Library·Moksopaya with Bhaskarakantha's Tika [MT]·3·3.1·3.1.34

Moksopaya with Bhaskarakantha's Tika [MT] 3.1.34

MBT 3.1.34

हि यस्मात् कारणात् । समाधीनां व्युत्थाने अवश्यभाविनि समाधिभ्यः व्युत्थाने । समाधेः व्युत्थानावस्थायाम् इति यावत् । यथास्थितम् पूर्ववत् स्थितम् । अत एव अखण्डितम् केनाप्य् अंशेन न न्यूनम् । अखिलं समस्तं । इदम् जगद्दुःखम् भाति स्फुरति । कस्मिन्न् इव । सुषुप्तान्त इव । अयं भावः । यथा रात्रौ सुषुप्तिं गतस्यात एव विस्मृतसमस्तजगत्प्रपञ्चस्य ततः प्रभाते प्रबुद्धस्य पुरुषस्य पुनः अपि पूर्ववत् जगत्प्रपञ्चः स्फुरति । तथा येन तेनोपायेन सर्वोपरमस्वरूपसमाधिं गतस्य पुरुषस्यावश्यम्भाविनि व्युत्थानसमये पुनर् अपि पूर्ववत् जगत्प्रपञ्चः अवश्यं स्फुरत्य् एव । अन्यथा अस्मदभिमतात्यन्ताभावप्रसङ्गात् । तथा च मातुलानीभक्षणवत् क्षणमात्रं जगदुपरमसाधकेन समाधिना सर्वदा जगदभावस्वरूपस्य तुर्यस्य तदतीतस्य च सिद्धिर् न युक्तेति

hi yasmāt kāraṇāt | samādhīnāṃ vyutthāne avaśyabhāvini samādhibhyaḥ vyutthāne | samādheḥ vyutthānāvasthāyām iti yāvat | yathāsthitam pūrvavat sthitam | ata eva akhaṇḍitam kenāpy aṃśena na nyūnam | akhilaṃ samastaṃ | idam jagadduḥkham bhāti sphurati | kasminn iva | suṣuptānta iva | ayaṃ bhāvaḥ | yathā rātrau suṣuptiṃ gatasyāta eva vismṛtasamastajagatprapañcasya tataḥ prabhāte prabuddhasya puruṣasya punaḥ api pūrvavat jagatprapañcaḥ sphurati | tathā yena tenopāyena sarvoparamasvarūpasamādhiṃ gatasya puruṣasyāvaśyambhāvini vyutthānasamaye punar api pūrvavat jagatprapañcaḥ avaśyaṃ sphuraty eva | anyathā asmadabhimatātyantābhāvaprasaṅgāt | tathā ca mātulānībhakṣaṇavat kṣaṇamātraṃ jagaduparamasādhakena samādhinā sarvadā jagadabhāvasvarūpasya turyasya tadatītasya ca siddhir na yukteti

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/MBT/3.1.34

Cite as: Moksopaya with Bhaskarakantha's Tika [MT] 3.1.34, in HREEM (hreem.cc/library/MBT/3.1.34), after GRETIL, Moksopaya with Bhaskarakantha's Tika, plain text 1.

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/3_phil/advaita/motik_pu.htm — Moksopaya with Bhaskarakantha's Tika, plain text 1. Prakaraṇa: Vairāgya (1,1-1,32) 2. Prakaraṇa: Mumukṣuvyavahāra, first chapters missing (2,5.5-2,20.13) 3. Prakaraṇa: Utpatti, fragments (3,1.1-41; 3,3.13-3,12.4; 3,13.50-3,16.41) 4. Prakaraṇa: Sthiti, fragment

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text