Narahari: Bodhasara 12.5

लययोग चञ्चलं हि न जानाति मनो निश्चलतासुखम् । तद्विचिन्तयितुं तस्मै मुनिभिर्दर्शितो लयः

layayoga cañcalaṃ hi na jānāti mano niścalatāsukham / tadvicintayituṃ tasmai munibhirdarśito layaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आख्याताः शम्भुना गौर्यै ह्यसंख्याता लयक्रमाः । केन ज्ञेयाः केन वर्ण्याः किञ्चित्तु कथयाम्यहम्

ākhyātāḥ śambhunā gauryai hyasaṃkhyātā layakramāḥ / kena jñeyāḥ kena varṇyāḥ kiñcittu kathayāmyaham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निद्रादौ जागरस्यान्ते निद्रान्ते जागरोदये । लयो भवति चित्तस्य कार्यं तत्रात्मचिन्तनम्

nidrādau jāgarasyānte nidrānte jāgarodaye / layo bhavati cittasya kāryaṃ tatrātmacintanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदा शिथिलतां याति भारं त्यक्त्वेव भारिकः । आत्माऽऽदरेण कर्त्तव्यं तदैव शिवपूजनम्

yadā śithilatāṃ yāti bhāraṃ tyaktveva bhārikaḥ / ātmā''dareṇa karttavyaṃ tadaiva śivapūjanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदा यदा शिथिलतां याति चित्तं तदा तदा । चिन्तनीयो महेशानस्तदेव शिवपूजनम्

yadā yadā śithilatāṃ yāti cittaṃ tadā tadā / cintanīyo maheśānastadeva śivapūjanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वेष्टानिष्टभावानामिष्टत्वेनैवभावनात् । नीरागद्वेषता चित्ते या सैव शिवपूजनम्

sarveṣṭāniṣṭabhāvānāmiṣṭatvenaivabhāvanāt / nīrāgadveṣatā citte yā saiva śivapūjanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पीडैव परमा पूजा यथा चरणपीडनम् । दुःखमेव परा पूजा रूक्षमुद्वर्त्तनं यथा

pīḍaiva paramā pūjā yathā caraṇapīḍanam / duḥkhameva parā pūjā rūkṣamudvarttanaṃ yathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

खेद एव परा पूजा खेदे चिति मनोलयः । भयं हि परमा पूजा भीषाऽस्मादिति च श्रुतेः

kheda eva parā pūjā khede citi manolayaḥ / bhayaṃ hi paramā pūjā bhīṣā'smāditi ca śruteḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दानं तु परमा पूजा दीयते परमात्मने । अदानं परमा पूजा यदि चित्तं प्रसीदति

dānaṃ tu paramā pūjā dīyate paramātmane / adānaṃ paramā pūjā yadi cittaṃ prasīdati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रोगा एव परा पूजा रोगैः पापक्षयो यतः । आरोग्यं परमा पूजा नैरोग्यं मुक्तिसाधनम्

rogā eva parā pūjā rogaiḥ pāpakṣayo yataḥ / ārogyaṃ paramā pūjā nairogyaṃ muktisādhanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्रिया तु परमा पूजा शिवार्थं क्रियतेऽखिलम् । अक्रियैव परा पूजा निश्चला ध्यानरूपिणी

kriyā tu paramā pūjā śivārthaṃ kriyate'khilam / akriyaiva parā pūjā niścalā dhyānarūpiṇī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सत्सङ्गः परमा पूजा सत्सङ्गो मोक्षसाधनम् । असत्सङ्गः परा पूजा यत्र मोहः परीक्ष्यते

satsaṅgaḥ paramā pūjā satsaṅgo mokṣasādhanam / asatsaṅgaḥ parā pūjā yatra mohaḥ parīkṣyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धैर्यं तु परमा पूजा धीरो ह्यमृतश्नुते । अधैर्यं परमा पूजा शीघ्रं कार्यविमोक्षतः

dhairyaṃ tu paramā pūjā dhīro hyamṛtaśnute / adhairyaṃ paramā pūjā śīghraṃ kāryavimokṣataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्तुतिरेव परा पूजा स्तुतौ देवः प्रसीदति । निन्दैव परमा पूजा सुहृदां गालयो यथा

stutireva parā pūjā stutau devaḥ prasīdati / nindaiva paramā pūjā suhṛdāṃ gālayo yathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तृष्णैव परमा पूजा देवार्थं वहु काङ्क्षते । सन्तोषः परमा पूजा देवः सन्तोषलक्षणः

tṛṣṇaiva paramā pūjā devārthaṃ vahu kāṅkṣate / santoṣaḥ paramā pūjā devaḥ santoṣalakṣaṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यात्रा हि परमा पूजा देवस्यैतत्प्रदक्षिणम् । आसनं परमा पूजा स्वासनं योग उत्तमः

yātrā hi paramā pūjā devasyaitatpradakṣiṇam / āsanaṃ paramā pūjā svāsanaṃ yoga uttamaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भोजनं परमा पूजा देवनैवेद्यरूपतः । अभोजनं परा पूजा ह्युपवासप्रियो हरिः

bhojanaṃ paramā pūjā devanaivedyarūpataḥ / abhojanaṃ parā pūjā hyupavāsapriyo hariḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्थितत्वं परमा पूजा तदुपस्थानमात्मनः । पतनं परमा पूजा नमस्कारस्वरूपिणी

sthitatvaṃ paramā pūjā tadupasthānamātmanaḥ / patanaṃ paramā pūjā namaskārasvarūpiṇī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भाषणं परमा पूजा सर्वं स्तुतिमयं हरेः । मौनं तु परमा पूजा मौनं व्याख्यानमस्य तत्

bhāṣaṇaṃ paramā pūjā sarvaṃ stutimayaṃ hareḥ / maunaṃ tu paramā pūjā maunaṃ vyākhyānamasya tat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चेष्टैव परमा पूजा चेष्टते तत्प्रकाशतः । अचेष्टा हि परा पूजा जोषमास्वेति वेदवाक्

ceṣṭaiva paramā pūjā ceṣṭate tatprakāśataḥ / aceṣṭā hi parā pūjā joṣamāsveti vedavāk

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जन्मैव परमा पूजा सोऽवतारो हरेः सतः । जीवनं परमा पूजा जीवन्कार्याणि साधयेत्

janmaiva paramā pūjā so'vatāro hareḥ sataḥ / jīvanaṃ paramā pūjā jīvankāryāṇi sādhayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दीर्घायुः परमा पूजा योगिनो दीर्घजीविनः । स्वल्पायुः परमा पूजा सद्यो ह्यस्माद्विमुच्यते

dīrghāyuḥ paramā pūjā yogino dīrghajīvinaḥ / svalpāyuḥ paramā pūjā sadyo hyasmādvimucyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मरणं परमा पूजा निर्माल्यत्यागरूपिणी । शोको हि परमा पूजा शोको वैराग्यसाधनम्

maraṇaṃ paramā pūjā nirmālyatyāgarūpiṇī / śoko hi paramā pūjā śoko vairāgyasādhanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हर्ष एव परा पूजा हृष्टरूपः सदा हरिः । पुष्टिस्तु परमा पूजा स्वस्थचित्तो हि पुष्टिमान्

harṣa eva parā pūjā hṛṣṭarūpaḥ sadā hariḥ / puṣṭistu paramā pūjā svasthacitto hi puṣṭimān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृशत्वं परमा पूजा कृशगात्रा हि योगिनः । लाभ एव परा पूजा लाभः सन्तोषकारणम्

kṛśatvaṃ paramā pūjā kṛśagātrā hi yoginaḥ / lābha eva parā pūjā lābhaḥ santoṣakāraṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हानिरेव परा पूजा तस्मादेव विमुच्यते । गुण एव परा पूजा साधूनां संमतो गुणी

hānireva parā pūjā tasmādeva vimucyate / guṇa eva parā pūjā sādhūnāṃ saṃmato guṇī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दोषा एव परा पूजा निरहङ्कारता यतः । मान एव परा पूजा मान्यते परमेश्वरः

doṣā eva parā pūjā nirahaṅkāratā yataḥ / māna eva parā pūjā mānyate parameśvaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपमानः परा पूजा योगी सिद्ध्येदमानतः । धनं हि परमा पूजा धनं धर्मस्य साधनम्

apamānaḥ parā pūjā yogī siddhyedamānataḥ / dhanaṃ hi paramā pūjā dhanaṃ dharmasya sādhanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निर्धनत्वं परा पूजा ब्रह्म प्राप्तमकिञ्चनैः । अप्रमादः परा पूजा ह्यप्रमत्तो हि सिद्ध्यति

nirdhanatvaṃ parā pūjā brahma prāptamakiñcanaiḥ / apramādaḥ parā pūjā hyapramatto hi siddhyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रमादः परमा पूजा कर्त्तव्यं विस्मरेद्यतः । सुषुप्तिः परमा पूजा समाधिर्योगिनां हि सः

pramādaḥ paramā pūjā karttavyaṃ vismaredyataḥ / suṣuptiḥ paramā pūjā samādhiryogināṃ hi saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कर्मयोगः परा पूजा कर्म ब्रह्मार्पणं हरौ । भक्तियोगः परा पूजा यो मद्भक्तः स मे प्रियः

karmayogaḥ parā pūjā karma brahmārpaṇaṃ harau / bhaktiyogaḥ parā pūjā yo madbhaktaḥ sa me priyaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ज्ञानयोगः परा पूजा ज्ञानात्कैवल्यमश्नुते । तुरीयं परमा पूजा साक्षात्कारस्वरूपिणी

jñānayogaḥ parā pūjā jñānātkaivalyamaśnute / turīyaṃ paramā pūjā sākṣātkārasvarūpiṇī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रवणं परमा पूजा श्रूयते परमेश्वरः । मननं परमा पूजा मननं ध्यानसाधनम्

śravaṇaṃ paramā pūjā śrūyate parameśvaraḥ / mananaṃ paramā pūjā mananaṃ dhyānasādhanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मद्गुरोः सदृशः कश्चिद्गुरुः कर्णे लगेद्यदि । सर्वमेव तदा पूजा देवस्य लयरूपिणी

madguroḥ sadṛśaḥ kaścidguruḥ karṇe lagedyadi / sarvameva tadā pūjā devasya layarūpiṇī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लयानामपि सर्वेषां विश्वविस्मृतिहेतुतः । श्रेष्ठं नादानुसन्धानं नादो हि परमो लयः

layānāmapi sarveṣāṃ viśvavismṛtihetutaḥ / śreṣṭhaṃ nādānusandhānaṃ nādo hi paramo layaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मकरन्दं पिबन्भृङ्गो यथा गन्धं न काङ्क्षति । नादासक्तं तथा चित्तं विषयान्नाभिकाङ्क्षति

makarandaṃ pibanbhṛṅgo yathā gandhaṃ na kāṅkṣati / nādāsaktaṃ tathā cittaṃ viṣayānnābhikāṅkṣati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.