Library·Manjusrimulakalpa·22

Manjusrimulakalpa 22

तादृशं लक्षणं दृष्ट्वा बुद्धमित्याहु जन्तवः । तद्गोत्रा च विधिस्तेषां वज्राब्जकुलयो तदा

tādṛśaṃ lakṣaṇaṃ dṛṣṭvā buddhamityāhu jantavaḥ / tadgotrā ca vidhisteṣāṃ vajrābjakulayo tadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लौकिकानां तु मन्त्राणां मन्त्रनाथं तु योजयेत् । यत् पूर्वं कथितं सर्वं बहुप्रस्तावभूषितम्

laukikānāṃ tu mantrāṇāṃ mantranāthaṃ tu yojayet / yat pūrvaṃ kathitaṃ sarvaṃ bahuprastāvabhūṣitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं नियुञ्ज्य तदा मन्त्री मन्त्रेष्वेव च सर्वतः । ऋषीणामेकसंस्थानं गरुडानां च निबोधितम्

taṃ niyuñjya tadā mantrī mantreṣveva ca sarvataḥ / ṛṣīṇāmekasaṃsthānaṃ garuḍānāṃ ca nibodhitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वलिङ्गा वाचया चैव तं नियुञ्ज्यथ मन्त्रिणाम् । बहुलिङ्गा तदा चैषा स्वलिङ्गा चैव साधये

svaliṅgā vācayā caiva taṃ niyuñjyatha mantriṇām / bahuliṅgā tadā caiṣā svaliṅgā caiva sādhaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वमुद्रामुद्रिता ह्येते इतरा व्यन्तरा स्मृताः । कथितं सर्वमावेशं स्वमुखं दुःखदं पराम्

svamudrāmudritā hyete itarā vyantarā smṛtāḥ / kathitaṃ sarvamāveśaṃ svamukhaṃ duḥkhadaṃ parām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एष कालक्रमो योगे आवेशे चैव योजयेत् । महाप्रभावैर्मुद्रैस्तु मन्त्रैश्चापि निवारयेत्

eṣa kālakramo yoge āveśe caiva yojayet / mahāprabhāvairmudraistu mantraiścāpi nivārayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नियुञ्ज्यात् सर्वतो मन्त्री जप्तमात्रां च चेतराम् । अन्यथामाचेरद् यस्तु इतरैर्मन्त्रिभिः सदा

niyuñjyāt sarvato mantrī japtamātrāṃ ca cetarām / anyathāmācerad yastu itarairmantribhiḥ sadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परिरक्ष्य तदा पात्रं मन्त्रैश्चापि महर्द्धिकैः । दूतिदूतगणैश्चापि चेटचेटिगणैः सदा

parirakṣya tadā pātraṃ mantraiścāpi maharddhikaiḥ / dūtidūtagaṇaiścāpi ceṭaceṭigaṇaiḥ sadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इतरां लौकिकां देवां आह्वये चैव महर्द्धिकाम् । यक्षराड् विविधा सर्वां यक्षिण्यश्च महर्द्धिकम्

itarāṃ laukikāṃ devāṃ āhvaye caiva maharddhikām / yakṣarāḍ vividhā sarvāṃ yakṣiṇyaśca maharddhikam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आह्वयेत् तत्क्षणान्मन्त्री मनसः यद्यपीप्सितम् । अन्यमन्त्रा न चाह्वेया नान्ये देवगणा सदा

āhvayet tatkṣaṇānmantrī manasaḥ yadyapīpsitam / anyamantrā na cāhveyā nānye devagaṇā sadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वयमेवागता ये तु समये तां नियोजयेत् । सर्वे सम्पदका ह्येते मन्त्रा सर्वार्थसाधकाः

svayamevāgatā ye tu samaye tāṃ niyojayet / sarve sampadakā hyete mantrā sarvārthasādhakāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं तस्मा नेतरां कर्मं आवेशां चापि वर्जयेत् । आकृष्टा महर्द्धिका देवा दिव्या आर्याश्च भूमिजा । अल्पकार्ये ऽथ युञ्जाना समयभ्रंशो ऽथ जायते

taṃ tasmā netarāṃ karmaṃ āveśāṃ cāpi varjayet / ākṛṣṭā maharddhikā devā divyā āryāśca bhūmijā / alpakārye 'tha yuñjānā samayabhraṃśo 'tha jāyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तक्षकः प्रेक्षते स्तब्धं वाशुकिश्चापि नृत्यते । कर्कोटकश्च महानागो मुचिलिन्दयशश्विनः

takṣakaḥ prekṣate stabdhaṃ vāśukiścāpi nṛtyate / karkoṭakaśca mahānāgo mucilindayaśaśvinaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शङ्खपालदुर्लक्षो नृत्यन्ते उरगाधिपा । शङ्खपालो ऽथ शङ्खश्च मणिनागो ऽथ कृष्णिलः

śaṅkhapāladurlakṣo nṛtyante uragādhipā / śaṅkhapālo 'tha śaṅkhaśca maṇināgo 'tha kṛṣṇilaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सागरा भ्रमते क्षिप्रं पतते च मुहुर्मुहुः । सर्पवन्निःश्वसन्ते ते विषदर्पसमुच्छ्रिताः

sāgarā bhramate kṣipraṃ patate ca muhurmuhuḥ / sarpavanniḥśvasante te viṣadarpasamucchritāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विविधा नागवरे ह्येते अन्तान्ता तेषु निबोधताम् । केचिद् भावयतो हृष्टो केचित् तिष्ठन्ति निश्चलम्

vividhā nāgavare hyete antāntā teṣu nibodhatām / kecid bhāvayato hṛṣṭo kecit tiṣṭhanti niścalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

केचित् पते + + क्षिप्रं स्वस्थाङ्गा ऊर्ध्वमूर्द्धजा । पतन्ति विविधाकारं प्लुतं चापि करोति वै

kecit pate + + kṣipraṃ svasthāṅgā ūrdhvamūrddhajā / patanti vividhākāraṃ plutaṃ cāpi karoti vai

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनन्ता भ्रमते क्षिप्रं पद्मवच्चले जले । अनन्ता नागयोन्यास्तु सङ्ख्याता लिङ्गवेषयो

anantā bhramate kṣipraṃ padmavaccale jale / anantā nāgayonyāstu saṅkhyātā liṅgaveṣayo

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूर्ववत् कथिता वाचा दष्टाविष्टमहोदितम् । मोचयेत् कुलिशाह्वेन मन्त्रेण क्रोधराजेन युक्तिमांश्च

pūrvavat kathitā vācā daṣṭāviṣṭamahoditam / mocayet kuliśāhvena mantreṇa krodharājena yuktimāṃśca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मन्त्रेणैव कुअर्यान्तं तेषां मन्त्रेण योजयेत् । मन्त्रास्तु पर्णिना ये ऽत्र निर्दिष्टा विषनाशका

mantreṇaiva kuaryāntaṃ teṣāṃ mantreṇa yojayet / mantrāstu parṇinā ye 'tra nirdiṣṭā viṣanāśakā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते तु मन्त्रा सदा योज्या दष्टाविष्टेषु सर्वतः । शेषा विघ्ना तथा कुर्या ग्रहमातरयोजिता

te tu mantrā sadā yojyā daṣṭāviṣṭeṣu sarvataḥ / śeṣā vighnā tathā kuryā grahamātarayojitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेनैव कारयेत् कर्मं ग्रहमातरपूतनाम् । असङ्ख्या लक्षणा ह्येते दष्टाविष्टेषु जन्तुषु

tenaiva kārayet karmaṃ grahamātarapūtanām / asaṅkhyā lakṣaṇā hyete daṣṭāviṣṭeṣu jantuṣu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तैरेव लौकिकैर्मन्त्रैस्तत्तत् कर्म नियोजयेत् । अशेषं कथितं ह्येतं दष्टविष्टं व लक्षणम्

taireva laukikairmantraistattat karma niyojayet / aśeṣaṃ kathitaṃ hyetaṃ daṣṭaviṣṭaṃ va lakṣaṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अधुना बोधयिष्यामि तिर्यग्भाषां समानुषाम् । नारकानां तु भाषां वा कथ्यमानां निबोधताम्

adhunā bodhayiṣyāmi tiryagbhāṣāṃ samānuṣām / nārakānāṃ tu bhāṣāṃ vā kathyamānāṃ nibodhatām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदा पक्षिगणा सर्वे सन्निपत्य समन्ततः । ग्रामवासं तदा चक्रुः मध्याह्ने जनमालये

yadā pakṣigaṇā sarve sannipatya samantataḥ / grāmavāsaṃ tadā cakruḥ madhyāhne janamālaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदा ते कथये वाचां रेफंयुक्तां सभैरवाम् । क्रकः ककारमित्याहुः काका ये क्रूरभाषिणो

tadā te kathaye vācāṃ rephaṃyuktāṃ sabhairavām / krakaḥ kakāramityāhuḥ kākā ye krūrabhāṣiṇo

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कथयन्ति भयं तत्र क्षुधा चैव च दर्शयेत् । मयूरा कोकिलाश्चैव सन्निपत्य प्रगे तदा

kathayanti bhayaṃ tatra kṣudhā caiva ca darśayet / mayūrā kokilāścaiva sannipatya prage tadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्रूरां दर्शयेद् वाचां भयं तत्र निवेदयेत् । बुभुक्षां कथयामास आहारं चैव योजयेत्

krūrāṃ darśayed vācāṃ bhayaṃ tatra nivedayet / bubhukṣāṃ kathayāmāsa āhāraṃ caiva yojayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सदाहं सर्वकायाता ग्रामस्थानेषु दृश्यते । तदा ते कथयन्त्येते तां वाचां भयभैरवाम्

sadāhaṃ sarvakāyātā grāmasthāneṣu dṛśyate / tadā te kathayantyete tāṃ vācāṃ bhayabhairavām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

षण्मासां नश्यते देशे ग्राम्यक्तां भोजनोत्तमाम् । तेषां क्षीरसमं देयं तोयं चैव सुखोदयम्

ṣaṇmāsāṃ naśyate deśe grāmyaktāṃ bhojanottamām / teṣāṃ kṣīrasamaṃ deyaṃ toyaṃ caiva sukhodayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शारिकाशुकमुख्यांस्तु कपोता हरितास्तथा । चक्रवाका भासस्वकीका सर्वे आगत्य मीलये

śārikāśukamukhyāṃstu kapotā haritāstathā / cakravākā bhāsasvakīkā sarve āgatya mīlaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ग्राममध्यगता ह्येते यदा कुर्वन्ति मालयम् । तदा ते कथयन्त्येवं महादुर्भिक्षकारणम्

grāmamadhyagatā hyete yadā kurvanti mālayam / tadā te kathayantyevaṃ mahādurbhikṣakāraṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनावृष्टिं तथा व्याधिं बहुरोगसमागमम् । लूता विस्फोटकाश्चैव महातस्करताश्रयाम्

anāvṛṣṭiṃ tathā vyādhiṃ bahurogasamāgamam / lūtā visphoṭakāścaiva mahātaskaratāśrayām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अवगच्छन्तु भवन्तो वै षड्भिर्मासैर्भविष्यते । यदा सर्वपक्षिगणा क्रूरं चक्रतुर्भृशदारुणम्

avagacchantu bhavanto vai ṣaḍbhirmāsairbhaviṣyate / yadā sarvapakṣigaṇā krūraṃ cakraturbhṛśadāruṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रोदमाने तदा सर्वे सत्त्वानां च निवेदिता । यथास्थिता यथाकालं तदैवत्तत्र योजयेत्

rodamāne tadā sarve sattvānāṃ ca niveditā / yathāsthitā yathākālaṃ tadaivattatra yojayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दकारबहुलं वाचं मनुष्यभाषिणो यदा । आगत्य ग्रामवासे ऽस्मिं कथयन्ति यथा हि तम् । रात्रौ स्वस्त्ययनं कृत्वा तस्माद् देशादपक्रमेत्

dakārabahulaṃ vācaṃ manuṣyabhāṣiṇo yadā / āgatya grāmavāse 'smiṃ kathayanti yathā hi tam / rātrau svastyayanaṃ kṛtvā tasmād deśādapakramet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मधुराक्षरसंयुक्तं यदा नेदु सपक्षिजा । तस्मात् सुभिक्षमारोग्यमेवं चाहुर्निवेदयएत्

madhurākṣarasaṃyuktaṃ yadā nedu sapakṣijā / tasmāt subhikṣamārogyamevaṃ cāhurnivedayaet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदा दक्षिणतो गच्छे मृगा गच्छेथ मग्रतम् । सिद्धिं च निर्दिशन्ते ताः मृगाश्चैव सुपुष्कलाम्

yadā dakṣiṇato gacche mṛgā gacchetha magratam / siddhiṃ ca nirdiśante tāḥ mṛgāścaiva supuṣkalām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्वानजम्बूकनित्यस्थाः ते मृत्युं दर्शयन्ति ते । न गच्छेत् तत्र मेधावी जम्बूकैश्च निवारितः । प्रविशेत् स्वालयं क्षिप्रं कथयामास ते तदा

śvānajambūkanityasthāḥ te mṛtyuṃ darśayanti te / na gacchet tatra medhāvī jambūkaiśca nivāritaḥ / praviśet svālayaṃ kṣipraṃ kathayāmāsa te tadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अतिक्रूरा निनेदुस्ताः अग्रतश्चापि प्रधावयेत् । गच्छेत तत्क्षणान्मन्त्री यदिच्छेत् सिद्धिमात्मनः

atikrūrā ninedustāḥ agrataścāpi pradhāvayet / gaccheta tatkṣaṇānmantrī yadicchet siddhimātmanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वामतो दक्षिणं गच्छेज्जम्बूको यदि गच्छतः । सिद्धियात्रं विजानीयाज्जम्बूकेन निवेदिताम्

vāmato dakṣiṇaṃ gacchejjambūko yadi gacchataḥ / siddhiyātraṃ vijānīyājjambūkena niveditām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चाषा च पक्षिणा सर्वे मृगाश्चैव सजम्बुका । हरिणा शशकाश्चैव विविधा तिर्यजातयाः

cāṣā ca pakṣiṇā sarve mṛgāścaiva sajambukā / hariṇā śaśakāścaiva vividhā tiryajātayāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रदक्षिणं च यदा चक्रुर्महासिद्धिं सुपुष्कलाम् । कथयामास ते सर्वं गच्छ पूज्यो भविष्यसि

pradakṣiṇaṃ ca yadā cakrurmahāsiddhiṃ supuṣkalām / kathayāmāsa te sarvaṃ gaccha pūjyo bhaviṣyasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वमशोभना ह्येते उरगा श्वापदादयो । मार्गे यदि दृश्यते स्थानगच्छेत् कुत्र वा क्वचित्

sarvamaśobhanā hyete uragā śvāpadādayo / mārge yadi dṛśyate sthānagacchet kutra vā kvacit

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वे ते कथयन्त्येवं नास्ति सिद्धिनिवर्तताम् । गच्छतां स्वकमावासं स्वस्थो तिष्ठति स्वे गृहे

sarve te kathayantyevaṃ nāsti siddhinivartatām / gacchatāṃ svakamāvāsaṃ svastho tiṣṭhati sve gṛhe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न गच्छेत् तत्र मन्त्रज्ञो उरगैस्तु निवेदितम् । यदि गच्छेत् तदा कालं उद्वेगो मृत्यु वा भवेत्

na gacchet tatra mantrajño uragaistu niveditam / yadi gacchet tadā kālaṃ udvego mṛtyu vā bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नानातिर्यगता प्राणा जलावासा स्थलेचरा । स्थावरा जङ्गमाश्चैव कथयन्ति शुभाशुभम्

nānātiryagatā prāṇā jalāvāsā sthalecarā / sthāvarā jaṅgamāścaiva kathayanti śubhāśubham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विपरीतैर्भयं विद्यात् स्वस्थैः स्वस्थतां गताः । केचित् तिर्यगता दिव्याः मानुषा भाषिणो तदा

viparītairbhayaṃ vidyāt svasthaiḥ svasthatāṃ gatāḥ / kecit tiryagatā divyāḥ mānuṣā bhāṣiṇo tadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यो ऽयं निवेदये वाचां तं तथैव नियोजयेत् । स्वलिङ्गैः सदा स्वास्थ्यं क्रूरैश्चापि सुभैरवम्

yo 'yaṃ nivedaye vācāṃ taṃ tathaiva niyojayet / svaliṅgaiḥ sadā svāsthyaṃ krūraiścāpi subhairavam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत् तथैवावधारणार्त्थं बुद्धिं दद्याथ मन्त्रवित् । लिङ्गावनेकधां लक्ष्ये नानायोनिसमाश्रिताम्

tat tathaivāvadhāraṇārtthaṃ buddhiṃ dadyātha mantravit / liṅgāvanekadhāṃ lakṣye nānāyonisamāśritām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मानुषाणां तथा वाचा युक्ता मध्यार्त्थभाषिणौ । मध्यदेशे तु या वाचा शब्दपदार्त्थावभाषिता

mānuṣāṇāṃ tathā vācā yuktā madhyārtthabhāṣiṇau / madhyadeśe tu yā vācā śabdapadārtthāvabhāṣitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स मानुषी वाचमित्याहुः ततो ऽन्यं म्लेच्छवाचिनी । वाणी सर्वततो ज्ञेया मध्यदेशे निबोधिता

sa mānuṣī vācamityāhuḥ tato 'nyaṃ mlecchavācinī / vāṇī sarvatato jñeyā madhyadeśe nibodhitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मधुराक्षरसंयुक्ता हृद्या कर्णसुखावहा । अनेला मानसोद्भूता अविक्षिप्तार्त्थभाषिणी

madhurākṣarasaṃyuktā hṛdyā karṇasukhāvahā / anelā mānasodbhūtā avikṣiptārtthabhāṣiṇī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स ज्ञेया मानुषी वाचा रुतं चैव स्वभावतः । ततो ऽन्ये सर्वतो ऽनर्त्था सा वाचा म्लेच्छवर्णिनी

sa jñeyā mānuṣī vācā rutaṃ caiva svabhāvataḥ / tato 'nye sarvato 'nartthā sā vācā mlecchavarṇinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कथितं मानुषं वान्यं पशूनां तावदिहोच्यते । सिंहो ऽपि देशमाक्रम्य गच्छेत् पुरवरं सदा

kathitaṃ mānuṣaṃ vānyaṃ paśūnāṃ tāvadihocyate / siṃho 'pi deśamākramya gacchet puravaraṃ sadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भृशं तत्र हरेत् क्षिप्रं तरुं तस्य सुदारुणम् । रुद्यते पशुराजा वै करुणं दीन निवेदयेत्

bhṛśaṃ tatra haret kṣipraṃ taruṃ tasya sudāruṇam / rudyate paśurājā vai karuṇaṃ dīna nivedayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महद् भयं तदा विद्यात् सर्वदेशोपसंप्लवम् । महापुरे यदा रावं पशुराज्ञेति श्रूयते

mahad bhayaṃ tadā vidyāt sarvadeśopasaṃplavam / mahāpure yadā rāvaṃ paśurājñeti śrūyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पश्चिमे महद् भयं विद्यात् दक्षिणे शान्तिकामताम् । पूर्वेण तु भवेच्चक्र परराष्ट्रागमं विदुः

paścime mahad bhayaṃ vidyāt dakṣiṇe śāntikāmatām / pūrveṇa tu bhaveccakra pararāṣṭrāgamaṃ viduḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उत्तरेण भवेद् घोरा अतिवृष्ट्याहु संप्लवम् । विदिक्षेष्वेव सर्वत्र भयं चैव निवेदयेत्

uttareṇa bhaved ghorā ativṛṣṭyāhu saṃplavam / vidikṣeṣveva sarvatra bhayaṃ caiva nivedayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रावैर्द्विस्त्रिभिर्ज्ञेयं त्रिभिर्दिक्षु महद् भयम् । क्षेमदक्षिणतो सर्व सिंहेनैव निवेदितम्

rāvairdvistribhirjñeyaṃ tribhirdikṣu mahad bhayam / kṣemadakṣiṇato sarva siṃhenaiva niveditam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चत्वारो मथ पञ्चा वा सप्त षष्ठ निबोधिता । अष्टात् परेणमित्याहुः निःफलं चैव नियोजयेत्

catvāro matha pañcā vā sapta ṣaṣṭha nibodhitā / aṣṭāt pareṇamityāhuḥ niḥphalaṃ caiva niyojayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दक्षिणावस्थिता श्रेया अध ऊर्ध्वर्त्थसम्पदा । क्षेमं + कसामीप्ये देवायतनचत्वरे । सदारावं तदा वर्ज्यं तस्माद् देशादपक्रमेत्

dakṣiṇāvasthitā śreyā adha ūrdhvartthasampadā / kṣemaṃ + kasāmīpye devāyatanacatvare / sadārāvaṃ tadā varjyaṃ tasmād deśādapakramet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथा सिंहे तथा सर्वं सर्वप्राणिषु योजयेत् । शरभैः शार्दूलाख्यैर्वै यथा तत सर्व निबोधताम्

yathā siṃhe tathā sarvaṃ sarvaprāṇiṣu yojayet / śarabhaiḥ śārdūlākhyairvai yathā tata sarva nibodhatām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभावा मानुषावासं हिंसः शरभया सदा । किन्तु प्रासादिकं ज्ञानं कत्थ्यते तां सुरोत्तमाम् । क्रोष्टुकेषु च सर्वत्र तां तथैव नियोजयेत्

abhāvā mānuṣāvāsaṃ hiṃsaḥ śarabhayā sadā / kintu prāsādikaṃ jñānaṃ katthyate tāṃ surottamām / kroṣṭukeṣu ca sarvatra tāṃ tathaiva niyojayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूर्वपश्चिमतो भागे यदा हस्ती रुदेद् भृशम् । तस्मान्महद् भयं विद्यात् तत्र देशेषु जन्तुनाम्

pūrvapaścimato bhāge yadā hastī ruded bhṛśam / tasmānmahad bhayaṃ vidyāt tatra deśeṣu jantunām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्मशाना वायसाश्चैव उर्ध्वतुण्डा रुदन्ति वै । तत्र विद्यान्महोद्वेगं वायसैश्च निवेदितम्

śmaśānā vāyasāścaiva urdhvatuṇḍā rudanti vai / tatra vidyānmahodvegaṃ vāyasaiśca niveditam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रस्थितो मन्त्रिणे कालं यद्यदेशाभिकांक्षिणम् । गच्छतो वामतः काको भृशं रौति सुदारुणम् । न गच्छेत् तत्र मेधावी वायसेन निवेदितम्

prasthito mantriṇe kālaṃ yadyadeśābhikāṃkṣiṇam / gacchato vāmataḥ kāko bhṛśaṃ rauti sudāruṇam / na gacchet tatra medhāvī vāyasena niveditam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रौति दक्षिणतो श्रेयं अग्रतस्तु निवारयेत् । न गच्छेत् तत्र मन्त्रज्ञो गच्छन् मृत्युवशो भवेत्

rauti dakṣiṇato śreyaṃ agratastu nivārayet / na gacchet tatra mantrajño gacchan mṛtyuvaśo bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गोमयं भक्षयेत् पक्षी यदा रौति सुखोदयम् । मृष्टान्नभोजनं विद्या गोलाभं चैव निर्दिशेत्

gomayaṃ bhakṣayet pakṣī yadā rauti sukhodayam / mṛṣṭānnabhojanaṃ vidyā golābhaṃ caiva nirdiśet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मन्दिरारूढनित्यस्थो यदा रौति स वायसः । अर्धरात्रे तथा काले गृहभेदं समादिशेत्

mandirārūḍhanityastho yadā rauti sa vāyasaḥ / ardharātre tathā kāle gṛhabhedaṃ samādiśet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धान्यपुञ्जधरारूढो यदा रौति स वायसः । सुशुभं कूजते क्षिप्रं मधुरं चापि भाषितम् । अचिरात् तं फलं विद्या बहुधान्यधनागमम्

dhānyapuñjadharārūḍho yadā rauti sa vāyasaḥ / suśubhaṃ kūjate kṣipraṃ madhuraṃ cāpi bhāṣitam / acirāt taṃ phalaṃ vidyā bahudhānyadhanāgamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गृहद्वारं यदा पश्यं वायसो रवतो भृशम् । तत्र रात्रौ भवेत् तस्य शस्त्रसम्पात चौरिभिः

gṛhadvāraṃ yadā paśyaṃ vāyaso ravato bhṛśam / tatra rātrau bhavet tasya śastrasampāta cauribhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षीरवृक्षे यदा श्रेष्ठो कण्टके कलहप्रियः । हस्तिस्कन्धसमारूढं अश्वपृष्ठे च शोभनम्

kṣīravṛkṣe yadā śreṣṭho kaṇṭake kalahapriyaḥ / hastiskandhasamārūḍhaṃ aśvapṛṣṭhe ca śobhanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भोगिनां मस्तके राज्यं पद्मपुष्पेषु सम्पदा । नानाविविधसम्पत्यो मधुराक्षरकूजिता

bhogināṃ mastake rājyaṃ padmapuṣpeṣu sampadā / nānāvividhasampatyo madhurākṣarakūjitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वतोलिङ्गमर्त्थानां तत् पूर्वं कथितं हितम् । + + + कूजनं क्रूरं समं सर्वेषु योजयेत्

sarvatoliṅgamartthānāṃ tat pūrvaṃ kathitaṃ hitam / + + + kūjanaṃ krūraṃ samaṃ sarveṣu yojayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिवाय सर्वतो ज्ञेया दक्षिणेन फलप्रदा । तत् सर्वं सिंहतो ज्ञेयं शिवान्नु सर्वदा

śivāya sarvato jñeyā dakṣiṇena phalapradā / tat sarvaṃ siṃhato jñeyaṃ śivānnu sarvadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्रूरा अशोभनारावा दीना मृत्युपरायणा । सर्वतो सुखनिष्पत्तिं फलं सस्यसमुद्भवम्

krūrā aśobhanārāvā dīnā mṛtyuparāyaṇā / sarvato sukhaniṣpattiṃ phalaṃ sasyasamudbhavam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वे शिवगणा प्रोक्ता शायम्प्राते च शोभना । एकारवेति यद्येता दक्षिणां दिशमाश्रिता

sarve śivagaṇā proktā śāyamprāte ca śobhanā / ekāraveti yadyetā dakṣiṇāṃ diśamāśritā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिवा शिवतमा प्रोक्ता द्वितीया रावे तु कीर्त्यते । तृतीये रावे तथा ज्ञेया राज्ञे अर्त्थावहा भवेत्

śivā śivatamā proktā dvitīyā rāve tu kīrtyate / tṛtīye rāve tathā jñeyā rājñe artthāvahā bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चतुर्त्थे तु महालाभं पञ्चमे पुत्रदा स्मृता । षष्ठे च धननिष्पत्तिः सप्तमे न भवे शुभा

caturtthe tu mahālābhaṃ pañcame putradā smṛtā / ṣaṣṭhe ca dhananiṣpattiḥ saptame na bhave śubhā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अष्टमं निःफलं विद्या तदूर्ध्वं भयपीडिता । एवं करोति शिवा तत्र असङ्ख्येया ते ऽप्यनिष्टदा

aṣṭamaṃ niḥphalaṃ vidyā tadūrdhvaṃ bhayapīḍitā / evaṃ karoti śivā tatra asaṅkhyeyā te 'pyaniṣṭadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पश्चिमेन शिवा ज्ञेया परचक्रभयं तदा । द्वितीये दुर्भिक्षकान्तारे क्रूररावा यदा भवेत्

paścimena śivā jñeyā paracakrabhayaṃ tadā / dvitīye durbhikṣakāntāre krūrarāvā yadā bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तृतीये अर्थनाशं तु चतुर्थे प्राणरोधिनम् । पञ्चमे कथिते रावे अमात्यानां व्याधिपीडकाः

tṛtīye arthanāśaṃ tu caturthe prāṇarodhinam / pañcame kathite rāve amātyānāṃ vyādhipīḍakāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

षष्ठे चोरागमं विद्या सर्वतस्तु शिवा तु सा । सप्तमेव महाव्याधिं अष्टमे चापि निन्दिता । तदुर्ध्वं भयभीरार्त्ता क्षुधिता वा प्रभाषते

ṣaṣṭhe corāgamaṃ vidyā sarvatastu śivā tu sā / saptameva mahāvyādhiṃ aṣṭame cāpi ninditā / tadurdhvaṃ bhayabhīrārttā kṣudhitā vā prabhāṣate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उतरेण तु यो रावो शिवायाः श्रूयते सदा । महाघोरतमं व्याधिं तत्र स्थाने विनिर्दिशेत्

utareṇa tu yo rāvo śivāyāḥ śrūyate sadā / mahāghoratamaṃ vyādhiṃ tatra sthāne vinirdiśet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वितीये क्रूररावे तु दुःखदा सा भवेत् तदा । तृतीये अर्थनाशं तु चतुर्त्थे अग्निसम्भवम्

dvitīye krūrarāve tu duḥkhadā sā bhavet tadā / tṛtīye arthanāśaṃ tu caturtthe agnisambhavam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पञ्चमेन महावृष्टिं षष्ठे राजापरुद्ध्यते । सप्तमेन महायुद्धं शस्त्रसम्पातमादिशेत् । अष्टमे निःफलं विद्या तदूर्ध्वं यः किञ्चि रोदिति

pañcamena mahāvṛṣṭiṃ ṣaṣṭhe rājāparuddhyate / saptamena mahāyuddhaṃ śastrasampātamādiśet / aṣṭame niḥphalaṃ vidyā tadūrdhvaṃ yaḥ kiñci roditi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूर्वेण च यदा रौति शिवा यामे तु मन्तिमे । तदा राजागमं विद्या द्वितीयारावे तु प्रेषिणाम्

pūrveṇa ca yadā rauti śivā yāme tu mantime / tadā rājāgamaṃ vidyā dvitīyārāve tu preṣiṇām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तृतीयं राजतो मृत्युः बद्धो वा यदि श्रूयते । चतुर्थे चोरतो दुःखं पञ्चमे प्राणरोधिकम्

tṛtīyaṃ rājato mṛtyuḥ baddho vā yadi śrūyate / caturthe corato duḥkhaṃ pañcame prāṇarodhikam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

षष्ठे च भवते व्याधिः सप्तमे अग्नितो भयम् । अष्टमे निःफलं विद्या शेषं पूर्ववत् सदा

ṣaṣṭhe ca bhavate vyādhiḥ saptame agnito bhayam / aṣṭame niḥphalaṃ vidyā śeṣaṃ pūrvavat sadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदा दक्षिणपूर्वेण विदिशे व्याहरे शिवा । प्रथमेन भवेत् सौख्यं द्वितीये सर्वतो जनाम्

yadā dakṣiṇapūrveṇa vidiśe vyāhare śivā / prathamena bhavet saukhyaṃ dvitīye sarvato janām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तृतीये धननिःपत्तिश्चतुर्थे सस्यसम्पदा । पञ्चमे सुभिक्षनिर्दिष्टं षष्ठे क्षेमं समादिशे । सप्तमे सर्वतो ज्ञेयमष्टमे निःफलं सदा

tṛtīye dhananiḥpattiścaturthe sasyasampadā / pañcame subhikṣanirdiṣṭaṃ ṣaṣṭhe kṣemaṃ samādiśe / saptame sarvato jñeyamaṣṭame niḥphalaṃ sadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदा दक्षिणभागेन पश्चिमामध्यतो सदा । निर्दिशे च ध्रुवा ज्ञेया शिवा क्रूरतमा स्मृता

yadā dakṣiṇabhāgena paścimāmadhyato sadā / nirdiśe ca dhruvā jñeyā śivā krūratamā smṛtā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रथमेन भवेन्मृत्युः हन्यते ब्राह्मणा द्विके । तृतीये क्षत्रियं हन्या चतुर्थे वैश्यमित्याहुः । + + + पञ्चमे शूद्रयोनयः

prathamena bhavenmṛtyuḥ hanyate brāhmaṇā dvike / tṛtīye kṣatriyaṃ hanyā caturthe vaiśyamityāhuḥ / + + + pañcame śūdrayonayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

षष्ठे म्लेच्छिनां हन्ति सप्तमे तस्करा तदा । अष्टमे निःफलं विद्या अतिदुःखं क्रूरराविणाम् । + + + असङ्ख्येयानां तु दृश्यते

ṣaṣṭhe mlecchināṃ hanti saptame taskarā tadā / aṣṭame niḥphalaṃ vidyā atiduḥkhaṃ krūrarāviṇām / + + + asaṅkhyeyānāṃ tu dṛśyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उत्तरापश्चिमाभागे यदा तीव्रं विरौति सा । अतिक्षिप्रं महाव्याधिः राज्ञे वा व्याधिमादिशेत्

uttarāpaścimābhāge yadā tīvraṃ virauti sā / atikṣipraṃ mahāvyādhiḥ rājñe vā vyādhimādiśet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वितीयेन हन्यते हस्ती राज्ञो मुख्यो गजोत्तमम् । तृतीयेन भवेन्मृत्युः मादिष्टः तत्र वै । चतुर्थेन भवेन्मृत्युः मुख्यानां च धनेश्वराम्

dvitīyena hanyate hastī rājño mukhyo gajottamam / tṛtīyena bhavenmṛtyuḥ mādiṣṭaḥ tatra vai / caturthena bhavenmṛtyuḥ mukhyānāṃ ca dhaneśvarām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पञ्चमे धननाशं तु षष्ठे व्याधि सम्भवेत् । सप्तमेन भवे दुःखं सर्वतो च भयावहम् । अष्टमे निःफलं विद्या पूर्वं वै सर्वतो तदा

pañcame dhananāśaṃ tu ṣaṣṭhe vyādhi sambhavet / saptamena bhave duḥkhaṃ sarvato ca bhayāvaham / aṣṭame niḥphalaṃ vidyā pūrvaṃ vai sarvato tadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उत्तरे पूर्वयोर्मध्ये विदिक्षु चैव लक्षयेत् । अतिक्रूरा यदा क्षिप्रं शिवा व्याहरते तदा । उत्तरे पूर्वतो मध्ये विदिक्षुश्चैव लक्षयेत्

uttare pūrvayormadhye vidikṣu caiva lakṣayet / atikrūrā yadā kṣipraṃ śivā vyāharate tadā / uttare pūrvato madhye vidikṣuścaiva lakṣayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अतिक्रूरा यदा क्षिप्रं शिवा व्याहरते तदा । मृत्युना हन्यते जन्तुः पौरमुख्यो धनेश्वरः

atikrūrā yadā kṣipraṃ śivā vyāharate tadā / mṛtyunā hanyate jantuḥ pauramukhyo dhaneśvaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वितीयेन हनेन्मन्त्री तृतीये गजमादिशे । चतुर्थे विविधयोन्यास्तु म्लेच्छतस्करजीविनः

dvitīyena hanenmantrī tṛtīye gajamādiśe / caturthe vividhayonyāstu mlecchataskarajīvinaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चतुर्थेन भवेद् व्याधिः सर्वेषां च तदा जने । पञ्चमे हन्यते पुत्रो अमात्यो वा नृपतेर्ध्रुवम्

caturthena bhaved vyādhiḥ sarveṣāṃ ca tadā jane / pañcame hanyate putro amātyo vā nṛpaterdhruvam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

षष्ठे मृत्युमादिष्टा महादेव्या तु नराधिपे । सप्तमेन हनेद् राष्ट्रं मुक्तं चापि विनिर्दिशेत् । अष्टमे निःफलं विद्या पूर्ववत् कथिता सदा

ṣaṣṭhe mṛtyumādiṣṭā mahādevyā tu narādhipe / saptamena haned rāṣṭraṃ muktaṃ cāpi vinirdiśet / aṣṭame niḥphalaṃ vidyā pūrvavat kathitā sadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अतः ऊर्ध्वं तथा रावो शिवानां च भवे यदा । अमानुषं तं विदुर्मर्त्यो महोपद्रवकारकम् । अपक्रम्य ततो गच्छे मन्त्रैर्वा रक्षमादिशेत्

ataḥ ūrdhvaṃ tathā rāvo śivānāṃ ca bhave yadā / amānuṣaṃ taṃ vidurmartyo mahopadravakārakam / apakramya tato gacche mantrairvā rakṣamādiśet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महाप्रभावैर्विख्यातैर्जिनाब्जकुलयोद्भवैः । होमकर्माणि कुर्वीत शान्तिं तत्र समादिशेत्

mahāprabhāvairvikhyātairjinābjakulayodbhavaiḥ / homakarmāṇi kurvīta śāntiṃ tatra samādiśet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवंप्रकारा ह्यनेकानि बहुभाष्या पशुयोनयः । नानापक्षिगणांश्चापि रुतं चैव निबोधये

evaṃprakārā hyanekāni bahubhāṣyā paśuyonayaḥ / nānāpakṣigaṇāṃścāpi rutaṃ caiva nibodhaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बहुधा तिर्यगता केचिच्चापसुमूर्त्तिजा । केचिद् विकृतरूपास्तु रौद्रा सत्त्वविहेठका

bahudhā tiryagatā keciccāpasumūrttijā / kecid vikṛtarūpāstu raudrā sattvaviheṭhakā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

केचित् प्राणापरोधिकां सत्त्वां हिण्ड्यन्ते ऽथ महीतले । असृक्पानरताः केचिद् अन्वाहिण्डन्ति मेदिनी । केचिद् रुधिरगन्धेन भ्रमन्ते मेदिनीतलम्

kecit prāṇāparodhikāṃ sattvāṃ hiṇḍyante 'tha mahītale / asṛkpānaratāḥ kecid anvāhiṇḍanti medinī / kecid rudhiragandhena bhramante medinītalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विविधा मातरा ह्येते ग्रहमुख्यास्तु बालिशा । कुमारकुमारिकारूपाः ग्रहाः प्रोक्ताः विविधा परा । भ्रमन्ते मेदिनीं कृत्स्नां क्षणमात्रेण सर्वतः

vividhā mātarā hyete grahamukhyāstu bāliśā / kumārakumārikārūpāḥ grahāḥ proktāḥ vividhā parā / bhramante medinīṃ kṛtsnāṃ kṣaṇamātreṇa sarvataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सहस्रं योजनं केचिद् वायुवद् भ्रमतापराः । पशुवेषकृता केचिद् दृष्ट्या नष्टा च जन्तुषु

sahasraṃ yojanaṃ kecid vāyuvad bhramatāparāḥ / paśuveṣakṛtā kecid dṛṣṭyā naṣṭā ca jantuṣu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विविधं करोति सर्वे ते सर्वत्र वसुधातले । मृतपूतकसत्त्वेषु सुप्त उपहते तथा

vividhaṃ karoti sarve te sarvatra vasudhātale / mṛtapūtakasattveṣu supta upahate tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गृह्णते मानुषां केचित् बलिमाल्यार्थकारणात् । सर्वेषां मानुषां लोके क्रमन्ते केचिन्नभस्तलात्

gṛhṇate mānuṣāṃ kecit balimālyārthakāraṇāt / sarveṣāṃ mānuṣāṃ loke kramante kecinnabhastalāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वाकारविदो ज्ञेया बहुरूपा विकारिणः । शुभा अशुभरावाश्च ज्ञेया लिङ्गैस्तु सर्वतः

sarvākāravido jñeyā bahurūpā vikāriṇaḥ / śubhā aśubharāvāśca jñeyā liṅgaistu sarvataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शुभाशुभफलं सर्वं विकृतं सुकृतं तथा । आगमैर्बहुविधैर्ज्ञेया लोकतत्त्वार्थचिह्नितैः

śubhāśubhaphalaṃ sarvaṃ vikṛtaṃ sukṛtaṃ tathā / āgamairbahuvidhairjñeyā lokatattvārthacihnitaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ऋषिभिर्जिनसुतैश्चैव खड्गिभिर्जिनवरैः सदा । श्रावकैर्महर्द्धिकैः सर्वं नानायोनिसमाश्रितम्

ṛṣibhirjinasutaiścaiva khaḍgibhirjinavaraiḥ sadā / śrāvakairmaharddhikaiḥ sarvaṃ nānāyonisamāśritam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ग्रहैर्ग्रहवरैः ख्यातैः प्रकृष्टैर्लोकचिह्नितैः । ज्ञेयं शास्त्रतो तत्त्वं आगमाधिगमापि वा

grahairgrahavaraiḥ khyātaiḥ prakṛṣṭairlokacihnitaiḥ / jñeyaṃ śāstrato tattvaṃ āgamādhigamāpi vā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नानालिङ्गविधानेन गतियोनिविभावतः । ज्ञेयं शुभाशुभं सर्वं क्रूरैः सौम्यैश्च लिङ्गिभिः

nānāliṅgavidhānena gatiyonivibhāvataḥ / jñeyaṃ śubhāśubhaṃ sarvaṃ krūraiḥ saumyaiśca liṅgibhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

छत्रं शितं पताकं च मत्सं मांसं च सार्द्रयोः । उत्क्षिप्ता च मेदीनी पद्मयन्त्र गोमयं तदा

chatraṃ śitaṃ patākaṃ ca matsaṃ māṃsaṃ ca sārdrayoḥ / utkṣiptā ca medīnī padmayantra gomayaṃ tadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दधि पुष्पं फलं चैव स्त्रियं वाम्बरभूषिताम् । शुक्लवस्त्रं तथा ज्ञेयं द्विजं श्रेयार्थभाषिणम्

dadhi puṣpaṃ phalaṃ caiva striyaṃ vāmbarabhūṣitām / śuklavastraṃ tathā jñeyaṃ dvijaṃ śreyārthabhāṣiṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वृषं गजं तथा ज्ञेयं अश्वं चामरभूषितम् । प्रदीपं भाजने न्यस्तं पूर्णधान्यफलोदयम्

vṛṣaṃ gajaṃ tathā jñeyaṃ aśvaṃ cāmarabhūṣitam / pradīpaṃ bhājane nyastaṃ pūrṇadhānyaphalodayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.