अवाच्यत्वे हि ब्रह्मणि शब्दसम्बन्ध एवानुपपन्नः । जगत्कारणत्वादिवाक्यविचारस्तु दूरे । साङ्खयनिराकरणाभावे तु सृष्टयादिवाक्यानामेव समन्वयानुपपत्तिः । अतः प्रथमं वाच्यत्वसमर्थनेन समन्वयसम्भावनायां सत्यां वाक्यविशेषनिष्ठस्य विचारस्य पश्चादवसर इति । *३,२२७* समन्वयकथनात् न लक्षणाभिप्रेतासूत्रकारस्य ननु वाच्यत्वाभावे ऽपि लक्षणया वृत्त्या समन्वयो भविष्यतीत्यवाच्यत्वाक्षेपं निर्दलतयोपेक्ष्य सूत्रकारेणादौ साङ्खयमतं निराकृतमित्यङ्गीकारे कथमसङ्गतिरित्यत आह कथं चेति ॥ कथं च लक्षणावादी ब्रूयाद् ब्रह्मसमन्वयम् स्यादेवम् । यदि सूत्रकारः शब्दानां ब्रह्मणि लक्षणामभिप्रेयात् । न चैतदस्ति । यदि सूत्रकारो ब्रह्मणि शब्दानां लक्षणामभिप्रैति । तदा कथं समन्वयं ब्रूयात् । किन्त्वन्वयमात्रं ब्रूयात् । समन्वयं चाब्रवीत् । तेन ज्ञायते न लक्षणा सूत्रकारस्याभिप्रेता किं नाम मुख्यवृत्तिरेवेति । *३,२२८* समन्वयः वाच्यार्थे एव घटने न लक्ष्यार्थे समन्वयं ब्रुवता कथं मुख्यवृत्तिरभिप्रेतेति ज्ञायत इत्यत आह यो ऽसाविति ॥ यो ऽसौ शब्दस्य मुख्यार्थस्तत्रैव स्यात् समन्वयः
avācyatve hi brahmaṇi śabdasambandha evānupapannaḥ / jagatkāraṇatvādivākyavicārastu dūre / sāṅkhayanirākaraṇābhāve tu sṛṣṭayādivākyānāmeva samanvayānupapattiḥ / ataḥ prathamaṃ vācyatvasamarthanena samanvayasambhāvanāyāṃ satyāṃ vākyaviśeṣaniṣṭhasya vicārasya paścādavasara iti / *3,227* samanvayakathanāt na lakṣaṇābhipretāsūtrakārasya nanu vācyatvābhāve 'pi lakṣaṇayā vṛttyā samanvayo bhaviṣyatītyavācyatvākṣepaṃ nirdalatayopekṣya sūtrakāreṇādau sāṅkhayamataṃ nirākṛtamityaṅgīkāre kathamasaṅgatirityata āha kathaṃ ceti // kathaṃ ca lakṣaṇāvādī brūyād brahmasamanvayam syādevam / yadi sūtrakāraḥ śabdānāṃ brahmaṇi lakṣaṇāmabhipreyāt / na caitadasti / yadi sūtrakāro brahmaṇi śabdānāṃ lakṣaṇāmabhipraiti / tadā kathaṃ samanvayaṃ brūyāt / kintvanvayamātraṃ brūyāt / samanvayaṃ cābravīt / tena jñāyate na lakṣaṇā sūtrakārasyābhipretā kiṃ nāma mukhyavṛttireveti / *3,228* samanvayaḥ vācyārthe eva ghaṭane na lakṣyārthe samanvayaṃ bruvatā kathaṃ mukhyavṛttirabhipreteti jñāyata ityata āha yo 'sāviti // yo 'sau śabdasya mukhyārthastatraiva syāt samanvayaḥ
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.