिभः

sukumāre dināloke rātrau rākṣasayoṣitā / bhakṣite 'lakṣyata śaśī kapālabalasaṃnibhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

व्याप्ते चन्द्रिकया लोके कालचन्द्रनचर्चया । विमानमगमत् क्कापिसा च स्वर्गमृगेक्षणा

vyāpte candrikayā loke kālacandranacarcayā / vimānamagamat kkāpisā ca svargamṛgekṣaṇā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विमानपतितः सो ऽपि पुरुषः सर्वरूपया । शनैः सप्तभिरावर्तैः शतपद्या विवेष्टितः

vimānapatitaḥ so 'pi puruṣaḥ sarvarūpayā / śanaiḥ saptabhirāvartaiḥ śatapadyā viveṣṭitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सा तस्य मूर्ध्नि विवरं कृत्वा मस्तिष्कशोणितम् । आस्वादयन्ती शनकैश्चकार शुषिरं शिरः

sā tasya mūrdhni vivaraṃ kṛtvā mastiṣkaśoṇitam / āsvādayantī śanakaiścakāra śuṣiraṃ śiraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथारुणकरच्छन्ने सोच्छ्वासवदाने दिने । बीभत्सदर्शनक्लेशादिव मीलिततारके

athāruṇakaracchanne socchvāsavadāne dine / bībhatsadarśanakleśādiva mīlitatārake

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रादुरासन् पुनर्दिव्यविमानं सा च कामिनी । युवा स चाद्भुततनुर्दिव्याभरणभूषितः

prādurāsan punardivyavimānaṃ sā ca kāminī / yuvā sa cādbhutatanurdivyābharaṇabhūṣitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पृष्टो ऽतिविस्मयात् तेन स्ववृत्तान्तं जगाद् सः । द्विजो ऽहं वासवग्रामनिवासी मनसाभिधः

pṛṣṭo 'tivismayāt tena svavṛttāntaṃ jagād saḥ / dvijo 'haṃ vāsavagrāmanivāsī manasābhidhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तरुणी प्रातिवेश्यस्य पत्नी मलयमञ्जरी । अभून्मम भुजङ्गस्य स्वैरिणी वल्लभा भृशम्

taruṇī prātiveśyasya patnī malayamañjarī / abhūnmama bhujaṅgasya svairiṇī vallabhā bhṛśam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परदाररतेर्ग्रामे व्यग्रा मे क्षमते मतिः । मिनग्ना विषयग्रामे समग्रा मे क्षयं गता

paradāraratergrāme vyagrā me kṣamate matiḥ / minagnā viṣayagrāme samagrā me kṣayaṃ gatā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आर्यकात्यायनः पापं ज्ञात्वा माम् चौर्यकामुकम् । दयाविधेयः कारुण्यात् प्रोवाच विजने शनैः

āryakātyāyanaḥ pāpaṃ jñātvā mām cauryakāmukam / dayāvidheyaḥ kāruṇyāt provāca vijane śanaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पराङ्गनाङ्गसंसर्गप्रीत्या रूपरतेः क्षैबम् (?) । अनङ्गाग्नौ पतन्नाशं पतङ्गं इव मा गमः

parāṅganāṅgasaṃsargaprītyā rūparateḥ kṣaibam (?) / anaṅgāgnau patannāśaṃ pataṅgaṃ iva mā gamaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहो आसक्तरक्तानां संपतनप्रमादिनाम् । कामिनाम् हिंसकानां च परदारादरः परम्

aho āsaktaraktānāṃ saṃpatanapramādinām / kāminām hiṃsakānāṃ ca paradārādaraḥ param

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पृथु प्रवेपथु (?) स्वापश्रमविह्वलानाम् गृध्राङ्गनामुखनिखातनखक्षतानाम् । संमोहने परवधूविहितस्पृहाणां रोमाञ्चकारिणि परं नरके च कामः

pṛthu pravepathu (?) svāpaśramavihvalānām gṛdhrāṅganāmukhanikhātanakhakṣatānām / saṃmohane paravadhūvihitaspṛhāṇāṃ romāñcakāriṇi paraṃ narake ca kāmaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मादस्मान्निवर्तस्व वत्स कुत्सितकर्मणः । जायते पातकं स्पर्शे शुनामेवाशुचौ रतिः

tasmādasmānnivartasva vatsa kutsitakarmaṇaḥ / jāyate pātakaṃ sparśe śunāmevāśucau ratiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्यहं कृपया तेन निषिद्धो ऽप्यविशुद्धधीः । अनिरुद्धेन रागेण बद्धस्तामेव नात्यजम्

ityahaṃ kṛpayā tena niṣiddho 'pyaviśuddhadhīḥ / aniruddhena rāgeṇa baddhastāmeva nātyajam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विज्ञाय मामविरतं ततः कात्यायनो ददौ । मह्यं शीलसमादानं दिनचर्याहितोद्यतः

vijñāya māmavirataṃ tataḥ kātyāyano dadau / mahyaṃ śīlasamādānaṃ dinacaryāhitodyataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दिनशीलसमादानात् परस्त्रीगमनान्निशि । इयं मे पुण्यपापोत्था सुखदुःखमयी स्थितीः

dinaśīlasamādānāt parastrīgamanānniśi / iyaṃ me puṇyapāpotthā sukhaduḥkhamayī sthitīḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गतेन वासवग्रामं वाच्यः पुत्रो मम त्वया । सुवर्णमग्निशालायामस्ति गूढं धृतं मया

gatena vāsavagrāmaṃ vācyaḥ putro mama tvayā / suvarṇamagniśālāyāmasti gūḍhaṃ dhṛtaṃ mayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वृत्तिः कार्या तदुद्भृत्य पूज्यः कात्यायनश्च सः । प्रणयादिति तेनोक्तः श्रोणकोटिर्ययौ ततः

vṛttiḥ kāryā tadudbhṛtya pūjyaḥ kātyāyanaśca saḥ / praṇayāditi tenoktaḥ śroṇakoṭiryayau tataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सो ऽपश्यद्दिव्यललनामग्रे मणिविमानगाम् । लक्ष्मीं लावण्यदुग्धाब्धेरनायासोद्गतामिव

so 'paśyaddivyalalanāmagre maṇivimānagām / lakṣmīṃ lāvaṇyadugdhābdheranāyāsodgatāmiva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य विमानपादेषि चतुर्षु स्नायुसंयुतम् । स ददर्शातिदुर्दशं बद्धं प्रेतचतुष्टयम्

tasya vimānapādeṣi caturṣu snāyusaṃyutam / sa dadarśātidurdaśaṃ baddhaṃ pretacatuṣṭayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सापि तं प्रत्यभिज्ञाय संभाष्य स्निग्धया गिरा । सुरोचितं ददौ तस्मै रसवत् पानभोजनम्

sāpi taṃ pratyabhijñāya saṃbhāṣya snigdhayā girā / surocitaṃ dadau tasmai rasavat pānabhojanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भुञ्जानसंज्ञयां दूरात् प्रेतैर्दैन्येन याचितः । स ददौ कृपया तेभ्यः काकेभ्य इव पिण्डिकाः

bhuñjānasaṃjñayāṃ dūrāt pretairdainyena yācitaḥ / sa dadau kṛpayā tebhyaḥ kākebhya iva piṇḍikāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पिण्डो बुसत्वमेकस्य प्रयातो ऽन्यस्य लोहताम् । स्वमांसत्वं तृतीयस्य चतुर्थस्य प्रपूयताम्

piṇḍo busatvamekasya prayāto 'nyasya lohatām / svamāṃsatvaṃ tṛtīyasya caturthasya prapūyatām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विलोक्य तत्कृपाविष्टः स तेषां कष्टचेष्टया । पप्रच्छ तन्मुखच्छायाम् विच्छायीकृतपङ्कजाम्

vilokya tatkṛpāviṣṭaḥ sa teṣāṃ kaṣṭaceṣṭayā / papraccha tanmukhacchāyām vicchāyīkṛtapaṅkajām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पृष्टा तदद्भुतं तेन उवाच सा मृगेक्षणा । न श्रोणकोटिर्णैषां दत्तं भवति तृप्तये

pṛṣṭā tadadbhutaṃ tena uvāca sā mṛgekṣaṇā / na śroṇakoṭirṇaiṣāṃ dattaṃ bhavati tṛptaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्राह्मणस्यास्य भार्याहं पूर्वपादाबलम्बिनः । नन्दनाम्नः सुनन्दाख्या वासवग्रामवासिनः

brāhmaṇasyāsya bhāryāhaṃ pūrvapādābalambinaḥ / nandanāmnaḥ sunandākhyā vāsavagrāmavāsinaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वितीयपादसंसक्तः पुत्रो मे निष्ठुराभिधः । पश्चात्पादावलम्बिन्यौ दासी चेयं स्नुषा च मे

dvitīyapādasaṃsaktaḥ putro me niṣṭhurābhidhaḥ / paścātpādāvalambinyau dāsī ceyaṃ snuṣā ca me

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नक्षत्रयोगपूजायाम् पुरा सज्जीकृअते मया । भैक्ष्योपहारे मे गेहमार्यकात्यायनो ऽविशत्

nakṣatrayogapūjāyām purā sajjīkṛate mayā / bhaikṣyopahāre me gehamāryakātyāyano 'viśat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मया चित्तप्रसादिन्या पिण्डपातेन सो ऽर्चितः । कुर्वन्नेव ययौ कान्त्या वैमल्यानुग्रहं दिशाम्

mayā cittaprasādinyā piṇḍapātena so 'rcitaḥ / kurvanneva yayau kāntyā vaimalyānugrahaṃ diśām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः स्नात्वा समायातस्तूर्णं पतिरयं मम । पत्पिण्डपातमाकर्ण्य प्रमिदाय मयोदितम्

tataḥ snātvā samāyātastūrṇaṃ patirayaṃ mama / patpiṇḍapātamākarṇya pramidāya mayoditam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कोपादुवाच मां कस्माद् विशिखः श्रमणः शठः । अपूजितेषु पूज्येषु बुसार्हः पूजितस्त्वया

kopāduvāca māṃ kasmād viśikhaḥ śramaṇaḥ śaṭhaḥ / apūjiteṣu pūjyeṣu busārhaḥ pūjitastvayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति मोहादनेनोक्ते पुत्रो ऽप्येष जगाद् माम् । पाके पूर्वाशनायोग्यः स किं नाश्नात्ययोगुडान्

iti mohādanenokte putro 'pyeṣa jagād mām / pāke pūrvāśanāyogyaḥ sa kiṃ nāśnātyayoguḍān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इयं स्नुषा मे सततं पूर्वभक्ष्यावभोगिना । मयोक्ते शपथं चक्रे स्वमांसादनवादिनी

iyaṃ snuṣā me satataṃ pūrvabhakṣyāvabhoginā / mayokte śapathaṃ cakre svamāṃsādanavādinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इयं दासी च भैक्ष्याणा चैर्यात्तद्व्ययकारिणी । आक्षिप्ता चाकरोत् सत्यं पूयशोणितवादिनी

iyaṃ dāsī ca bhaikṣyāṇā cairyāttadvyayakāriṇī / ākṣiptā cākarot satyaṃ pūyaśoṇitavādinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र ते प्रेतताम् याताः स्ववाक्यसदृशाशनाः । अहं त्वार्यप्रसादेन दिव्यभोगोपभोगिनी

tatra te pretatām yātāḥ svavākyasadṛśāśanāḥ / ahaṃ tvāryaprasādena divyabhogopabhoginī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्वया त्वार्यशमाप्तेन वक्तव्या दुहिता मम । सन्ति हेमनिधानानि गृहे चत्वारि ते पितुः

tvayā tvāryaśamāptena vaktavyā duhitā mama / santi hemanidhānāni gṛhe catvāri te pituḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तान्युद्धृत्य यथायोगं भजस्व् अस्वजनिस्थितिम् । पूजनीयः पितुर्भ्राता नाम्ना कात्यायन सदा

tānyuddhṛtya yathāyogaṃ bhajasv asvajanisthitim / pūjanīyaḥ piturbhrātā nāmnā kātyāyana sadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स ः श्रोणकोटिकर्णस्त्वं गच्छ देशं त्यज श्रमम् । वर्षा द्वादश संपूर्णाः स्वगृहान्निर्गतस्य ते

sa ḥ śroṇakoṭikarṇastvaṃ gaccha deśaṃ tyaja śramam / varṣā dvādaśa saṃpūrṇāḥ svagṛhānnirgatasya te

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्युक्त्वा तं समादिशय तस्य प्रेतचतुष्टयम् । सुप्तस्यैव मुहूर्तेन स्वदेशाप्तिमकारयत्

ityuktvā taṃ samādiśaya tasya pretacatuṣṭayam / suptasyaiva muhūrtena svadeśāptimakārayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उत्थितः सो ऽपि सहसा स्वदेशोद्यानकाननात् । वियोगशोकात्पितरौ शुश्रावान्ध्यमुपागतौ

utthitaḥ so 'pi sahasā svadeśodyānakānanāt / viyogaśokātpitarau śuśrāvāndhyamupāgatau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भिक्षुद्विजातिथिगणे पूज्यमाने सुरालये । स्वकं पितृगृहं दृष्ट्वा परं विस्मयमाययौ

bhikṣudvijātithigaṇe pūjyamāne surālaye / svakaṃ pitṛgṛhaṃ dṛṣṭvā paraṃ vismayamāyayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निश्चित्य सर्वं भावानां क्षणिकत्वादनित्यताम् । स्नेहरागं समुत्सृज्य तत्रस्थः समचिन्तयत्

niścitya sarvaṃ bhāvānāṃ kṣaṇikatvādanityatām / sneharāgaṃ samutsṛjya tatrasthaḥ samacintayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहो संमोहनिद्रेयं निरन्ततो दिवानिशम् । स्वप्नमायाविलसितैः करोत्यद्भुतविभ्रमम्

aho saṃmohanidreyaṃ nirantato divāniśam / svapnamāyāvilasitaiḥ karotyadbhutavibhramam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जन्मवर्त्मप्रदा माता पिता बीजवपत्खगः । पान्थपूजासनं कायः को ऽयं नियमसंगमः

janmavartmapradā mātā pitā bījavapatkhagaḥ / pānthapūjāsanaṃ kāyaḥ ko 'yaṃ niyamasaṃgamaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रियः संसाराभ्रभ्रमपरिचिताः काञ्चनरुचा आशा दिग् (?) निर्बन्धास्तडित इव निर्लेपचपलाः । वपुः सर्वापायैः क्षयभयनिकायैः परिगतं जरारोगोद्वेगैस्तदपि न विरागस्तनुभृताम्

śriyaḥ saṃsārābhrabhramaparicitāḥ kāñcanarucā āśā dig (?) nirbandhāstaḍita iva nirlepacapalāḥ / vapuḥ sarvāpāyaiḥ kṣayabhayanikāyaiḥ parigataṃ jarārogodvegaistadapi na virāgastanubhṛtām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रिये स्वस्तिसमाप्तये स्वजनस्यायमञ्जलिः । दाक्षिण्यैः क्षमतं श्रीषु प्रव्रज्यैव प्रिया मम

śriye svastisamāptaye svajanasyāyamañjaliḥ / dākṣiṇyaiḥ kṣamataṃ śrīṣu pravrajyaiva priyā mama

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति ध्यात्वा स पितरौ समाश्वास्याप्तलोचनौ । बुद्धौ धर्मपथे शुद्धे शमधाम्नि न्यवेशयत्

iti dhyātvā sa pitarau samāśvāsyāptalocanau / buddhau dharmapathe śuddhe śamadhāmni nyaveśayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सार्थभ्रष्टश्चिरायात् कृशो ऽपि स्वजनस्य च । अलुप्तसत्त्वविभवान्नकृपास्पदतां ययौ

sārthabhraṣṭaścirāyāt kṛśo 'pi svajanasya ca / aluptasattvavibhavānnakṛpāspadatāṃ yayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनुकम्पस्व यद्येतं संसारक्लेशविह्वलम् । सतः कस्यानुकम्प्यास्ते संपत्संपर्कनित्स्पृहाः

anukampasva yadyetaṃ saṃsārakleśavihvalam / sataḥ kasyānukampyāste saṃpatsaṃparkanitspṛhāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पशुपालकविप्रस्त्रीसंदेशादि यथोदितम् । निगद्य तेभ्यः कनकप्राप्तिप्रत्ययलक्षणम्

paśupālakaviprastrīsaṃdeśādi yathoditam / nigadya tebhyaḥ kanakaprāptipratyayalakṣaṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शान्तः कात्यायनं प्राप्य प्रव्रज्यां स समाददे । मुग्धानाम् यद्विषादाय तत्प्रसादाय धीमताम्

śāntaḥ kātyāyanaṃ prāpya pravrajyāṃ sa samādade / mugdhānām yadviṣādāya tatprasādāya dhīmatām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.