Library·Kesava Kasmiri: Kramadipika [KrdC]·1·1.42

Kesava Kasmiri: Kramadipika [KrdC] 1.42

KrdC 1.42

आत्मादि-त्रयम् आत्मान्तरात्मा परमात्मेति लक्ष्यम् । कीदृशम् ? आदि-बीज-सहितं स-बिन्दुं स्वीय-स्वीय-प्रथमाक्षर-रूप-बीज-सहितम् इति विद्याधराचार्याः । आदिः प्रणवस् तत्-सहितम् इति त्रिपाठिनः । व्योम ह-कारः । अग्निः रेफः । माया दीर्घः ईः । लवो बिन्दुः । एतैः सह ज्ञानात्मानं भुवनेश्वरी-बीज-सहितं हृत्-पद्मे न्यसेद् इति पूर्वेणान्वयः । तथा च आं आत्मने नमः । अं अन्तरात्मने नमः । पं परमात्मने नमः । ह्रीं ज्ञानात्मने नमः । इति हृदि विन्यसेत् । अथानन्तरं अष्ट-दिक्षु परितः प्रादक्षिण्येन मध्ये च कर्णिकायां नव-शक्तीर् विमलोत्कर्षिण्याद्या न्यस्येत् । पद्मस्य पूर्वादि-केसरेषु प्रादक्षिण्येन विमलायै नमः । उत्कर्षिण्यै नमः । ज्ञानायै नमः । क्रियायै नमः । योगायै नमः । प्रह्वयै नमः । सत्यायै नमः । ईशानायै नमः । कर्णिकायाम् अनुग्रहायै नमः । इति न्यसेत् । पीठ-मन्त्रं च तत्र न्यस्यः । एतस्योपरि वक्ष्यमाणं पीठ-मन्त्रं-ॐ नमो भगवते विष्णवे सर्व-भूतात्मने वासुदेवाय सर्वात्म-संयोग-यौगपद्य-पीठात्मने नमः इति मन्त्रं न्यसेत् । तद् उक्त-रूपे पीठे विधिवद् गुरूपदिष्ट-मार्गेण तत् सर्वोपनिषत्-प्रसिद्धं धाम ब्रह्म-चैतन्यं चिन्तयेत् । कीदृशम् ? तत्-कर्णिका-मध्य-गं हृत्-पद्म-कर्णिका-मध्य-स्थम् इत्य् अर्थः । एतद्-ध्यानोपयोगि-रूपम् उक्तं स्वाभाविक-रूपम् आह । कीदृशम् ? नित्येति अविनाशि-चैतन्यं स्वतः-प्रकाश-स्वरूपम् । पुनः कीदृशम् ? अमृतं शुद्ध-स्वरूपम् इत्य् अर्थः । तत्राधार-शत्त्यादयः सर्वे मन्त्राः प्रणवादि-चतुर्थी नमो ऽन्ताः सम्प्रदायतो बोद्धव्याः

ātmādi-trayam ātmāntarātmā paramātmeti lakṣyam | kīdṛśam ? ādi-bīja-sahitaṃ sa-binduṃ svīya-svīya-prathamākṣara-rūpa-bīja-sahitam iti vidyādharācāryāḥ | ādiḥ praṇavas tat-sahitam iti tripāṭhinaḥ | vyoma ha-kāraḥ | agniḥ rephaḥ | māyā dīrghaḥ īḥ | lavo binduḥ | etaiḥ saha jñānātmānaṃ bhuvaneśvarī-bīja-sahitaṃ hṛt-padme nyased iti pūrveṇānvayaḥ | tathā ca āṃ ātmane namaḥ | aṃ antarātmane namaḥ | paṃ paramātmane namaḥ | hrīṃ jñānātmane namaḥ | iti hṛdi vinyaset | athānantaraṃ aṣṭa-dikṣu paritaḥ prādakṣiṇyena madhye ca karṇikāyāṃ nava-śaktīr vimalotkarṣiṇyādyā nyasyet | padmasya pūrvādi-kesareṣu prādakṣiṇyena vimalāyai namaḥ | utkarṣiṇyai namaḥ | jñānāyai namaḥ | kriyāyai namaḥ | yogāyai namaḥ | prahvayai namaḥ | satyāyai namaḥ | īśānāyai namaḥ | karṇikāyām anugrahāyai namaḥ | iti nyaset | pīṭha-mantraṃ ca tatra nyasyaḥ | etasyopari vakṣyamāṇaṃ pīṭha-mantraṃ-oṃ namo bhagavate viṣṇave sarva-bhūtātmane vāsudevāya sarvātma-saṃyoga-yaugapadya-pīṭhātmane namaḥ iti mantraṃ nyaset | tad ukta-rūpe pīṭhe vidhivad gurūpadiṣṭa-mārgeṇa tat sarvopaniṣat-prasiddhaṃ dhāma brahma-caitanyaṃ cintayet | kīdṛśam ? tat-karṇikā-madhya-gaṃ hṛt-padma-karṇikā-madhya-stham ity arthaḥ | etad-dhyānopayogi-rūpam uktaṃ svābhāvika-rūpam āha | kīdṛśam ? nityeti avināśi-caitanyaṃ svataḥ-prakāśa-svarūpam | punaḥ kīdṛśam ? amṛtaṃ śuddha-svarūpam ity arthaḥ | tatrādhāra-śattyādayaḥ sarve mantrāḥ praṇavādi-caturthī namo 'ntāḥ sampradāyato boddhavyāḥ

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/KrdC/1.42

Cite as: Kesava Kasmiri: Kramadipika [KrdC] 1.42, in HREEM (hreem.cc/library/KrdC/1.42), after GRETIL, Kesava Kasmiri: Kramadipika With the commentary by Govinda Bhattacarya Based on the edition by….

Edition, numbering and licence

GRETIL 4_rellit/vaisn/krdipc_u.htm — Kesava Kasmiri: Kramadipika With the commentary by Govinda Bhattacarya Based on the edition by Sudhakar Malaviya, Benares : Krishnadas Academy, 1989, (Krishnadas Sanskrit Series, 119). Input by Jan Brzezinski REFERENCE SYSTEM: Krd_ = mula text KrdC_ = commenta

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text