यथा कमलरक्षिण्या गोपिकया कर्त्र्या । वितता चासौ तारा चेति तादृश्या गीत्या करणभूतया । खगानां यः उत्सादः धान्याद् अपासनं । तेन सहितः गीतानन्दः प्रसाध्यते । न हि तस्याः तत्र यत्नो ऽस्ति । गीतिमात्रेणैव गीतानन्दखगोत्सादयोः सिद्धत्वात् । मृगाणां हि अयं स्वभाव एष यत् गीतिं श्रुत्वा भक्ष्यम् अपि त्यजन्तीति । तथा कर्त्रा नाहं कर्तेति निश्चयात् कर्तृत्वलेपरहितेन कर्तृरूपिणा कर्तृवद् भासमानेनेति यावत् । पुरुषेण कर्त्रा । ज्ञानसत्पुरुषेहाभ्यां ज्ञानशमादिभ्यां करणाभ्यां । अयत्नेन यत्नरहितम् एव । पदम् शुद्धचिन्मात्राख्यम् उत्तमं पदं । समासाद्यते प्राप्यते । ज्ञानं शमादिकं चेत्य् एतन्मात्रकम् एवात्रोपायः । नान्यत् किंचिद् इति भावः । पुरुषेण कथम्भूतेन । निरिच्छेन ज्ञानशमादिपूर्णतया पदप्राप्ताव् अपीच्छारहितेन । अन्यथेच्छारूपस्य क्षोभस्य स्थितत्वात् पूर्णता न स्याद् इति भावः
yathā kamalarakṣiṇyā gopikayā kartryā | vitatā cāsau tārā ceti tādṛśyā gītyā karaṇabhūtayā | khagānāṃ yaḥ utsādaḥ dhānyād apāsanaṃ | tena sahitaḥ gītānandaḥ prasādhyate | na hi tasyāḥ tatra yatno 'sti | gītimātreṇaiva gītānandakhagotsādayoḥ siddhatvāt | mṛgāṇāṃ hi ayaṃ svabhāva eṣa yat gītiṃ śrutvā bhakṣyam api tyajantīti | tathā kartrā nāhaṃ karteti niścayāt kartṛtvaleparahitena kartṛrūpiṇā kartṛvad bhāsamāneneti yāvat | puruṣeṇa kartrā | jñānasatpuruṣehābhyāṃ jñānaśamādibhyāṃ karaṇābhyāṃ | ayatnena yatnarahitam eva | padam śuddhacinmātrākhyam uttamaṃ padaṃ | samāsādyate prāpyate | jñānaṃ śamādikaṃ cety etanmātrakam evātropāyaḥ | nānyat kiṃcid iti bhāvaḥ | puruṣeṇa kathambhūtena | niricchena jñānaśamādipūrṇatayā padaprāptāv apīcchārahitena | anyathecchārūpasya kṣobhasya sthitatvāt pūrṇatā na syād iti bhāvaḥ
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.