Library·Samkara (attrib.): Kathopanisadbhasya·1·1.1·1.1.29

Samkara (attrib.): Kathopanisadbhasya 1.1.29

KaUBh 1.1.29

यस्मिन्न् इदं विचिकित्सन्ति मृत्यो यत् साम्पराये महति ब्रूहि नस् तत् । यो ऽयं वरो गूढम् अनुप्रविष्टो नान्यं तस्मान् नचिकेता वृणीते ॥ इति काठकोपनिषदि प्रथमा वल्ली ॥ १ ॥ अतो विहायानित्यैः कामैः प्रलोभनं यन्मया प्रार्थितं यस्मिन् प्रेत इदं विचिकित्सनं विचिकित्सन्त्य् अस्ति नास्तीत्य् एवं प्रकारम्, हे मृत्यो, साम्पराये परलोकविषये महति महत्प्रयोजननिमित्त आत्मनो निर्णयविज्ञानं यत् तद् ब्रूहि कथय नो ऽस्मभ्यम् । किं बहुना । यो ऽयं प्रकृत आत्मविषयो वरो गूढं गहनं दुर्विवेचनं प्राप्तो ऽनुप्रविष्टः, तस्माद् वराद् अन्यम् अविवेकिभिः प्रार्थनीयम् अनित्यविषयं वरं नचिकेता न वृणीते मनसापीति श्रुतेर् वचनम् इति ॥ कउभ्_१।२९।१,१।२९ ॥ इति कठवल्ल्यां प्रथमवल्लीभाष्यम् ॥ १ ॥ अथ द्वितीया वल्ली । परीक्ष्य शिष्यं विद्यायोग्यतां चावगम्याह --

yasminn idaṃ vicikitsanti mṛtyo yat sāmparāye mahati brūhi nas tat / yo 'yaṃ varo gūḍham anupraviṣṭo nānyaṃ tasmān naciketā vṛṇīte // iti kāṭhakopaniṣadi prathamā vallī // 1 // ato vihāyānityaiḥ kāmaiḥ pralobhanaṃ yanmayā prārthitaṃ yasmin preta idaṃ vicikitsanaṃ vicikitsanty asti nāstīty evaṃ prakāram, he mṛtyo, sāmparāye paralokaviṣaye mahati mahatprayojananimitta ātmano nirṇayavijñānaṃ yat tad brūhi kathaya no 'smabhyam / kiṃ bahunā / yo 'yaṃ prakṛta ātmaviṣayo varo gūḍhaṃ gahanaṃ durvivecanaṃ prāpto 'nupraviṣṭaḥ, tasmād varād anyam avivekibhiḥ prārthanīyam anityaviṣayaṃ varaṃ naciketā na vṛṇīte manasāpīti śruter vacanam iti // KaUBh_1.29/1,1.29 // iti kaṭhavallyāṃ prathamavallībhāṣyam // 1 // atha dvitīyā vallī / parīkṣya śiṣyaṃ vidyāyogyatāṃ cāvagamyāha --

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/KaUBh/1.1.29

Cite as: Samkara (attrib.): Kathopanisadbhasya 1.1.29, in HREEM (hreem.cc/library/KaUBh/1.1.29), after GRETIL, Each unit is one Upaniṣad verse followed by the commentary on it; ref = adhyāya.vallī.verse, as the….

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/3_phil/vedanta/samkaubh_u.htm — Each unit is one Upaniṣad verse followed by the commentary on it; ref = adhyāya.vallī.verse, as the Kaṭha is cited here.

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text