Library·Kesava: Kausikapaddhati·7·7.8

Kesava: Kausikapaddhati 7.8

[श्राद्धाया दुहिता (६।१३३।४-५) इति द्वाभ्यां भाद्रमौञ्जीं मेखलां ब्राह्मणाय बध्नाति

[śrāddhāyā duhitā (6.133.4-5) iti dvābhyāṃ bhādramauñjīṃ mekhalāṃ brāhmaṇāya badhnāti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मौर्वी क्षत्रियाय धनुर्ज्यां वा

maurvī kṣatriyāya dhanurjyāṃ vā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षौमिकीं वैश्याय

kṣaumikīṃ vaiśyāya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मित्रावरुणयोस्त्वा हस्ताभ्यां प्रसूतः प्रशिषा प्रयच्छामि इति पालाशं दण्डं ब्राह्मणाय प्रयच्छति

mitrāvaruṇayostvā hastābhyāṃ prasūtaḥ praśiṣā prayacchāmi iti pālāśaṃ daṇḍaṃ brāhmaṇāya prayacchati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आश्वत्थं क्षत्रियाय

āśvatthaṃ kṣatriyāya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न्यग्रोधावरोहं वैश्याय

nyagrodhāvarohaṃ vaiśyāya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यद्यस्य दण्डो भज्येत य ऋते चिदभिश्रिष (१४।२।४७) इत्येतयालभ्याभिमन्त्रयते

yadyasya daṇḍo bhajyeta ya ṛte cidabhiśriṣa (14.2.47) ityetayālabhyābhimantrayate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वत्र शीर्णे भिन्ने नष्टेऽन्यं कृत्वा पुनर्मैत्विन्द्रियम् (७।६७।१) इत्यादधीत

sarvatra śīrṇe bhinne naṣṭe'nyaṃ kṛtvā punarmaitvindriyam (7.67.1) ityādadhīta

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ वासांसि

atha vāsāṃsi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ऐणेयहारिणानि ब्राह्मणस्य

aiṇeyahāriṇāni brāhmaṇasya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रौरवपार्षतानि क्षत्रियस्य

rauravapārṣatāni kṣatriyasya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आजाविकानि वैश्यस्य

ājāvikāni vaiśyasya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वेषां क्षौमशाणकम्बलवस्त्रम्

sarveṣāṃ kṣaumaśāṇakambalavastram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

काषायाणि

kāṣāyāṇi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वस्त्रं चाप्यकाषायम् ॥ कौश्स् ७,८ ५७ ।१५ ॥] दण्डे भग्ने ऽपुनर्मैत्विन्द्रियम्ऽ इत्यृचाऽन्यं दण्डमभिमन्त्र्य ब्रह्मचारिणे ददाति । दण्डे भग्ने प्रायश्चित्तम् ॥ [भवति भिक्षां देहि इति ब्राह्मणश्चरेत्

vastraṃ cāpyakāṣāyam || KauśS 7,8 57 .15 ||] daṇḍe bhagne 'punarmaitvindriyam' ityṛcā'nyaṃ daṇḍamabhimantrya brahmacāriṇe dadāti | daṇḍe bhagne prāyaścittam || [bhavati bhikṣāṃ dehi iti brāhmaṇaścaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भिक्षां भवती ददातु इति क्षत्रियः

bhikṣāṃ bhavatī dadātu iti kṣatriyaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देहि भिक्षां भवति इति वैश्यः

dehi bhikṣāṃ bhavati iti vaiśyaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सप्त कुलानि ब्राह्मणश्चरेत् त्रीणि क्षत्रियो द्वे वैश्यः

sapta kulāni brāhmaṇaścaret trīṇi kṣatriyo dve vaiśyaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सायम्प्रातरहरहः कुर्यात् । ब्रह्मचार्यग्निकार्यं समाप्तम् ॥ अथ व्रतादेशा उत्तमपटले व्याख्याताः- सांवत्सरं वेदव्रतं कल्पानां तु तदर्धकम्। मृगारे षड्रात्रं स्यात् त्रिरात्रं स्याद्विषासहिः। याम्यानामपि मन्त्राणां षष्ठं द्वादशरात्रिकम्। अथवा कौशिकव्रतविधानं कुर्यात्। अथ कौशिकोक्तव्रतविधानमुच्यते । स्थण्डिलेऽग्निस्थापनम् । वपनम् । दण्ड-मेखला-यज्ञोपवीतं च दत्त्वा ततो व्रतश्रावणम् । व्रतादानीया अष्टौ समिधः । ततो ऽयस्मात् कोशात्ऽ इति । सर्वेषु व्रतेषु व्रतादानं समाप्तम् ॥ अथ व्रतविसर्जनमुच्यते- आज्यतन्त्रं कृत्वा ऽइदावत्सराय इति व्रतविसर्जनमाज्यं जुहुयात् । समिधोऽभ्यादध्यात्ऽ (कौश्स् । ४२।१५-१६) व्रतश्रावणं व्रतविसर्जनं च । अष्टौ समिधः । ततोऽभ्यातानाद्युत्तरतन्त्रम् । इति सर्वव्रतविसर्जनं समाप्तम् । कौशिकोक्तं सर्वत्र भवति । नित्यनैमित्तिककाम्येषु एतेन विधानेन व्रतग्रहणं व्रतविसर्जनं च कुर्यात् । कृच्छ्रचान्द्रायणादिषु व्रतग्रहणं व्रतविसर्जनं च भवति । सर्वत्र लौकिके च व्रते वैदिके च सर्वत्र । इति व्रतादेशः ॥ [मेधाजनन आयुष्यैर्जुहुयात्

sāyamprātaraharahaḥ kuryāt | brahmacāryagnikāryaṃ samāptam || atha vratādeśā uttamapaṭale vyākhyātāḥ- sāṃvatsaraṃ vedavrataṃ kalpānāṃ tu tadardhakam. mṛgāre ṣaḍrātraṃ syāt trirātraṃ syādviṣāsahiḥ. yāmyānāmapi mantrāṇāṃ ṣaṣṭhaṃ dvādaśarātrikam. athavā kauśikavratavidhānaṃ kuryāt. atha kauśikoktavratavidhānamucyate | sthaṇḍile'gnisthāpanam | vapanam | daṇḍa-mekhalā-yajñopavītaṃ ca dattvā tato vrataśrāvaṇam | vratādānīyā aṣṭau samidhaḥ | tato 'yasmāt kośāt' iti | sarveṣu vrateṣu vratādānaṃ samāptam || atha vratavisarjanamucyate- ājyatantraṃ kṛtvā 'idāvatsarāya iti vratavisarjanamājyaṃ juhuyāt | samidho'bhyādadhyāt' (KauśS | 42.15-16) vrataśrāvaṇaṃ vratavisarjanaṃ ca | aṣṭau samidhaḥ | tato'bhyātānādyuttaratantram | iti sarvavratavisarjanaṃ samāptam | kauśikoktaṃ sarvatra bhavati | nityanaimittikakāmyeṣu etena vidhānena vratagrahaṇaṃ vratavisarjanaṃ ca kuryāt | kṛcchracāndrāyaṇādiṣu vratagrahaṇaṃ vratavisarjanaṃ ca bhavati | sarvatra laukike ca vrate vaidike ca sarvatra | iti vratādeśaḥ || [medhājanana āyuṣyairjuhuyāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.