Library·Nyāyasudhā a subcommentary on Mādhva's Anuvyākhāna, a commentary on Bādarāyaṇa's Brahmasūtra, integrated version·3·3.2·3.2.124

Nyāyasudhā a subcommentary on Mādhva's Anuvyākhāna, a commentary on Bādarāyaṇa's Brahmasūtra, integrated version 3.2.124

NMABB 3.2.124

यदा ॥। अथशब्दः शङ्कोपक्रमे पक्षान्तरे वा । आभासाः जीवाः । मुख्यत इति उपाध्यायत्तत्वेन । सूर्यकादिना तुल्यं वर्तत इति सूर्यकादिवत् । उत्तरवाक्ये वास्य सम्बन्धः । परिहरति तदेति ॥ ॥। तदोपाध्यायत्तरूपाणां नाशिता भवेत् चशब्दो ऽत एव चोपमेति भिन्नक्रमः । एतावदेव वाक्यमेतदाशङ्कानिरासार्थं न पुनरिदं सूत्रस्य प्रतीकग्रहणमिति एवशब्दः । अन्यथा हि सूर्यकादिवदित्यस्यावृत्तिराशङ्कयेत । यद्वैकवाक्यतानिरासेन परकृतस्यापव्याख्यानतामाह, यत एवायमात्मा चैतन्यस्वरूपो निर्विशेषो वाङ्मनसातीतः परप्रतिषेधोपदेश्यो ऽत एव चास्योपाधिनिमित्तमपारमार्थिकीं विशेषवत्तामभिप्रेत्य जलसूर्यकादिवदित्युपमोपादीयते मोक्षशास्त्रेष्विति । यद्यप्येवमेकवाक्यतालाभस्तथाप्यर्थदोषस्तत्र तत्र व्युत्पादित एव । वतेर्वैयर्थ्यं च । सूर्यकादिरित्येतावता पूर्णत्वात् । इतिशब्दाध्याहारश्चैवं न कर्तव्य इति । *९,३८५* सूत्रखण्डस्य तात्पर्यमाह अन्येति ॥ ॥। अन्याभासविशेषिताम्

yadā ... athaśabdaḥ śaṅkopakrame pakṣāntare vā / ābhāsāḥ jīvāḥ / mukhyata iti upādhyāyattatvena / sūryakādinā tulyaṃ vartata iti sūryakādivat / uttaravākye vāsya sambandhaḥ / pariharati tadeti // ... tadopādhyāyattarūpāṇāṃ nāśitā bhavet caśabdo 'ta eva copameti bhinnakramaḥ / etāvadeva vākyametadāśaṅkānirāsārthaṃ na punaridaṃ sūtrasya pratīkagrahaṇamiti evaśabdaḥ / anyathā hi sūryakādivadityasyāvṛttirāśaṅkayeta / yadvaikavākyatānirāsena parakṛtasyāpavyākhyānatāmāha, yata evāyamātmā caitanyasvarūpo nirviśeṣo vāṅmanasātītaḥ parapratiṣedhopadeśyo 'ta eva cāsyopādhinimittamapāramārthikīṃ viśeṣavattāmabhipretya jalasūryakādivadityupamopādīyate mokṣaśāstreṣviti / yadyapyevamekavākyatālābhastathāpyarthadoṣastatra tatra vyutpādita eva / vatervaiyarthyaṃ ca / sūryakādirityetāvatā pūrṇatvāt / itiśabdādhyāhāraścaivaṃ na kartavya iti / *9,385* sūtrakhaṇḍasya tātparyamāha anyeti // ... anyābhāsaviśeṣitām

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/NMABB/3.2.124

Cite as: Nyāyasudhā a subcommentary on Mādhva's Anuvyākhāna, a commentary on Bādarāyaṇa's Brahmasūtra, integrated version 3.2.124, in HREEM (hreem.cc/library/NMABB/3.2.124), after GRETIL.

Edition, numbering and licence

GRETIL tei/sa_jayatIrtha-nyAyasudhA.xml —

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text