Library·Sucaritamisra: Mimamsaslokavarttikakasika·25·25.61

Sucaritamisra: Mimamsaslokavarttikakasika 25.61

Mima 25.61

अपि चात्र भिन्नयोर् एव प्रकृतिप्रत्ययात्मनोः पदभागयोर् भिन्नाव् एवार्थौ प्रतिपन्नौ विशेषणविशेष्यभावम् अनुभवत इति सिद्धं वैषम्यम् इत्य् आह -- भेदबुद्धेर् इति। इदं तु पाचकादिशब्देषु युक्तं वक्तुम्, तत्र हि (धातुना) पाकः प्रत्ययेन च कर्तृमात्रम् उपात्तम्। आर्थस् तु विशिष्टप्रत्ययः। गोमदादौ तु तदस्यास्तीति विशिष्ट एवार्थे तद्धितः स्मर्यत इति कुतो वैषम्यम्, उक्तम् अत्र तावान् एव हीति व्युत्पत्तिकालावगताद् अनधिकविषयत्वम्, इदं तु पाचकादिशब्दार्थ(?म् ए।ए)वोक्तम् इति। किञ्चानुमाने स्वतन्त्रगृहीत एव पर्वतादिर् विशेष्यः स्वतन्त्रस्मृतेनाग्न्यादिना विशेषणेन विशिष्टो ऽवगम्यते। शब्देनोभयोः स्वतन्त्रग्रहणम् अस्तीत्य् आह -- विशेषणेति। ग्रहणम् उपलक्षणार्थं, स्मरणं चेत्यर्थः

api cātra bhinnayor eva prakṛtipratyayātmanoḥ padabhāgayor bhinnāv evārthau pratipannau viśeṣaṇaviśeṣyabhāvam anubhavata iti siddhaṃ vaiṣamyam ity āha -- bhedabuddher iti. idaṃ tu pācakādiśabdeṣu yuktaṃ vaktum, tatra hi (dhātunā) pākaḥ pratyayena ca kartṛmātram upāttam. ārthas tu viśiṣṭapratyayaḥ. gomadādau tu tadasyāstīti viśiṣṭa evārthe taddhitaḥ smaryata iti kuto vaiṣamyam, uktam atra tāvān eva hīti vyutpattikālāvagatād anadhikaviṣayatvam, idaṃ tu pācakādiśabdārtha(?m e/e)voktam iti. kiñcānumāne svatantragṛhīta eva parvatādir viśeṣyaḥ svatantrasmṛtenāgnyādinā viśeṣaṇena viśiṣṭo 'vagamyate. śabdenobhayoḥ svatantragrahaṇam astīty āha -- viśeṣaṇeti. grahaṇam upalakṣaṇārthaṃ, smaraṇaṃ cetyarthaḥ

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/Mima/25.61

Cite as: Sucaritamisra: Mimamsaslokavarttikakasika 25.61, in HREEM (hreem.cc/library/Mima/25.61), after GRETIL, Sucaritamisra: Mimamsaslokavarttikakasika Based on the ed.

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/3_phil/mimamsa/mimsvtku.htm — Sucaritamisra: Mimamsaslokavarttikakasika Based on the ed. by K. Sāmbaśiva Śāstrī. The Mimāṃsāślokavārt[t]ika with the Commentary Kāśikā of Sucaritamiśra. Trivandrum 1926, 1929, 1943. (Trivandrum Sanskrit Series, 90, 99, 150) Provided by Helmut Krasser, Wien { | NOTE: the file numbers verses only within chapters; chapter numbers were inferred from each restart at 1 — verify against a printed edition before citing formally.

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text