वाद एव ॥। प्रश्नशब्दात्करोतीत्यर्थे ईकक्प्रत्ययो वक्तव्यः । स्पर्धिनामिति जातौ बहुवचनम् । एवेत्यस्य युज्यत इत्यध्याहृतेनान्वयः । यतः सभादिपूर्वस्ततः स्पर्धिनामपि वादो युज्यत एवेति । तुशब्दो हेत्वर्थः । सभासभापतिप्राश्निकैर्नियतयोरसत्साधनादिप्रयोगवर्जनसम्भवादिति भावः । *५,५०५* यदुक्तं"तत्सिद्धौ व्यर्थतान्ययोःऽ; इति तदयुक्तम् । वादेन तत्त्वनिर्णयसिद्धावपि अर्थाद्यसिद्धेः । तथाचाभिलषितं न सिद्धम्, सिद्धं चानभिलषितमिति तत्राह उभयेति ॥ ॥। उभयार्थः स्यान्निर्णीतिजयकारकः वाद इत्यनुवर्तते । अस्यैव विवरणं निर्णीतीति ॥ न केवलं निर्णीतिकारकः किन्तु जयकारकश्च । जयशब्देन तत्साध्यमर्थ्यादिकमुपलक्ष्यते । विद्यापरीक्षार्थे वादे जयिनो ऽर्थादिकमपि सभापतिना सम्पादनीयमिति भावः । एवं तर्हि न कदापि जल्पवितण्डाप्रवृत्तिः"व्यर्थरतान्ययोःऽ; इति युक्तेः सम(मान)त्वात् । यथा हि विद्यावैषम्यनिर्णये जितवतो ऽर्थादिलाभः, तथा तत्साम्ये द्वयोरपि अर्थादिलाभः सम्भवत्येव । नच फलान्तरमस्ति येन पुनर्जल्पवितण्डारम्भः स्यादित्यत आह तत्त्वाप्रकाश एवेति ॥ *५,५०६* तत्त्वाप्रकाश एवैको वितण्डाजल्पयोः फलम्
vāda eva ... praśnaśabdātkarotītyarthe īkakpratyayo vaktavyaḥ / spardhināmiti jātau bahuvacanam / evetyasya yujyata ityadhyāhṛtenānvayaḥ / yataḥ sabhādipūrvastataḥ spardhināmapi vādo yujyata eveti / tuśabdo hetvarthaḥ / sabhāsabhāpatiprāśnikairniyatayorasatsādhanādiprayogavarjanasambhavāditi bhāvaḥ / *5,505* yaduktaṃ"tatsiddhau vyarthatānyayoḥ'; iti tadayuktam / vādena tattvanirṇayasiddhāvapi arthādyasiddheḥ / tathācābhilaṣitaṃ na siddham, siddhaṃ cānabhilaṣitamiti tatrāha ubhayeti // ... ubhayārthaḥ syānnirṇītijayakārakaḥ vāda ityanuvartate / asyaiva vivaraṇaṃ nirṇītīti // na kevalaṃ nirṇītikārakaḥ kintu jayakārakaśca / jayaśabdena tatsādhyamarthyādikamupalakṣyate / vidyāparīkṣārthe vāde jayino 'rthādikamapi sabhāpatinā sampādanīyamiti bhāvaḥ / evaṃ tarhi na kadāpi jalpavitaṇḍāpravṛttiḥ"vyartharatānyayoḥ'; iti yukteḥ sama(māna)tvāt / yathā hi vidyāvaiṣamyanirṇaye jitavato 'rthādilābhaḥ, tathā tatsāmye dvayorapi arthādilābhaḥ sambhavatyeva / naca phalāntaramasti yena punarjalpavitaṇḍārambhaḥ syādityata āha tattvāprakāśa eveti // *5,506* tattvāprakāśa evaiko vitaṇḍājalpayoḥ phalam
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.