यदि तूच्यते प्रत्यक्षेण गृह्यमाणम् अपि सामान्यं न सामान्योल्लेखेन गृह्यत इति (न) प्रत्यक्षम् इति, तद् एतद् आशङ्कते -- सामान्येति। परिहरति -- किं वेति। एवं ह्य् असाधारणम् अपि न प्रत्यक्षं भवेत्। तत्रापि निर्विकल्पकावस्थायां ३,१०० परव्यावृत्त्यकल्पनाद् असाधारणोल्लेखो नास्त्य् एवेति। यदि तु ताद्रूप्येणाविकल्पितम् अपि स्वरूपेण विकल्पको ऽवबुध्यत इति तत्प्रत्यक्षम्। एवं तर्हि द्व्याकारम् एव संमुग्धं वस्तु लोकः प्रतिपद्यत इति परीक्षकैर् उभयथापि तत् शक्यत एव वक्तुम् इति सिद्धं द्व्याकारम् एव वस्तु प्रत्यक्षेण गृह्यत इति। सिद्धं च सामान्यतस् सम्बन्धदर्शनम् इत्य् अभिप्रायेणाह -- यद्वस्तु लोकः प्रतिपद्यते ऽस्मिन् द्विधापि तत् शक्यत एव वक्तुम् इति। अस्मिन्न् इति प्रत्यक्षज्ञान इत्य् अर्थः
yadi tūcyate pratyakṣeṇa gṛhyamāṇam api sāmānyaṃ na sāmānyollekhena gṛhyata iti (na) pratyakṣam iti, tad etad āśaṅkate -- sāmānyeti. pariharati -- kiṃ veti. evaṃ hy asādhāraṇam api na pratyakṣaṃ bhavet. tatrāpi nirvikalpakāvasthāyāṃ 3,100 paravyāvṛttyakalpanād asādhāraṇollekho nāsty eveti. yadi tu tādrūpyeṇāvikalpitam api svarūpeṇa vikalpako 'vabudhyata iti tatpratyakṣam. evaṃ tarhi dvyākāram eva saṃmugdhaṃ vastu lokaḥ pratipadyata iti parīkṣakair ubhayathāpi tat śakyata eva vaktum iti siddhaṃ dvyākāram eva vastu pratyakṣeṇa gṛhyata iti. siddhaṃ ca sāmānyatas sambandhadarśanam ity abhiprāyeṇāha -- yadvastu lokaḥ pratipadyate 'smin dvidhāpi tat śakyata eva vaktum iti. asminn iti pratyakṣajñāna ity arthaḥ
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.