Library·Kesava: Kausikapaddhati·13·13.43

Kesava: Kausikapaddhati 13.43

अथ वंशबलहरणभङ्गे शान्तिरुच्यते- [अथ यत्रैतद्वंशः स्फोटति कपालेऽङ्गारा भवन्त्युदपात्रं बर्हिराज्यं तदादाय

atha vaṃśabalaharaṇabhaṅge śāntirucyate- [atha yatraitadvaṃśaḥ sphoṭati kapāle'ṅgārā bhavantyudapātraṃ barhirājyaṃ tadādāya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शालायाः पृष्ठमुपसर्पति

śālāyāḥ pṛṣṭhamupasarpati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्राङ्गारान् वा कपालं वोपनिदधात्या सन्तपनात्

tatrāṅgārān vā kapālaṃ vopanidadhātyā santapanāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राञ्चमिध्ममुपसमाधाय

prāñcamidhmamupasamādhāya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परिसमुह्य पर्युक्ष्य परिस्तीर्य बर्हिरुदपात्रमुपसाद्य

parisamuhya paryukṣya paristīrya barhirudapātramupasādya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परिचरणेनाज्यं परिचर्य

paricaraṇenājyaṃ paricarya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नित्यान् पुरस्ताद्धोमान् हुत्वाज्यभागौ च

nityān purastāddhomān hutvājyabhāgau ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ जुहोति

atha juhoti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

असौ वै नाम ते मातासौ वै नाम ते पिता । असौ वै नाम ते दूतः स्ववंशमधि तिष्ठति ॥ उत्तमरात्री णाम मृत्यो ते माता तस्य ते अन्तकः पिता । समन्दधानस्ते दूतः स्ववंशमधि तिष्ठति ॥ बहवोऽस्य पाशा वितताः पृथिव्यामसङ्ख्येया अपर्यन्ता अनन्ताः । याभिर्वंशानभिनिदधाति प्राणिनां यान् कांश्चेमान् प्राणभृतां जिघांसन् । स इमं दूतं नुदतु वंशपृष्ठात् स मे गछतु द्विषतो निवेशं मृत्यवे स्वाहा ॥ बृहस्पतिराङ्गिरसो ब्रह्मणः पुत्रो विश्वे देवाः प्रददुर्विश्वमेजत् । स इमं दूतं नुदतु वंशपृष्ठात् स मे गछतु निवेशं बृहस्पतय आङ्गिरसाय स्वाहा ॥ यस्य तेऽन्नं न क्षीयते भूय एवोपजायते । यस्मै भूतं च भव्यं च सर्वमेतत् प्रतिष्ठितम् । स इमं दूतं नुदतु वंशपृष्ठात् स मे गछतु द्विषतो निवेशमिन्द्राय स्वाहा ॥ मुखं देवानामिह यो बभूव यो जानाति वयुनानां समीपे । यस्मै हुतं देवता भक्षयन्ति वायुनेत्रः सुप्रणीतिः सुनीतिः । स इमं दूतं नुदतु वंशपृष्ठात् स मे गछतु द्विषतो निवेशमग्नये स्वाहा ॥ यः पृथिव्यां च्यावयन्नेति वृक्षान् प्रभञ्जनेन रथेन सह संविदानः । रसान् गन्धान् भावयन्नेति देवो मातरिश्वा भूतभव्यस्य कर्ता । स इमं दूतं नुदतु वंशपृष्ठात् स मे गछतु द्विषतो निवेशं वायवे स्वाहा ॥ ब्रह्मचारी चरति ब्रह्मचर्यमृचं गाथां ब्रह्म परं जिगांसन् । तं विघ्ना अनुपरियन्ति सर्वे ये अन्तरिक्षे ये च दिवि श्रितासः । तं विशो अनुपरियन्ति सर्वाः कर्माणि लोके परिमोहयन्ति । स इमं दूतं नुदतु वंशपृष्ठात् स मे गछतु द्विषतो निवेशमादित्याय स्वाहा ॥ यो नक्षत्रैः सरथं याति देवः संसिद्धेन रथेन सह संविदानः । रूपंरूपं कृण्वानश्चित्रभानुः सुभानुः । स इमं दूतं नुदतु वंशपृष्ठात् स मे गछतु द्विषतो निवेशं चन्द्राय स्वाहा ॥ ओषधयः सोमराज्ञीर्यशस्विनीः । ता इमं दूतं नुदन्तु वंशपृष्ठात् स मे गछतु द्विषतो निवेशमोषधीभ्यः सोमराज्ञीभ्यः स्वाहा ॥ क्क्प् ओषधयो वरुणराज्ञीर्यशस्विनीः । ता इमं दूतं नुदन्तु वंशपृष्ठात् स मे गछतु द्विषतो निवेशमोषधीभ्यो वरुणराज्ञीभ्यः स्वाहा ॥ अष्टस्थूणो दशपक्षो यदृछजो वनस्पते । पुत्रांश्चैव पशूंश्चाभि रक्ष वनस्पते ॥ यो वनस्पतीनामुपतापो बभूव यद्वा गृहान् घोरमुता जगाम । तन्निर्जगाम हविषा घृतेन शं नो अस्तु द्विपदे शं चतुष्पदे ॥ यो वनस्पतीनामुपतापो न आगद्यद्वा यज्ञं नोऽद्भुतमा जगाम । सर्वे तदग्ने हुतमस्तु भागशः शिवान् वयमुत्तरेमाभि वाजान् ॥ त्वष्ट्रे स्वाहा इति हुत्वा

asau vai nāma te mātāsau vai nāma te pitā | asau vai nāma te dūtaḥ svavaṃśamadhi tiṣṭhati || uttamarātrī ṇāma mṛtyo te mātā tasya te antakaḥ pitā | samandadhānaste dūtaḥ svavaṃśamadhi tiṣṭhati || bahavo'sya pāśā vitatāḥ pṛthivyāmasaṅkhyeyā aparyantā anantāḥ | yābhirvaṃśānabhinidadhāti prāṇināṃ yān kāṃścemān prāṇabhṛtāṃ jighāṃsan | sa imaṃ dūtaṃ nudatu vaṃśapṛṣṭhāt sa me gachatu dviṣato niveśaṃ mṛtyave svāhā || bṛhaspatirāṅgiraso brahmaṇaḥ putro viśve devāḥ pradadurviśvamejat | sa imaṃ dūtaṃ nudatu vaṃśapṛṣṭhāt sa me gachatu niveśaṃ bṛhaspataya āṅgirasāya svāhā || yasya te'nnaṃ na kṣīyate bhūya evopajāyate | yasmai bhūtaṃ ca bhavyaṃ ca sarvametat pratiṣṭhitam | sa imaṃ dūtaṃ nudatu vaṃśapṛṣṭhāt sa me gachatu dviṣato niveśamindrāya svāhā || mukhaṃ devānāmiha yo babhūva yo jānāti vayunānāṃ samīpe | yasmai hutaṃ devatā bhakṣayanti vāyunetraḥ supraṇītiḥ sunītiḥ | sa imaṃ dūtaṃ nudatu vaṃśapṛṣṭhāt sa me gachatu dviṣato niveśamagnaye svāhā || yaḥ pṛthivyāṃ cyāvayanneti vṛkṣān prabhañjanena rathena saha saṃvidānaḥ | rasān gandhān bhāvayanneti devo mātariśvā bhūtabhavyasya kartā | sa imaṃ dūtaṃ nudatu vaṃśapṛṣṭhāt sa me gachatu dviṣato niveśaṃ vāyave svāhā || brahmacārī carati brahmacaryamṛcaṃ gāthāṃ brahma paraṃ jigāṃsan | taṃ vighnā anupariyanti sarve ye antarikṣe ye ca divi śritāsaḥ | taṃ viśo anupariyanti sarvāḥ karmāṇi loke parimohayanti | sa imaṃ dūtaṃ nudatu vaṃśapṛṣṭhāt sa me gachatu dviṣato niveśamādityāya svāhā || yo nakṣatraiḥ sarathaṃ yāti devaḥ saṃsiddhena rathena saha saṃvidānaḥ | rūpaṃrūpaṃ kṛṇvānaścitrabhānuḥ subhānuḥ | sa imaṃ dūtaṃ nudatu vaṃśapṛṣṭhāt sa me gachatu dviṣato niveśaṃ candrāya svāhā || oṣadhayaḥ somarājñīryaśasvinīḥ | tā imaṃ dūtaṃ nudantu vaṃśapṛṣṭhāt sa me gachatu dviṣato niveśamoṣadhībhyaḥ somarājñībhyaḥ svāhā || KKp oṣadhayo varuṇarājñīryaśasvinīḥ | tā imaṃ dūtaṃ nudantu vaṃśapṛṣṭhāt sa me gachatu dviṣato niveśamoṣadhībhyo varuṇarājñībhyaḥ svāhā || aṣṭasthūṇo daśapakṣo yadṛchajo vanaspate | putrāṃścaiva paśūṃścābhi rakṣa vanaspate || yo vanaspatīnāmupatāpo babhūva yadvā gṛhān ghoramutā jagāma | tannirjagāma haviṣā ghṛtena śaṃ no astu dvipade śaṃ catuṣpade || yo vanaspatīnāmupatāpo na āgadyadvā yajñaṃ no'dbhutamā jagāma | sarve tadagne hutamastu bhāgaśaḥ śivān vayamuttaremābhi vājān || tvaṣṭre svāhā iti hutvā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्वष्टा मे दैव्यं वचः (६।४) इत्यत्रोदपात्रं निनयति

tvaṣṭā me daivyaṃ vacaḥ (6.4) ityatrodapātraṃ ninayati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कपालेऽग्निं चादायोपसर्पति

kapāle'gniṃ cādāyopasarpati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.