Moksopaya with Bhaskarakantha's Tika [MT] 1.12

नूनं निश्चयेन । अनर्थदेति विशेषणद्वारहेतुः

nūnaṃ niścayena | anarthadeti viśeṣaṇadvārahetuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इयं श्रीः उल्लासबहुलान् उल्लासपूर्णान् । अक्रमाकुलान् क्रमोल्लङ्घननिर्भ-रान् । तथा जडान् जाड्यदायित्वात् जडरूपान् । कल्लोलान् दर्पाख्यान् महातरङ्गान् । प्रस्रवति उत्पादयति । का इव । तरङ्गिणीव । यथा तरङ्गिणी प्रावृषि वर्षाकाले । उक्तविशेषणान् महातरङ्गान् प्रस्रवति । तथेत्य् अर्थः

iyaṃ śrīḥ ullāsabahulān ullāsapūrṇān | akramākulān kramollaṅghananirbha-rān | tathā jaḍān jāḍyadāyitvāt jaḍarūpān | kallolān darpākhyān mahātaraṅgān | prasravati utpādayati | kā iva | taraṅgiṇīva | yathā taraṅgiṇī prāvṛṣi varṣākāle | uktaviśeṣaṇān mahātaraṅgān prasravati | tathety arthaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भूरीणि यानि दुर्ललितानि दुर्विलासाः । तैर् ईरिताः चञ्चलिताः । उत्थापिता इति यावत्

bhūrīṇi yāni durlalitāni durvilāsāḥ | tair īritāḥ cañcalitāḥ | utthāpitā iti yāvat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हि निश्चये । अनियताचारं कामचारत इत्य् अर्थः । क्रियाविशेषणम् एतत्

hi niścaye | aniyatācāraṃ kāmacārata ity arthaḥ | kriyāviśeṣaṇam etat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्पष्टम्

spaṣṭam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

राजप्रकृतिवत् राजस्वभाववत् । राजापि हि गुणागुणविचाररहितम् एव पार्श्वगम् अवलम्बते

rājaprakṛtivat rājasvabhāvavat | rājāpi hi guṇāguṇavicārarahitam eva pārśvagam avalambate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षीरस्य विसरः सेकः । स इवाचरते क्षीरविसरायते

kṣīrasya visaraḥ sekaḥ | sa ivācarate kṣīravisarāyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रीस्पर्शे जनः स्वस्मिन् परे च महाकठिन एव भवतीति पिण्डार्थः । वात्या हि हिमम् परुषीकरोतीत्य् उपमानत्वेन गृहीता

śrīsparśe janaḥ svasmin pare ca mahākaṭhina eva bhavatīti piṇḍārthaḥ | vātyā hi himam paruṣīkarotīty upamānatvena gṛhītā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्पष्टम्

spaṣṭam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्पष्टम्

spaṣṭam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रिया स्पृष्टः साहङ्कारत्वेन जननिन्द्य एव भवतीति भावः

śriyā spṛṣṭaḥ sāhaṅkāratvena jananindya eva bhavatīti bhāvaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्पष्टं

spaṣṭaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कल्लोलाः दर्परूपाः महातरङ्गाः

kallolāḥ darparūpāḥ mahātaraṅgāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

खदा गुहा । कुभयानि एव भोगिनः सर्पाः । तेषाम्

khadā guhā | kubhayāni eva bhoginaḥ sarpāḥ | teṣām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्पष्टम्

spaṣṭam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्पष्टम्

spaṣṭam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चपला चापल्यगुणसहिता । अत एव रत्या वर्जिता कुत्रापि रतिम् अकुर्वतीत्य् अर्थः । तथा नकुली अतिचापलत्वेन नकुलस्त्रीसरूपा । तथा नकुलीनजा दुष्टा । अकुलीनजो हि दुष्टो भवति । तथा विप्रलम्भने परवञ्चने । यत् तात्पर्यम् । तस्य हेतुश् चासौ उग्रमृगतृष्णिका कठिनमृगतृष्णास्वरूपा

capalā cāpalyaguṇasahitā | ata eva ratyā varjitā kutrāpi ratim akurvatīty arthaḥ | tathā nakulī aticāpalatvena nakulastrīsarūpā | tathā nakulīnajā duṣṭā | akulīnajo hi duṣṭo bhavati | tathā vipralambhane paravañcane | yat tātparyam | tasya hetuś cāsau ugramṛgatṛṣṇikā kaṭhinamṛgatṛṣṇāsvarūpā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न गतौ गमने गोचरा अगतिगोचरा । दीपशिखापि गतौ अगोचरा एव भवति

na gatau gamane gocarā agatigocarā | dīpaśikhāpi gatau agocarā eva bhavati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विग्रहव्यग्रं युद्धव्यग्रं । यत् करीन्द्रकुलं हस्तिकुलं । तत्र पततीति तादृशी तत्साध्यत्वात् । सिंही चेदृशी भवति । शिशिरा आमुखे सन्तापहरित्वात् । तीक्ष्णाशयाः कठिनचिन्ताः । आश्रयः यस्याः । सा

vigrahavyagraṃ yuddhavyagraṃ | yat karīndrakulaṃ hastikulaṃ | tatra patatīti tādṛśī tatsādhyatvāt | siṃhī cedṛśī bhavati | śiśirā āmukhe santāpaharitvāt | tīkṣṇāśayāḥ kaṭhinacintāḥ | āśrayaḥ yasyāḥ | sā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उपहतान् अज्ञानबाधितान् । अर्थते आलम्बनत्वेन काङ्क्षतीति तादृश्या

upahatān ajñānabādhitān | arthate ālambanatvena kāṅkṣatīti tādṛśyā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तमोऽरिणा गेहान्तर्गततमोनिवारणार्थं कल्पितेन क्षुद्रद्वारेण

tamo'riṇā gehāntargatatamonivāraṇārthaṃ kalpitena kṣudradvāreṇa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कदर्यसाध्या कुकर्मसाध्या । श्रीपक्षे व्यालावली दुःखावली । इति शिवम्

kadaryasādhyā kukarmasādhyā | śrīpakṣe vyālāvalī duḥkhāvalī | iti śivam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.