अप्रतीताश्रयत्वादेर्देषत्वस्य सिद्धत्वात् । अत एवोक्तमन्यत्र"असदाश्रयस्यऽ; इत्यादि । "न चात्यन्ताभावो ऽपिऽ; इति । एवमुत्तरत्रापि ज्ञातव्यम् । आश्रयासिद्धिशब्देन दृष्टान्तस्याश्रयहीनतापि सङ्ग्राह्या । कुतस्ते न दोषा इति चेत् । किं व्याप्त्यादिभङ्गहेतुत्वेन दोषत्वमुत सत्येव व्याप्त्यादौ प्रकारान्तरेण । नाद्यः । आश्रयासिद्धयादावपि व्याप्त्यादेः सत्त्वात् । द्वितीये त्विदमुपतिष्ठते । व्याप्तौ सत्यां कथञ्चन केनापि प्रकारेण न दोषा इति । व्याप्तिग्रहणमबाधितविषयत्वाद्युपलक्षणम् । वस्तुतो व्याप्तावेव तस्योपयोगान्न पृथगुक्तम् । अस्यैवार्थस्य प्रपञ्चार्थमुत्तरः प्रबन्धः । *९,७७* तत्र भगवदभावस्यापि प्रामाणिकत्वं सधर्मकत्वं च प्रागेव साधितम् । असदाश्रयस्य तु कुतो दुष्टत्वमिति वाच्यम् । किन्नरविषाणमस्ति विषाणत्वादित्यादेरपि साधनत्वप्रसङ्गात् । उतासतो निर्धर्मकत्वेन साध्यधर्माश्रयत्वानुपपत्त्या बाधितविषयत्वेन । अथ साधनधर्माश्रयत्वानुपपत्त्या स्वरूपासिद्धत्वेन । यद्वासतः सकलव्यवहाराभाजनत्वेन । यदि वाप्रामाणिकस्य प्रमाणाङ्गतासम्भवेन । अथवासदाश्रयस्य व्याप्त्यनुपपत्त्येति । आद्यं निराकरोति दोष इति ॥ दोषो व्याहतिरेवास्ति नृशृङ्गास्तित्वसाधने व्याहतिः प्रमाणविरोधः । शृङ्गशब्दो हि महतः शिस्संयुक्तस्य रूपवतो ऽवयवविशेषस्य वाचको ऽभिप्रेतः स्यात् । अतीन्द्रियस्य वा कस्यचित् । आद्ये प्रत्यक्षेण तस्य नास्तितावधारणात् । प्रमाणबाधितत्वेनैव विषाणत्वस्यासाधनत्वान्नातिप्रसङ्गः । द्वितीये त्विष्यापादनमिति । *९,७९* स्यादेतत् । शृङ्गत्वं तावदसाधनमित्यविवादम् । अस्ति च तत्र बाधितविषयत्वमसदाश्रयत्वं च । तत्र बाधितविषयत्वमेव तदीयासाधनत्वे प्रयोजकं नासदाश्रयत्वमिति कुतो नियम्यत इत्यत आह यत्रेति ॥ यत्र व्याहतता नास्ति को ऽतिसङ्गो ऽस्य साधने
apratītāśrayatvāderdeṣatvasya siddhatvāt / ata evoktamanyatra"asadāśrayasya'; ityādi / "na cātyantābhāvo 'pi'; iti / evamuttaratrāpi jñātavyam / āśrayāsiddhiśabdena dṛṣṭāntasyāśrayahīnatāpi saṅgrāhyā / kutaste na doṣā iti cet / kiṃ vyāptyādibhaṅgahetutvena doṣatvamuta satyeva vyāptyādau prakārāntareṇa / nādyaḥ / āśrayāsiddhayādāvapi vyāptyādeḥ sattvāt / dvitīye tvidamupatiṣṭhate / vyāptau satyāṃ kathañcana kenāpi prakāreṇa na doṣā iti / vyāptigrahaṇamabādhitaviṣayatvādyupalakṣaṇam / vastuto vyāptāveva tasyopayogānna pṛthaguktam / asyaivārthasya prapañcārthamuttaraḥ prabandhaḥ / *9,77* tatra bhagavadabhāvasyāpi prāmāṇikatvaṃ sadharmakatvaṃ ca prāgeva sādhitam / asadāśrayasya tu kuto duṣṭatvamiti vācyam / kinnaraviṣāṇamasti viṣāṇatvādityāderapi sādhanatvaprasaṅgāt / utāsato nirdharmakatvena sādhyadharmāśrayatvānupapattyā bādhitaviṣayatvena / atha sādhanadharmāśrayatvānupapattyā svarūpāsiddhatvena / yadvāsataḥ sakalavyavahārābhājanatvena / yadi vāprāmāṇikasya pramāṇāṅgatāsambhavena / athavāsadāśrayasya vyāptyanupapattyeti / ādyaṃ nirākaroti doṣa iti // doṣo vyāhatirevāsti nṛśṛṅgāstitvasādhane vyāhatiḥ pramāṇavirodhaḥ / śṛṅgaśabdo hi mahataḥ śissaṃyuktasya rūpavato 'vayavaviśeṣasya vācako 'bhipretaḥ syāt / atīndriyasya vā kasyacit / ādye pratyakṣeṇa tasya nāstitāvadhāraṇāt / pramāṇabādhitatvenaiva viṣāṇatvasyāsādhanatvānnātiprasaṅgaḥ / dvitīye tviṣyāpādanamiti / *9,79* syādetat / śṛṅgatvaṃ tāvadasādhanamityavivādam / asti ca tatra bādhitaviṣayatvamasadāśrayatvaṃ ca / tatra bādhitaviṣayatvameva tadīyāsādhanatve prayojakaṃ nāsadāśrayatvamiti kuto niyamyata ityata āha yatreti // yatra vyāhatatā nāsti ko 'tisaṅgo 'sya sādhane
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.