इति : फ़्न् स्होउल्द् बे आचका इति (आचके अन्द् इति) हिरण्यं निधाय जुहोत्य् अग्निमत्य् एव जुहोत्य् आयतनवत्य् अन्धो ऽध्वर्युः स्याद् यद् अनायतने जुहुयात् पशवो वै घृतं पशवः पदं वज्रं स्फ्यो यत् स्फ्येन पदं परिलिखति वज्रेण वा एतद् यजमानाय पशून् परिगृह्णाति विषाणयानुपरिलिखति सयोनीन् एवास्मै पशून् परिगृह्णाति स्थाल्यां पदं संवपत्य् अस्या वा एषाधिक्रियत इयं हि पशूनां योनिः स्व एवैनान् योनौ दधाति शोचन्ति वा एतत् पशवो योनेश् छिन्ना यद् अप उपसृजति शमयत्य् एव यजमानाय पदं प्रयछति तद् अध्वर्युर् अपशुर् भवति यजमानाय हि पशून्त् संप्रादाद् यद् आह तव राया इति तद् अध्वर्युं पशुष्व् आभजति तेनाध्वर्युः पशुमान् गृहेषु पदं निदधाति गृहेष्व् एवास्य पशून् दधाति स्वर्गो वै लोक आहवनीयो यद् आहवनीय उपवपेद् अन्यलोके ऽस्य पशून् दध्याद् गार्हपत्या उपवपति गार्हपत्यं हि पशवो ऽनूप तिष्ठन्ते पशुभिर् एवैनं सम्यञ्चं दधाति पशवो वै पदम् अग्नी रुद्रो यद् अग्निमत्य् उपवपेद् रुद्रायास्य पशून् दध्याद् यत्र शान्तं तद् उपोप्यं पशूनाम् अप्रदाहाय यत् सोमक्रयण्या पत्नीं संक्शापयन्ति मिथुनत्वाय त्वष्ट्रिमन्तस् त्वेति त्वष्टा हि रूपाणि विकरोति सपेमेति सपाद् धि प्रजाः प्रजायन्ते सूर्यस्य चक्षुर् आरुहम् इत्य् एष वा अपरिपरः पन्था अरक्षस्यो येनासा आदित्य एत्य् अमुष्य वा एतद् आदित्यस्य पथ इति वृणक्ति विन्दते वस्व् इति वसो ह्य् एष विन्दते यः सोमं क्रीणाति ॥ सोमविक्रयिन्त् सोमं ते क्रीणानि महान्तं बह्व् अर्हं बहु शोभमानं कलया ते क्रीणानि कुष्टया ते क्रीणानि शफेन ते क्रीणानि पदा ते क्रीणानि ॥ इति गोर् वा एतन् महिमानम् उदाचष्टे ऽथो महयत्य् एवैनाम् अथो अक्षरशो वा एतद् यज्ञं मिमीते सुवाङ् नभ्राड् अङ्गारे बम्भारा इत्य् एते वै देवानां सोमरक्षय एतेभ्यो वा अधि छन्दांसि सोमम् आहरंस् तेभ्य एवैनाम् अनुदिशत्य् अथो यद् एवात्र यज्ञस्योपश्लिष्टं तत् परिक्रीणीते दशभिः क्रीणाति दशाक्षरा विराट् तथा वैराजः क्रियत एकादशभिः क्रीणाति दश वै पशोः प्राणा आत्मैकादशस् तथा सर्वः क्रियते धेन्वा क्रीणात्य् आशिरम् एवास्य क्रीणात्य् अथो वाचम् एव गृह्णाति हिरण्येन क्रीणाति शुक्रम् एवास्य क्रीणात्य् अथो तेज एव गृह्णाति वाससा क्रीणाति सर्वदेवत्यम् एवास्य क्रीणात्य् अजया क्रीणाति तप एवास्य क्रीणाति यत्र वा अदश् छन्दांसि सोमम् आहरंस् तानि तमसा न प्राजानंस् ततो गायत्र्य् अजाम् आदायोदपतत् सा वा एभ्यः प्रारोचयत् ततो वै छन्दांसि सोमम् आहरंस् तत् सोमं ना आजाम् इति वावाजानडुहा क्रीणाति वह्न्य् एवास्य क्रीणात्य् ऋषभेण क्रीणाति सेन्द्रम् एव क्रीणाति यद् ऋषभेण क्रीणीयात् प्रजापतिना विक्रीणीत वत्सतरेण साण्डेन क्रय्यस्येन्द्रम् अहः क्रीणाति न प्रजापतिना विक्रीणीते मिथुनाभ्यां गोभ्यां क्रीणाति मिथुनम् एवास्य क्रीणाति
iti : FN should be ācakā iti (ācake and iti) hiraṇyaṃ nidhāya juhoty agnimaty eva juhoty āyatanavaty andho 'dhvaryuḥ syād yad anāyatane juhuyāt paśavo vai ghṛtaṃ paśavaḥ padaṃ vajraṃ sphyo yat sphyena padaṃ parilikhati vajreṇa vā etad yajamānāya paśūn parigṛhṇāti viṣāṇayānuparilikhati sayonīn evāsmai paśūn parigṛhṇāti sthālyāṃ padaṃ saṃvapaty asyā vā eṣādhikriyata iyaṃ hi paśūnāṃ yoniḥ sva evainān yonau dadhāti śocanti vā etat paśavo yoneś chinnā yad apa upasṛjati śamayaty eva yajamānāya padaṃ prayachati tad adhvaryur apaśur bhavati yajamānāya hi paśūnt saṃprādād yad āha tava rāyā iti tad adhvaryuṃ paśuṣv ābhajati tenādhvaryuḥ paśumān gṛheṣu padaṃ nidadhāti gṛheṣv evāsya paśūn dadhāti svargo vai loka āhavanīyo yad āhavanīya upavaped anyaloke 'sya paśūn dadhyād gārhapatyā upavapati gārhapatyaṃ hi paśavo 'nūpa tiṣṭhante paśubhir evainaṃ samyañcaṃ dadhāti paśavo vai padam agnī rudro yad agnimaty upavaped rudrāyāsya paśūn dadhyād yatra śāntaṃ tad upopyaṃ paśūnām apradāhāya yat somakrayaṇyā patnīṃ saṃkśāpayanti mithunatvāya tvaṣṭrimantas tveti tvaṣṭā hi rūpāṇi vikaroti sapemeti sapād dhi prajāḥ prajāyante sūryasya cakṣur āruham ity eṣa vā apariparaḥ panthā arakṣasyo yenāsā āditya ety amuṣya vā etad ādityasya patha iti vṛṇakti vindate vasv iti vaso hy eṣa vindate yaḥ somaṃ krīṇāti // somavikrayint somaṃ te krīṇāni mahāntaṃ bahv arhaṃ bahu śobhamānaṃ kalayā te krīṇāni kuṣṭayā te krīṇāni śaphena te krīṇāni padā te krīṇāni // iti gor vā etan mahimānam udācaṣṭe 'tho mahayaty evainām atho akṣaraśo vā etad yajñaṃ mimīte suvāṅ nabhrāḍ aṅgāre bambhārā ity ete vai devānāṃ somarakṣaya etebhyo vā adhi chandāṃsi somam āharaṃs tebhya evainām anudiśaty atho yad evātra yajñasyopaśliṣṭaṃ tat parikrīṇīte daśabhiḥ krīṇāti daśākṣarā virāṭ tathā vairājaḥ kriyata ekādaśabhiḥ krīṇāti daśa vai paśoḥ prāṇā ātmaikādaśas tathā sarvaḥ kriyate dhenvā krīṇāty āśiram evāsya krīṇāty atho vācam eva gṛhṇāti hiraṇyena krīṇāti śukram evāsya krīṇāty atho teja eva gṛhṇāti vāsasā krīṇāti sarvadevatyam evāsya krīṇāty ajayā krīṇāti tapa evāsya krīṇāti yatra vā adaś chandāṃsi somam āharaṃs tāni tamasā na prājānaṃs tato gāyatry ajām ādāyodapatat sā vā ebhyaḥ prārocayat tato vai chandāṃsi somam āharaṃs tat somaṃ nā ājām iti vāvājānaḍuhā krīṇāti vahny evāsya krīṇāty ṛṣabheṇa krīṇāti sendram eva krīṇāti yad ṛṣabheṇa krīṇīyāt prajāpatinā vikrīṇīta vatsatareṇa sāṇḍena krayyasyendram ahaḥ krīṇāti na prajāpatinā vikrīṇīte mithunābhyāṃ gobhyāṃ krīṇāti mithunam evāsya krīṇāti
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.