हिशब्देनानवस्थाव्युत्पादनाय स्पष्टतामाचष्टे । तथा हि । स भेदः किं भेदिभ्यां भिन्नो ऽभिन्नो भिन्नाभिन्नो वा । प्रथमे सो ऽपि भेदस्तथेत्यनवस्था । द्वितीये शब्दपर्यायत्वादयो दोषाः । तृतीयस्तु तृतीये ऽन्तर्भवति । तत्राप्युक्तविधयानवस्थैवेति । ननु भेदस्य भेदान्तरं भेदाभेदयोश्च भेदाभेदान्तरमित्येतावता नानवस्था । उत्पत्तिज्ञप्तिप्रतिबन्धकत्वाभावादिति चेन्न । विशेषेणप्रतीतिमन्तरेण विशिष्टप्रत्ययानुपपत्त्या ज्ञप्तिप्रतिबन्धकत्वात् । तदिदमुक्तं-स्यादेवेति ॥ यद्यपि भेदाभेदाङ्गीकारे विरोधो वक्तुं शक्यते तथापि स्फुटत्वान्नोक्तः । एवमैक्यस्य स्वरूपाद्भेदपक्षे ऽनवस्थापीति । *३,७२* नन्वैक्यं चैतन्याभिन्नमपि स्वनिर्वाहकत्वात्स्वाभाविकप्रकाशेनाप्रकाशितत्वमात्मनो निर्वक्ष्यति(हिष्यति) । यद्वा स्वरूपेणैक्यस्य भेदाभेदौ स्ताम् । तयोश्च भेदाभेदान्तराभावे ऽपि स्वनिर्वाहकत्वाद्वयवहारोपपत्तिरिति चेन्न । विशेषानभ्युपगमे स्वनिर्वाहकत्वस्यापि वक्तुमशक्यत्वादित्यभिप्रायेणाह स्वनिर्वाहकतेति ॥ स्वनिर्वाहकता चेत् स्याद्
hiśabdenānavasthāvyutpādanāya spaṣṭatāmācaṣṭe / tathā hi / sa bhedaḥ kiṃ bhedibhyāṃ bhinno 'bhinno bhinnābhinno vā / prathame so 'pi bhedastathetyanavasthā / dvitīye śabdaparyāyatvādayo doṣāḥ / tṛtīyastu tṛtīye 'ntarbhavati / tatrāpyuktavidhayānavasthaiveti / nanu bhedasya bhedāntaraṃ bhedābhedayośca bhedābhedāntaramityetāvatā nānavasthā / utpattijñaptipratibandhakatvābhāvāditi cenna / viśeṣeṇapratītimantareṇa viśiṣṭapratyayānupapattyā jñaptipratibandhakatvāt / tadidamuktaṃ-syādeveti // yadyapi bhedābhedāṅgīkāre virodho vaktuṃ śakyate tathāpi sphuṭatvānnoktaḥ / evamaikyasya svarūpādbhedapakṣe 'navasthāpīti / *3,72* nanvaikyaṃ caitanyābhinnamapi svanirvāhakatvātsvābhāvikaprakāśenāprakāśitatvamātmano nirvakṣyati(hiṣyati) / yadvā svarūpeṇaikyasya bhedābhedau stām / tayośca bhedābhedāntarābhāve 'pi svanirvāhakatvādvayavahāropapattiriti cenna / viśeṣānabhyupagame svanirvāhakatvasyāpi vaktumaśakyatvādityabhiprāyeṇāha svanirvāhakateti // svanirvāhakatā cet syād
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.