धर्मएकतानाः पुरुषा यदासन् सत्यवादिनः । तदा न व्यवहारो ऽअभून् न द्वेषो नापि मत्सरः ॥ १
dharma.ekatānāḥ puruṣā yadāsan satyavādinaḥ / tadā na vyavahāro 'abhūn na dveṣo nāpi matsaraḥ // 1
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
Narada-Smrti 1
नष्टे धर्मे मनुष्येषु व्यवहारः प्रवर्तते । द्रष्टा च व्यवहाराणां राजा दण्डधरः कृतः ॥ २
naṣṭe dharme manuṣyeṣu vyavahāraḥ pravartate / draṣṭā ca vyavahārāṇāṃ rājā daṇḍadharaḥ kṛtaḥ // 2
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लिखितं साक्षिणश् चात्र द्वौ विधी संप्रकीर्तितौ । संदिग्धार्थविशुद्ध्यर्थं द्वयोर् विवदमानयोः ॥ ३
likhitaṃ sākṣiṇaś cātra dvau vidhī saṃprakīrtitau / saṃdigdhārthaviśuddhyarthaṃ dvayor vivadamānayoḥ // 3
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सोत्तरो ऽअनुत्तरश् चैव स विज्ञेयो द्विलक्षणः । सोत्तरो ऽअभ्यधिको यत्र विलेखापूर्वकः पणः ॥ ४
sottaro 'anuttaraś caiva sa vijñeyo dvilakṣaṇaḥ / sottaro 'abhyadhiko yatra vilekhāpūrvakaḥ paṇaḥ // 4
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विवादे सोत्तरपणे द्वयोर् यस् तत्र हीयते । स पणं स्वकृतं दाप्यो विनयं च पराजये ॥ ५
vivāde sottarapaṇe dvayor yas tatra hīyate / sa paṇaṃ svakṛtaṃ dāpyo vinayaṃ ca parājaye // 5
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सारस् तु व्यवहाराणां प्रतिज्ञा समुदाहृता । तद्धानौ हीयते वादी तरंस् ताम् उत्तरो भवेत् ॥ ६
sāras tu vyavahārāṇāṃ pratijñā samudāhṛtā / taddhānau hīyate vādī taraṃs tām uttaro bhavet // 6
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुलानि श्रेणयश् चैव गणाश् चाधिकृतो नृपः । प्रतिष्ठा व्यवहाराणां गुर्वेभ्यस् तूत्तरोत्तरम् ॥ ७
kulāni śreṇayaś caiva gaṇāś cādhikṛto nṛpaḥ / pratiṣṭhā vyavahārāṇāṃ gurvebhyas tūttarottaram // 7
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स चतुष्पाच् चतुःस्थानश् चतुःसाधन एव च । चतुर्हितश् चतुर्व्यापी चतुष्कारी च कीर्त्यते ॥ ८
sa catuṣpāc catuḥsthānaś catuḥsādhana eva ca / caturhitaś caturvyāpī catuṣkārī ca kīrtyate // 8
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अष्टाङ्गो ऽअष्टादशपदः शतशाखस् तथा-एव च । त्रियोनिर् द्व्यभियोगश् च द्विद्वारो द्विगतिस् तथा ॥ ९
aṣṭāṅgo 'aṣṭādaśapadaḥ śataśākhas tathā-eva ca / triyonir dvyabhiyogaś ca dvidvāro dvigatis tathā // 9
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धर्मश् च व्यवहारश् च चरित्रं राजशासनम् । चतुष्पाद् व्यवहारो ऽअयम् उत्तरः पूर्वबाधकः ॥ १०
dharmaś ca vyavahāraś ca caritraṃ rājaśāsanam / catuṣpād vyavahāro 'ayam uttaraḥ pūrvabādhakaḥ // 10
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र सत्ये स्थितो धर्मो व्यवहारस् तु साक्षिषु । चरित्रं पुस्तकरणे राजाज्ञायां तु शासनम् ॥ ११
tatra satye sthito dharmo vyavahāras tu sākṣiṣu / caritraṃ pustakaraṇe rājājñāyāṃ tu śāsanam // 11
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सामाद्युपायसाध्यत्वाच् चतुःसाधन उच्यते । चतुर्णाम् आश्रमाणां च रक्षणात् स चतुर्हितः ॥ १२
sāmādyupāyasādhyatvāc catuḥsādhana ucyate / caturṇām āśramāṇāṃ ca rakṣaṇāt sa caturhitaḥ // 12
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कर्तृऋन् अथो साक्षिणश् च सभ्यान् राजानम् एव च । व्याप्नोति पादशो यस्माच् चतुर्व्यापी ततः स्मृतः ॥ १३
kartṛṛn atho sākṣiṇaś ca sabhyān rājānam eva ca / vyāpnoti pādaśo yasmāc caturvyāpī tataḥ smṛtaḥ // 13
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धर्मस्यार्थस्य यशसो लोकपक्तेस् तथा-एव च । चतुर्णां करणाद् एषां चतुष्कारी प्रकीर्तितः ॥ १४
dharmasyārthasya yaśaso lokapaktes tathā-eva ca / caturṇāṃ karaṇād eṣāṃ catuṣkārī prakīrtitaḥ // 14
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राजा सपुरुषः सभ्याः शास्त्रं गणकलेखकौ । हिरण्यम् अग्निर् उदकम् अष्टाङ्गः स उदाहृतः ॥ १५
rājā sapuruṣaḥ sabhyāḥ śāstraṃ gaṇakalekhakau / hiraṇyam agnir udakam aṣṭāṅgaḥ sa udāhṛtaḥ // 15
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ऋणादानं ह्य् उपनिधिः संभूय-उत्थानम् एव च । दत्तस्य पुनर् आदानम् अशुश्रूषाभ्युपेत्य च ॥ १६
ṛṇādānaṃ hy upanidhiḥ saṃbhūya-utthānam eva ca / dattasya punar ādānam aśuśrūṣābhyupetya ca // 16
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वेतनस्यानपाकर्म तथा-एव-अस्वामिविक्रयः । विक्रीय-असंप्रदानं च क्रीत्वानुशय एव च ॥ १७
vetanasyānapākarma tathā-eva-asvāmivikrayaḥ / vikrīya-asaṃpradānaṃ ca krītvānuśaya eva ca // 17
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
समयस्यानपाकर्म विवादः क्षेत्रजस् तथा । स्त्रीपुंसयोश् च संबन्धो दायभागो ऽअथ साहसम् ॥ १८
samayasyānapākarma vivādaḥ kṣetrajas tathā / strīpuṃsayoś ca saṃbandho dāyabhāgo 'atha sāhasam // 18
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वाक्पारुष्यं तथा-एव-उक्तं दण्डपारुष्यम् एव च । द्यूतं प्रकीर्णकं चैव-इत्य् अष्टादशपदः स्मृतः ॥ १९
vākpāruṣyaṃ tathā-eva-uktaṃ daṇḍapāruṣyam eva ca / dyūtaṃ prakīrṇakaṃ caiva-ity aṣṭādaśapadaḥ smṛtaḥ // 19
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एषाम् एव प्रभेदो ऽअन्यः शतम् अष्टौत्तरं स्मृतम् । क्रियाभेदान् मनुष्याणां शतशाखो निगद्यते ॥ २०
eṣām eva prabhedo 'anyaḥ śatam aṣṭa.uttaraṃ smṛtam / kriyābhedān manuṣyāṇāṃ śataśākho nigadyate // 20
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कामात् क्रोधाच् च लोभाच् च त्रिभ्यो यस्मात् प्रवर्तते । त्रियोनिः कीर्त्यते तेन त्रयम् एतद् विवादकृत् ॥ २१
kāmāt krodhāc ca lobhāc ca tribhyo yasmāt pravartate / triyoniḥ kīrtyate tena trayam etad vivādakṛt // 21
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्व्यभियोगस् तु विज्ञेयः शङ्कातत्त्वाभियोगतः । शङ्कासतां तु संसर्गात् तत्त्वं ह-ऊढादिदर्शनात् ॥ २२
dvyabhiyogas tu vijñeyaḥ śaṅkātattvābhiyogataḥ / śaṅkāsatāṃ tu saṃsargāt tattvaṃ ha-ūḍhādidarśanāt // 22
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पक्षद्वयाभिसंबन्धाद् द्विद्वारः समुदाहृतः । पूर्ववादस् तयोः पक्षः प्रतिपक्षस् तदुत्तरम् ॥ २३
pakṣadvayābhisaṃbandhād dvidvāraḥ samudāhṛtaḥ / pūrvavādas tayoḥ pakṣaḥ pratipakṣas taduttaram // 23
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भूतच्छलानुसारित्वाद् द्विगतिः स उदाहृतः । भूतं तत्त्वार्थसंयुक्तं प्रमादाभिहितं छलम् ॥ २४
bhūtacchalānusāritvād dvigatiḥ sa udāhṛtaḥ / bhūtaṃ tattvārthasaṃyuktaṃ pramādābhihitaṃ chalam // 24
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र शिष्टं छलं राजा मर्षयेद् धर्मसाधनः । भूतम् एव प्रपद्येत धर्ममूला यतः श्रियः ॥ २५
tatra śiṣṭaṃ chalaṃ rājā marṣayed dharmasādhanaḥ / bhūtam eva prapadyeta dharmamūlā yataḥ śriyaḥ // 25
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धर्मेण-उद्धरतो राज्ञो व्यवहारान् कृतात्मनः । संभवन्ति गुणाः सप्त सप्त वह्नेर् इवार्चिषः ॥ २६
dharmeṇa-uddharato rājño vyavahārān kṛtātmanaḥ / saṃbhavanti guṇāḥ sapta sapta vahner ivārciṣaḥ // 26
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धर्मश् चार्थश् च कीर्तिश् च लोकपक्तिर् उपग्रहः । प्रजाभ्यो बहुमानश् च स्वर्गे स्थानं च शाश्वतम् ॥ २७
dharmaś cārthaś ca kīrtiś ca lokapaktir upagrahaḥ / prajābhyo bahumānaś ca svarge sthānaṃ ca śāśvatam // 27
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्माद् धर्मासनं प्राप्य राजा विगतमत्सरः । समः स्यात् सर्वभूतेषु बिभ्रद् वैवस्वतं व्रतम् ॥ २८
tasmād dharmāsanaṃ prāpya rājā vigatamatsaraḥ / samaḥ syāt sarvabhūteṣu bibhrad vaivasvataṃ vratam // 28
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धर्मशास्त्रं पुरस्कृत्य प्राड्विवाकमते स्थितः । समाहितमतिः पश्येद् व्यवहारान् अनुक्रमात् ॥ २९
dharmaśāstraṃ puraskṛtya prāḍvivākamate sthitaḥ / samāhitamatiḥ paśyed vyavahārān anukramāt // 29
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आगमः प्रथमं कार्यो व्यवहारपदं ततः । विवित्सा निर्णयश् चैव दर्शनं स्याच् चतुर्विधम् ॥ ३०
āgamaḥ prathamaṃ kāryo vyavahārapadaṃ tataḥ / vivitsā nirṇayaś caiva darśanaṃ syāc caturvidham // 30
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धर्मशास्त्रार्थशास्त्राभ्याम् अविरोधेन मार्गतः । समीक्षमाणो निपुणं व्यवहारगतिं नयेत् ॥ ३१
dharmaśāstrārthaśāstrābhyām avirodhena mārgataḥ / samīkṣamāṇo nipuṇaṃ vyavahāragatiṃ nayet // 31
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यथा मृगस्य विद्धस्य व्याधो मृगपदं नयेत् । कक्षे शोणितलेशेन तथा धर्मपदं नयेत् ॥ ३२
yathā mṛgasya viddhasya vyādho mṛgapadaṃ nayet / kakṣe śoṇitaleśena tathā dharmapadaṃ nayet // 32
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यत्र विप्रतिपत्तिः स्याद् धर्मशास्त्रार्थशास्त्रयोः । अर्थशास्त्रौक्तम् उत्सृज्य धर्मशास्त्रौक्तम् आचारेत् ॥ ३३
yatra vipratipattiḥ syād dharmaśāstrārthaśāstrayoḥ / arthaśāstra.uktam utsṛjya dharmaśāstra.uktam ācāret // 33
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धर्मशास्त्रविरोधे तु युक्तियुक्तो ऽअपि धर्मतः । व्यवहारो हि बलवान् धर्मस् तेनावहीयते ॥ ३४
dharmaśāstravirodhe tu yuktiyukto 'api dharmataḥ / vyavahāro hi balavān dharmas tenāvahīyate // 34
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सूक्ष्मो हि भगवान् धर्मः परोक्षो दुर्विचारणः । अतः प्रत्यक्षमार्गेण व्यवहारगतिं नयेत् ॥ ३५
sūkṣmo hi bhagavān dharmaḥ parokṣo durvicāraṇaḥ / ataḥ pratyakṣamārgeṇa vyavahāragatiṃ nayet // 35
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यात्य् अचौरो ऽअपि चौरत्वं चौरश् चायात्य् अचौरताम् । अचौरश् चौरतां प्राप्तो माण्डव्यो व्यवहारतः ॥ ३६
yāty acauro 'api cauratvaṃ cauraś cāyāty acauratām / acauraś cauratāṃ prāpto māṇḍavyo vyavahārataḥ // 36
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्त्रीषु रात्रौ बहिर् ग्रामाद् अन्तर्वेश्मन्य् अरातिषु । व्यवहारः कृतो ऽअप्य् एषु पुनः कर्तव्यताम् इयात् ॥ ३७
strīṣu rātrau bahir grāmād antarveśmany arātiṣu / vyavahāraḥ kṛto 'apy eṣu punaḥ kartavyatām iyāt // 37
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गहनत्वाद् विवादानाम् असामर्थ्यात् स्मृतेर् अपि । ऋणादिषु हरेत् कालं कामं तत्त्वबुभुत्सया ॥ ३८
gahanatvād vivādānām asāmarthyāt smṛter api / ṛṇādiṣu haret kālaṃ kāmaṃ tattvabubhutsayā // 38
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गोभूहिरण्यस्त्रीस्तेयपारुष्यात्ययिकेषु च । साहसेष्व् अभिशापे च सद्य एव विवादयेत् ॥ ३९
gobhūhiraṇyastrīsteyapāruṣyātyayikeṣu ca / sāhaseṣv abhiśāpe ca sadya eva vivādayet // 39
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनावेद्य तु यो राज्ञे संदिग्धे ऽअर्थे प्रवर्तते । प्रसह्य स विनेयः स्यात् स चास्यार्थो न सिध्यति ॥ ४०
anāvedya tu yo rājñe saṃdigdhe 'arthe pravartate / prasahya sa vineyaḥ syāt sa cāsyārtho na sidhyati // 40
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वक्तव्ये ऽअर्थे न तिष्ठन्तम् उत्क्रामन्तं च तद्वचः । आसेधयेद् विवादार्थी यावद् आह्वानदर्शनम् ॥ ४१
vaktavye 'arthe na tiṣṭhantam utkrāmantaṃ ca tadvacaḥ / āsedhayed vivādārthī yāvad āhvānadarśanam // 41
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्थानासेधः कालकृतः प्रवासात् कर्मणस् तथा । चतुर्विधः स्याद् आसेधो नासिद्धस् तं विलङ्घयेत् ॥ ४२
sthānāsedhaḥ kālakṛtaḥ pravāsāt karmaṇas tathā / caturvidhaḥ syād āsedho nāsiddhas taṃ vilaṅghayet // 42
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नदीसंतारकान्तारदुर्देशौपप्लवादिषु । आसिद्धस् तं परासेधम् उत्क्रामन् नापराध्नुयात् ॥ ४३
nadīsaṃtārakāntāradurdeśa.upaplavādiṣu / āsiddhas taṃ parāsedham utkrāman nāparādhnuyāt // 43
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आसेधकाल आसिद्ध आसेधम् यो व्यतिक्रमेत् । स विनेयो ऽअन्यथा कुर्वन्न् आसेद्धा दण्डभाग् भवेत् ॥ ४४
āsedhakāla āsiddha āsedham yo vyatikramet / sa vineyo 'anyathā kurvann āseddhā daṇḍabhāg bhavet // 44
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निर्वेष्टुकामो रोगार्तो यियक्षुर् व्यसने स्थितः । अभियुक्तस् तथान्येन राजकार्यौद्यतस् तथा ॥ ४५
nirveṣṭukāmo rogārto yiyakṣur vyasane sthitaḥ / abhiyuktas tathānyena rājakārya.udyatas tathā // 45
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गवां प्रचारे गोपालाः सस्यबन्धे कृषीवलाः । शिल्पिनः चापि तत्कालम् आयुधीयाश् च विग्रहे ॥ ४६
gavāṃ pracāre gopālāḥ sasyabandhe kṛṣīvalāḥ / śilpinaḥ cāpi tatkālam āyudhīyāś ca vigrahe // 46
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अप्राप्तव्यवहारश् च दूतो दानौन्मुखो व्रती । विषमस्थश् च नासेध्यो न च-एनान् आह्वयेन् नृपः ॥ ४७
aprāptavyavahāraś ca dūto dāna.unmukho vratī / viṣamasthaś ca nāsedhyo na ca-enān āhvayen nṛpaḥ // 47
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नाभियुक्तो ऽअभियुञ्जीत तम् अतीर्त्वार्थम् अन्यतः । न चाभियुक्तम् अन्येन न विद्धं वेद्धुम् अर्हति ॥ ४८
nābhiyukto 'abhiyuñjīta tam atīrtvārtham anyataḥ / na cābhiyuktam anyena na viddhaṃ veddhum arhati // 48
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यम् अर्थम् अभियुञ्जीत न तं विप्रकृतिं नयेत् । नान्यत् पक्षान्तरं गच्छेद् गच्छन् पूर्वात् स हीयते ॥ ४९
yam artham abhiyuñjīta na taṃ viprakṛtiṃ nayet / nānyat pakṣāntaraṃ gacched gacchan pūrvāt sa hīyate // 49
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न च मिथ्याभियुञ्जीत दोषो मिथ्याभियोगिनः । यस् तत्र विनयः प्रोक्तः सो ऽअभियोक्तारम् आव्रजेत् ॥ ५०
na ca mithyābhiyuñjīta doṣo mithyābhiyoginaḥ / yas tatra vinayaḥ proktaḥ so 'abhiyoktāram āvrajet // 50
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सापदेशं हरन् कालम् अब्रुवंश् चापि संसदि । उक्त्वा वचो विब्रुवंश् च हीयमानस्य लक्षणम् ॥ ५१
sāpadeśaṃ haran kālam abruvaṃś cāpi saṃsadi / uktvā vaco vibruvaṃś ca hīyamānasya lakṣaṇam // 51
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पलायते य आहूतः प्राप्तश् च विवदेन् न यः । विनेयः स भवेद् राज्ञा हीन एव स वादतः ॥ ५२
palāyate ya āhūtaḥ prāptaś ca vivaden na yaḥ / vineyaḥ sa bhaved rājñā hīna eva sa vādataḥ // 52
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निर्णिक्तव्यवहारेषु प्रमाणम् अफलं भवेत् । लिखितं साक्षिणो वापि पूर्वम् आवेदितं न चेत् ॥ ५३
nirṇiktavyavahāreṣu pramāṇam aphalaṃ bhavet / likhitaṃ sākṣiṇo vāpi pūrvam āveditaṃ na cet // 53
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यथा पक्वेषु धान्येषु निष्फलाः प्रावृषो गुणाः । निर्णिक्तव्यवहाराणां प्रमाणम् अफलं तथा ॥ ५४
yathā pakveṣu dhānyeṣu niṣphalāḥ prāvṛṣo guṇāḥ / nirṇiktavyavahārāṇāṃ pramāṇam aphalaṃ tathā // 54
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अभूतम् अप्य् अभिहितं प्राप्तकालं परीक्ष्यते । यत् तु प्रमादान् न-उच्येत तद् भूतम् अपि हीयते ॥ ५५
abhūtam apy abhihitaṃ prāptakālaṃ parīkṣyate / yat tu pramādān na-ucyeta tad bhūtam api hīyate // 55
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तीरितं चानुशिष्टं च यो मन्येत विधर्मतः । द्विगुणं दण्डम् आस्थाय तत् कार्यं पुनर् उद्धरेत् ॥ ५६
tīritaṃ cānuśiṣṭaṃ ca yo manyeta vidharmataḥ / dviguṇaṃ daṇḍam āsthāya tat kāryaṃ punar uddharet // 56
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दुर्दृष्टे व्यवहारे तु सभ्यास् तं दण्डम् आप्नुयुः । न हि जातु विना दण्डं कश्चिन् मार्गे ऽअवतिष्ठते ॥ ५७
durdṛṣṭe vyavahāre tu sabhyās taṃ daṇḍam āpnuyuḥ / na hi jātu vinā daṇḍaṃ kaścin mārge 'avatiṣṭhate // 57
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रागाद् अज्ञानतो वापि लोभाद् वा यो ऽअन्यथा वदेत् । सभ्यो ऽअसभ्यः स विज्ञेयस् तं राजा विनयेद् भृशम् ॥ ५८
rāgād ajñānato vāpi lobhād vā yo 'anyathā vadet / sabhyo 'asabhyaḥ sa vijñeyas taṃ rājā vinayed bhṛśam // 58
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
किंतु राज्ञा विशेषेण स्वधर्मम् अनुरक्षता । मनुष्यचित्तवैचित्र्यात् परीक्ष्या साध्वसाधुता ॥ ५९
kiṃtu rājñā viśeṣeṇa svadharmam anurakṣatā / manuṣyacittavaicitryāt parīkṣyā sādhvasādhutā // 59
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुरुषाः सन्ति ये लोभात् प्रब्रूयुः साक्ष्यम् अन्यथा । सन्ति चान्ये दुरात्मानः कूटलेख्यकृतो जनाः ॥ ६०
puruṣāḥ santi ye lobhāt prabrūyuḥ sākṣyam anyathā / santi cānye durātmānaḥ kūṭalekhyakṛto janāḥ // 60
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अतः परीक्ष्यम् उभयम् एतद् राज्ञा विशेषतः । लेख्याचारेण लिखितं साक्ष्याचारेण साक्षिणः ॥ ६१
ataḥ parīkṣyam ubhayam etad rājñā viśeṣataḥ / lekhyācāreṇa likhitaṃ sākṣyācāreṇa sākṣiṇaḥ // 61
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
असत्याः सत्यसंकाशाः सत्याश् चासत्यदर्शनाः । दृश्यन्ते विविधा भावास् तस्माद् युक्तं परीक्षणम् ॥ ६२
asatyāḥ satyasaṃkāśāḥ satyāś cāsatyadarśanāḥ / dṛśyante vividhā bhāvās tasmād yuktaṃ parīkṣaṇam // 62
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तलवद् दृश्यते व्योम खद्योतो हव्यवाड् इव । न तलं विद्यते व्योम्नि न खद्योते हुताशनः ॥ ६३
talavad dṛśyate vyoma khadyoto havyavāḍ iva / na talaṃ vidyate vyomni na khadyote hutāśanaḥ // 63
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मात् प्रत्यक्षदृष्टो ऽअपि युक्तम् अर्थः परीक्षितुम् । परीक्ष्य ज्ञापयन् अर्थान् न धर्मात् परिहीयते ॥ ६४
tasmāt pratyakṣadṛṣṭo 'api yuktam arthaḥ parīkṣitum / parīkṣya jñāpayan arthān na dharmāt parihīyate // 64
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं पश्यन् सदा राजा व्यवहारान् समाहितः । वितत्य-इह यशो दीप्तं ब्रध्नस्याप्नोति विष्टपम् ॥ ६५
evaṃ paśyan sadā rājā vyavahārān samāhitaḥ / vitatya-iha yaśo dīptaṃ bradhnasyāpnoti viṣṭapam // 65
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.