Library·Nārada Purāṇa·1·1.79

Nārada Purāṇa 1.79

एकः स हनुमान् गाता श्रोतारः सर्व एव ते । मध्याह्नकाले वितते गायमाने हनूमति । स्वस्ववाह नमारुह्य निर्गताः सर्वदेवताः

ekaḥ sa hanumān gātā śrotāraḥ sarva eva te / madhyāhnakāle vitate gāyamāne hanūmati / svasvavāha namāruhya nirgatāḥ sarvadevatāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गानप्रियो महेशस्तु जग्राह प्लवगेश्वरम् । प्लवग त्वं मयाज्ञप्तो निःशङ्को वृषमारुह

gānapriyo maheśastu jagrāha plavageśvaram / plavaga tvaṃ mayājñapto niḥśaṅko vṛṣamāruha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मम चाभिमुखो भूत्वा गायस्वानेकगायनम् । अथाह कपिशार्दूलो भगवन्तं महेश्वरम्

mama cābhimukho bhūtvā gāyasvānekagāyanam / athāha kapiśārdūlo bhagavantaṃ maheśvaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वृषभारोहसामर्थ्यं तव नान्यस्य विद्यते ष ॥ तव वाहनमारुह्य पातकी स्यामहं विभो

vṛṣabhārohasāmarthyaṃ tava nānyasya vidyate ṣa // tava vāhanamāruhya pātakī syāmahaṃ vibho

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मामेवारुह देवेश विहॄङ्गः शिवधारणः । तव चाभिमुखं गानं करिष्यामि विलोकय

māmevāruha deveśa vihṝṅgaḥ śivadhāraṇaḥ / tava cābhimukhaṃ gānaṃ kariṣyāmi vilokaya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथेश्वरो हनूमन्तमारुरोह यथा वृषम् । आरूढे शङ्करे देवे हनुमत्कन्धरां शिवः

atheśvaro hanūmantamāruroha yathā vṛṣam / ārūḍhe śaṅkare deve hanumatkandharāṃ śivaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

छित्वा त्वचं परावृत्य सुखं गायति पूर्ववत् । शृण्वन्गीतिसुधां शंभुर्गौन्त मस्य गृहं ततः

chitvā tvacaṃ parāvṛtya sukhaṃ gāyati pūrvavat / śṛṇvangītisudhāṃ śaṃbhurgaunta masya gṛhaṃ tataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वे चाप्यागतास्तत्र देवर्षिगणदानवाः । पूजिता गौतमेनाथ भोजनावसरे सति

sarve cāpyāgatāstatra devarṣigaṇadānavāḥ / pūjitā gautamenātha bhojanāvasare sati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यच्छुष्कं दारुसंभूतं गृहो पकरणादिकम् । प्ररूढमभवत्सर्वं गायमाने हनूमति

yacchuṣkaṃ dārusaṃbhūtaṃ gṛho pakaraṇādikam / prarūḍhamabhavatsarvaṃ gāyamāne hanūmati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मिन्गाने समस्तानां चित्रं दृष्टिरतिष्टत

tasmingāne samastānāṃ citraṃ dṛṣṭiratiṣṭata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्विबाहुरीशस्य पदाभिवं दनः समस्तगात्राभरणोपपन्नः । प्रसन्नमूर्तिस्तरुणः सुमध्ये विन्यस्तमूर्द्ध्वाञ्जलिभिः शिरोभिः

dvibāhurīśasya padābhivaṃ danaḥ samastagātrābharaṇopapannaḥ / prasannamūrtistaruṇaḥ sumadhye vinyastamūrddhvāñjalibhiḥ śirobhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिरः कराभ्यां परिगृह्य शङ्करो हनूमतः पूर्वमुखं चकार । पद्मासनासीनहनूमत्ॐऽजलौ निधाय पादं त्वपरं मुखे च

śiraḥ karābhyāṃ parigṛhya śaṅkaro hanūmataḥ pūrvamukhaṃ cakāra / padmāsanāsīnahanūmatoṃ'jalau nidhāya pādaṃ tvaparaṃ mukhe ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पादाङ्गुलीभ्यामथ नासिकां विभुः स्नेहेन जग्राह च मन्दमन्दम् । स्कन्धे मुखे त्वंसतले च कण्ठे वक्षस्थले च स्तनमध्यमे हृदि

pādāṅgulībhyāmatha nāsikāṃ vibhuḥ snehena jagrāha ca mandamandam / skandhe mukhe tvaṃsatale ca kaṇṭhe vakṣasthale ca stanamadhyame hṛdi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततश्च कुक्षावथ नाभिमण्डलं पादं द्वितीयं विदधाति चाञ्जलौ । शिरो गृहीत्वावनमय्य शङ्करः पस्पर्श पृष्ठं चिबुकेन सो ऽध्वनि

tataśca kukṣāvatha nābhimaṇḍalaṃ pādaṃ dvitīyaṃ vidadhāti cāñjalau / śiro gṛhītvāvanamayya śaṅkaraḥ pasparśa pṛṣṭhaṃ cibukena so 'dhvani

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हारं च मुक्तापरिकल्पितं शिवो हनूमतः कण्ठगतं चकार

hāraṃ ca muktāparikalpitaṃ śivo hanūmataḥ kaṇṭhagataṃ cakāra

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ विष्णुर्महेशानमिह वचनमुक्तवान् । हनूमता समो नास्ति कृत्स्नब्रह्माण्डमण्डले

atha viṣṇurmaheśānamiha vacanamuktavān / hanūmatā samo nāsti kṛtsnabrahmāṇḍamaṇḍale

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रुतिदेवाद्यगम्यं हि पदं तव कपिस्थितम् । सर्वोपनिषदव्यक्तं त्वत्पदं कपिसर्वयुक्

śrutidevādyagamyaṃ hi padaṃ tava kapisthitam / sarvopaniṣadavyaktaṃ tvatpadaṃ kapisarvayuk

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यमादिसाधनैर्ंयोगैर्न क्षणं ते पदं स्थिरम् । महायोगिहृदंभोजे परं स्वस्थं हनूमति

yamādisādhanairṃyogairna kṣaṇaṃ te padaṃ sthiram / mahāyogihṛdaṃbhoje paraṃ svasthaṃ hanūmati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वर्षकोटिसहस्रं तु सहस्राब्दैरथान्वहम् । भक्त्या संपूजितो ऽपीश पादो नो दर्शितस्त्वया

varṣakoṭisahasraṃ tu sahasrābdairathānvaham / bhaktyā saṃpūjito 'pīśa pādo no darśitastvayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लोके वादो हि सुमहाञ्छंभुर्नारायणप्रियः । हरिप्रियस्तथा शंभुर्न तादृग्भाग्यमस्ति मे

loke vādo hi sumahāñchaṃbhurnārāyaṇapriyaḥ / haripriyastathā śaṃbhurna tādṛgbhāgyamasti me

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तच्छ्रुत्वा वचनं शंभुर्विष्णोः प्राह मुदान्वितः । न त्वया सदृशो मह्यं प्रियो ऽन्यो ऽस्ति हरे क्वचित्

tacchrutvā vacanaṃ śaṃbhurviṣṇoḥ prāha mudānvitaḥ / na tvayā sadṛśo mahyaṃ priyo 'nyo 'sti hare kvacit

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पार्वती वा त्वया तुल्या वर्तते नैव भिद्यते । अथ देवाय महते गौतमः प्राणिपत्य च

pārvatī vā tvayā tulyā vartate naiva bhidyate / atha devāya mahate gautamaḥ prāṇipatya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

व्यजिज्ञपदमेयात्मज्देवैर्हि करुणानिधे । मध्याह्नो ऽयं व्यतिक्रान्तो भुक्तिवेलाखिलस्य च

vyajijñapadameyātmajdevairhi karuṇānidhe / madhyāhno 'yaṃ vyatikrānto bhuktivelākhilasya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथाचम्य महादेवो विष्णुना सहितो विभुः । प्रविश्य गौतमगृहं भोजनायोपचक्रमे

athācamya mahādevo viṣṇunā sahito vibhuḥ / praviśya gautamagṛhaṃ bhojanāyopacakrame

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रत्नाङ्गुलीयैरथनूपुराभ्यां दुकूलबन्धेन तडित्सुकाञ्च्या । हारैरनेकैरथ कण्ठनिष्कयज्ञोपवीतोत्तरवाससी च

ratnāṅgulīyairathanūpurābhyāṃ dukūlabandhena taḍitsukāñcyā / hārairanekairatha kaṇṭhaniṣkayajñopavītottaravāsasī ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विलंबिचञ्चन्मणिकुण्डलेन सुपुष्पधंमिल्लवरेण चैव । पञ्चाङ्गगन्धस्य विलेपनेन बाह्वङ्गदैः कङ्कणकाङ्गुलीयैः

vilaṃbicañcanmaṇikuṇḍalena supuṣpadhaṃmillavareṇa caiva / pañcāṅgagandhasya vilepanena bāhvaṅgadaiḥ kaṅkaṇakāṅgulīyaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथो विभूषितः शिवो निविष्ट उत्तमासने । स्वसंमुखं हरिं तथा न्यवेशयद्वरासने

atho vibhūṣitaḥ śivo niviṣṭa uttamāsane / svasaṃmukhaṃ hariṃ tathā nyaveśayadvarāsane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवश्रेष्ठौ हरीशौ तावन्योन्याभिमुखस्थितौ । सुवर्णभाजनस्थान्नं ददौ भक्त्या स गौतमः

devaśreṣṭhau harīśau tāvanyonyābhimukhasthitau / suvarṇabhājanasthānnaṃ dadau bhaktyā sa gautamaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिंशत्प्रभेदान्भक्ष्यांस्तु पायसं च चतुर्विधम् । सुपक्वं पाकजातं च कल्पितं यच्छतद्वयम्

triṃśatprabhedānbhakṣyāṃstu pāyasaṃ ca caturvidham / supakvaṃ pākajātaṃ ca kalpitaṃ yacchatadvayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपक्कं मिश्रकं तद्वत्त्रिंशतं परिकल्पितम् । शतं शतं सुकन्दानां शाकानां च प्रकल्पितम्

apakkaṃ miśrakaṃ tadvattriṃśataṃ parikalpitam / śataṃ śataṃ sukandānāṃ śākānāṃ ca prakalpitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पञ्चविंशतिधा सर्पिःसंस्कृतं व्यञ्जनं तथा । शर्कराद्यं तथा चूतमोचाखर्जूरदाडिमम्

pañcaviṃśatidhā sarpiḥsaṃskṛtaṃ vyañjanaṃ tathā / śarkarādyaṃ tathā cūtamocākharjūradāḍimam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्राक्षेक्षुनागरङ्गं च मिष्टं पक्वं फलोत्करम् । प्रियालक्रञ्जम्बुफलं विकङ्कतफलं तथा

drākṣekṣunāgaraṅgaṃ ca miṣṭaṃ pakvaṃ phalotkaram / priyālakrañjambuphalaṃ vikaṅkataphalaṃ tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवमादीनि चान्यानि द्रव्याणीशे समर्प्य च । दत्त्वापोशानकं विप्रो भुञ्जध्वमिति चाब्रवीत्

evamādīni cānyāni dravyāṇīśe samarpya ca / dattvāpośānakaṃ vipro bhuñjadhvamiti cābravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भुञ्जानैषु च सर्वेषु व्यजनं सूक्ष्मविस्तृतम् । गौतमः स्वयमादाय शिवविष्णू अवीजयत्

bhuñjānaiṣu ca sarveṣu vyajanaṃ sūkṣmavistṛtam / gautamaḥ svayamādāya śivaviṣṇū avījayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परिहासमथो कर्तुमियेष परमेश्वरः । पश्य विष्णो हनूमन्तं कथं भुङ्क्ते स वानरः

parihāsamatho kartumiyeṣa parameśvaraḥ / paśya viṣṇo hanūmantaṃ kathaṃ bhuṅkte sa vānaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वानरं पश्यति हरौ मण्डकं विष्णुभाजने । चक्षेप मुनिसंषेषु पश्यत्स्वपि महेश्वरः

vānaraṃ paśyati harau maṇḍakaṃ viṣṇubhājane / cakṣepa munisaṃṣeṣu paśyatsvapi maheśvaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हनूमते दत्तवांश्च स्वोच्छिष्टं पायसादिकम् । त्वदुच्छिष्टभोज्यं तु तवैव वचनाद्विभो

hanūmate dattavāṃśca svocchiṣṭaṃ pāyasādikam / tvaducchiṣṭabhojyaṃ tu tavaiva vacanādvibho

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनर्हं मम नैवेद्यं पत्रं पुष्पं फलादिकम् । मह्यं निवेद्य सकलं कूप एव विनिःक्षिपेत्

anarhaṃ mama naivedyaṃ patraṃ puṣpaṃ phalādikam / mahyaṃ nivedya sakalaṃ kūpa eva viniḥkṣipet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभुक्ते त्वर्द्वञ्चो नूनं भुक्ते चापि कृपा तव । बाणलिङ्गे स्वयंभूते चन्द्रकान्ते हृदि स्थिते

abhukte tvardvañco nūnaṃ bhukte cāpi kṛpā tava / bāṇaliṅge svayaṃbhūte candrakānte hṛdi sthite

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चान्द्रायण समं ज्ञेयं शम्भोर्नैवेद्यभक्षणम् । भुक्तिवेलेयमधुना तद्वैरस्यं कथान्तरात्

cāndrāyaṇa samaṃ jñeyaṃ śambhornaivedyabhakṣaṇam / bhuktiveleyamadhunā tadvairasyaṃ kathāntarāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भुक्त्वा तु ककथयिष्यामि निर्विशङ्कं विभुङ्क्ष्व तत् । अथासौ जलसंस्कारं कृतवान् गौतमो मुनिः

bhuktvā tu kakathayiṣyāmi nirviśaṅkaṃ vibhuṅkṣva tat / athāsau jalasaṃskāraṃ kṛtavān gautamo muniḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आरक्तसुस्निगन्धसुसूक्ष्मगात्राननेकधाधौतसुशोभिताङ्गान् । तडागतोयैः कतबीजघर्षितैर्विशौधितैस्तैः करकानपूरयत्

āraktasusnigandhasusūkṣmagātrānanekadhādhautasuśobhitāṅgān / taḍāgatoyaiḥ katabījagharṣitairviśaudhitaistaiḥ karakānapūrayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नद्याः सैकतवेदिकां नवतरां संछाद्य सूक्ष्मांबरैः,शुद्ध्वैः श्वेततरैरथोपरि घटांस्तोयेन पूर्णान्क्षिपेत् । लिप्त्वा नालकजातिमास्तपुटकं तत्कौलकं कारिकाचूर्णं चन्दनचन्द्ररश्मिविशदां मालां पुटान्तं क्षिपेत् । यामस्यापि पुनश्च वारिवसनेनाशोध्य कुम्भेन तञ्चन्द्प्रन्थिमथो निधाय बकुलं क्षिप्त्वा तथा पाटलम्

nadyāḥ saikatavedikāṃ navatarāṃ saṃchādya sūkṣmāṃbaraiḥ,śuddhvaiḥ śvetatarairathopari ghaṭāṃstoyena pūrṇānkṣipet / liptvā nālakajātimāstapuṭakaṃ tatkaulakaṃ kārikācūrṇaṃ candanacandraraśmiviśadāṃ mālāṃ puṭāntaṃ kṣipet / yāmasyāpi punaśca vārivasanenāśodhya kumbhena tañcandpranthimatho nidhāya bakulaṃ kṣiptvā tathā pāṭalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शेफआलीस्तबकमथो जलं च तत्र,विन्यस्य प्रथमत एव तोयशुद्धिम् । कृत्वाथो मृदुतरं सूक्ष्मवस्त्रखण्डेनावेष्टेत्सृणिकमुखं च सूक्ष्मचन्द्रम्

śephaālīstabakamatho jalaṃ ca tatra,vinyasya prathamata eva toyaśuddhim / kṛtvātho mṛdutaraṃ sūkṣmavastrakhaṇḍenāveṣṭetsṛṇikamukhaṃ ca sūkṣmacandram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनातपप्रदेशे तु निधाय करकानथ । मन्दवातसमोपेते सूक्ष्मव्यजनवीजेते

anātapapradeśe tu nidhāya karakānatha / mandavātasamopete sūkṣmavyajanavījete

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सिंचेच्छीतैर्जलैश्चापि वासितैः सृणिकामपि । संस्कृताः स्वायतास्तत्र नरा नार्यो ऽथवा नृपाः

siṃcecchītairjalaiścāpi vāsitaiḥ sṛṇikāmapi / saṃskṛtāḥ svāyatāstatra narā nāryo 'thavā nṛpāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्कन्या वा क्षालिताङ्गा धौतपादाःसुवाससः । मधुर्पिगमनिर्यासमसांद्रमगुरूद्भवम्

tatkanyā vā kṣālitāṅgā dhautapādāḥsuvāsasaḥ / madhurpigamaniryāsamasāṃdramagurūdbhavam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बाहुमूले च कण्ठे च विलिप्यासांद्रमेव च । मस्तके जापकं न्यस्य पञ्चगन्धविलेपनम्

bāhumūle ca kaṇṭhe ca vilipyāsāṃdrameva ca / mastake jāpakaṃ nyasya pañcagandhavilepanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुष्पनद्ध्वसुकेशास्तु ताः शुभाः स्युः सुनिर्मलाः । एवमेवार्चिता नार्य आप्तकुङ्कुमविग्रहाः

puṣpanaddhvasukeśāstu tāḥ śubhāḥ syuḥ sunirmalāḥ / evamevārcitā nārya āptakuṅkumavigrahāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

युवत्यश्चारुसर्वाङ्ग्यो नितरां भूषणैरपि । एतादृग्वनिताभिर्वा नरैर्वा दापयेज्जलम्

yuvatyaścārusarvāṅgyo nitarāṃ bhūṣaṇairapi / etādṛgvanitābhirvā narairvā dāpayejjalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते ऽपि प्रादानसमये सूक्ष्मवस्त्राल्पवेष्टनम् । अथवामकरे न्यस्य करकं प्रेक्ष्य तत्र हि

te 'pi prādānasamaye sūkṣmavastrālpaveṣṭanam / athavāmakare nyasya karakaṃ prekṣya tatra hi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दोरिकान्यस्तमुन्मुच्य ततस्तोयं प्रदापयेत् । एवं स कारयामास गौतमो भगवान्मुनिः

dorikānyastamunmucya tatastoyaṃ pradāpayet / evaṃ sa kārayāmāsa gautamo bhagavānmuniḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महेशादिषु सर्वेषु भुक्तवत्सु महात्मसु । प्रक्षालिताङ्घ्रिहस्तेषु गन्धोद्वर्तितपाणिषु

maheśādiṣu sarveṣu bhuktavatsu mahātmasu / prakṣālitāṅghrihasteṣu gandhodvartitapāṇiṣu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उञ्चासनसमासीने देवदेवे महेश्वरे । अथ नीचसमासीनादेवाः सर्षिगणास्तथा

uñcāsanasamāsīne devadeve maheśvare / atha nīcasamāsīnādevāḥ sarṣigaṇāstathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मणिपात्रेषु संवेष्ट्थ पूगखण्डान्सुधूपितान् । अकोणान्वर्तुलान्स्थूलानसूक्ष्मानकृशानपि

maṇipātreṣu saṃveṣṭtha pūgakhaṇḍānsudhūpitān / akoṇānvartulānsthūlānasūkṣmānakṛśānapi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्वेतपत्राणि संशोध्य क्षिप्त्वा कर्पूरखण्डकम् । चूर्णं च शङ्करायाथ निवेदयति गौतमे

śvetapatrāṇi saṃśodhya kṣiptvā karpūrakhaṇḍakam / cūrṇaṃ ca śaṅkarāyātha nivedayati gautame

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गृहाण देव तांबूलमित्युक्तवचने मुनौ । कपे गृहाण तांबूलं प्रयच्छ मम खण्डकान्

gṛhāṇa deva tāṃbūlamityuktavacane munau / kape gṛhāṇa tāṃbūlaṃ prayaccha mama khaṇḍakān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उवाच वानरो नास्ति मम शुद्धिर्महेश्वर । अनेकफलभोक्तृआत्वाद्वानरस्तु कथं शुचिः

uvāca vānaro nāsti mama śuddhirmaheśvara / anekaphalabhoktṛātvādvānarastu kathaṃ śuciḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तच्छ्रुत्वा तु विरूपाक्षाः प्राह वानरसत्तमम् । मद्वाक्यादखिलं शुद्ध्येन्मद्वाक्यादमृतं विषम्

tacchrutvā tu virūpākṣāḥ prāha vānarasattamam / madvākyādakhilaṃ śuddhyenmadvākyādamṛtaṃ viṣam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मद्वाक्यादखिला वेदा मद्वाक्याद्देवतादयः । मद्वाङ्क्याद्ध्वर्मविज्ञानं मद्वाक्यान्मोक्ष उच्यते

madvākyādakhilā vedā madvākyāddevatādayaḥ / madvāṅkyāddhvarmavijñānaṃ madvākyānmokṣa ucyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुराणान्यागमाश्चैव स्मृतयो मम वाक्यतः । अतो गृहाण तांबूलं मम देहि सुखण्डकान्

purāṇānyāgamāścaiva smṛtayo mama vākyataḥ / ato gṛhāṇa tāṃbūlaṃ mama dehi sukhaṇḍakān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हरिर्वामकरेणाधात्तांबूलं पूगखण्डकम् । तततः पत्राणि संगृह्य तस्मै खण्डान्समर्पयत्

harirvāmakareṇādhāttāṃbūlaṃ pūgakhaṇḍakam / tatataḥ patrāṇi saṃgṛhya tasmai khaṇḍānsamarpayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कर्पूरमग्रतो दत्तं गृहीत्वाभक्षयच्छिवः । देवे तु कृततांबूले पार्वती मन्दराचलात्

karpūramagrato dattaṃ gṛhītvābhakṣayacchivaḥ / deve tu kṛtatāṃbūle pārvatī mandarācalāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जयाविजययोर्हस्तं गृहीत्वायान्मुनेर्गृहम् । देवपादौ ततो नत्वा विनम्रवदनाभवत्

jayāvijayayorhastaṃ gṛhītvāyānmunergṛham / devapādau tato natvā vinamravadanābhavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उन्नमय्य मुखि तस्या इदमाह त्रिलोचनः । त्वदर्थं देवदेवेशि अपराधः कृतो मया

unnamayya mukhi tasyā idamāha trilocanaḥ / tvadarthaṃ devadeveśi aparādhaḥ kṛto mayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यत्त्वां विहाय भुक्तं हि तथान्यच्छृणु सुंदरि । यत्त्वां स्वमन्दिरे त्यक्त्वा महदेनो मया कृतम्

yattvāṃ vihāya bhuktaṃ hi tathānyacchṛṇu suṃdari / yattvāṃ svamandire tyaktvā mahadeno mayā kṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षन्तुमर्हसि देवेशि त्यक्तकोपा विलोकय । न बभाषे ऽप्येवमुक्ता सारुन्धत्या विनिर्ययौ

kṣantumarhasi deveśi tyaktakopā vilokaya / na babhāṣe 'pyevamuktā sārundhatyā viniryayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निर्गच्छन्तीं मुनिर्ज्ञात्वा दण्डवत्प्रणनाम ह । अथोवाच शिवा तं चगौतम त्वं किमिच्छसि

nirgacchantīṃ munirjñātvā daṇḍavatpraṇanāma ha / athovāca śivā taṃ cagautama tvaṃ kimicchasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथाह गौतमो देवीं पार्वतीं प्रेक्ष्य सस्मिताम् । कृतकृत्यो भवेयं वै भुक्तायां मद्गृहे त्वयि

athāha gautamo devīṃ pārvatīṃ prekṣya sasmitām / kṛtakṛtyo bhaveyaṃ vai bhuktāyāṃ madgṛhe tvayi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः प्राह शिवा विप्रं गौतमं रचिताञ्जलिम् । भोक्ष्यामि त्वद्गृहे विप्र शङ्करानुमतेन वै

tataḥ prāha śivā vipraṃ gautamaṃ racitāñjalim / bhokṣyāmi tvadgṛhe vipra śaṅkarānumatena vai

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ गत्वा शिवं विंशे लब्धानुज्ञस्त्वरागतः । भोजयामास गिरिजां देवीं चारुन्धतीं तथा

atha gatvā śivaṃ viṃśe labdhānujñastvarāgataḥ / bhojayāmāsa girijāṃ devīṃ cārundhatīṃ tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भुक्त्वाथ पार्वती सर्वगन्धपुष्पाद्यलङ्कृता । सहानु चरकन्याभिः सहस्राभिर्हरं ययौ

bhuktvātha pārvatī sarvagandhapuṣpādyalaṅkṛtā / sahānu carakanyābhiḥ sahasrābhirharaṃ yayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथाहर् शकरो देवी गच्छ गौतममन्दिरम् । संध्योपास्तिमहं कृत्वा ह्यागमिष्ये तवान्तिकम्

athāhar śakaro devī gaccha gautamamandiram / saṃdhyopāstimahaṃ kṛtvā hyāgamiṣye tavāntikam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्युक्त्वा प्रययौ देवी गौतमस्यैव मदिरम् । संध्यावदनकामास्तु सर्व एव विनिर्गताः

ityuktvā prayayau devī gautamasyaiva madiram / saṃdhyāvadanakāmāstu sarva eva vinirgatāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृतसंध्यास्तडागे तु महेशाद्याश्च कृत्स्नशः । अथोत्तरमुखः शंभुर्न्यास कृत्वा जजाप ह

kṛtasaṃdhyāstaḍāge tu maheśādyāśca kṛtsnaśaḥ / athottaramukhaḥ śaṃbhurnyāsa kṛtvā jajāpa ha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ विष्णुर्महातेजा महेशमिदमब्रवीत् । सर्वैर्नमस्यते यस्तु सर्वैरेव समर्च्यते

atha viṣṇurmahātejā maheśamidamabravīt / sarvairnamasyate yastu sarvaireva samarcyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हूयतं सर्वयज्ञेषु स भवान्किं जपिष्यति । रचिताञ्जलयः सर्वे त्वामेवैकमुपासिते

hūyataṃ sarvayajñeṣu sa bhavānkiṃ japiṣyati / racitāñjalayaḥ sarve tvāmevaikamupāsite

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स भवान्देवदेवेशः कस्मै विरचिताञ्जलिः । नमस्कारादिपुण्यानां फलदस्त्वं महेश्वरर

sa bhavāndevadeveśaḥ kasmai viracitāñjaliḥ / namaskārādipuṇyānāṃ phaladastvaṃ maheśvarara

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तव कः फलदो वन्द्यः को वा त्वत्तो ऽधिको वद । तच्छ्रुत्वा शङ्करः प्राह देवदेवं जनार्दनम्

tava kaḥ phalado vandyaḥ ko vā tvatto 'dhiko vada / tacchrutvā śaṅkaraḥ prāha devadevaṃ janārdanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ध्याये न किञ्चिद्गोविन्दनमस्ये ह न किञ्चन । किन्तु नास्तिकजन्तूनां प्रवृत्त्यर्थमिदं मया

dhyāye na kiñcidgovindanamasye ha na kiñcana / kintu nāstikajantūnāṃ pravṛttyarthamidaṃ mayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दर्शनीयं हरे चैतदन्यथा पापकारिणः । तस्माल्लोकोपकारार्थमिदं सर्वं कृतं मया

darśanīyaṃ hare caitadanyathā pāpakāriṇaḥ / tasmāllokopakārārthamidaṃ sarvaṃ kṛtaṃ mayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ओमित्युक्त्वा हरिरथ तं नत्वा समतिष्टत । अथ ते गौतमगृहं प्राप्ता देवर्षयस्तदा

omityuktvā hariratha taṃ natvā samatiṣṭata / atha te gautamagṛhaṃ prāptā devarṣayastadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वे पूजामथो चक्रुर्देवदेवाय शूलिने । देवो हनूमता सार्द्ध्वं गायन्नास्ते मुनीश्वर

sarve pūjāmatho cakrurdevadevāya śūline / devo hanūmatā sārddhvaṃ gāyannāste munīśvara

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पञ्चाक्षरीं महाविद्यां सर्वे एव तदाजपन् । हनुमत्करमालंब्य देवाभ्यां संगतो हरः

pañcākṣarīṃ mahāvidyāṃ sarve eva tadājapan / hanumatkaramālaṃbya devābhyāṃ saṃgato haraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकशय्यासमांसीनौ तावुभौ देवदंपती । गायन्नास्ते च हनुमांस्तुंबुरुप्रमुखास्तथा

ekaśayyāsamāṃsīnau tāvubhau devadaṃpatī / gāyannāste ca hanumāṃstuṃburupramukhāstathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नानाविधविलासांश्च चकार परमेश्वरः । आहूय पार्वतीमीश इदं वाक्यमुवाच ह

nānāvidhavilāsāṃśca cakāra parameśvaraḥ / āhūya pārvatīmīśa idaṃ vākyamuvāca ha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रचयिष्यामि धंमिल्लमेहि मत्पुरतः शुभे । देव्याह न च युक्तं तद्भर्त्त्रा शुश्रूषणं स्त्रियः

racayiṣyāmi dhaṃmillamehi matpurataḥ śubhe / devyāha na ca yuktaṃ tadbharttrā śuśrūṣaṇaṃ striyaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

केशप्रसाधनकृतावनर्थान्तरमापतेत् । केशप्रसाधने देव तत्त्वं सर्वं न चेप्सितम्

keśaprasādhanakṛtāvanarthāntaramāpatet / keśaprasādhane deva tattvaṃ sarvaṃ na cepsitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ बन्धेकृते पश्चादंसप्रान्तप्रमार्जनम् । ततश्चरमसंलग्न केशपुष्पादिमार्जनम्

atha bandhekṛte paścādaṃsaprāntapramārjanam / tataścaramasaṃlagna keśapuṣpādimārjanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतस्मिन्वर्तमाने तु महात्मानो यदागमन् । तदा किमुत्तरं वाच्यं तव देवादिवन्दित

etasminvartamāne tu mahātmāno yadāgaman / tadā kimuttaraṃ vācyaṃ tava devādivandita

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नायान्ति चेदथ विभो भीतिर्नाशमुपैष्यति । एवं हि भाषमाणां तां करेणाकृष्य शङ्करः

nāyānti cedatha vibho bhītirnāśamupaiṣyati / evaṃ hi bhāṣamāṇāṃ tāṃ kareṇākṛṣya śaṅkaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वोर्वोः संस्थापयित्वैव विस्रस्य कचबन्धनम् । विभज्य च कराभ्यां स प्रससार नखैरपि

svorvoḥ saṃsthāpayitvaiva visrasya kacabandhanam / vibhajya ca karābhyāṃ sa prasasāra nakhairapi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विष्णुदत्तां पारिजातस्रजं कचगतामपि । कृत्वा धंमिल्लमकरोदथ मालां करागताम्

viṣṇudattāṃ pārijātasrajaṃ kacagatāmapi / kṛtvā dhaṃmillamakarodatha mālāṃ karāgatām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मल्लिकास्रजमादाय बबन्ध कचबन्धने । कल्पप्रसूनमालां च ब्रह्मदत्तां महेश्वरः

mallikāsrajamādāya babandha kacabandhane / kalpaprasūnamālāṃ ca brahmadattāṃ maheśvaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पार्वतीवसने गूढगन्धाढ्ये च समाददात् । अथांसपृष्ठ संलग्नमार्जनं कृतवान् विभुः

pārvatīvasane gūḍhagandhāḍhye ca samādadāt / athāṃsapṛṣṭha saṃlagnamārjanaṃ kṛtavān vibhuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्लथन्नीवेरधो देव्या वस्त्रवेष्टादधोगतः । किमिदं देवि चेत्युक्त्वा नीवीबन्धं चकार ह

ślathannīveradho devyā vastraveṣṭādadhogataḥ / kimidaṃ devi cetyuktvā nīvībandhaṃ cakāra ha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नासाभूषणमेतत्ते सत्यमेव वदामि ते । ततः प्राह शिवा शंभुं स्मित्वा पर्वतनन्दिनी

nāsābhūṣaṇametatte satyameva vadāmi te / tataḥ prāha śivā śaṃbhuṃ smitvā parvatanandinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहो त्वन्मन्दिरे शंभो सर्ववस्तु समृद्धिमत् । पूर्वमेव मया सर्वं ज्ञातप्रायमभूत्किल

aho tvanmandire śaṃbho sarvavastu samṛddhimat / pūrvameva mayā sarvaṃ jñātaprāyamabhūtkila

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वद्रविणसंपत्तिर्भूषणैखगम्यते । शिरो विभूषितं देव ब्रह्मशीर्षस्य मालया

sarvadraviṇasaṃpattirbhūṣaṇaikhagamyate / śiro vibhūṣitaṃ deva brahmaśīrṣasya mālayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नरकस्य तथा माला वक्षस्थलविभूणम् । शेषश्च वासुकिश्चैव सविषौ तव कङ्कणौ

narakasya tathā mālā vakṣasthalavibhūṇam / śeṣaśca vāsukiścaiva saviṣau tava kaṅkaṇau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दिश्ॐऽबरं जटाः केशा भसित चाङ्गरागकम् । महोक्षो वाहनं गोत्रं कुलं चाज्ञातमेव च

diśoṃ'baraṃ jaṭāḥ keśā bhasita cāṅgarāgakam / mahokṣo vāhanaṃ gotraṃ kulaṃ cājñātameva ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ज्ञायेते पितरौ नैव विरूपाक्षं तथा वपुः । एवं वदन्तीं गिरिजां विष्णुः प्राहातिकोपनः

jñāyete pitarau naiva virūpākṣaṃ tathā vapuḥ / evaṃ vadantīṃ girijāṃ viṣṇuḥ prāhātikopanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

किमर्थं निन्दसेदेवि देवदेवं जगत्पतिम् । दुष्प्राणा न प्रिया भद्रे तव नूनमसंयमात्

kimarthaṃ nindasedevi devadevaṃ jagatpatim / duṣprāṇā na priyā bhadre tava nūnamasaṃyamāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यत्रेशनिन्दनं भद्रे तत्र नो मरणव्रतम् । इत्युक्त्वाथ नखाभ्यां हि हरिश्छेत्तुं शिरो गतः

yatreśanindanaṃ bhadre tatra no maraṇavratam / ityuktvātha nakhābhyāṃ hi hariśchettuṃ śiro gataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महेशस्तत्करं गृह्य प्राह मा साहसं कृथाः । पार्वतीवचनं सर्वं प्रियं मम न चाप्रियम्

maheśastatkaraṃ gṛhya prāha mā sāhasaṃ kṛthāḥ / pārvatīvacanaṃ sarvaṃ priyaṃ mama na cāpriyam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ममाप्रियं हृषीकेश कर्तुं यत्किञ्चिदिष्यते । ओमित्युक्त्वाथ भगवांस्तूष्णींभूतो ऽभवद्ध्वरिः

mamāpriyaṃ hṛṣīkeśa kartuṃ yatkiñcidiṣyate / omityuktvātha bhagavāṃstūṣṇīṃbhūto 'bhavaddhvariḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हनुमानथ देवाय व्यज्ञापयदिदं वचः । अर्थयामि विनिष्कामं मम पूजाव्रतं तथा

hanumānatha devāya vyajñāpayadidaṃ vacaḥ / arthayāmi viniṣkāmaṃ mama pūjāvrataṃ tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूजार्थमप्यहं गच्छे मामनुज्ञातुमर्हसि । तच्छ्रत्वा शङ्करो देवः स्मित्वा प्राह वपीश्वरम्

pūjārthamapyahaṃ gacche māmanujñātumarhasi / tacchratvā śaṅkaro devaḥ smitvā prāha vapīśvaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कस्य पूजा क्व वा पूजा किं पुष्पं किं दलं वद । को गुरुः कश्च मन्त्रस्ते कीदृशं पूजन तथा

kasya pūjā kva vā pūjā kiṃ puṣpaṃ kiṃ dalaṃ vada / ko guruḥ kaśca mantraste kīdṛśaṃ pūjana tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं वदति देवैशे हनुमान्नीतिसंयुतः । वेपमानसमस्ताङ्ग स्तोतुमेवं प्रचक्रमे

evaṃ vadati devaiśe hanumānnītisaṃyutaḥ / vepamānasamastāṅga stotumevaṃ pracakrame

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नमो देवाय महते शङ्करायामितात्मने । योरिने योगधात्रे च योगिनां गुरवे नमः

namo devāya mahate śaṅkarāyāmitātmane / yorine yogadhātre ca yogināṃ gurave namaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

योगगम्याय देवाय ज्ञानिनां पतये नमः । वेदानां पतये तुभ्यं देवानां पतये नमः

yogagamyāya devāya jñānināṃ pataye namaḥ / vedānāṃ pataye tubhyaṃ devānāṃ pataye namaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ध्यानाय ध्यानगम्याय ध्यातॄणां गुरवे नमः । अष्टमूर्ते नमस्तुभ्यं पशूनां पतये नमः

dhyānāya dhyānagamyāya dhyātṝṇāṃ gurave namaḥ / aṣṭamūrte namastubhyaṃ paśūnāṃ pataye namaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अंबकाय त्रिनेत्राय सोमसूर्याग्निचक्षुषे । सुभृङ्गराजधत्तूरद्रोणपुष्पप्रियस्य ते

aṃbakāya trinetrāya somasūryāgnicakṣuṣe / subhṛṅgarājadhattūradroṇapuṣpapriyasya te

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बृहतीपूग पुन्नागचपकादिप्रियाय च । नमस्ते ऽस्तु नमस्ते ऽस्तु भूय एव नमोनमः

bṛhatīpūga punnāgacapakādipriyāya ca / namaste 'stu namaste 'stu bhūya eva namonamaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिवो हरिमथ प्राह मा भैषीर्वद मे ऽखिलम् । ततस्त्यक्त्वा भयं प्राह हनुमान् वाक्यकोविदः

śivo harimatha prāha mā bhaiṣīrvada me 'khilam / tatastyaktvā bhayaṃ prāha hanumān vākyakovidaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिवलिङ्गार्चनं कार्यं भस्मोद्ध्वूलितदेहिना । दिवा संपादितैस्तैयैः पुष्पाद्यैरपि तादृशैः

śivaliṅgārcanaṃ kāryaṃ bhasmoddhvūlitadehinā / divā saṃpāditaistaiyaiḥ puṣpādyairapi tādṛśaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देव विज्ञापयिष्यामि शिवपूजविधिं शुभम् । सायङ्काले तु संप्राप्ते अशिरःस्नानमाचरेत्

deva vijñāpayiṣyāmi śivapūjavidhiṃ śubham / sāyaṅkāle tu saṃprāpte aśiraḥsnānamācaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षालितं वसनं शुष्कं धृत्वाचम्य त्रिरन्यधीः । अथ भस्म समादाय आग्नेयं स्नानमाचरेत्

kṣālitaṃ vasanaṃ śuṣkaṃ dhṛtvācamya triranyadhīḥ / atha bhasma samādāya āgneyaṃ snānamācaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रणवेन समामन्त्र्य अष्टवारमथांपि वा । पञ्चाक्षरेण मन्त्रेण नाम्ना वा येन केनचित्

praṇavena samāmantrya aṣṭavāramathāṃpi vā / pañcākṣareṇa mantreṇa nāmnā vā yena kenacit

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.