Library·Sucaritamisra: Mimamsaslokavarttikakasika·11·11.257

Sucaritamisra: Mimamsaslokavarttikakasika 11.257

Mima 11.257

अपि च शक्तिर् इति वासनाम् एव भवन्तो गायन्ति। सा च पूर्वानुभवयोनिर् न तत्सदृशज्ञानान्तरोपजननाद् अन्यत्र समर्थेत्य् अभिप्रायेणाह -- वासनेति। ननु वासनानुसारेणैव निमित्तानां तन्त्यादीनां कार्यविशेषनियतत्वं भविष्यति शब्दवासनानाम् इवार्थबुद्धौ भवन्मते, अत आह -- निमित्तेत्य् एतदन्तेन। वासनाया इति हेतौ पञ्चमी। यद् एतद् वासनाहेतुकं निमित्तनियतत्वं २,१९२ तद् वासनाया एवाभावाद् अयुक्तम्। तदभावश् च क्षणिकत्वेनासाहित्याद् वास्यवासकयोर् अनाश्रित(?त्वा।वा)सनाभावा(द् आ)श्रयानुपपत्तिश् चोक्ता। दुर्लभम् इति वक्ष्यमाणेन सम्बन्ध इति। अपि चेयं वासना न परस्य कस्यचिद् अनुग्रहे वर्तते। अस्थिरानुग्राह्यानुग्राहकत्वान् उपपत्तेः। अतः स्वतन्त्रैव कार्यम् आरभमाणा सर्वान् प्रत्यारभेताविशेषाद् इत्य् अभिप्रायेणाह -- अपारार्थ्याद् इति। एवं तावत् शक्त्यभावाद् एव न तत्कृता कार्यव्यवस्थेत्य् उक्तं, ये ऽपि चास्माकं देशकालादयः कारणशक्तीनां व्यञ्जकत्वेनाभिमताः, ते ऽपि तन्नियामका न सन्तीत्य् आह -- देशेति

api ca śaktir iti vāsanām eva bhavanto gāyanti. sā ca pūrvānubhavayonir na tatsadṛśajñānāntaropajananād anyatra samarthety abhiprāyeṇāha -- vāsaneti. nanu vāsanānusāreṇaiva nimittānāṃ tantyādīnāṃ kāryaviśeṣaniyatatvaṃ bhaviṣyati śabdavāsanānām ivārthabuddhau bhavanmate, ata āha -- nimittety etadantena. vāsanāyā iti hetau pañcamī. yad etad vāsanāhetukaṃ nimittaniyatatvaṃ 2,192 tad vāsanāyā evābhāvād ayuktam. tadabhāvaś ca kṣaṇikatvenāsāhityād vāsyavāsakayor anāśrita(?tvā/vā)sanābhāvā(d ā)śrayānupapattiś coktā. durlabham iti vakṣyamāṇena sambandha iti. api ceyaṃ vāsanā na parasya kasyacid anugrahe vartate. asthirānugrāhyānugrāhakatvān upapatteḥ. ataḥ svatantraiva kāryam ārabhamāṇā sarvān pratyārabhetāviśeṣād ity abhiprāyeṇāha -- apārārthyād iti. evaṃ tāvat śaktyabhāvād eva na tatkṛtā kāryavyavasthety uktaṃ, ye 'pi cāsmākaṃ deśakālādayaḥ kāraṇaśaktīnāṃ vyañjakatvenābhimatāḥ, te 'pi tanniyāmakā na santīty āha -- deśeti

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/Mima/11.257

Cite as: Sucaritamisra: Mimamsaslokavarttikakasika 11.257, in HREEM (hreem.cc/library/Mima/11.257), after GRETIL, Sucaritamisra: Mimamsaslokavarttikakasika Based on the ed.

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/3_phil/mimamsa/mimsvtku.htm — Sucaritamisra: Mimamsaslokavarttikakasika Based on the ed. by K. Sāmbaśiva Śāstrī. The Mimāṃsāślokavārt[t]ika with the Commentary Kāśikā of Sucaritamiśra. Trivandrum 1926, 1929, 1943. (Trivandrum Sanskrit Series, 90, 99, 150) Provided by Helmut Krasser, Wien { | NOTE: the file numbers verses only within chapters; chapter numbers were inferred from each restart at 1 — verify against a printed edition before citing formally.

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text