Library·Nyāyasudhā a subcommentary on Mādhva's Anuvyākhāna, a commentary on Bādarāyaṇa's Brahmasūtra, integrated version·1·1.1·1.1.179

Nyāyasudhā a subcommentary on Mādhva's Anuvyākhāna, a commentary on Bādarāyaṇa's Brahmasūtra, integrated version 1.1.179

NMABB 1.1.179

एकस्य ज्ञानरूपस्य हरेरुक्तिर्विभागतः अत्रैवं विवक्षाभेदेन परिहारत्रयं द्रष्टव्यम् । एकस्य निर्भेदस्यापि हरेर्विशेषबलेनानेकत्वसङ्खयावत्त्वाद्विभागतो ऽन्नमयाद्यनेकत्वोक्तिर्युज्यते । एवं ज्ञानरूपस्य ज्ञानानन्दाद्यात्मकस्यापि हरेर्विशेषशक्तयैव विभागतस्तद्वत्त्वेनोक्तिर्युज्यते एवं मनःशब्दस्यावबोधार्थत्वे ऽपि (विज्ञानं) विज्ञानमय इति मनोमय इत्यपि विभागतः पृथगुक्तिर्युज्यते । कथम् । विशेषसामान्यतया विशेषसामान्यविषयतया । विज्ञानशब्दो हि विशेषज्ञानमाह । "सामान्यैर्ये त्वविज्ञेया विशेषा मम वाची विज्ञानशब्द(स्य) सहपाठबलात्सामान्यज्ञाने पर्यवस्यति । विद्येते हि परमार्थतः सामान्यविशेषाकाराविति समस्ततद्विषयज्ञानमुपपन्नमेवेश्वरस्येति । *३,३७०* तथापि नान्नमयादयः परमात्मा । तस्माद्वा एतस्मादन्नरसमयात् । अन्यो ऽन्तर आत्मा प्राणमय इत्यादिनान्नमयादीनामन्योन्यमन्यत्वावगमात् । परमात्मनि तु भेदाभावादित्यत आह अभेदे ऽपीति ॥ अभेदे ऽपि विशेषेणैवान्य इत्युदितो हरिः

ekasya jñānarūpasya hareruktirvibhāgataḥ atraivaṃ vivakṣābhedena parihāratrayaṃ draṣṭavyam / ekasya nirbhedasyāpi harerviśeṣabalenānekatvasaṅkhayāvattvādvibhāgato 'nnamayādyanekatvoktiryujyate / evaṃ jñānarūpasya jñānānandādyātmakasyāpi harerviśeṣaśaktayaiva vibhāgatastadvattvenoktiryujyate evaṃ manaḥśabdasyāvabodhārthatve 'pi (vijñānaṃ) vijñānamaya iti manomaya ityapi vibhāgataḥ pṛthaguktiryujyate / katham / viśeṣasāmānyatayā viśeṣasāmānyaviṣayatayā / vijñānaśabdo hi viśeṣajñānamāha / "sāmānyairye tvavijñeyā viśeṣā mama vācī vijñānaśabda(sya) sahapāṭhabalātsāmānyajñāne paryavasyati / vidyete hi paramārthataḥ sāmānyaviśeṣākārāviti samastatadviṣayajñānamupapannameveśvarasyeti / *3,370* tathāpi nānnamayādayaḥ paramātmā / tasmādvā etasmādannarasamayāt / anyo 'ntara ātmā prāṇamaya ityādinānnamayādīnāmanyonyamanyatvāvagamāt / paramātmani tu bhedābhāvādityata āha abhede 'pīti // abhede 'pi viśeṣeṇaivānya ityudito hariḥ

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/NMABB/1.1.179

Cite as: Nyāyasudhā a subcommentary on Mādhva's Anuvyākhāna, a commentary on Bādarāyaṇa's Brahmasūtra, integrated version 1.1.179, in HREEM (hreem.cc/library/NMABB/1.1.179), after GRETIL.

Edition, numbering and licence

GRETIL tei/sa_jayatIrtha-nyAyasudhA.xml —

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text