Library·Kesava: Kausikapaddhati·14·14.1

Kesava: Kausikapaddhati 14.1

[यथावितानं यज्ञवास्त्वध्यवस्येत्

[yathāvitānaṃ yajñavāstvadhyavasyet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वेदिर्यज्ञस्याग्नेरुत्तरवेदिः

vediryajñasyāgneruttaravediḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उभे प्रागायते किञ्चित् प्रथीयस्यौ पश्चादुद्यततरे

ubhe prāgāyate kiñcit prathīyasyau paścādudyatatare

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपृथुसम्मितां वेदिं विदध्यात्

apṛthusammitāṃ vediṃ vidadhyāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

षट्शमीं प्रागायतां चतुःशमीं श्रोण्याम्

ṣaṭśamīṃ prāgāyatāṃ catuḥśamīṃ śroṇyām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रीन् मध्ये अर्धचतुर्थानग्रतः

trīn madhye ardhacaturthānagrataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रयाणां पुरस्तादुत्तरवेदिं विदध्यात्

trayāṇāṃ purastāduttaravediṃ vidadhyāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्विःशमीं प्रागायतामृज्वीमध्यर्धशमीं श्रोण्याम् ॥ कौश्स् १४,१ १३७ ।८ ॥] यथावितानं यज्ञवास्त्वध्यवस्येत् । सम्भारलक्षणे उक्तं यथावितानं च मण्डपं कारयेत् ॥ [ग्रीष्मस्ते भूमे (१२।१।३६) इत्युपस्थाय

dviḥśamīṃ prāgāyatāmṛjvīmadhyardhaśamīṃ śroṇyām || KauśS 14,1 137 .8 ||] yathāvitānaṃ yajñavāstvadhyavasyet | sambhāralakṣaṇe uktaṃ yathāvitānaṃ ca maṇḍapaṃ kārayet || [grīṣmaste bhūme (12.1.36) ityupasthāya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ऽअसम्बाधं बध्यतो मानवानाम्ऽ इत्यृचा प्रथयति ॥ यस्याश्चतस्रः प्रदिशः पृथिव्याः (१२।१।४) इति चतुरस्रां करोति

'asambādhaṃ badhyato mānavānām' ityṛcā prathayati || yasyāścatasraḥ pradiśaḥ pṛthivyāḥ (12.1.4) iti caturasrāṃ karoti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भवति तत्र लक्षणं करोति ॥ कौश्स् १४,१ १३७ ।१८ ॥] ऽदेवस्य त्वाऽ इति मन्त्रेण लेखनमादाय यत्राग्निं निधास्यन् भवति तत्र लक्षणं करोति ॥ इन्द्रः सीतां नि गृह्णातु (३।१७।४) इति दक्षिणत आरभ्योत्तरत आलिखति

bhavati tatra lakṣaṇaṃ karoti || KauśS 14,1 137 .18 ||] 'devasya tvā' iti mantreṇa lekhanamādāya yatrāgniṃ nidhāsyan bhavati tatra lakṣaṇaṃ karoti || indraḥ sītāṃ ni gṛhṇātu (3.17.4) iti dakṣiṇata ārabhyottarata ālikhati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राचीमावृत्य दक्षिणतः प्राचीम्

prācīmāvṛtya dakṣiṇataḥ prācīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपरास्तिस्रो मध्ये

aparāstisro madhye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्यां व्रीहियवावोप्य

tasyāṃ vrīhiyavāvopya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथाग्निं प्रणयेत् । ऽत्वामग्नेऽ इत्यृचा वेद्यामग्निप्रणयनम् ॥ [भद्रश्रेयःस्वस्त्या वा

athāgniṃ praṇayet | 'tvāmagne' ityṛcā vedyāmagnipraṇayanam || [bhadraśreyaḥsvastyā vā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ऽअग्निर्भूम्याम्ऽ इति तिसृभिः, ऽएतमिध्मं समाहितं जुषाणःऽ, ऽअस्मै क्षत्राणि धारयन्तमग्नेऽ इति द्वाभ्याम्, एताभिः पञ्चभिरृग्भिः पञ्चेध्म आदधाति । केचिद् विंशतिसमिध आदधाने मन्यन्ते ॥ [अत ऊर्ध्वं बर्हिषः

'agnirbhūmyām' iti tisṛbhiḥ, 'etamidhmaṃ samāhitaṃ juṣāṇaḥ', 'asmai kṣatrāṇi dhārayantamagne' iti dvābhyām, etābhiḥ pañcabhirṛgbhiḥ pañcedhma ādadhāti | kecid viṃśatisamidha ādadhāne manyante || [ata ūrdhvaṃ barhiṣaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्वं भूमिमत्येष्योजसा (१९।३३।३) इति दर्भान् सम्प्रोक्ष्य ॥ कौश्स् १४,१ १३७ ।३२ ॥] ऽत्वं भूमिम्ऽ इत्यृचा बर्हिःप्रोक्षणम् । बर्हिः सम्भारलक्षणे उक्ता ॥ ऋषीणां प्रस्तरोऽसि इति दक्षिणतोऽग्नेर्ब्रह्मासनं निदधाति

tvaṃ bhūmimatyeṣyojasā (19.33.3) iti darbhān samprokṣya || KauśS 14,1 137 .32 ||] 'tvaṃ bhūmim' ityṛcā barhiḥprokṣaṇam | barhiḥ sambhāralakṣaṇe uktā || ṛṣīṇāṃ prastaro'si iti dakṣiṇato'gnerbrahmāsanaṃ nidadhāti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्रह्मास्थापनम् । ऽभूपतेऽ इति वरणविधानेन वरणम् ॥ पुरस्तादग्नेरुदक् संस्तृणाति

brahmāsthāpanam | 'bhūpate' iti varaṇavidhānena varaṇam || purastādagnerudak saṃstṛṇāti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा प्रत्यक्

tathā pratyak

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रदक्षिणं बर्हिषां मूलानि छादयन्तोत्तरस्या वेदिश्रोणेः पूर्वोत्तरतः संस्थाप्य

pradakṣiṇaṃ barhiṣāṃ mūlāni chādayantottarasyā vediśroṇeḥ pūrvottarataḥ saṃsthāpya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्तरणम् । स्तीर्णप्रोक्षणम् ॥ [अहे दैधिषव्योदतस्तिष्ठान्यस्य सदने सीद योऽस्मत् पाकतरः इति ब्रह्मासनमन्वीक्षते

staraṇam | stīrṇaprokṣaṇam || [ahe daidhiṣavyodatastiṣṭhānyasya sadane sīda yo'smat pākataraḥ iti brahmāsanamanvīkṣate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निरस्तः पराग्वसुः सह पाप्मना निरस्तः सोऽस्तु योऽस्मान् द्वेष्टि यं च वयं द्विष्मः इति दक्षिणा तृणं निरस्यति

nirastaḥ parāgvasuḥ saha pāpmanā nirastaḥ so'stu yo'smān dveṣṭi yaṃ ca vayaṃ dviṣmaḥ iti dakṣiṇā tṛṇaṃ nirasyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदन्वालभ्य जपति इदमहमर्वाग्वसोः सदने सीदाम्यृतस्य सदने सीदामि सत्यस्य सदने सीदामीष्टस्य सदने सीदामि पूर्तस्य सदने सीदामि मामृष देव बर्हिः स्वासस्थं त्वाध्यासदेयमूर्णम्रदमनभिशोकम्

tadanvālabhya japati idamahamarvāgvasoḥ sadane sīdāmyṛtasya sadane sīdāmi satyasya sadane sīdāmīṣṭasya sadane sīdāmi pūrtasya sadane sīdāmi māmṛṣa deva barhiḥ svāsasthaṃ tvādhyāsadeyamūrṇamradamanabhiśokam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विमृग्वरीम् (१२।१।२९) इत्युपविश्यासनीयं ब्रह्मजपं जपति बृहस्पतिर्ब्रह्मा ब्रह्मसदन आसिष्यते बृहस्पते यज्ञं गोपाय यदुदुद्वत उन्निवतः शकेयम्

vimṛgvarīm (12.1.29) ityupaviśyāsanīyaṃ brahmajapaṃ japati bṛhaspatirbrahmā brahmasadana āsiṣyate bṛhaspate yajñaṃ gopāya yadududvata unnivataḥ śakeyam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पातं मा द्यावापृथिवी अद्याह्नः इति द्यावापृथिव्यौ समीक्षते ॥ कौश्स् १४,१ १३७ ।४१ ॥] ऽअहे दैधिषव्यऽ इत्याद्यात्मासनसंस्कारः ॥ [सविता प्रसवानाम् (५।२४) इति कर्मणिकर्मण्यभितोऽभ्यातानैराज्यं जुहुयात्

pātaṃ mā dyāvāpṛthivī adyāhnaḥ iti dyāvāpṛthivyau samīkṣate || KauśS 14,1 137 .41 ||] 'ahe daidhiṣavya' ityādyātmāsanasaṃskāraḥ || [savitā prasavānām (5.24) iti karmaṇikarmaṇyabhito'bhyātānairājyaṃ juhuyāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.