Library·Moksopaya with Bhaskarakantha's Tika [MT]·3·3.10·3.10.39

Moksopaya with Bhaskarakantha's Tika [MT] 3.10.39

MBT 3.10.39

तस्य वस्तुनः परं ब्रह्मापरपर्यायस्य परमात्मलक्षणस्य वस्तुनः । तत् रूपं भवति । तत् किं । यत् तद् रूपं । शिष्यत इति शेषः । शिष्यते स्वनाशसाक्षिभावेन शिष्टं भवति । कस्य । मनसः । किं कृत्वा । स्वम् आत्मानं नाशयित्वा शुद्धचिन्मात्रे लयं नीत्वा । कस्मिन् सति । वृत्तिसङ्क्षये वृत्तिनाशे सति इत्य् अर्थः । तद् रूपं किं । यत् अनाख्येयं भवति । अतिशुद्धत्वेन आख्यायोग्यं न भवतीत्य् अर्थः । अयं भावः । मनसैव मनः छित्त्वेति न्यायेन किञ्चिन्मात्रं सम्यक्ज्ञानेन संसारकलनाभ्यो निष्क्रान्तं शुद्धं मनः भावनाबलेन शुद्धाशुद्धवृत्तिक्षयेण हेतुना शुद्धाशुद्धं स्वं रूपं नाशयति । ततः तन् मनः शुद्धतरे कुत्राप्य् अनाख्येये लयीभूतम् अनाख्येयं भवति । एतद्रूपता च सुषुप्तौ सर्वैर् अनुभूयते । किं तु मूढतामिश्रा । तच् च मनो यदा तादृक् स्यात् तदास्य परमात्मताभावः भवतीति । तत्रैव योगिना सावधानेन भाव्यम् इति

tasya vastunaḥ paraṃ brahmāparaparyāyasya paramātmalakṣaṇasya vastunaḥ | tat rūpaṃ bhavati | tat kiṃ | yat tad rūpaṃ | śiṣyata iti śeṣaḥ | śiṣyate svanāśasākṣibhāvena śiṣṭaṃ bhavati | kasya | manasaḥ | kiṃ kṛtvā | svam ātmānaṃ nāśayitvā śuddhacinmātre layaṃ nītvā | kasmin sati | vṛttisaṅkṣaye vṛttināśe sati ity arthaḥ | tad rūpaṃ kiṃ | yat anākhyeyaṃ bhavati | atiśuddhatvena ākhyāyogyaṃ na bhavatīty arthaḥ | ayaṃ bhāvaḥ | manasaiva manaḥ chittveti nyāyena kiñcinmātraṃ samyakjñānena saṃsārakalanābhyo niṣkrāntaṃ śuddhaṃ manaḥ bhāvanābalena śuddhāśuddhavṛttikṣayeṇa hetunā śuddhāśuddhaṃ svaṃ rūpaṃ nāśayati | tataḥ tan manaḥ śuddhatare kutrāpy anākhyeye layībhūtam anākhyeyaṃ bhavati | etadrūpatā ca suṣuptau sarvair anubhūyate | kiṃ tu mūḍhatāmiśrā | tac ca mano yadā tādṛk syāt tadāsya paramātmatābhāvaḥ bhavatīti | tatraiva yoginā sāvadhānena bhāvyam iti

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/MBT/3.10.39

Cite as: Moksopaya with Bhaskarakantha's Tika [MT] 3.10.39, in HREEM (hreem.cc/library/MBT/3.10.39), after GRETIL, Moksopaya with Bhaskarakantha's Tika, plain text 1.

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/3_phil/advaita/motik_pu.htm — Moksopaya with Bhaskarakantha's Tika, plain text 1. Prakaraṇa: Vairāgya (1,1-1,32) 2. Prakaraṇa: Mumukṣuvyavahāra, first chapters missing (2,5.5-2,20.13) 3. Prakaraṇa: Utpatti, fragments (3,1.1-41; 3,3.13-3,12.4; 3,13.50-3,16.41) 4. Prakaraṇa: Sthiti, fragment

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text