Library·Kauthuma-Grhyasutra·1

Kauthuma-Grhyasutra 1

KauthGS 1

अथातः प्रायश्चित्तानि । अथातः क्रमाणां वदये गृहस्थो वा ब्रह्मचारी वा गृहस्थो गृहाग्नौ ब्रह्मचारी लौकिकाग्नौ गृहस्येष्वितिचरणेन परिचरणे वा ब्रह्मचर्यविच्छिन्ने लौकिकाग्नौ प्रातराहुतिपूर्वकं नैमित्तिकं कार्यंम् । पुनराधाने वर्जयेत् सायमुपक्रम्य तात्कालिकप्रायश्चित्तापत्तौ चेत्ताभ्यां तत्र कार्यम् । पौर्णम्याहुत्यामतीतं चेत्ताभ्यां तत्तत्कुर्युः पर्वणा चेत्संकल्य कार्यम् तदभावे सद्यः कुर्याद् अपरेण दर्शं त्वे प्रायश्चित्तिः त्रिरात्रं पञ्चरात्रं वा दधरात्रात्ताः प्रायश्चित्तपूर्वयज्ञ यजेते तावुभौ पर्वा संकल्य तीतौ तामिष्टौ तद्वत् तत्र यदि लोपं वा तं मामासादतीतं वा पुनराधानं कुर्युः । प्रायश्चित्तार्थे प्राजापत्यं वा तदूर्ध्वं विशेषश्च गृहाग्नौ गृह्याग्निं यदि स्पर्शेत्तंत्र त मेको वा कार्यो मन्त्राणां तावुभौ ब्रूयात्तंत्री तत्समिधो संयुक्तं गृह्णन् नवरोहणं ततः कर्म प्राणायामं कुर्युः । तूष्णीं परिषिच्य मन्त्रेणाभ्यर्व्याहुत्यामनर्थ स्तरस् तावुभो द्वौ समिधमाधाय भषत्कर्मां मन्त्रं ब्रूयात् । अत्र पुपस्तूष्णीं कार्यं पत्नी वा इति समानं समारोपणं कुर्युः कर्तव्या इति वैतदु भवति स्वयं स्वयं प्रायश्चित्ती तत ऊर्ध्वं विशेषं स्याद् अन्याग्नो स्वयममस्मद्भावि तथाचि यज्ञिद्क्नेवरोहणं कुर्यां आदिसमारोपणं प्रज्ञातस्तदमव्रिमुत्सृज्य भूर्भुवः स्वरिति ब्रूयाः । तूष्णीं तिष्ठन् न गच्छेत् तदग्निपत्यां त प्राप्नौ कर्मभ्रष्टा स्वगृह्याग्नौ स्वयं स्वयं प्रायश्चित्तिर् अत ऊर्ध्वं विशेषं स्यादाज्यतन्त्रैरनारोपणं चेत्समारोपणं प्राज्ञातः पुनरारभ्य प्रायराहुत्यादि प्रपदान्तपर्यन्तं यत्किंचित्कर्म यदि लोपं स्यात् प्रातराहुतिश्चेत्प्रायश्चित्तमित्येके न्यूनाकर्मादि पुनरावृत्तिः प्रधानादूर्ध्वं प्रायश्चित्तिर् अत ऊर्ध्वं विशेषश्चरुतन्त्रेण ततो व्याख्याता प्रागुदक्प्रवणे देशे तत्र स्थंडिसमुपलि यात्

athātaḥ prāyaścittāni / athātaḥ kramāṇāṃ vadaye gṛhastho vā brahmacārī vā gṛhastho gṛhāgnau brahmacārī laukikāgnau gṛhasyeṣviticaraṇena paricaraṇe vā brahmacaryavicchinne laukikāgnau prātarāhutipūrvakaṃ naimittikaṃ kāryaṃm / punarādhāne varjayet sāyamupakramya tātkālikaprāyaścittāpattau cettābhyāṃ tatra kāryam / paurṇamyāhutyāmatītaṃ cettābhyāṃ tattatkuryuḥ parvaṇā cetsaṃkalya kāryam tadabhāve sadyaḥ kuryād apareṇa darśaṃ tve prāyaścittiḥ trirātraṃ pañcarātraṃ vā dadharātrāttāḥ prāyaścittapūrvayajña yajete tāvubhau parvā saṃkalya tītau tāmiṣṭau tadvat tatra yadi lopaṃ vā taṃ māmāsādatītaṃ vā punarādhānaṃ kuryuḥ / prāyaścittārthe prājāpatyaṃ vā tadūrdhvaṃ viśeṣaśca gṛhāgnau gṛhyāgniṃ yadi sparśettaṃtra ta meko vā kāryo mantrāṇāṃ tāvubhau brūyāttaṃtrī tatsamidho saṃyuktaṃ gṛhṇan navarohaṇaṃ tataḥ karma prāṇāyāmaṃ kuryuḥ / tūṣṇīṃ pariṣicya mantreṇābhyarvyāhutyāmanartha staras tāvubho dvau samidhamādhāya bhaṣatkarmāṃ mantraṃ brūyāt / atra pupastūṣṇīṃ kāryaṃ patnī vā iti samānaṃ samāropaṇaṃ kuryuḥ kartavyā iti vaitadu bhavati svayaṃ svayaṃ prāyaścittī tata ūrdhvaṃ viśeṣaṃ syād anyāgno svayamamasmadbhāvi tathāci yajñidknevarohaṇaṃ kuryāṃ ādisamāropaṇaṃ prajñātastadamavrimutsṛjya bhūrbhuvaḥ svariti brūyāḥ / tūṣṇīṃ tiṣṭhan na gacchet tadagnipatyāṃ ta prāpnau karmabhraṣṭā svagṛhyāgnau svayaṃ svayaṃ prāyaścittir ata ūrdhvaṃ viśeṣaṃ syādājyatantrairanāropaṇaṃ cetsamāropaṇaṃ prājñātaḥ punarārabhya prāyarāhutyādi prapadāntaparyantaṃ yatkiṃcitkarma yadi lopaṃ syāt prātarāhutiścetprāyaścittamityeke nyūnākarmādi punarāvṛttiḥ pradhānādūrdhvaṃ prāyaścittir ata ūrdhvaṃ viśeṣaścarutantreṇa tato vyākhyātā prāgudakpravaṇe deśe tatra sthaṃḍisamupali yāt

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/KauthGS/1

Cite as: Kauthuma-Grhyasutra 1, in HREEM (hreem.cc/library/KauthGS/1), after GRETIL, Kauthuma-Grhyasutra [no source given; cf.

Edition, numbering and licence

GRETIL 1_veda/5_vedang/2_grhya/kauthgsu.htm — Kauthuma-Grhyasutra [no source given; cf. the ed. by Suryakanta: Kauthuma-Gṛhya, ed. with introduction, notes and indices, Calcutta : Asiatic Society 1956 (Bibliotheca Indica, 279)] Input by Ms. Jaya. S. Nair Proof-read by Dr. A. R. Iyengar, Mrs Smitha Viswana

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text